ehlisunnnetde - T KUTAY 23-25

ABDULHAMİD HAN

ABDÜLHAMİD HAN Osmanlı padişahlarının 34'üncüsü olan Sultan II. Abdülhamid Han aklı, zekası ve ilmi fevkalade üstün olan bir zattı. Batılıların ve iç düşmanların asırlar boyunca devleti yok etmek için hazırladığı yıkıcı, sinsi planlarını sezip, önlerine aşılmaz bir set olarak dikildi. Hazırlayanları ve maşa olarak kullandıkları yerli işbirlikçilerini, sahte kahramanları işbaşından uzaklaştırdı. İşte bu büyük zatın 10 şubat, 96. yıldönümü idi. Yıldönümü vesilesi ile Yıldız Üniversitesi ve İstanbul Medeniyet Üniversitesi işbirliği ile iki açık oturumdan oluşan etkinlik düzenlendi. İlk panel Abdülhamid'in sağlık politikasıyla ilgiliydi. Oturum başkanlığını yaptığım bu panelde konuşmacılar özet olarak şunları anlattılar: Prof. Dr. Hüsrev Hatemi; Abdülhamid'in çok iyi niyetli, sağlam karakterli ve vefalı bir insan olduğunu söyledi. Kendisinden çok devleti düşünürdü. 33 sene zalimlik yapmadan devleti ustalıkla idare etmişti. Ona atılan iftiralardan biri de pinti olduğuna dairdi. Bu çok çirkin bir suçlama olduğunu ifade etti. Aristokrat havada, halktan uzak yaşamamıştı. Atatürk'ün Abdülhamid'i küçümseyici veya kötüleyici bir sözünün olmadığını da ekledi. Prof. Dr. Nil Sarı ise Abdülhamid'in sağlık alanındaki eserlerinden söz etti ve bazılarının fotoğraflarını gösterdi. Abdülhamid 90 adet gureba hastanesi, 19 adet belediye hastanesi, 89 adet askeri hastane ayrıca eğitim hastaneleri, kadın hastaneleri, akıl hastaneleri açmıştı. Bu hastaneler ülkemizden Lübnan'a, Yemen'den İsrail'e, Makedonya'dan Suriye'ye, Yunanistan'dan Libya'ya, Suudi Arabistan'dan Irak'a pek çok yerleşim bölgesine yayılmıştı. Ayrıca eczaneler, hapishane, sağlık merkezleri, fakirler, acizler ve hacılar için misafirhane de pek çoktur. Müthiş bir sağlık hizmetidir bu. Maalesef tahttan düştükten sonra bu eserlerin isimleri değiştirilmiş, bazıları yıkılmış ve bir kısmı da başka alanlarda kullanılmaya başlanmıştır. Kısacası bu büyük insan unutturulmak istenmiştir. Kasımpaşa, Haydarpaşa, Gülhane ve Mektebi Tıbbiye-i Şahane adlı eğitim ve üniversite hastanelerini açan da Abdülhamid olmuştur. Doç. Dr. Adem Ölmez ise Abdülhamid Han'ın özellikle eğitim, sağlık, ulaşım ve asayişe önem verdiğini anlattı. Zamanında yeni bulunan aşıları ülkeye getirmiş, aşı ve kuduz hastalığı üzerine merkezler kurmuş, Bimarhaneleri yani akıl hastanelerini ıslah etmiştir. Akıl hastalarına zincir kullanımını yasaklayarak bugün bile saldırgan hastalarda kullanılan gömleği yerine koymuştur. Dr. Şerif Esendemir konuşmasına Necip Fazıl'ın, "Abdülhamid'i anlamak her şeyi anlamak olacaktır." sözleriyle başladı. Abdülhamid'in tren yolları, bakteriyolojihane, cami ve mektepler yaptırdığını, çağına uygun yaşlılık politikası izlediğini, habitat yani biyosferi merkezi alan ekolojik politikaya önem verdiğini anlattı. Bunları dinlerken aklıma hep başbakanımız Recep Tayyip Erdoğan çağrışım yaptı. O da ülkeye duble yollar, hızlı trenler, Marmaray, üçüncü boğaz köprüsü, çok sayıda havaalanı gibi sayılamayacak eserler hediye etti. Sağlık alanında yeni hastaneleri hizmete açtı. Sağlık hizmetlerini halka yaydı. Eğitim alanını pek çok üniversite, sayısız derslik ve binlerce yeni öğretmenle destekledi güçlendirdi. Kısacası Abdülhamid'in çağdaş bir takipçisiyle karşı karşıyayız. Abdülhamid Han'ı nasıl ki bir takım vicdansız, merhametsiz ve acımasız kişiler, iç ve dış düşmanların oyununa gelerek, maşası olarak bir saray darbesi ile düşürdülerse aynı komplo şu an başbakanımıza karşı düzenlenmektedirler. Bu ülkeye hizmet etmek bazılarının gözüne batmakta ve ellerinden geleni yapmaktadırlar. Rabbim Başbakanımızı korusunu2026

ehlisunnnetde

2 Ocak 2023 Pazartesi
Benediktus'un ardından
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Papa XVI. Benediktus öldü...

Dinler arası diyalog diye bir şeye inanmıyorum, inananların neye inandığını da anlamıyorum.

Elbette dindarlar arası diyalog diye bir şeye inanıyorum ve bunu gerekli görüyorum; ki bu insanlar arası diyaloğun bir alt başlığıdır.

Buna rağmen Papa II. Jean Paul'ün İslam dinine ve Müslümanlara karşı sergilediği yaklaşımı hürmetle yâd ediyorum.

Politikti-değildi mülahazasına girmeden, iki kutuplu dünyada Müslümanları Doğu Bloku'na karşı Batı Bloku'na çekmeye çalışıyordu demeden saygıyla yâd ediyorum.

Neticede Vatikan son derece politik bir kurumdur ve elbette kendi politik çıkarlarını ve Batı'nın politik çıkarlarını önceleyerek yapar her ne yaparsa. Öyle hak ve hakikat namına doğru bildiğini söyleyen bir kurumdur ve aleyhine de olsa doğruyu dillendirir zannediyorsanız lütfen zannetmeyiniz.

Jean Paul vazifesini gördü, Berlin duvarı yıkıldı, Doğu Bloku çöktü...

Ve Polonyalı Papa vefat etti.

Yerine gelecek ismi tüm dünya merak ediyordu ve Kardinal Ratzinger kendisine Benediktus mahlasını seçerek papalık tacını taktı, tahta oturdu.

Pontifex'in kendisine uygun gördüğü isim bir mesaj taşıyordu. Nursialı Aziz Benediktus, Hristiyan Avrupa'nın manevi koruyucusu... Onun ismini kendisine Papalık mahlası seçti ve Medeni Batı'yı Vahşi Doğu'ya karşı koruma görevini üzerine aldı.

11 Eylül paradigmasının papası, Huntington'ın papası, dinlerin ve kültürlerin savaşının papası oldu. Bir modern haçlı seferine rehberlik eden Papa oldu Benediktus...

Alman teolog Hans Küng, hayatını anlattığı "die umstrittene Wahrheit" isimli eserde gençlikteki dostu Ratzinger'e sitem ediyor ve diyor ki "bir zamanlar Kilise'nin yanlışlarını gören ve bunları düzeltmeye baş koymuş iki gençtik. Ben hâlâ bu yanlışlara karşı mücadele ediyorken, Ratzinger bu yanlışları sürdürmeye ve daha büyüklerini işlemeye ahdetti..."

Kilise'nin cürümlerine cürüm ekler gibiydi.

Yazdığı Deus Caritas est (Tanrı sevgidir) isimli risalede Tanrı'nın insana, insanın insana ve insanın Tanrı'ya olan sevgisini anlattıktan yalnız birkaç ay sonra, Almanya'nın Regensburg şehrinde yaptığı konuşmada İslâmiyet'e ve Hazreti Muhammed'e (S.A.V) tahkir edici sözler yöneltmiş, Hazreti Muhammed'in insanlık için kötü olandan başka hiçbir şey getirmediğini söylemişti. Her köşesi Batılı beyaz adam tarafından tutuşturulmuş, alev alev yanan İslam dünyasını agresiflikle itham etmişti. Bir milenyum papasının Haçlı seferi nasıl olur, bunu göstermişti.

Hayatı boyunca tartışılan işlere imza attı...

Gençliğinde Hitler gençliğinin üyesi, orta yaşlarında muhafazakar bir ruhban, Papalık devrinde paradigmanın hizmetkarı ve sekiz yüz yıl yıl sonra tahttan çekilen ilk Papa olarak tarihe geçen ve sürekli tartışılan bir şahsiyetti.

Yol açtığı tartışmalar ölümünden sonra da devam ediyor. Şimdi herkes merakla bir Papa hayattayken ölen bir Papa'nın cenazesi nasıl kaldırılacak diye merakla bekliyor.

Bütün bunlardan mada bir hakikat karşımızda duruyor. Ratzinger'in vefatıyla Katolik dünyasında bir dönem açılmamak üzere kapanıyor. Kilise'nin çatısını tutan pilpâre yıkıldı.

Şu günden sonra Kilise'yi çok radikal değişiklikler bekliyor.

Çok değil birkaç yıl içinde rahiplerin evlenebildiği, eşcinselliği kutsayan, geleneksel değerlerinden tamamen uzaklaşmış bir Kilise ile karşılaşacağımızı söylemek kehanet sayılmaz.

Allah ömür verirse göreceğiz.

5 Ocak 2023 Perşembe
Kanonik bilgisizlik bilgisizliktir
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Sonu gelmez bir bilgi bombardımanına maruz şekilde yaşıyoruz. Sağdan ve soldan bizi bulan, esasen hiç talep etmediğimiz halde zihnimizin bir köşesini işgal etmeye talip bilgi yayınları düzensiz şarapnellermişçesine kafamıza kafamıza isabet ediyor.

Bunun nesi kötü ki diyebilirsiniz zira bilginin iyisi kötüsü, faydalısı faydası olmaz diye bir klişe var hepimizin kabul ettiği.

Öyle değil.

Eskilerin ifadesiyle söyleyelim, malumat malumat ile tevil olunur. Yani bir bilgi bir başka bilgi ile yorumlanır ve böylelikle anlaşılır. Herhangi bir mevzubahis kavramları ve bu kavramların arka planını bir şekilde bilmiyorsanız eğer, bunların bir araya gelerek oluşturduğu ve sizin bilgi zannettiğiniz şeyi anlamanız da imkansız hale gelir.

Şimdi bahis nereden çıktı demeyin rica ederim. Hepimiz içinde yaşıyoruz ve radyasyon gibi muhatabız bu sağanağa. Sosyal meselelerin bir şekilde kangren haline gelmesinin de en önemli sebebi bu günümüzde. Bir zamanlar cehalet ve standartsızlık bizleri çözülmesi müşkül sosyal sorunlar ile baş başa bırakırken, şimdi cehaletin bir başka şekli olan fazladan ve dağınık enformasyon sebebiyle sosyal meselelere duçar oluyoruz.

Yeni yetişen jenerasyon için en büyük eksiğinin kanonik bilgi olduğuna hiç şüphem yok. Malumatlarını bir huniye sevk edecek kadar şanslı değiller. Aksine sel zamanı yayılarak bataklık haline gelen Tuna Nehri gibi dağınık ve düzenlenemez kavramların istilası altındaki zihinleri, kavramlara hakiki bir anlam affedemez dereceye düşmüş durumda. Evet özgürlük gibi, hak gibi, başarı gibi, mutluluk gibi soyut kavramları hepsi duymuş ne olduğunu az çok hissediyor; ancak bu kavramları tanımlarken yahut üzerinde ittifak edecek şekilde konuşurken herhangi bir yeri vardıramıyor, müşterek bir his üretemiyorlar.

Bunun sebebi, kanonik bilgiden yoksun, üzerinde ittifak edilebilecek sistematik kurallara ve değerlere yabancılaşmış olmalarıdır. Elbette üzülerek söylüyorum buradan bir tahkir çıkarmayınız.

Bir şeye hakkı olduğunu düşünen ve bu şeye işlemediği takdirde haksızlığa uğramış gibi hisseden bu kimseler hakkın ne demek olduğu hususunda bir müşterek hissiyata sahip değildirler. Adaletten anladıkları, kendi çıkarlarına birtakım menfaatlerin kendilerine sağlanmasıdır. Ve illaki her birinin kendisini oldukça yetkin ve bilgili kabul edişinin en önemli sebebi, hayatımıza enformasyon bombardımanı suretinde giren sanal dünyadır.

Evet gerçekten çok fazla sayıda şey biliyor, kendilerinden önceki kuşakların adını duymadan terk-i cihan ettikleri nice şeyi duyuyor, varlığından haberdar oluyorlar. Fakat bu bilgiye dönüşmüyor. Çünkü bu neslin en büyük sıkıntısı bu akarsuyu hizaya sokacak regülatöre sahip olmayışıdır. Kanonik bilgiden yoksunluk, aslında bilginin tümünden yoksunluktur bu bakımdan.

Bu uzun girişi belki de tek bir cümleyi izah etmek için yaptım. Hakkımız verilmedi, haksızlığa uğradık, daha fazlasını hak ediyorduk vb. gibi şikayetleri peşi sıra sıralayan kimseleri gördükçe bir şeyi test ediyorum yalnızca. Acaba bu şikayetçi muhatabım hak kavramının ne olduğu hakkında bana bir şeyler söyleyebiliyor mu?

Maalesef söyleyemiyor. Fakat tutarlı bir özgüvenle sürekli olarak o ne olduğunu bilmediğin şeyin kendisinde olduğunu öne sürüyor. İşte bu bundan sonra yaşayacağımız dünyanın asıl krizinin ne olduğunu bize gösteriyor.

Üzerinde ittifak edeceğimiz müşterek değerlerimiz olmayacak bundan sonra böyle giderse. Her söylemin ve talebin izafileştiği bir yere dönecek dünyamız. Ve bizler adına herkesin bildiği ancak içini doldurmak da son derece kifayetsiz kaldı soyut kavramlar üzerinde bir anlaşmaya varma hususunda hiçbir zaman olmadığımız kadar aciz duruma düşeceğiz.

Bunun önüne geçmek için yapılması gereken şey bellidir. En azından dar dairede, kanonik bilgi üzerine düşünmeyi başarabilecek bir yakın çevre jenerasyonu yetiştirmeliyiz. Ki bunlar istikbali de vatana sahip çıkacak müşterek bir hissiyatı üretebilsin.

Ben de sabahtan beri bunları düşündüm

9 Ocak 2023 Pazartesi
ODTÜ'nün köpekleri serbest, taşları bağlı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Sir Percy Hobart, Normandiya çıkarmasının kaderine yön veren adamdır. Bir diğer ifadeyle günümüz dünya düzeni Hobart'ın komiklikleri sayesinde oluşmuştur.

O güne kadar bilinen tank sistemlerinin dışına çıkmıştı Hobart. Eserleri alışılmadık şeyler olduğu için, bunlara Hobart'ın komiklikleri demişlerdi. Neler neler yapmadı ki; suda yüzebilen amfibik tanklar, mayın temizleyen tanklar, kuvvetli çalıları ve ağaçları yıkarak yol açan tanklar, büyük hendekleri geçebilecek tanklar...

Bunlar sayesinde müttefikler Normandiya çıkarmasını başarıyla gerçekleştirebilmiş, can kaybını en aza indirebilmiştir.

Hobart'ın eserleri yalnız bir muharebenin bir savaşın değil, milletlerin hatta dünyanın kaderini değiştirmiştir.

ODTÜ Savunma Sanayii Topluluğu tarafından 5-6 Ocak tarihlerinde ODTÜ Kültür ve Kongre Merkezi'nde düzenlenmesi planlanan ikinci ODTÜ Savunma Sanayii Zirvesi etkinliği, PKK terör örgütü ve benzeri marjinal oluşumlara iltisaklı kimselerce sabote edildi. Zirveyi düzenleyen topluluğun amacı açık: ODTÜ başta olmak üzere Ankara'da eğitim gören mühendis adaylarına, bizim gençlerimize savunma sanayimize, dolayısıyla vatanımıza ve milletimize faydalı olacak çalışmalara yönelik bir ufuk sunmak. Savunma sanayimiz yükselen değerimiz. Kimler katılmayacaktı ki zirveye?

Savunma Sanayii Başkanlığı (SSB), Vizyoner Genç, Teknokent Savunma Sanayii Kümelenmesi ve Savunma Sanayii İmalatçılar Derneği (SaSaD) etkinliğe desteklerini paylaşmıştı. SSB, Aselsan, Havelsan, Roketsan, TUSAŞ, Meteksan, Nero, Asisguard, Görev Dış Ticaret, Milsoft ve Tübitak Sage gibi önemli kurum ve firmaların konuşma oturumları ile gençlere gelecek vizyonu çizeceği etkinlikte milli savunma sanayiimizin SimBT, MKE gibi pek çok önemli firması da stant açacaktı.

Dedik ya vatan millet menfaatine, gençlere ufuk olacak bir etkinlikti. Boş durur mu yezitler? Sabahın erken saatlerinde çoğu üniversite ile öğrencilikle alakası olmayan bir grup terör yandaşı basmış kongre merkezini. ODTÜ bunlara mani olmak yerine uzaktan takip etmiş ve stantlara 40.000 liralık zarar verilmesine göz yummuş.

Okulun vatansever gençleri gelince de kendilerine merkezden uzak durmaları söylenmiş.

Hani o meşhur Bektaşi babasının fıkrası var ya; köpekleri salmış, taşları bağlamışlar.

Bizimkiler çırak olmuşlar öz vatanımızda, kendi etkinliklerinde; eşkıya söz sahibi olmuş. ODTÜ yönetimi söz konusu etkinlik dahil olmak üzere bütün etkinliklerin iptal edildiğini duyurmuş.

Oysa gençlerimiz üniversitenin güvenliğine gerekeni söylemiş "siz gerekli önlemleri alamıyorsanız biz bunları oradan çıkarırız" demiş.

Peki ne yapmış üniversite yönetimi? Sanki ayıplı, kusurlu bir şey yapıyorlarmışçasına gençlerimize sakın ha buraya yaklaşmayın demiş.

Üniversite ile öğrencilikle alakası olmayan eşkıya üniversiteyi terk etmiş.

Anlamadıkları şey şu: Mayasında vatanperverlik olan bu milletin evlatları barajın kapağını patlattı. Türkiye savunma sanayii konusunda yürütülen çalışmaların odak noktası durumunda.

Hobart'ın adını unutturacak, milletimizin intibakına hizmet edecek nice Selçuk Bayraktarlar yetişiyor ve yetişecek. Hatta günü gelecek Bayraktar'ı da geçecek vatanperver mucitler dünya savaş doktrinini değiştirecek hizmetlere imza atacaklar. Bayraktar ise bir yol başı, bir pir olarak yad edilecek.

Bu gidişata üç beş çapulcunun serkeşliği mani olabilir mi?

Olamaz!

Bunların yaptığı yalnızca kendi serkeşlik ihtiyaçlarını karşılamak, sapkınlıklarını tatmin etmek.

Üniversite de takındığı tutumla bunlara çanak tutmuş oldu.

Bir fazlası değil.

12 Ocak 2023 Perşembe
Yazık günah
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Elbette kimsenin adını verecek, şahsına hakaret eder tarzda karakter analizi yapacak değilim.

Böyle şeylerden umumi bahsetmek gerek; dinleyen herkes bir yorum yapar elbette.

Kendisine sahip olan insanların en önemli davranış motivasyonu haline gelmek gibi bir kabiliyeti vardır aşağılık kompleksinin. Alfred Adler zamanında bilgisayar virüsü diye bir şey yoktu; böyle bir benzetme yapamazdı Adler, fakat ben ne zaman bu hususta bir makaleye bir konuşmaya denk gelsem aklıma bilgisayar virüsü gelir.

Son kertede çarptığınız bir duvar da olabilir aşağılık kompleksi, ilk harekete geçtiğiniz anda size istikamet belirleyecek bir hat da olabilir.

Her neyse de çok şahsi, bireysel bir şeyden bahsediyorsunuzdur aşağılık kompleksinden bahsediyorsanız.

Bunun öyle kolektif aşağılık kompleksi falan olmaz. Var olabileceğini kabul etsek dahi Türkiye gibi bir ülkede katiyen var olamaz.

Hamaset yahut temenni değil bu. Gelişmemiş organımız yok da ondan olmaz. Sanayi devriminde geri kaldık falan diyerek bunu izah edemezsiniz. O bir başka şeydir.

Şurası maalesef bir hakikattir, biz Türk olmak, Türkiye Cumhuriyeti'nin vatandaşı olmak ile ilgili gurur duymak konusunda sıkıntılar yaşayan bir topluma sahip olduk seneler senesi. Velakin bu bir kolektif aşağılık kompleksi değildir, bir başka şeydir. Birtakım kurumları sevmemek, imtizaç edememek haliydi o.

Geçti sayılır...

Toplumun geniş kesimleri artık ülkesi ile vatanı ile büyük oranda barışık sayılır. Vallahi kusura bakmayın olmayanlar da kabahati bir parça kendilerinde arayacaklar.

Bu aşağılık kompleksi değildir, bir başka şeydir.

Aşağılık kompleksi kadar şahsi, infirâdi bir hissi, politik motivasyonunuzun tam temeline yerleştirirseniz, yani aslında zaafınız olan şeyi gemlemez ve içinde bulunduğunuz hareketin de temel motivasyonu haline getirirseniz, kusura bakmayın hiçbir siyasal akım ile imtizaç edemezsiniz.

Her nerede bulunursanız bulunun merdud, kendisine tahammül edilmesi zor bir karakter ortaya koyarsınız. Ki bunun sizi sürüklediği her yol ayrımını da öyle onurlu yalnızlıkla, prensiplerinizin yüceliğiyle, adaletsizliğe olan tahammülsüzlüğünüzle falan izah etmeniz bir noktadan sonra imkansızlaşır. Cümle cihanın cümleden âlâ, kusurdan münezzeh, kabahatten müberrası siz değilsinizdir. Herkesin gözüne soktuğunuz kocaman bir nefsiniz var ya, Allah o nefsin sizinkine nispetle çok küçük de olsa bir benzerini diğer kullara da vermiştir. Nereye kadar çekilir ki sonu gelmez görünen naz kapris ve ebedi takdir görme talebi?

İşin acı yanı sizin şahsi nakisanız birdenbire memleketin sorunu haline gelmemelidir.

80 milyon işi gücü bırakıp size terapi yapamayız. Peşinize takılan, bir şekilde ikna ettiğiniz, size maddi manevi destek sağlayan insanlar sizin zaaflarınızın sizi götürdüğü yola sizinle birlikte gitmek zorunda olmamalıdır.

Şu günlerde siyaset arenasında yaşanan birtakım tartışmaları izlerken inanın öfke, merhamet, hayrete düşmüşlük hisleri arasında kalıyorum. Ne yalan söyleyeyim üzülüyorum.

Yıllar yılı nice parlak gençlerini saçma sapan zaaflarına mağlup düşmüş şekilde bir anlamsızlık kuyusuna attı bu memleket.

Hiçbir şey olmadı onlardan. Zira memleket dediğinin öyle kötü bir huyu var ki, bir tarafıyla ismet sahibi bir at, öyle üç beş süvariye birden işmar etmiyor, bir süvari kabul ediyor sırtında. Diğer yanıyla da oldukça haris, kendi namı hesabına çalışanları kendisine yanaştırmıyor, bünyesinden atı veriyor uzun olmayan bir vadede.

Şimdi aşağılık kompleksi hayatının temel yönlendiricisi olmuş bir kimse bu memleketin kaderinin kendisine bağlanacağı kimse olabilir mi? Kabul eder mi o bünye?

Etmiyor erenler etmiyor.

Akabinde başka mecralarda şans deneniyor, orada da çok geçmeden tahammül edilmesi zor, gitse de kurtulsak denilen bir figüre dönüşülüveriyor.

Vallahi yazık günah.

Bu kadar.

19 Ocak 2023 Perşembe
At mı süvari mi?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Şimdi neresinden bakarsanız bakın üç günlük bir sergüzeşt değil bu. 350 senelik bir mazisi var hikayenin.

O en iyi yaptığımız şeyi artık en iyi şekilde yapamadığımızı fark ettiğimiz; askerlik tekniği ve teknolojisi bakımından artık dünyanın zirvesinde olmadığımızı hissettiğimiz an başladı muvazenenin kaybı.

Süvari attan orada düştü bir kere.

Hiç şüphe yok yeniden orada binecek. Elbette sağır faktörlerde mühim rol oynadı batı karşısında geri gidişimizde, buna şüphe yok.

Velakin silah bir kere işlemez olunca gaza ekonomisi de tıkandı devletimizin.

Sonrası bir çınarın ayakta kuruması...

Koca çınara can suyu yine buradan verilecek, yapraklar yine bu vesileyle yeşerecek.

Elbette gübresi var budaması var yegane reçete bu değil. Fakat bu en mühimidir.

Geçen gün anlattım bir de burada yazayım. 19. yüzyılın ikinci yarısından sonra dünya savaş doktrini sürekli olarak silah teknolojilerine bağlı olarak değişti. Königsgrärtz'de Prusya modern tüfekleri kullandı. Eski usul her atıştan sonra doldurulan arkebüzlere karşı daha küçük bir ordu büyük başarı elde etti. O ordu çok geçmedi, üç yıl sonra Sedan'da Fransız ordusunu darmadağın etti.

Birinci Cihan Harbi Skoda toplarının kader tayin ettiği savaştı. İkinci Cihan Harbi'nde denizaltılar, avcı uçakları, tanklar ve en sonunda atom bombası savaşın gidişatını tayin etti. Geçen hafta yazmıştım Hobart'ın komikliklerini... Normandiya çıkarması Hobart olmasa nasıl sonuçlanırdı kim bilir?

Ve şimdi havan topu ile orta çağın surlarının yıkılabileceğini ispat etmiş Fatih'in torunları m dünya savaş doktrinine tesir ediyor. Her ne kadar basit drone'lardır diye tarif etse de birkaç kendini bilmez, insansız hava araçları dünyanın her yerinden ses getiriyor.

Hiç işi gücü yokmuşçasına bunlarla uğraşanların bu durumdan haberi olmadığını kabul edebilir miyiz? Elbette biliyorlar. Hem de biz kadar iyi biliyorlar.

Öyleyse şu suale bir irfan sahibi cevap versin de biz de bir teselli bulalım:

Bunların süvari ile mi alıp veremediği var at ile mi? Süvari düştüğü yerde doru atına yeniden binmeye çalışıyor. Buna tan etmek nedendir? Lütfen söyleyiniz, bunların sorunu atla mı süvariyle mi?

23 Ocak 2023 Pazartesi
İslamiyet neden hedefte?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Basit bir kutsala hakaret hadisesi olarak görürseniz bütün olup biteni eksik bir değerlendirme yapmış olursunuz.

Batı bir bütün olarak İslamiyet'ten korkuyor; her vesileyle korkularıyla yüzleşiyor, insanını bu korkuyu kullanarak kendini râm ediyor. Açıkça söyleyelim, bu son derece haklı ve yerinde bir korkudur!

19. ve 20. asırlarda ideolojileri ve modernitenin diğer unsurlarını kullanarak dinleri sindirmeyi, becerebildiklerini yok etmeyi amaçlamışlardı. Büyük oranda başarılı oldular. İslamiyet müstesna. İnsanları dini ve kültürel aidiyetlerinden arındırarak dünya insanı haline getirmek, tek tipleştirerek kapitalizmin talep ettiği Homo Economicus'u yaratmak en büyük hedefleriydi.

Evet İslam âlemi de büyük bir şoka girdi, çok zorlandık, zorlanıyoruz. Fakat üç hakikat var ki, yaşadığımız bütün karışıklığa rağmen Müslümanların Batı tarafından tehlike olarak görülmesine sebebiyet veriyor.

Evvela, Müslümanlar, şarktan garba kadar geçtiğimiz iki yüz yılın kaybedenleri ve sömürülenleri olarak diri, aksiyon potansiyeline sahip bir öfkeyi içlerinde barındırıyorlar. Bu öfke kâh Paris gettolarında kâh Ortadoğu'nun herhangi bir yerindeki çatışmada kâh anlamlı anlamsız incitilmişlik hallerinde kendisini ortaya koyuyor. Yani halen bir bilinç ve kendisini İslamiyet üzerinden tanımlayan büyük ve enerjik bir potansiyel var. Öyle iddia edildiği gibi yaşlı amcaların cami cemaatine devam etmelerinden ibaret bir şey değil bu. En mücriminden cami hocasına kadar pek çok Müslüman böyle bir hisse sahip.

İkincisi, İslamiyet'in, dinlerin din olma vasfını yitirdikleri şu dönemde dahi hakiki bir din olarak varlığını sürdürüyor olduğu gerçeği. Evet, Samson'un saçlarını keser gibi bize güç veren en önemli varlıklarımıza göz koydular. Cemiyetimiz, ailemiz, bireysel değerlerimiz sonu gelmez bir saldırı altında. Pek çok Müslüman'ın zihni değişti ve dönüştü buna da şüphe yok. Velakin İslamiyet halen gündelik hayattan tutun dünyanın nizamına verene kadar pek çok konuda gerçek teklifler sunan bir din olarak inananlarının hayatını tanzim etmeye devam ediyor. Ve zihni değişmiş, dönüşmüş olanlar dahi yukarıda zikrettiğimiz öfkeden yana hisseder; kalplerinden o hissi çıkarmış, kendilerine karşı gelişmiş olan düzenle barışmış değil.

Üçüncüsü, Müslümanların bu bezirganlık düzeninden, bu yağmadan razı olmayan, aktüel itirazları. Sürekli oldubittiler ile bugüne kadar gelinmiş olması, tarihsel öfkeye bir de yaşanan karışıklığın neticelendirdiği taze bir öfkeyi ekliyor.

Bu potansiyeli sebebiyle İslamiyet'i Taliban örneğinden, İran'daki sokak görüntülerinden, öcüleştirilmiş Erdoğan'dan yola çıkarak marjinal, premodern bir inanç sistemi olarak sunmaya özenle gayret ediyorlar. Modern olmak gibi bir iddiamız yok sanırım, kutsamıyoruz da moderniteyi. Her devirde olduğu gibi bu devirde de yaşanabilir bir din olduğuna inanıyoruz sadece İslamiyet'in. Her vesileyle kutsalımıza saldırılması bu hakikati değiştirmeyecek.

Bir dahaki yazımızda buradan devam edeceğiz.

Vesselam

26 Ocak 2023 Perşembe
Samson'un saçları
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kitab- ı Mukaddes'in Hakimler kitabında anlatılan bir hikayedir; Simson olarak geçer. Gelgelelim Hollywood bize bu kahramanı Samson olarak tanıtmıştır.

İnsanüstü gücüyle yüzlerce düşmanı kahvede bilen bir Yahudi'dir Samson. Düşmanları hileyle Samsun'un gücünün kaynağının saçları olduğunu öğrenince saçlarını keser ve esir ederler, gözlerine mil çekerler. Fakat Samson'un saçları yine uzar ve putlarla dolu tapınağını sütunların yıkarak düşmanlarını da putlarını da yok eder.

Samson'un insanüstü gücünün kaynağı saçlarıdır. Saçları kesilince Samson, Samson olmaktan çıkmıştır.

Kurumları sahada güçlü kılan olmazsa olmazlarından arındırdığınız demde özüne dokunmuş olmazsınız ancak onları saçları kesilmiş Samson'a çevirebilirsiniz. Kendilerinden din diye bahsettiğimiz kurumların hiçbirisi İslamiyet kadar bu sıfatı taşımaya layık değildir. Zira İslamiyet bir tarafıyla kurumsallaşmamış yani hiyerarşik bir yapıya sahip olmayan, yani son derece bireysel, fakat aynı zamanda cihanşümul iddiaları olan bir dindir; en önemli ve ayırt edici özelliği ise müntesiplerinin gündelik hayatını tanzim eden bir şeriata sahip olmasıdır. Dilerseniz diğer din diye bildiğimiz kurumlar ile İslamiyet'in bu taraflarını mukayese edin. Bir parça Yahudiliği benzetebilirsiniz İslâmiyet'e, fakat onun da yayılmacı olmayan karakteri, yani Allah'ın bütün kullarını kendine davet etmeyen yapısı İslamiyet'le boy ölçüşemez bir kurum olarak karşınıza çıkartacaktır bu kavim inancını.

Yapısal olarak bu kadar güçlü bir dini, sosyal sahada zayıflatmanın yolu Samson'un saçlarını keser gibi güç kaynaklarını kesmektir. Bizim güç kaynaklarımız açık. Son derece tutarlı ve çelişkisi olmayan itikadımız, gündelik hayatımızı ve ahlak kodlarımızı tanzim eden şeriatımız ve bizi bu itikat ve şeriat minvalinde yaşamaya sevk eden anneannelerimiz.

Geçtiğimiz yüzyıl akaidimize ve şeriatımıza karşı yürütülen büyük mücadele ile geçti. Nihayetinde İslam toplumları eskisi kadar sarsılmaz inanca sahip fertlerden oluşan toplumlar değildir. Üstelik gündelik hayatlarını yaşama noktasında şeriattan uzaklaşmışlardır.

Buna rağmen Müslümanlar hâlâ çok güçlü ve İslâmiyet'e çok bağlı zira ananeleri kendilerini bu dinden uzaklaşmamak noktasında sürekli ikaz etmekte.

Bu sebeptendir ki Berlin duvarının yıkılması sonrası dünyada mücadelemiz bir asır önceki gibi akaidimize yahut şeriatımıza karşı değil ananelerimize karşı yürütülegeldi.

İşte şimdi son sığınağımız olan aile kurumumuza kadar dayanmış bir kavga ile karşı karşıyayız. Aileye kadar ricat ettik, sırtımız evimizin duvarlarına dayandı.

Son kavgamızı ailemiz içinde vereceğiz. Bu hiç bilmediğimiz bir kavga. Bundan evvelki kavgaların hepsine antrenmanlıyız, nasıl kavga edilir biliyoruz. Ancak burası son derece zor ve yıpratıcı bir kavga sahası. Zira hiçbirimiz çoluğumuza çocuğumuza karşı nasıl mücadele edeceğimiz noktasında fikir sahibi değiliz; dahası çoluğa çocuğa karşı mücadele mi edilirmiş diyecek kadar meseleyi henüz anlamadık. Onlar için onlara karşı garip bir mücadele bekliyor bizi.

Çok yıpratıcı, çok zor...

Tek tesellimiz filmin sonunu biliyor oluşumuz.

Vel akibetu lil muttakin!

30 Ocak 2023 Pazartesi
Mazi kalbimde bir yaradır
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Altılı masanın aşması gereken çok eşik var. Kervanı yolda düzmeye çalışırken bir yandan da bu eşikleri aşmaya çalışıyor aynı zamanda birbirinin rakibi olan masa ortakları.

Zor çok zor eşikler bunlar zira her birisi kökü mazide derinleşmiş kalın zorluklardır.

Ve yalnızca insanların değil, toplumların da hafızası olduğu gerçeği her seferinde suratlarına çarpılıyor ayaz rüzgâr gibi.

İşte bu sebeple yeni tanıştığı flörtüne paşa dedesini anlatan üçkağıtçı zampara gibi bir kök bir necabet uydurma yarışına girdiler. Her biri aslında bizim o tanıdığımız o olmadığını ispat etmeye çalışıyor.

Meral Akşener'in Diyarbakır'da bir modern zaman Rabiatül Adeviyyesi gibi tarif edilmesi, Ekrem İmamoğlu'nun kılacağı cuma namazını bilboardlara yazdırması, Kemal Kılıçdaroğlu'nun aslında Tuncelili değil Akşehirli olduğunu iddia etmesi, Ali Babacan'ın bütün inançlara ve yönelimleri mavi boncuk dağıtması, Mehmet Bekaroğlu'nun tek parti zulmünden bahsetmesi hep bu cümledendir...

Esasen çok acı ve istihza edilmeyecek kadar hüzünlü bir hikaye bu.

Bunlar arasında en garibime giden, Kılıçdaroğlu'nun tevarüs edilmemiş asaletini kendi miti ile yazma çabası. Tektaşımı kendim aldım gibi bir şey. Memleketimizde alışmadığımız şey değil. Sadrazam torunu, Osmanlı Hanedanı'nın bilinmeyen şehzadelerinden biri, seyyid-şerif vb. olduğunu iddia eden pek çok kimseye denk gelmişizdir hepimiz. Fakat ilk defa bir siyasetçinin seçime birkaç ay kala kendisine memleket icat ettiğine denk geliyoruz

Tuncelilileri çok incitmiştir sanırım. Bir memleketli olmak defo değildir, gurur duymanız gereken şeyi tağyir etmemelisiniz. Ayıptır, hemşerilerinize ayıptır! Hem siz bir sosyal demokratsınız; en azından iddianız bu yönde. En basitlerin dahi eşit haklara sahip olabileceği, fırsat eşitliği ile her makama erişebileceği temel kabulünüz olmalı. Kendinize sahip olmadığınız necabetleri yakıştırmanız uygun düşüyor mu bu iddianıza?

Bir de türbede kendi menakıbnamenizi okutmanız yakıştı mı size Kemal Bey? Biz türbeye gireriz sığınırız niyaz ederiz Fatiha'mızı okur, arkamızı dönmeden çıkar gideriz. Orası sizin siyasal podyumunuz mu? Ne ayıp şey! En az İmamoğlu'nun Ulu Cami'de şov yapması kadar ayıp! Her şey bitti şimdi de ayıp yarışına mı girdiniz?

Her neyse nereden bakarsanız bakın saçma sapan bir şey.

Altılı masada gördüğümüz temel sorunun herkesteki yansıması bu.

Masadaki herkes yekdiğerinin seçmenine aslında o bildiğiniz adam olmadığını ispat etme peşinde. Bir mazisi yokmuş gibi miladını şu günden başlatmak gibi bir garip yük yüklemiş durumda omuzlarına bu saçma birliktelik.

Kolektif hafıza duvarına çarptıkça dillerinde aynı name beliriveriyor:

Mazi kalbimde bir yaradır

Bahtım saçlarımdan karadır

Beni zaman zaman ağlatan

İşte bu hazin hatıradır...

2 Şubat 2023 Perşembe
Vandallık görsellikle kurtulur mu?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Ali Babacan'ın "Avrupa bize aferin diyecek" söyleminin arkası hiç de boş değil. Sağlamasını geçen hafta yaptık.

Yolsuzluk sebebiyle görevinden alınan Bilecik Belediye Başkanı Semih Şahin'in yerine görevi devralan Melek Subaşı, Avrupalıya karşı frenkperestimizin içinde var olan aşağılık kompleksini bir nigâhıyla ortaya çıkardı.

Evet sarışın olmak doğuştan bir keramet olarak algılanır bizde. Bu sebeple altmışlı, yetmişli yıllarda eczanelerde oksijenli su bırakmamış dönemin kokona adayları. Bir şişe oksijenli suyu kafasından aşağı boca edip sarışın olanların hikayelerini sanırım sizler de dinlemişsinizdir eskilerden.

Banu Alkan'ın "Afrodit" ilan edildiği bir memleket burası ne de olsa...

Efendim ne kadar Batılı, ne kadar da asil... Hiç kimsenin aklına da asalet nedir diye sözlüğe bakmak gelmemiş. Sarışın, sert duruşlu, Slav görünümlü bir bayan. Nasıl oldu da bunların bir kurtarıcı bekleyen zihinlerine adeta mesihmişçesine güneş gibi doğdu...

Evet sizi bu kurtarır!

Bize ait ne kadar görsel ve yapısal aidiyetimiz varsa bir kenara bırakarak kurtulacağımızı düşünenler bunlar. Macaristan'dan damızlık erkek getirelim diyenlerin zihnî varisleri. Taharet musluğu pas tutmakla ilerleyebileceğimize iman etmiş galatın müminleri... Bir adım ileri gitmiş değiller.

Üstelik hanımefendinin kocasına ait yemek şirketine kıyak ihale verdiğine dair şayialar ortada dolaşırken, dahası ağzını açıp tek bir söz etmemişken Melek Hanım, sırf kendilerini aşağılık komplekslerinden yakalayan bir görsellik var diye bunca mevzu olmuşluk şayan-ı hayrettir.

Ziya Paşamız Tekib-i Bent'te buyurmuş "Bed asla üniforma necabet vermez!". Paşa üniforması giymekle paşa olunmaz. 23 Nisan'da Oğulcan da giyiyor; sünnetinde de şehzade olmuştu...

Kişinin içindeki mezbelelik, ıslah olmaz ufûnet üzerine saçılan bir avuç yaldızla örtülebilir mi? Bir yel alır götürür o yaldızı ve ışıltı yerini dehşete bırakır.

Yine Ziya Paşamız'dan alıntılayalım: Bed mâye olan meclis-i meyde belli oluyor!

Siyaset de meclis-i mey gibidir. Kontrolünü yitirince içindeki vahşet ortaya çıkıyor kişinin.

Gültekin Uysal ile Ümit Özdağ arasında ne gibi bir mesele var inanın umurumda değil. Daha kötü olan kaybetsin!

Umurumda olan, Timur Gürgan'a attığı kafa ile tanıdığımız Gültekin Uysal'ın, çocuk tecavüzü vurgusu. Ayıp, günah, görgüsüzce...

Bir partiye genel başkan olmuş, ancak içindeki ölçü tanımaz vandalı gemlemekten aciz Sayın Uysal. Kâh kafa atıyor, kâh tecavüzü hakaret kategorisi haline getiriyor.

Tecavüz mağduru nice yurttaşımıza ayıp.

Vardığımız nokta hazindir. Bozuk içeriği köksüz görsellikle örtmeye çalışan bir zihin var karşımızda. Gayet kötücül, haddinden ziyade liyakatsiz bir siyasal kitleyi Batılı gibi göstererek kurtarmaya çalışıyor derd-i komplekse dûçar olanlar.

Demokrasi, nezaket, zarafet araçsallaştırılan değerler Batıcılarımız açısından. Özünde demokrat olmadan demokrat taklidi yapabilirsiniz belki, ancak illallah noktanıza gelirse içinizdeki küçük vandal ortaya çıkar. Nazikmiş gibi davranabilirsiniz ancak nazenin olamazsınız. Tabiatınızda olması lazımdır.

Ezcümle, olmadıkları şey gibi davrananların siyaset sahnesinde en büyük talebi makyaj oluveriyor. Deprem riski taşıyan binaların sıvanıp boyanması nasıl netice verdi hatırlıyoruz. Çöker erenler, çöker!

Dilerseniz civciv sarısına boyayın saçlarınızı, yahut Burhan Altıntop gibi kış günü süs havuzuna girerek İskandinav olduğunuzu zannettirmeye çalışın; bir minik gerginlik, hafif bir zelzele kahvaltıda ekmek şamandıra ettiğiniz menemenin kokusu ağzınızdan getirir.

Ne gam? Karşınızdaki safdiller aynı nakarata devam edecektir:

Ah! Ne kadar sarışın, ne kadar asil...

6 Şubat 2023 Pazartesi
Anlamsız domuz misyonerliği üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Geçtiğimiz günlerde Kadıköy'de bir restorana girdik. Yemek yememişiz karnımız aç, hemen ayaküstü bir şeyler yiyeceğiz. Menüyü inceledik, küçük harflerle yemeğin içinde neler olduğu yazıyor malum. Sipariş etmeyi düşündüğüm yemekte domuz olduğunu gördüm. Kalktık restorandan.

Hemen yan sokakta tavuk kanadıyla meşhur bir başka restorana gittik bari tavuk kanadı yiyelim dedik. Fakat reseptörlerimiz uyandı bir defa, didik didik ediyoruz menüyü. Bir baktık burada da tavuğun piştiği ızgarada domuz pişiyor. Daha evvelden yemişliğim var burada. Adamın adı tavukçuya çıkmış, domuzdan şüphelenir misiniz?

Tadımız kaçtı kalktık bir başka yere gittik. Yemek yapacak vaktimiz de imkanımız da yok. Simit kemirsek mi acaba diye düşündük fakat henüz kahvaltı etmemişiz akşamın beşi olmuş. Doğru dürüst bir şeyler yemek lazım.

Restoranların ismini elbette vermiyorum. Fakat gördüğüm sahne şu; Kadıköy'de hamburger, makarna, sandviç, pizza gibi şeyler yiyeceksiniz domuz kullanım oranı sandığınızdan daha yüksek. Kullanan kullanmayan restoran oranı sanırım birbirine denktir.

Dert edindim internetten araştırdım restoranların ve burgercilerin menülerine baktım. Oran çok yüksek!

İnanın umurumda değil kim ne satmış, kim ne yemiş, kiminle yemiş. Fakat burası Türkiye. O doğru olmadığını hepimizin bildiği %99'u Müslüman sakızını çiğniyor değilim. Fakat dindar olsun dinsiz olsun insanımız domuz yemez. Avrupa'da Koşer servis yapan restoranların kapısında bulunan işaret gibi bir işaret koymalı bu restoranlara diye düşündüm zira ihtimal vermediği için menüyü de incelemeyerek sipariş veren bir müşteri pek tabii ki farkına varmadan hınzırı yiyebilir, pek çoklarınız yemiş olabilir.

Dedim ya dert edindim bir twit attım, "domuz satan restoranların kapısına bir uyarı işareti koymak lazım" diye. Her şeyi boş verin gastronomik bir dürüstlük, potansiyel müşterinize saygı gereğidir. Tweetime gelen cevapları görenleriniz olmuştur. Hakaretin bini bir para. Ahmakça bir sağırlıkla meseleye yaklaşmayıp bu adam ne talep etmiş diye düşünen yok. Sadece ben bu kimliğimle bir şeffaflık talebinde bulunmuş ve çok haklı bir zarureti dile getirmişim. Demişim ki beni daha restoranınızda girmeden uyarın burası alelade bir Avrupa şehri değil, Türk'ün İstanbul'u. Biz de ona göre tercihimizi yapalım oturalım yahut oturmayalım. Hem farkına varmadan yemek tehlikesinden bizi koruyun hem de restoranınızda girip menüye bakıp kalkan müşteri durumuna sokmayın bizi. Bu kadar!

Bu talebi dahi hazmedemeyen bir kötü güruh var karşımızda. İstiyorlar ki biz sinelim, pusalım, o hiçbir hususta talepkâr olmayalım. Ve gündem bunların dejenere, tutarsız, tatmin olmaz talepleri ile meşgul olsun. Fakat biz asla konuşmayalım bizim hiçbir talebimiz olmasın; mümkün olsa yok olalım.

Maalesef Türkiye'de yaşamanın faturası, bir de internet kullanıyorsanız eğer, bu görgüsüz, görmemiş, sonradan görme hiçbir ahlaki sınırı olmayan ahmaklar sürüsüne tahammül etmektir. Ete kemiğe bürünmüş kin güruhu... Hedefleri var olmak değil, yok etmek! Ve bir de sıkılmadan geveledikleri laik yaşam tarzı tehlikede yalanı. Yahu biz sana karışmıyoruz ki! Asıl Müslüman'ın yaşam tarzı tehlikede.

Bizimle politik olarak çatışma zeminini domuz etine indirgeyecek kadar çalışıyor bunların kafası. Yahu hiç anlamıyorsan ben sana söyleyeyim bu saçma duruş politik olarak sana kazandırmaz, senin cenahına kazandırmaz. Zira dine mesafeli, son derece seküler yaşayan insanlarımız da domuz eti yeme konusunda bir tiksintiye sahiptir. Yiyeceğimiz ve yemeyeceğimiz etleri belirleyen şey dinden ziyade kültürdür. Çin'de neden köpek yenir de Avrupa'da yenmez? Avrupa'da köpek eti yemeyi mani kılan bir dini anlayış yok. Neden tiksinir Avrupalı köpekten? Cevap açıktır: Bu kültürel olarak ve tarihsel bir birikimin neticesinde toplumun kolektif bilinç altına kazanmıştır.

Şimdi Türkiye gibi bir yerde, Erdoğan muhalifliği yapacağım diye, üstelik sizin ne yediğinizi biz karışmazken, domuz misyonerliğin üzerinden politik bir karşı duruşla geliyorsanız, zekanız kadar kazanırsınız politikada; ve onun ne kadar mahdut olduğunu da her vesileyle ispat ediyorsunuz. Yığılmış kininiz toplumu çok yordu.

Bir parça normal olmanız temennisiyle.

16 Şubat 2023 Perşembe
Sakallılar burada, siz neredesiniz?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B. İti kopuğu, arsızı uğursuzu, nebbaş kılıklısı at hırsızı, böyle zamanlarda içlerindeki baykuşu salıyor meydana.

Dinsiz donsuz, Allahsız kitapsız, meşrepsiz meydansızlar mıdır muhatabımız?

Hayır Anadolu'nun güzel ahalisidir. O kanaatkar, o mazlum, o masum insanlardır!

Bir haftayı geçti Maraş'ta sahadayız. Dağ köylerindeyiz, Kürt köylerindeyiz, Alevi köylerindeyiz... Cemevine sığınmış Hasan Hüseyin amcam dua ediyor, bir tarlaya derme çatma çadır kurmuş Bayram Kamalak ve çocukları dua ediyor, Ziraat Fakültesi'ne sığınmış Fato ninem dua ediyor... Vallahi billahi hepsi dua ediyor.

Baykuşlara inat, tepelerinde uçuşan akbabalara nazire yaparcasına dua ediyor.

Kimlere dua ediyor biliyor musunuz?

Devletine dua ediyor, askerine dua ediyor, polisine dua ediyor, AFAD-Kızılay personeline dua ediyor; zira her biri canla başla oradan oraya koşuşturuyor günlerdir.

Ve hacılara-hocalara dua ediyor. Çünkü burada sahada onlar kendilerini parçalayarak gece gündüz bu insanların yaralarına merhem sürmeye çalışıyor.

İşte size bir misal: Verdiğin Senindir Derneği...

Burada tanıştım bu abilerle. Hepsi göbeğine kadar sakallı, şalvarlı, ağzı dualı, nur yüzlü abiler. Koton kumaş fabrikasının sahibi Ali Karafilik üç tarafı yıkılmış fabrikasının yemekhanesini ve deposunu bu abilere tahsis etmiş. Burada her gün 15-25 bin kişilik sıcak yemek çıkıyor. Maraş'ın soğuğunda nasıl makbule geçiyor tahmin edebiliyor musunuz?

Kimler yapıyor yemeği biliyor musunuz?

Bursa'nın Keles ilçesinden çıkıp gelmiş takkeli sakallı Hacı Ramazan amcam yapıyor, 70'ine merdiven dayamış. Kendilerine Osmanlı yörükleri diyen Kelesliler... Abdestinde namazında, yüzlerinde nur, iman dolu adamlar. Kimler dağıtıyor yemekleri biliyor musunuz? Kur'an'a Hizmet Vakfı, Endülüs Derneği, Enhar Vakfı... Kafalarında takke, dillerinde zikir yemek dağıtıyorlar.

Verdiğin Senindir Derneği aynı zamanda günlük 2000 aileye kumanya dağıtmaya çalışıyor. Gençler gece yarılarına kadar çuvallardan pirinç mercimek bulgur fasulye paketliyor, ertesi gün sıraya giren abilere ablalara amcalara teyzelere yavrulara bu paketleri en muntazam şekilde dağıtıyor; hem de kadın pedine varıncaya dek!

İnanmayan nazik, narin kıçını kaldırsın Maraş'a kadar gelsin, Antep Yolu 8. km'de Koton Fabrikası. Hem ihtimal değil ya belki bir işin ucundan da tutar...

Adıyaman'da koşuşturuyorken kimleri gördüm biliyor musunuz? Hakkını helal etsin adını unuttum, bir medrese hocası; talebeleriyle İstanbul'dan kalkmış gelmiş, vakit nasara yensuru okumak vakti değil, hizmet etmek vakti demiş. İnanmayan gitsin, hâlâ Adıyaman sokaklarındadır...

O ve onun gibileri gördüm hep nereye gitsem. Sizin konformist Twitter fareleri, sıçan ruhlular ise o nazik narin kıçları uyuşana kadar oturdukları koltuklarından twit attılar, televizyon programlarında saçma saçma konuştular nerede bu sakallılar hacılar hocalar diye?

E be gerizekalılar, ahmaklar, aymazlar, ruhu tefessüh etmiş belhum edaller... Burada yoksunuz ki, nereden göreceksiniz?

Görmediğinize inanmıyorsunuz ya, gelin ve görün kim sahada. Hem bu insanlar sizler gibi hayvandan aşağı da değiller, gelirseniz sizlere de birer tas çorba ikram ederler. Korkmayın deprem yardımlarından da ikram etmezler. Öyle rakik öyle dikkatliler ki, kendi ceplerinden yiyorlar. Vallahi ve billahi ve tallahi kendi ceplerinden yiyorlar. Fıkaranın aşına ortak olmuyorlar. Eskaza şekeri düşüp de bisküvi olsun yiyen olursa, parasını deprem yardımına veriyorlar.

Çünkü bunlar siz gibi ahlaksız, siz gibi Allahsız, siz gibi kitapsız değiller; haram-helal biliyorlar.

Hem bir gece onlarla yan yana bir yatın hele. Yere kartonu serin, üzerine battaniyeden uyduruk bir döşek yapın, üstünüze bir battaniye alın, kafanızın altına yastık olarak sırt çantanızı koyun. Sabah kalktığınızda sizin de bademcikleriniz davul gibi olsun. İnanın çok eğleneceksiniz.

Ezcümle sakallılar sahada koşturuyor, siz neredesiniz?

20 Şubat 2023 Pazartesi
Şeytan maymun bla bla
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kâşifler Avrupa'ya Asya'dan, Afrika'dan ve Yeni Dünya'dan sürekli yeni yeni şeyler getirirken, insanların gördüğü en ilgi çekici şey maymun olmuştu.

Gerçi Romalılardan beri maymun diye bir şeyin varlığını biliyordu Avrupalı, fakat bilmek başka, görmek başka...

İnsan taklidi yapan bir yaratık; ata benzemez, eşeğe benzemez, insan desen insan değil, hayvan desen iki ayağının üstünde... Gülüyor, ellerini kullanıyor, "şebeklik" yapıyor. Sizin anlayacağınız, o dönemin insanının gözünde öyle bir canlı ki, insan gibi davranıyor ancak hiçbir insani fiili içselleştiremiyor. Üstelik kötü de bir taklitçi. Almanca bir fiil bile türetiyorlar bu hayvan için "Nachäfferei" Maymunluk yapmak: Bir şeyi taklit etmek demek.

Bu yüzden şeytana "Simia Dei" diyorlar, "Tanrı'nın maymunu" demek. Tanrı gibi davranıyor, ancak Tanrı değil. Taklit ediyor, ancak beceremiyor. Üstelik kendisine inananları Tanrı'nın lütuflarından mahrum bırakıp, yerine ancak geçici bir esrime ve haz hissi veriyor. Yani ona uymak ancak zarar getiriyor...

Simia Dei... Tanrı'nın Maymunu...

Büyüsüzleşen dünyanın insanı Tanrı'yla ilgilenmediği gibi maymunuyla da alakadar değil. Başka başka şeylerin maymunları türüyor bu sebeple. Demek insanın her çağda maymuna ve maymunluğa bir merakı var. Maymunları merak ediyor.

Şu günlerde en aktüel maymun tipimiz "Simia Civitaei" yani "devletin maymunu"...

Maksadım kimseye maymun demek, hakaret etmek değil. Yapılan maymunluğu, o çok sevdikleri Batı'nın kavramsallaştırmasıyla ortaya koymak istedim sadece.

Devlet çok büyük bir organizmadır. Sadece öncesi ve esnası değil, sonrası ve cezasına da güç yetirendir; meşru şiddet tekeline sahiptir, silah elindedir, muhakemeye ve mahkemeye maliktir. İyi işletir kötü işletir tartışması yapmıyorum. Devlet aynı zamanda kendisinden çekinilendir. Çünkü devlet yaptırım sahibidir.

Devlet aynı zamanda sınırları içinde şerik kabul etmez hakimiyet sahibidir. Bakın hâlâ tartışmıyorum, devletin işini iyi yahut kötü yapıyor olmasını, devletin ne olduğuna dair söylenebilecek binlerce şeyden ikisini beyan ediyorum yalnızca.

Sivil toplum bütün gücünü birleştirse, her parçasıyla harmonik biçimde aynı istikamette çalışsa dahi devletin yerine ikame edilemez. Zira ne öncesinde ne esnasında devlet kadar güçlüdür ne de sonrasında devlet gibi hesap sorabilme şansı vardır. Çekinilmez kendisinden.

Yaşadığımız süreçte bütün iktidarı ancak komik bir şebek kadar olan, yani ucuz şovlarla kendisine râm olan bir yaş kuşağını ancak yakalayabilen "şov bizınısçılar" devlet taklidi yapmaya kalktı. Simia Civitaei anlayacağınız, devletin maymunları. Hem şeytan nasıl kendisine inananları hem yanlışa sevk eder hem Tanrı'nın lütfundan mahrum bırakırsa -Tanrı'nın maymunudur çünkü- bunlar da hem dalalete götürdü, kâh baraj patlattı kâh AFAD soğuktan iş bıraktı diye milleti meyus kıldı, hem de devlete mesafe koymak gibi bir ahmaklığa sevk ettikleri kimseleri devletin lütfundan mahrum olmaya sevk etti. Devlet lütuf sahibi midir değil midir tartışması yapmayalım şimdi, bir allegori yapıyoruz.

Malumunuz, Türkiye muhalefetinin hiç onulmaz bir aday krizi var. Sarı saçlarıyla bizimkileri en hassas aşağılık kompleksinden yakalayan Melek Subaşı'nı bile ortak aday olarak önerdiler hatırlayacaksınız. O da unutuldu. E bu topraklarda sarı hevestir esmer hakikat bunu hepimiz biliriz. Bunların bu onulmaz yarası şimdi de "Haluk Levent ortak aday olsa" noktasına geyiriyor bunları. İnanın en çok Levent'e üzülüyorum. Adam kendince gayret ediyor, bir şeyler yapmaya çalışıyor. Bu esnada bunların heveskârlığının kurbanı olması hak mıydı?

Bunlar ki, kendilerini devlet mevlet falan filan cart curt bla bla zannediyorlar diye içine düştüğümüz bu tefrika derinleştikçe derinleşti. Bunların ahlaksızlığı aldı başını gitti. Taklidini yaptıkları devlet, sonrasına da muktedir olan devlet, şu dem geçince bunlara "devletin şeriki olmaz" hakikatini elbette gösterecektir.

Virane fakat mağrur güzel Adıyaman'dan hepinize selamlar...

23 Şubat 2023 Perşembe
Depremden dört manzara
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

6 Şubat sonrası en huzurlu olduğum günler Maraş'ta sahada olduğum günlerdi; zira fişi çekmiş, dünyanın mugalatasından, siyasetin pisliğinden, akbabaların melun bakışlarından, baykuşların uğultusundan uzakta Anadolu'nun saf, güzel, kanaatkâr, masum ve mazlum insanıyla muhatap olmaktaydım.

Akabinde maalesef İstanbul'da geçen birkaç gün beni siyasetin ve gönlü kurum bağlamışların siyaset zannettikleri şeyin pisliği ile muhatap etti. Şükürler olsun yine Maraş'tayız. Fişimiz yine çekildi.

Buradan o faydasız, hainane kavgalar hakkında yorum yapmak, kötülere laf yetiştirmek ne de anlamsız geliyor. Bütün bu saçmalıkları tivitırın kanalizasyonlarına havale ediyorum. Döleğimiz Maraş'ın münbit toprağı, kubbemiz âsûmandır. Güzellerden bahsedelim.

Sizlere deprem sonrası tanımakla şereflendiğim birkaç kişiyi anlatmak isterim.

İlki Ceset. Kendisini "Ceset" olarak tanıtıyor. Asıl adı Metin. Maraş Devlet Hastanesi'nin morgunda kalıyor; orada olay yeri incelemeye ve morg çalışanlarına yardımcı oluyor. Sevgilisi depremde can vermiş. Morga giriş o giriş; o günden sonra morgdan çıkmamış. Sevdiğinin ölümü Metin'i morga bağlamış, Metin morgun "Cesed"i olmuş. Canla başla gayret ediyor, kimsenin yanaşmayacağı en zor işleri yapıyor, ölülere dokunuyor cesetleri taşıyor... Ceset belki de hayatımızın paradoksunu bizlere hatırlatıyor; hayatın ona bağlandığımız ip koptuktan sonra bir anlamı kalmadığını gözler önüne seriyor. Bazen ölüm hayattan daha sevimli olabiliyor...

İkincisi Buğlem... Dokuz yaşında. Depremin üçüncü günü tanıştık Maraş merkezden köylerine sığınan ailesi ile bir çadırda yaşayan Buğlem ile. Kendisine bir koli gofret verdik. Buğlem gofreti alamayacağını söyledi. Niyesini sorduk, benim değil ki dedi. " E amcalar verince senin olabilir" dedik "Siz babamın arkadaşı mısınız?" diye sordu "Hayır biz sana deprem olduğu için yardıma gelen amcalarız" dedim "Ben bu depremden hiçbir şey istemiyorum" dedi... Döndü ve gitti.

Taksici İbrahim üçüncüsü... Üsküdar'dan taksiye bindik kızımla, hava soğuk; onu anneannesine bırakacağım, Ümraniye'ye doğru yol alıyoruz. Kızım yolda sürekli soruyor "Peki deprem çocukları da öldürdü mü? Maraş'ta ne yapacaksın? Oradan bana kardeş getirir misin?"... Kızım henüz beş yaşına yeni girdi, hayal dünyası çok geniş. Ertesi gün Maraş'a gideceğim; Fulya yol boyu soruyor, ben cevaplıyorum. Anneanneye vardık, taksiden ineceğiz, ücreti çıkardım. Taksici İbrahim Bey güzel Karadenizli ağzıyla "Ben deminden beri dinledim sizi, sen hak bir yola gidiyorsun, ben senden bunun parasını almam" dedi. Çok ısrar ettim, devlet memuru olduğumu dolayısıyla bunun yakışık almayacağını söyledim. "Ben, senden bu parayı alırsam bu akşam yemek yiyemem" dedi... Kim bilir belki de trafikte söylediğimiz taksicilerden biriydi... Ne de güzel adamdı.

Son olarak Server Beşirli... Hepimiz onu 1981 model köhne Sovyet aracına yüklediği döşeklerle tanıdık. Laçinli bir Karabağ Türkü Server. Ermenistan vatanını işgal edince uzun süre bir ağacın altına kurduğu çadırda yaşamış. Vatanının azadlığı sonrası Karabağ'a dönmüş; ancak ne ev kalmış geride ne ocak. Döşeklerin üstüne diktiği Türk bayrağı hepimizin içini karıncalandırmıştı. Server halen Adıyaman'da sahada. Gençlik merkezine kurulan çadırda Adıyaman ahalisine hizmet ediyor. Kendisiyle tanışmak şerefi nasip oldu dün. Kendisine getirdiği döşekleri ve aracını sorduk. Meğer bu döşekler, kendileri yurtsuz kaldıkları demde, Türkiye'den gönderilen yardım döşekleriymiş. Server'in dünyalık namına hiçbir şeyi yok, evi bile yok. Server'in kocaman bir yüreği ve halis, katışıksız vatan sevgisi var...

2 Mart 2023 Perşembe
Keserim topunuzu
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Deprem memleket sathında bir birlik, bütünlük havası oluşturunca yatay bölünme daha zor hale geldi.

Bu sebeple birkaç senedir yaşadığımız dikey bölünmeler tecrübesi üzerinden denemeye başladı menfur hesaplarını. Kimse o menfur, bir şekilde dikey bölünmeleri çok önemsiyor.

Eskisi gibi Alevi-Sünni, Türk-Kürt diye bölmüyor; zira her denemesinde anlamsızlığını fark etti.

Aşı taraftarları-aşı karşıtları, EYT'liler-karşıtları geçtiğimiz dönemin mühim dikey yarılmalarıydı. Bir başka yarılma LGBT mevzuunda yaşandı.

Bütün bu yarılmalar CHP-AK Parti yarılmasının üstünde bir fay hattı oluşturuyor.

Şimdi en saçma ancak memleketin dört bir yanına sari olan taraftarlık fayı üzerinde birtakım hareketler izledik. İlginç bir şekilde gezide gördüğümüz gibi "renklerin kardeşliği" diyerek bu yarılma üzerinde alternatif bir politik birlik oluşturulmuş izlenimi yaratılmaya çalışıldı.

tribünlerin küçük bir bölümünde yaşanmış olsa da bir şekilde sosyal medya ve menfurun avaneleri bunu büyük bir reaksiyon olarak lanse etmeyi başardı.

Açıkça söyleyeyim, keserim topunuzu!

Hani biz küçükken mahalle aralarında top oynarken cama çıkan öfkeli amca var ya, varmış bir bildiği.

Memleket ekonomisinin kara deliği...

Küçücük Hırvatistan kadar başarı elde edemediğimiz saçma sapan bir saha...

Ülke tanıtımına zerre kadar katkısı yok...

Her yıl memleketin milyon dolarlarını saçma sapan futbolcu mütekaitlerine verip bir de paralarıyla malamat oluyorlar (yazı Antep'te yazılıyor, hoş görünüz).

Üç beş yılda bir devletin kapısına aşındırıp vergi affı talep ediyorlar...

Bildiğiniz kara delik.

En büyük faydasını üzerinden yolunu bulan futbol tacirleri elde ediyor.

Sporda şiddet yasası çıkmadan önce metrobüs duraklarında birbirlerini bıçakladıklarını da biliyoruz.

Deplasmana giderken benzinci yağmalamak, dinlenme tesislerini hırpalamak, otobüslerin camını kırmak, döner bıçaklarıyla paralarla sağda solda terör estirmek, esnafı canından bezdirmek vb. vaka-i adiyeden olmuş.

Gençlerimiz büyük futbolcular oluyorlar deseniz, attığımız taş ürküttüğümüz kurbağaya değmiyor. Uluslararası arenada başarı olarak dönmüyor.

Gençlerimiz için iyi bir fırsat, ikbal kapısı deseniz, o da yok. Memleket yabancı futbolcu çöplüğüne döndü...

Peygamber aşkına, fiyat-performans açısından bu kadar berbat bir sektör şimdiye kadar batar, kepenkleri kapatırdı.

Üstüne üstlük her karışıklıkta sahaya sürülebilecek paralı askerler besleyen adeta bir hücre.

Aziz Yıldırım bunlara "paralı köpekler" demişti. Sırf bu yüzden.

Vallahi soğudum billahi soğudum zaten futboldan. Bir şeye benzemiyor ligimizde oynanan şey. Saçma şekilde adı da Süper Lig.

Ne işe yarar bu meret birisi söylesin.

İllallah dedik.

E keserim topunuzu...

6 Mart 2023 Pazartesi
Şarkının sonu…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Şok olmadık, şaşırmadık.

Beklenmedik bir şey değildi zira. Çıkarları bu kadar çatışan partiler ve siyasiler aynı düzlemde harmonikmiş gibi yapabilmek adına uzun süre halının altına süpürdükleri tozlarla karşılaştı sadece. Toz alerji yaptı, hapşırttı.

Hakiki bir yol ayrımı mıdır bilmiyorum. Zira son kertede çıkarları yeniden kesişecek ve çatışacak.

İçimden bir ses hâlâ pazarlıkta el yükselttiklerini söylüyor. Velakin kırılan bu vazo ne kadar tutkal tutar, irfanınıza havale...

Zira unutmayalım, Kılıçdaroğlu'nun adaylığı İyi Parti için, olmaması ise CHP için felaket senaryosudur.

Tartışmanın asıl temerküz ettiği yer akçe. Çil çil akçe...

A tabii, elbette bir de vatan millet Sakarya var... Kimimizin uğruna öldüğü kimimizin nutuk söylediği...

Kendini devlet sananlarla kendini millet sananların kurduğu bir ittifakın doğal çatışmaları bunlar. Olacak.

Şimdi birden, ortada hiçbir şey yokmuş gibi şok olmuş taklidi yapanlar beklemiyor muydu böyle bir yarılmayı sanki?

Paydaşların en küçüğünün bu kadar muhteris olduğu bir masada büyükler neden ihtiras sahibi olmasın? Onlar etten kemikten değil mi? Hırsları ihtirasları, dünyaya şehvetleri yok mu?

Koalisyon demokrasiler için zenginlikti ya hani. Bu zenginlik miras taksiminde baş yemez mi sandınız erenler?

Geldiğimiz noktada bu iş nereye bağlanır kestirmek güç.

Pek çok rivayet geliyor kulağımıza Ankara'dan, her biri birbiriyle tezat içinde.

Tamam kabul ben de yanıldım, Kılıçdaroğlu aday olamaz dedim. Bana uyup bahis oynayanlar kusura bakmasın. Son ayakta tuvalet terliğinin rengini ve numarasını doğru tahmin edemedim. Gel gelelim ben ne anlarım ganyandan?

Tek öfkelendiğim, memleketin gündemini asıl meşgul etmesi gereken depremzedeler ve onların ihtiyaçlarından sarfınazar edilmiş olmasıdır. Gündemimizi meşgul eden şeylere bir bakınız...

Oysa henüz konuşmamız gereken şeyler, sarmamız gereken yaralar, teselli etmemiz gereken gönüller vardı.

Bunlarla mı uğraşacaktık Allah aşkına şu demde?

Bunaldı milletin âfâkı bir sabah ister. Hem de kaç yüz senedir... O sabahın kızıllığını görüyoruz sandıkça "Aman ya Rabbi, bir fecr-i kâzib değildir inşallah" deyişimiz hep ümidimizin boş olmayışı sebebiyledir. Bir ışık gördük, peşi sıra gidiyoruz... Allah'a sığındık, bekliyoruz.

Elbette hepimiz biliyoruz, O'nu en fazla tenkit edenler dahi Erdoğan'a bakarak "iyi ki şu günlerde sen varsın iktidarda" diyor. Selahattin Pınar'ın Hicaz şarkısı nasıl bitiyordu hani? Yine sensin beni bir lahzâ şifâyâb edecek...

Böyle bitiyor o güzel şarkı...

Peki bunların, iflah olmaz demkeşlerimizin şarkısı nasıl bitecek, yeni "adam kazandı" hikayesinde?

Muharrem İnce tecrübesinden hatırlıyoruz. Sazlar akordu Hüzzam'a çekti:

İlle de Hüzzam'a...

Aman sâki, bana hiç durma mey sun!

9 Mart 2023 Perşembe
Anarya dah emmoğlu
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Akşener'in tutarlılık gösterisi sona erdi ise kendi gündemimize dönebiliriz. Yıpranmamış adayımız Kılıçdaroğlu'ndan da zaten bolca bahsedeceğiz önümüzdeki günlerde.

Haydi ben size bunlardan daha kıymetli bir hikaye anlatayım.

Maraş'ta aracımız bozuldu, Antep'e, Küsget Sanayi'ye geldik. Genç çırak alakadar olurken bana seslendi "Anarya dah daayı". Hiç üstüme alınmadım, anlamadım. "Anarya dah hele" dedi; baktı ben hiç oralı değilim, geçti direksiyona, geri vitese taktı.

Fransızca geri anlamına gelen "an arriere"miş meğer anarya. Antepli, Adanalı "geriye" demez "anarya" dermiş.

Üç beş gün işgal ettiği Ayıntab'a anaryayı bırakmış, defolmuş gitmiş mel'un. Maraş'a da 'Maraş Otu'nu bırakmış. Uyuşturucu madde zannetmeyin, meşe külüyle dövülen tütüne Maraş Otu deniyor. Bakkalda, markette satılıyor ot. Fransız'dan öğrenmiş ot yapmayı Maraşlı... Üç beş gün durduğu şehre en karakteristik iptilasını bırakmış, cehennem olmuş, gitmiş. Maraş, Kahramanmaraş olurken otu da dudağa koymak yaygınlaşmış.

Sömürgecilik böyledir, kılcal damarlara sirayet etmeyi amaçlar. Büyük oranda başarır da!

İstanbul'a dönüşümüz Antep üzerinden.

Gaziantep... Şahinbey'in, Karayılan'ın ve daha nice isimsiz istiklal kahramanının memleketi.

Anasının namusunu korumak için 14 yaşında şehit düşen Şehit Kamil'in memleketi...

Şehitkamil İlçesi'nde bir otele girdik, resepsiyondaki delikanlı Antepli, fakat değilmiş gibi konuşmaya çalışıyor. Memleketimizin o güzel ağızları arasında açık ara en çok hoşuma gidendir Antep ağzı. Yumuşak, esprili, nüktedan, argosu derinlikli... Anaryayı daha yeni öğrendikse de Antep ağzına zaafımız eskidir. "O güzel ağız varken 'R' harfini yuvarlamak niye?" dedim kendi kendime. Derken "Kahvaltı yapacak mısınız?" diye sordu. Fiyata dahil değilmiş meğer. Mustafa Yıldız "beyranınız, katmeriniz var mı?" diye sordu. Hepimizi aynı anda ve eşit derecede yoğun hayrete sevk eden, haydi dürüst olalım öfkelendiren bir tefahhur tonuyla "Hayır, burası bir Fransız oteli" dedi Şehitkamil ilçesindeki otelin resepsiyonisti genç adam. Genç dediğime bakmayın, Şehit Kamil'in babası yaşında. "Corissant vardır o zaman sizde" dedi Mustafa. Kendinden emin ve gururlu bir eda ile "tabii ki efendim, bu bir Fransız oteli" dedi. Üç dakikalık konuşmamızda beş kere vurguladı Fransız oteli olduğunu Şehitkamil'deki otelin resepsiyonisti genç adam.

Görseniz, çocukluğu, Champs-Élysées kaldırımlarında dokuz aylık oynayarak geçmiş sanırsınız. Öyle bir iftihar etme hali...

Asansörde dayanamadı Mustafa "celladına âşık" dedi.

Klozetlere taharet musluğu koyacak kadar sapmışlar ama Fransız kültüründen. Nazar boncuğu diyelim.

Melek Mızrak Subaşı'nın anlık, basit bir görsellikle nasıl olup da birdenbire cumhurbaşkanı namzeti ilan edildiğini anlamak isteyen bu minicik hikayeden ders çıkarsın.

Hegemonyal bir şey bu. İkna olmuşlar ve sorgulamayanlar tarafından çepeçevre kuşatılmışız.

Türk gibi yaşamaya çalışıp, Müslüman gibi düşünmeye gayret ederken bin pâre oluşumuz bundandır. Tike tike olmuşluğumuz inanın kötü olduğumuzdan neşet etmiyor. Bizi bir başka şeye razı eden, bizde gördüğümüz nakisalar değil, tanımadığımız eloğluna atfettiğimiz saçma necabettir.

Zihinlerimiz Batıcı bir motif tarafından biteviye idlâl edilmekte. Mülevvesin tersinde boncuk aramak münevverlik sayılıyor.

Bir zamanlar "siz Türkler yabancı dil öğrenmeye pek iştiyaksızsınız" diyen Mağripli bir arkadaşıma "Nenemizin ismetine delildir" demiştim. Anadili gibi Fransızca konuşmakla övünüyordu. Dedesi de konuşurmuş... Ne keramet!

Bugün Antepli, anaryadan başka tek kelime Fransızca konuşamıyorsa eğer bu bizim için ancak gurur vesilesidir!

Şimdi aradan birkaç yıl geçtikten sonra, Gaziantep'te, mabedinin göğsüne uzanan namahrem eline serfürû eden bu genç adamı görünce yaşadığım üzüntü bir parça da " acaba çok mu iddialı bir söz etmişim?" diye sorgulamam sebebiyledir.

Her şeyi anlarım da, Antep'te, Urfa'da, Maraş'ta Fransız güzellemesini anlayamam.

Yazmadan edemedim.

Ben yine de Antep'in o güzel ağzıyla söylenmesi gerekeni söyleyeyim bu genç adamgillere:

Anarya dah emmoğlu,bu gettiğin yol yol değil!

13 Mart 2023 Pazartesi
Kral Kraliçe Kont Vikont Acem…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Sevgili Cem Toker'in "Ortaçağ zihniyeti ile, Ortaçağ olmayan zihniyet arasında bir tercih...." tiviti bütün makyajın ardındaki asıl motivasyonun güzel bir özetiydi.

Zeki, nazik, esprili ancak son derece toleranssız seküler bir kimsedir Toker. Bu konuda oldukça kesin yargıları vardır. Elbette, şimdiye kadar Altılı Masa'dan yükselen ve birbirine tezat oluşturan her açıklama sonrası duyduğunuz gibi, Toker'in de şahsi mülahazasını dile getirdiğini söyleyenler çıkacaktır. Ne alakası var da ben şimdi bu tivit üzerinden mevzuya yaklaşıyorum?

Haydi konuşalım.

Sayın Toker genel bir temayülün, yaygın bir algının, özlem dolu bir beklentinin dile getiricilerinden yalnızca birisi.

Dindar motifli hemen pek çok şeye mesafeli, 18.yüzyıldan müdevver aydınlanmacı despotizmin özlemiyle yanıp tutuşan bir kitle var Türkiye'de. Henüz köprünün üzerinde iken "ayı" diyenler, kendilerini zapt edemeyenler... Bu kitlenin bir kısmı da kendince siyasi davranıyor ve "elbette vakti gelir" diyerek özlemlerini öteliyor.

Bu siyasal eğilimin ülkemizdeki temsilcisi CHP. Bunu bilmeyen yok. Bu partinin genel başkanı Kemal Kılıçdaroğlu. Bu da malum. Kemal Bey'in din ve dindarlar hakkındaki asıl kanaatleri de herkes tarafından bilinmekte. Eee helalleşme, biz değiştik, dönüştük diyerek şahsen günah çıkartıyor olması umarım ind-i ilahide makbul olur. Samimi temennim budur. Allah her kulunu kendisinden razı eylesin, kulundan da razı olsun. Münafığın tövbesi günahından beterdir diyenlere teessüf ediyorum. Samimi olmasını dileyelim.

Ve fakat Kemal Bey'in şahsen ne söylediğinin o kadar da önemli olmadığı muhakkak. Kitlesi büyük bir öfke ve bastırılamaz bir agresiflikle yaklaşıyor seçime. Çok kereler gördük, tecrübe ettik bu öfke neye tekabül ediyor. Hiç de nazik ve medeniyet görmüş bir refleks değildir bu. Aksine, kaba, tahammülsüz, yıkıcı bir vandallıktır.

Toker'in Ortaçağ söylemine tamamen katılıyorum. Ben de bu seçimde Ortaçağ'dan müdevver bir duruş ve bunu aşan bir duruşun karşı karşıya geleceğini düşünüyorum. Gerçi o, Ortaçağ derken dini referanslara atıfta bulunuyor; buna mukabil, benim zihnimde çakan ve şavkıyla Ortaçağ'ı anımsatan şimşek başka şeyleri hatırlatıyor...

Orta Çağ'da bir Papa çıkar ve endüljans dağıtarak sağdan soldan toparlanan irili ufaklı grupları haçlı seferine sevk ederdi. Krallar, kontlar, dükler Papa'nın çağrısına mukabele eder, Müslüman Türk'ün üstüne yürürlerdi. İpten kazıktan kurtulma at hırsızları, mezarlık soyguncuları, ırz düşmanları, sanatçılar ve sepetçiler aynı sürünün parçaları olurdu bu yüce yönelme sebebiyle. Koca koca krallıklar, ufacık, kimsenin adını duymadığı vikontluklar... Hemen hiçbirisi göklerden gelen bu karar karşısında irade koyup karşı gelemezdi. Olur da haddini bilmezin teki Papa'ya karşı gelip masadan kalkayım dese, dört gün sonra pişman olur, yürüye yürüye masaya dönerdi. Örneğin IV. Heinrich... Canossa'ya yürüye yürüye gittiğinde suratı Çarşamba Pazarı gibiydi. Kaynaklar yüzüne vuran mehtabın ışığı sebebiyle öyle baktığına yönelik bir kayıt düşmemiş. Fakat imana gelmesi uzun sürmemişti Heinrich'in... Kime baş kaldırıyorsun? Seni sen kılan kim? Onlat olmasa kim takardı seni? Haddini bilmez Heinrich seni...

Bir de olmazsa olmaz; dahili bedhahlar ve Acem diyarının küçük hesapçıları... Onlar da haçlı seferinin endirekt ortakları olmuşlardır. Görünmeyen masa altı ortaklar da vardı elbet.

Sefer esnasında birbirlerine düşmek, kazık atmak, hatta kendisine destek verenin toprağını işgal etmek falan olmuş, yaşanmış şeylerdir...

Adamlar İngiltere Kralı Arslan Yürekli Richard'ı kaçırıp fidye bile aldılar... Dün omuz omuza savaşıyorlardı...

Her neyse, Ortaçağ hikayeleri pek çoktur; oturup size birkaç tanesini anlatmak isterdim fakat yerim dar.

Altılı Masa'yı ve yaklaşan seçimleri gözlemledikçe benim hatırıma da Orta Çağ'a ait refleksler ve Orta Çağ'da misali olmayan modern bağımsızlık fikirleri geliyor.

Orduyu toplayan Papa kimdir, kral kimdir, kraliçe kimdir, kont kimdir, esamesi okunmayan vikont kimdir, Acem kimdir, dahili bedhah kimdir?... Ne bileyim ben?

Bildiğim, bir Selahaddin çıkar, yıkar ve geçer.

İrfanınıza havale...

15 Mart 2023 Çarşamba
Meşru…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Her dönemin siyasal paradigmasının bir miladı var madem, bu dönemin paradigmasına meşruiyet veren miladın 15 Temmuz olduğunun altını ısrarla çizmeliyiz.

15 Temmuz'da neredeydin, ne yapıyordun, kimlerle neyi paylaşıyordun, demokrasi adına direniyor muydun yoksa bir batakhanede kadeh mi kaldırıyordun?

İşte bu soruların cevabı kişiyi siyasal olarak meşru yahut nâmeşru bir aktör kılar.

En azından benim zihnimde böyle. Madem demokrasiyi ve nimetlerini kullanarak siyasal ikbal peşinde koşuyor bir kimse, o halde sormalıyız; demokrasinin can pazarında ödediği bedel ne olmuştur? Demokrasimize kastedilirken o gece neler yapmıştır? Direnmiş olmasını şart koşmayalım haydi, o menfur teşebbüse taraf olmamasını esas alalım.

Geçtiğimiz günlerde Twitter sohbet odasında Vatan Partisi Genel Başkanı Sayın Doğu Perinçek'in konuşmasına denk geldim. Mehmet Yalçın Yılmaz'ın da ifade ettiği üzere siyasal bir figür ama aynı zamanda bir fikir adamıdır Sayın Perinçek. Vatan gibi büyük bir paydada kesişsek de on meselenin yedisinde farklı düşünürüz. Buna rağmen çok istifade ettiğim, zihnimde şimşekler çaktıran bir kimsedir. Naziktir, beyefendidir; kendisiyle sohbet etmiş olanlar bu hususiyetlerini teslim eder.

Hevesle dinlemeye başladım Sayın Genel Başkan'ı. Yine kültürden linguistike, siyasetten tarihe geniş yelpazede mühim tespitler yaptı. Derin bir müktesebat... Neticede bendenize de söz verdiler bir sual tevcih etmem için. Sordum, Sayın Perinçek cevapladı. Bitirirken cumhurbaşkanlığı adaylığı için kampanyasına imza vereceğimi söyledim. Sözüm vardı çünkü. Aday olacak mısınız diye sormuştum iki yıl önce "yüz bin imzayı toplayıp aday olacağım, siz dostlarımız da bu konuda destek olacaksınız" demişti.

Elbette veririm imza.

Her şeyden önce demokratik bir gereklilik olarak veririm. Seçim bir dayatma değil seçim olsun diye veririm.

Bakırköy Belediye Başkanı'nın evinde pofuduklarını giymiş zaping yaparak sabahı eden, partisinin Edirne Belediye Başkanı darbe girişimine kadeh kaldırmış, il başkanı Ermeni Soykırımı yalanına çanak tutan Kılıçdaroğlu aday olacak; girişimin ilk anlarından itibaren direnen ve kitlesini direnişe çağıran, soykırım yalanını Lozan'da mahkum eden Perinçek aday olamayacak... Olmaz öyle saçma şey!

Bugün hâlâ bir seçim yapabiliyorsak eğer o gece direnmiş olmanın sayesindedir. Hangi siyasi görüşte olursa olsun, her nasıl katkı sağlamış olursa olsun o gece hıyanet karşısında duran herkes bu seçimin sayesinde yapıldığı kimseler zümresindendir.

Kontrollü diyenler, camda tank şakşaklayanlar, kadeh kaldıranlar utanmadan siyaset sahnesinde, kendilerine rağmen ayakta duran kör topal demokrasimizin nimetlerini suiistimal ediyorsa da bilincim bunları nâmeşru siyasal aktörler olarak yaftalıyor. Genel geçer bir yargı değil bu, ben öyle düşünüyorum. İçime ancak tahammül edilecek kadar siniyorlar.

"İki meşru aday olsun seçimde" dedim.

Zira tekraren söyleyeyim, benim zihnimde siyasal meşruiyet 15 Temmuz'dan geçiyor. Meşru bir aday ile nâmeşru gördüğüm bir adayın gireceği seçimden hayır umar mıyım? Ummam elbette. O seçim seçim değil zaruretlerin taksimi olur, ihtiyarıma dayatma olur. Hem de en az Kılıçdaroğlu'nun Akşener'e dayattığı kadar sert bir dayatma. Ne dediğimi en iyi ölmemek için sıtmaya razı gelen Akşener anlar.

En az iki meşrunun olduğu yerde yapılan tercih tercihtir...

Kime oy vereceğimden bağımsız bir taleptir bu. Kendi adıma, kimseyi bağlamayan bir talep.

Meşrular meşrudur, nâmeşrular nâmeşrudur...

Bu kadar...

16 Mart 2023 Perşembe
Suşi yiyen Türk
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Çevre Şehir ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat Kurum'un ve Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Sayın Fatma Şahin'in davetlisi olarak Gaziantep'teydik dün.

Sayın Bakan önemli bilgiler verdi deprem sonrası yaşananlar ve önümüzdeki yol haritası hakkında. Sorularımıza de tek tek özenli cevap vermeyi ihmal etmedi. Bunları önümüzdeki günlerde yazacağım.

Toplantı sonrası geçtiğimiz Nurdağı'nda örnek bir konteyner kent gezdik.

Türkiye'deki tüm konteyner kentlere örnek olması gereken bu konteyner kent, Şırnak Valisi Osman Bilgin Bey'in yoğun gayretlerinin eseri. Başkan hanım kendisine "Şipşak Osman Bey" diyor. Haklı doğrusu. Sayın Vali bizlere 20 dakikalık bir sunum yaptı, suretinden de işbirliğinden hepimiz etkilendik.

Okullar, yazılım ile tanzim yapan sosyal marketler, kuaför, hijyen marketi, giyim kuşam marketi, tiyatro ve etkinlik salonu, çocuklar için oyun alanları... Bunların hepsi bir arada ve konteyner kentte yaşayan vatandaşlarımızın hizmetine sunulmuş durumda.

Adıyaman ve Kahramanmaraş'ta gördüğüm konteyner kentlerden sonra, doğrusu açıkça söylemeliyim ki şimdiye kadar en iyi tanzim edilmiş konteyner kent olarak dikkat çekiyor Nurdağı'ndaki bu konteyner kent.

Sayın Fatma Şahin, depremin en büyük hasarı verdiği merkezlerin başında gelen Nurdağı'nın bir mahallesini kamulaştırarak, aynen muhafaza etmeyi ve bir deprem müzesi yapmayı amaçladıklarını, çalışmalara çoktan başladıklarını ifade etti. İnşaat mühendisleri ve deprem ile ilgili çalışma yürütecek diğer disiplinlerden bilim adamlarının üzerinde çalışacakları bir plato olacak burası aynı zamanda.

Burayı gezerken, Fatma Hanım bir anektodu aktardı. Japonlar depremden 20 gün sonra Nurdağı'na geldiklerinde, çoktan kurulmuş olan konteyner kenti görmüş ve "Burası depremden önce yapılmıştı değil mi?" diye sormuşlar. Başkan hanım, bütün tesisin depremden sonra kurulduğunu, depremin 15. gününde bitirildiğini söyleyince Japon misafirler hayret etmiş, hayranlıklarını dile getirmiş. Açık sözlü dobra bir insan Fatma Şahin "Siz bizim depremden sonra yaptıklarımızı gıpta ediyorsunuz ama asıl gıpta edilecek şey sizin depremden önce yaptıklarınız; planınız, programınız, düzeniniz. Keşke biz sizin gibi olabilsek" diye mukabele etmiş.

Haklı doğrusu.

Deprem sonrası gayretkeşliğimiz, fedakarca çalışmamız dünyada eşine az rastlanır bir süratle bu tarz çözümleri üretmemizi sağlıyor. Bu doğru. Deprem öncesi planlamayı ve programlamayı hiç kompleks yapmadan Japonlardan öğrenmeliyiz. Üstelik sonrası ile ilgili pratikliğimizi yitirmeden.

Sizin anlayacağınız suşi yiyen Türk işte. Çatalla, kaşıkla, ekmek arası her neyse...

Bir parça hissemend olmalı bu plancılıktan...

20 Mart 2023 Pazartesi
Hüseyin Yayman'ın sakalları
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Hatay Milletvekili Hüseyin Yayman'ın saçı sakalı ağarmış.

Kendisini tanımayan misafirlerine "Ben Hüseyin Yayman, Hataylıyım, depremzedeyim" şeklinde tanıttı Sayın Vekil.

Kırıkhan'da yıkılan aile apartmanından on bir cenaze çıkmış.

Depremin ilk gününden beri terk etmemiş şehrini.

"Ailesiyle alakadar olsa laf olacak; olmasa, onlar da depremzede. Hep içinde yaşadı. En zor durumdaki kimseydi Hüseyin Bey" dedi Kırıkhanlı Yasin.

Sohbet etme imkanımız oldu.

Üç hususun altını çizdi Sayın Yayman.

"Bu bir deprem değil bir küçük kıyametti" diyor Yayman. Elazığ depremiyle de İzmir depremiyle de mukayese edilmeyecek kadar büyük bir depremdi bu. Antakya, İskenderun, Kırıkhan sokakları bu iddiaya delil teşkil ediyor. "Normal bir deprem olsa, Antep yeterdi bize, Adana yeterdi, Kilis yeterdi, Maraş yeterdi. Velakin hepsinin derdi başından aşkındı. Havaalanımız, yollarımız ulaşımı imkansız hale getirdi. Elbette hatalar olmuştur, fakat ilk günden beri herkes canla başla, iyi niyetle çabalıyor Hatay'da. Habib-i Neccar Camii de Ulu Cami de Meclis binası da aslına uygun şekilde imar edilecek. Fakat Asi Nehri'nin civarında yeniden aynı şekilde bir yapılaşmaya müsaade etmek gibi bir lüksümüz yok. En büyük güvencemiz, Cumhurbaşkanımızın bize verdiği söz ve ona olan itimadımızdır.

Hatay hakkında yapılan dezenformasyonun çoğu dedikodudan ibaret. Hatay'ın ve Hataylının asıl sorunlarını ve hakiki tabloyu yansıtmıyor bunlar. Hatay'da su olmadığını iddia edenler, mevcut suyun tevziatıyla ilgili dönemsel bir sorunu susuzluk sorunu olarak yansıtıyor. Hatay'da su var. Burada bulunmak ve sorunları yerinde tespit etmek çok önemli. Hatay her inançtan insanın yaşadığı, medeniyetin yüz akı bir şehirdir. Burada insanların sahip olduğu karşılıklı tahammül kültürünü, sanki bir ayrımcılık varmış gibi davranarak lekeleyenler oldu. Bu iftiralar Hatay'ın gerçekliği ile bağdaşmıyor. Oysa Hatay, Müslüman'ın, Nusayri'nin, Hıristiyan'ın, Yahudi'nin müşterek yaşadığı bir zenginlikler medeniyetidir. Deprem sürecinde kimsenin diğerinden fazla önemsediği, siyasi yahut dini aidiyet sebebiyle enkaz çalışmalarında ayrımcılık yapıldığı yalandır..."

Bu minvalde, kanaatten ziyade dertleşmek suretinde nice söz etti Sayın Yayman.

Bir yandan not alırken diğer yanda düşündüm. Birkaç ay evvel kırçıl saçları ve gür bıyıklarıyla gördüğümüz bu yakışıklı adamın saçını ve sakalını ağartan hüzün müdür yoksa başa çıkmak zorunda olduğu haksızlığa uğramışlık duygusu mudur diye...

Soramadım, çekindim. Zaten derdi bini geçmiş, doyasıya hüsnü yaşayamamış bir adama bu kadar da hususi bir soru sorulamazdı elbette.

Allah nâşâd olan kalbini şâd etsin, müteselli kılsın.

Fazlasını söylemek hiç haddim değil.

22 Mart 2023 Çarşamba
Özlem Zengin abalı mı?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

CHP'nin iflah olmaz kronik hastalığı sebebiyle ülkemizde siyaset sınıf esaslı olarak değil, aidiyetler esaslı bir temelde yapılır. Solculuk ve siyaset bilimcilik oynamak isteyenler diledikleri kadar Marksist teoriye takla attırsınlar, asıl belirleyici olanın ne olduğunu hemen hepimiz biliriz.

Son yıllarda yaşadığımız büyük ve köklü toplumsal dönüşüm de bu hakikati dönüştürmedi. Siyasetin zemini hiçbir zaman değişmedi, aynı minval üzere yürümeye devam ediyor.

Dünyanın başka ülkeleri ile kıyaslamanın âlemi yoktur.

Santrifüj içinde bulunduğumuz ve dönüşümün bizzat parçası olduğumuz için dışarıdan gözlemleme imkanımız yok maalesef. Azıcık dışarıya çıkabilsek ve bir bakabilsek aslında yaşadığımızın ne büyük bir dönüşüm olduğunu görürdük.

Recep Tayyip Erdoğan'ın ne manaya geldiğini de anlardık. Efendim ne savunma sanayiinden ne bağımsızlıktan ne de Ayasofya'nın açılması gibi değerlerimizin iadesinden bahsediyorum. Asıl bahsettiğim, tarım toplumundan müdevver reflekslerle şehirlerde yaşayan bir kitleye sınıf atlatan bir lider olduğu gerçeğidir Erdoğan'ın.

Evet, Demokrat Parti seçmeni de, Adalet Partisi seçmeni de, MSP seçmeni de, MHP seçmeni de, Refah Partisi DYP, ANAP seçmeni de büyük oranda tarım toplumu fertlerince teşekkül ettirilmekteydi.

Bunların kendilerine ait refleksleri, kendilerine ait iç dinamikleri vardı; hiçbirimizin şu anda bulunduğumuz yerde ve zamanda asla anlayıp yorumlayamayacağımız refleksler...

Fakat toplum iki büyük dönüşüm yaşadı; bunlardan ilki doğu ve güneydoğu vilayetlerimizde eski feodal ilişkilerin çözülmesidir. İkinci büyük dönüşüm ise, cumhuriyetin ilk yıllarında kaybettiğimiz şehirli dindarlık pratiklerinin yerine ikame edilen Karadeniz-Doğu uleması yorumlarının açıkta bıraktığı noktaları tatbikat ile dolduran nevzuhur bir dindarlık tipini ortaya çıkaran dönüşümdür.

Burada hakikaten Allah'tan korkmak, çoluğunun çocuğunun istikbalini düşünmek, bir kahr-u perişan olmak korkusu rol oynamıyor.

Eski ekonomik ilişkilerini şehirde de sürdürmek isteyen mütemerrid bir akıl, dinimizi, Rasulullah Efendimiz'i ve bulabildiği bahane kaynaklarını suiistimal ediyor.

Bakınız, biraz insaflı ve dışarıdan bakan bir göz için yaşanan dönüşüm oldukça bedihidir.

Erdoğan, artık tarım toplumu olarak yaşama lüksü olmayan bu milletin ana taşıyıcı kolonlarını, pilparelerini yeni bir ekonomik gerçeklik ile tanıştırıyor.

Bu ilk etapta girilen şok sebebiyle saçma sapan tatbikatlara sebebiyet verdi evet; dindarımız dinsizimiz apartmandaki komşusunu tanımıyor. Genel kuralsızlık ve çerçevesizlik insanları tatbikattan kaide icat etmek zorunda bırakıyor.

Şimdi tam da tarihin çarklarının devir yükselttiği bu virajda, kendisi kahvede pişpirik oynarken karısı tarlada çay toplayanlar, karnından sıpayı sırtından sopayı eksik etmediği karısında saadet bulamayanlar, dedelerimizin sahip olduğu erkek konforuna imrenerek iç çekenler; dinimizi, kültürümüzü savunur gibi yapıyor. Bunlar böyle yapıyor diye, dededen tevarüs edemedikleri, hak olarak gördükleri gasp akçelerini kendilerine dağıtacak değiliz.

İster memnun olun ister memnun olmayın, şu hakikatle yüzleşmek zorundasınız: Eskinin terazisi bugünün sıkletini çekmiyor, yarınınkini hiç çekmeyecek!

Bu toplumsal dönüşümün altına imza atan ise bizzat Erdoğan. Şimdi ona kesemediğiniz faturayı Özlem Zengin'e keserek "Reis iyi, çevresi kötü" klişesine sığınmanız her şeyden önce adil değil. Vurun abalıya... E iyi de Özlem Zengin'in abalı olduğunu kim söyledi?

Bakın Erdoğan orada kapı gibi duruyor. Buyurun, kesilecek bir fatura varsa ona kesin.

Tamam benim papyonum var, tamam ben bohemim, tamam bunları söylediniz aldım kabul ettim...

Fakat sakın bel altına vurmayın, ananız babanız aleyhine de olsa adil şahitlik edin, hakkı teslim edin!

Bir bakın bakalım, Özlem Zengin'e sergilediğiniz tutum bir Müslüman'a yakışıyor mu ey ruhamau beynehum hitabının muhatapları. Başörtüsü mücadelesinin en somut meyvesi olduğunu hatırlayın Özlem Hanım'ın.

Sonrasını sonra konuşuruz.

27 Mart 2023 Pazartesi
Pireli sandık
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Müflis tüccar borç defterlerini, akşam eve gidince karısının yazmalarını, yüklükteki yorganları, nihayet pireli sandıkların en diplerini kurcalarmış.

Karpuzun kabuğunu kemiren, mısırın koçanını emen o fakir ve kanaatsiz çocukların güzel hırsıyla mukayese etmeyin sakın bunu. Bu bir başka şeydir; bir minareden düşme halidir.

Geçen sene bu zamanlar seçimden yana oldukça emin "asarız-keseriz, hesap sorarız, hapse atarız" naraları arasında boy gösteren, gözdağı veren bir sürü, şimdi ne olursa olsun bu seçimi kazanabilmek için tavan arasında, sıçan pisliklerinden görünmez olmuş köşelerde çareler arıyor.

Aman rahmetli dedenizin revolverine dikkat! Kazara patlamasın!

Kimi Anayasa'nın 101. Maddesi'ni yorumluyor, Erdoğan'ın aday olmasına izin vermesin eski müessesten müdevverlerimiz diyor. Memleketin Sabih Kanadoğluları'nın bitmeyeceğine yönelim öyle bir itimat var. Çoktan kapanmış bir tartışmayı üfleyerek alevlendirmeye çalışıyorlar. E bir şey çıkmaz buradan.

Fakat en saçması alevlendi son günlerde. Biri eski sistemde olmak üzere iki kere cumhurbaşkanlığı seçimine girmiş ve kazanmış Recep Tayyip Erdoğan'ın okul diploması olmadığını iddia etti diploma fetişistleri partisinin bir üyesi.

İddianın saçmalığı kendinden menkul: Cumhurbaşkanı son dönemi için aday oluyor, gerekli şartları haiz değilsiniz efendim diyorlar. Nereden baksan ahmakça. Bakalım seçime 50 gün kala pireli sandıklardan daha neler neler çıkacak...

SANAT MECLİS'E TAŞINIR MI?

Seçimler yaklaşıyor. Aday listeleri belli olmaya başladı. Yine en büyük teveccüh Ak Parti'ye.

İktidarın en büyük adayı yine Ak Parti. Parti, listelerini bu güvenle oluşturuyor. Toplumsal karşılığı olan adayların şansları her zamankinden daha yüksek; zira Ak Parti'nin bu seçime bu hassasiyetle gireceğini bizzat Cumhurbaşkanı Erdoğan dile getirmişti. Bakanların, hizmet ettikleri deprem bölgesinden aday gösterilecek olması da bu yaklaşımın en önemli alameti. "Lidere yük olan değil liderin yükünü omuzlayanlar ön plana çıkmalı/çıkarılmalı." yorumları yapılıyor parti çevrelerinde. Evet, Ak Parti, büyük oranda Erdoğan'ın şahsi karizması ve çabalarıyla ilerleyen bir parti. Bu gerçeği inkar etmenin kimseye bir faydası yok. Buna mukabil Ak Parti'nin daha da güçlenmesi gerekliliği de herkesin hakkında hemfikir olduğu bir konu.

Karşı mahalleye yaranma kompleksi bizim camiamızın aslında kendi kendini hesaba çekmesini gerektiren bir husus.

Muhafazakâr sağ kesim kendi değerlerini yeteri kadar değerlendirmemiş, bu konuda ihmalkâr davranmıştır. Yahut bunları çok az bir bahaya, metalaştırıp satmıştır. Bu sürekli yapageldiğimiz bir otokritik. Öte yandan birçok gerçek sanatçımız bu konuda kendisini yüksek sesle ifade edebilme şansına erişemiyor. Bu da malumumuz. Eli yüzü düzgün iş yapan insanlar elbette var ama kendi mahallemizden olunca ısrarla görmezden geliyoruz, ucuzmuş, plastikmiş gibi görünüyor gözümüze. Oysa kültürel iktidar siyasal iktidardan daha önemlidir ve çok daha uzun ömürlüdür.

Son olarak bu seçimde en azından kültür ve sanat adamlarından bir kısmını Meclis'e taşımamız gerekmez mi?

Bizim mahallenin sanatçılarından, belgeselcilerinden, sinemacılarından, fotoğrafçılarından, yönetmenlerinden hiç mi aday olan yok? Bunları Meclis'e taşımak tam da şu konjonktürde çok anlamlı olmaz mı?

Aşağılık kompleksine, karşı mahalleye perestiş etmeye gerek yok. Bu ülkenin yetiştirdiği büyük kültür ve sanat adamları bizim mahalleden çıkmıştır. Karşı mahallenin yalanına ve tezviratlarına kapılıp kendi değerlerimizi görmezden gelmeyelim.

30 Mart 2023 Perşembe
15 Mayıs sabahı bekliyorum
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Kontrol edemedikleri bir hırsla bizleri tehdit eder oluşları, yapabilecekleri şeylerden bahsettikleri anlamına gelmiyor. Bu, derin bir iç çekiş, bir "ah ulan ah" deyiştir.

Bir daha yaşaması mümkün olmayan şehvet dolu gecelere duyduğu hasretle dudakları salyalanan mef'ullerin ihtirasıdır bu.

Onursuzların, iane düşkünlerinin hasretidir... "Ah bir gelse de bizi yeniden kucaklasa o ahlaksız, erdemsiz hazlar" diye inildeyen müptezellerin derinden gelen çığlığıdır.

"Bir acize denk gelsem de durumundan faydalansam" diyen leş kargasının iç çekişidir.

Hayatı boyunca alın teriyle hak edilmiş iki lokmayı kursağından geçirmemiş, aslanların artığına tamah eden çakalların aslanlara tân edişidir; "mal bulun bana" diye kriz geçiren düşkün müptelanın kinidir bu...

Midemiz artık kaldırmıyor bu insanlıktan fersah fersah uzaklaşmışlığı.

İnsanlık ile arasındaki mesafe kapanmayacak kadar açılmış câmid ruhluların feryadını dinleyip duruyoruz.

Kulun illallah haddi geldi, dayandı.

İmsak ile iftar arası oruca niyetleniyorsak, iftar ile imsak arasında da açıyoruz o orucu. İllallah deyince eyvallah dedirtene kadar yüklenmesini bilir meşrebimiz var.

Şeytanların bağlandığı Şehr-i Ramazan'da ipinden zincirinden boşalmış, imtihanımız olmaya ahdetmiş bir güruh var karşımızda; onursuz mu onursuz, haysiyetsiz mi haysiyetsiz bir güruh...

Biteviye tehdit ediyorlar bizi "15 Mayıs sabahı bize göstereceklermiş. Sonumuz geliyormuş. AKP bir gitsin, sürüm sürüm süründüreceklermiş. Bizi vatanımızdan kovacaklarmış"...

Bizim devr-i iktidarımızmış ya şimdi, ne olduğunu bilmediğimiz suçlar icat olunup yargılanacakmışız bu devir bitince.

Çok değil, hoşaf kaşığı bulaşığı kadar onurları, izzetleri, haysiyetleri olsa o çok müşteki oldukları devrimizde nasıl olup da sürüm sürüm sürünmediklerini, fütursuzca bu saçmalıkları yazdıklarını düşünür, azıcık utanır ve çenelerini kaparlardı. Gelgelelim kösele suratlıların fukarası olduğu şey yalnızca onur, şeref ve ahlak değil; kafaları da çalışmıyor.

Dinsizi donsuzu da var içlerinde, badem bıyıklı aymazı da var, hocasına en çok serfûrû edenleri CHP lütfu olarak belki meclise sokarlar partisinin bilmem neresi ilçe başkanı da var, Saadet Partisi holiganları da var...

"Kûnû maassâdıkıyn" emrini dinlememenin faturasını Sarumanlaşarak ödemişler, hiç haberleri yok. Tercih edilmiş bir amnezi bu.

Ormanlar kralı aslana saldırmaya yeltenen çakal sürüsündeki nâmuratların tenhadaki korkaklığı sinmiş üzerlerine. Sürü içinde pek cesurlar, FETÖ arkamızda, PKK yanımızda nasıl olsa diyorlar.

Desinler.

Kimi zaman takıyorum bunları kafaya, ekseriyetle ise umursamıyorum.

Ancak yanımdaki yöremdeki dostlara hakikaten sinirleniyorum.

Bunlara laf yetiştirmeye, doğru bildiklerini savunmaya çabalarken gördüğüm dostlarıma sinirleniyorum!

Kaidedir, insaf sahibi olmayanla hiçbir şey münazara edilmez!

Tükürün bu ahlaksızların nuru yitmiş suratlarına ve geçin çok rica ederim!

Hak namına tükürün!

Zira bunlar aymazlar, bunların izanı, insafı yok. Kimi Allahsız kitapsız, kimininse kini dini olmuş.

Bulunduğum noktadan yana zerre kadar tereddüt sahibi değilim. Tereddüdü olan edilgen olur. Bu kimi yamyam kimi bilmem ne bela sürüsüne karşı tezellül, Hz. Hakk'ın hukukunu haleldar etmektir.

Manen eziniz ve geçiniz! Tekebbürünüz sadaka hükmüne geçecektir inanın. Bunlar tevazudan anlamaz, insanlıktan anlamaz; azıcık tevazu gösterseniz tezellül zanneder, eziklik bilirler, bitleri kanlanıverir.

Taceddin, bütün bunları muhaliflere mi diyorsun?

Hayır efendim, bütün o onurlu, ahlaklı, namuslu, insaniyetten yana hisse sahibi siyasi muhaliflere hürmetimle, sabah akşam bizi 15 Mayıs sabahıyla tehdit eden, küfür- kafir salyalarıyla nan-ı azizimizi mülevves eden ite köpeğe söylüyorum.

15 Mayıs sabahı sizi daha da çıldırtacak, ruhunuzdaki ızdırabı derinleştirecek o netice açıklanınca her birinize tek tek, yek celsede bir şey diyeceğim. O zamana kadar bu bahiste tek kelime etmeyeceğim. En fazla söver, yüzünüze tükürürüm.

Fakat o 15 Mayıs sabahı taze yaralarınızın üzerine tuz atarken ben, iyi dinleyin. Mesajı gayet iyi anlayacak, almanız gerekeni alacaksınız.

Ne de olsa yaşınız müsait.

Bekliyorum.

3 Nisan 2023 Pazartesi
Sizin dininiz size…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Dini tecrübe büyük oranda aktarılamaz bir şeydir. İnanç, son derece bireysel bir hazdır ve nasıl bir zevk olduğunu anlatamazsınız.

Bu Erich Fromm'un rüyalar hakkında yaptığı açıklama ile de son derece rahatça açıklanabilir bir husustur. "Hayatı boyunca şarap içmemiş bir kimseye şarabın tadına tarif edemezsiniz. Bu gibi tecrübeler bireyseldir aktarım kategorileriniz bunları kapsamaz" der Fromm.

Dine müteallik alet ilimleri, şeriat bahisleri, ukubat, muamelat vb. bu bahisten değildir elbette. Zaten bunlar da dini olmaktan ziyade hukuki tecrübeye tekabül eder.

Çok şükür yine Ramazan geldi ve maalesef yine Ramazan geldi...

Hayatının hiçbir safhasında dini hazlar almamış, manevi zevkler duymamış, ruhani lezzetlere talip olmamış kimseler yine Ramazan'ımızı fetvalarıyla şenlendiriyor...

Bekri Mustafa'nın Ayasofya'ya imam olmasından beter şeyler gördü bu gözler... Nevşin Mengü fetva verdi diyeyim siz anlayın.

Hadi neyse Nevşin Mengü bir gazeteci haddini bilmemesini anlarım. Bilim adamı olarak tanıdığım Sinan Canan da helal haram fetvası verdi. Akabinde yaptığı açıklamalar daha da garip. İlmi usule de bilimsel metodolojiye de uymayan bir tavır.

Fakat dedik ya, din harcıalem bir şeydir dileyen dilediği gibi yorumlayabilir bizim memleketimizde.

Siyaset ilginç sahadır. Bir bahane, bir vesile vermeyeceksin karşı tarafa. Muhatabın bir açık bulmaya görsün, tepe tepe kullanır. Ayıplamazsınız da.

Şimdi Allah aşkına Kılıçdaroğlu'nun seccadeye pabuçla çıkması üzerinde konuşulacak konu değil midir? Dilediğin gibi konuşur istediğin gibi eğlenir en sert şekilde eleştirirsin hak etmiştir.

Ben bu sebeple bir süre önce Kemal Bey dahil olmak üzere karşı cenahın adamlarını asgari dürüstlüğe davet etmiştim.

Allah aşkına girmeyin şu din iman işlerine, hiç bilmiyorsunuz, çok cahilisiniz konunun. Her şeyi ezberleseniz, son kertede illaki usulden patlıyorsunuz.

Bırakın ve güvenli bölgenize dönün.

Hadi ben size konuyu özetleyen bir fıkra anlatayım:

Tımarhanedeki garibanın organlarını karıştırmaktan başka hiçbir kabahati yokmuş. Bir gün başhekim gelmiş "Oğlum taş gibi adamsın. Kıyamıyorum sana. Şu organların isimlerini öğren, gel, seni hemen serbest bırakacağım. Bak bu dudak, yanak, kal, göz, burun, alın, kulak, ense... İla ahir"

Bizimki çok heveslenmiş elbette, başlamış çalışmaya. İmtihan günü gelmiş çatmış; çıkmış bizimki Başhekimin huzuruna, hazırım efendim demiş ve başlamış saymaya:

Dudak, yanak, kaş, göz, burun, alın, kulak, ense!

Başhekim ayağa kalkmış alkışlamış, gözleri dolmuş, anlından öpmüş bizimkini... "Canım evladım" demiş "Bu kadar kolaydı da bunca yıldır niye yapamıyorsun bunu kendine de ailene de eziyet ediyorsun. Nasıl yaptın bunu söyle bakalım" demiş babacan bir eda ile.

Bizimkisi kendi poposuna iki şaplak atmış ve heyecanla cevap vermiş "E hocam buna kafa derler kafaaa"...

Ben yine bir kere daha son kertede poponuzu shoplatmanıza vesile olacak bu saçma sapan bahisleri açmamanızı öneriyorum ama illa da bu işlere girecekseniz, benim tavrım Muhammedi olacaktır: Sizin dininiz size, benim dinim bana!

10 Nisan 2023 Pazartesi
Huninin ağzı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Tuzla Belediye Başkanı Sn. Dr. Şadi Yazıcı'nın sahur davetindeydik. Şadi Başkan her zaman olduğu gibi çok zarif, çok nazik.

Rafadan yumurtalarımızı soyarken bir yandan da Zafer Şahin'den kulis bilgilerini alıyoruz. Sevgili Barış Yarkadaş'ın tivitlerini okuyoruz aynı zamanda... Parti Meclisi saat 00:00'da, 03:00'e alındı, imsaktan sonra, kuşluk vakti, 7-8-9 derken Zafer Şahin olup biteni kısaca özetledi.

CHP'de yaşanan tam manasıyla bir fecaat.

Tamam, kabul. Söz konusu CHP ise eğer, konuya hiç de tarafsız yaklaşamam. Olanca tarafgirlik hislerimle olumsuz yaklaşırım CHP'ye.

Fakat onlar da Allah kulu, bu kadarını hak edip etmediklerini inanın bilemiyorum.

Hemen Ankara'daki dostlara yazdım. Bir özet geçin bakalım neler oluyor diye.

"Yumruklar havalarda uçuşmuş, Oğuz Kağan Salıcı toplantıyı terk etmiş, parti koridorlarında 'Kağızman'a ısmarladım nargile' türküsü söyleye söyleye yürüyenler varmış. Henüz Parti Meclisi sürerken, Kemal Bey'in genel başkan yardımcıları son dakikada milletvekili adayı olmaya karar vermişler. Dilekçe veriyorlarmış." falan filan.

Tam da cumhurbaşkanlığı seçimi arifesinde, genel başkan yardımcılarının gemiyi terk eder mahiyette aday olmaları "kusura bakma Kemal Bey sen bu seçimi kazanamayacaksın" demekten başka ne anlama gelir?

Sizin anlayacağınız kazan kaynamış. Kazan kalktı kalkar.

Kemal Bey'in seccadeye neden bastığını da öğrenmiş olduk böylece. Başarılı bir gündem saptırma, ancak hepsinden öte bir biat tazeleme töreniydi seccade krizi sonrası yaşananlar.

Bir biat, bir yeniden cülus merasim adeta. Kemal Bey çıktı dokuza inmez sekize.

Böyle durumlarda adettendir, cülus bahşişini alan kenara çekilir. Mümkün mertebe yürekten bağırır "padişahım çok yaşa". Peki ya cülus bahşişini alamadıysa ne yapar? E Yeniçeri bu, kazan kaldırır.

Biz yıllarca bu ocağın kapısını bekledik, meğer ecnebi leşkerler bize tercih edilmiş. Yürüyün at meydanına!

Hem de yerlerine tercih edilenler kim bir bilseniz...

Sadullah Ergin... Yorum yapmıyorum. Kimdir, neler yapmıştır, neler yapmak üzere gelmek istemektedir bilenler bilmeyenlere anlatsın.

Selma Aliye Kavaf... 2010'da Hürriyet gazetesine verdiği röportajda "eşcinsellik bir hastalıktır" diyen eski Devlet Bakanımız... Ensar Vakfı hadisesi vs...

Cemal Enginyurt... Severim Cemal abiyi. Haydi onun hakkında da yorum yapmayayım.

E haliyle bir parça incinmişler.

İyi Parti milletvekili Aytun Çıray'ın "partimiz baraj altı kaldı" diyerek adaylıktan feragat etmesi ayrı bir mevzu. Şimdilik İyi Parti'ye girmeyelim. Girersek çıkamayız orası dipsiz kuyu.

Neticede şu hakikatle karşılaşıyoruz: Cicim aylarında oldukça harmonik, sevimli, tatlı görünen ortaklar iş ciddiye binince üzerine su dökülmüş Gremlin'e dönüştü.

Bakın inanın daha çok eğleneceğiz.

Huninin üst kısmı genişken birbirine değmeden dokunmadan, çıkarları çatışmadan gayet harmonik biçimde siyaset yapanlar huninin çıkışına yaklaştıkça kendilerini oynatmak için yek diğerine çelme takıyor.

Bakın, eğer siyaset bir gerçekliğe ihtiyaç duyuyorsa, bu da insanlardan yapabileceklerinden fazla fedakârlığı talep etmemeniz gerektiğidir.

CHP ve Kemal Bey kadrolarına zannettiğinizden daha fazla yüklendi.

Yazıyı bitirmeden mutlaka söylemek istediğim bir şey var. Haydi içimde kalmasın onu da söyleyeyim. Az önce bir twit gördüm, Saadet Partisi, CHP listelerine giren adaylarını tebşir ediyordu. Vatana millete hayırlı olsun vb.

Aklıma Temel Bey'in bir ay evvel kurduğu o garip cümle geldi. "Bütün Türkiye parti binamızın öğrendi" demişti Temel Bey... Emlakçıyız sanki cümleten.

Binanızı öğrendi, logonuzu unuttu... Seçime CHP logosu altında giriyorsunuz...

Siyasetsen bundan büyük kayıp mı olur?

13 Nisan 2023 Perşembe
CHP dindarlaştı mı?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Geçtiğimiz iki yüz yıl, din algımızda yaşanan üç büyük kırılmaya tanıklık etti.

Evvela 1850'lerde Avrupa'da yayılan ve yaygınlaşan sendikal hareketler; kapitalizmin ve sanayi devriminin yeni mahsulü olan işçi sınıfı, din algısının dönüşümüne öncülük etti. Eski mucize dini gitti, yerine yeni etik dini geldi. Din artık geniş kitleler tarafından kerametler, inayetler, muhafazalar, bereketler kaynağı olarak değil; ahlakın, erdemliliğin kaynağı, yorumlanması ve anlaşılması gereken bir kurum olarak algılanmaya başlandı.

Bizim nevzuhur ilahiyatçılarımızın icat ettiği bir şey değildir sizin anlayacağınız "kabristana Yasin okunmaz" yaklaşımı. Henüz 1850'lerde Avrupa'da vardı böyle bir teolojik akım. Onu modellediler sadece.

İkinci kırılma, 1960'larda, yaklaşan ve yükselen hippilik dalgasının etkisiyle, dinin bireyselleşmesine yönelik taleptir. Dinin toplumsal etkilerinden ziyade, bireysel etkilerine atıfta bulunur bu yeni algı. Bir cemaat dini değil bireysel bir dindarlığın önemli olduğunun altı çizilir. Daha meditatif bir yaklaşımdır. Başkasıyla ilgilenmektense kendine dönmeyi vaz eder.

Bu iki kırılma elbette dinin özünü dönüştürmemiştir, fakat insanların dine yaklaşımını ve dinden yana beklentilerini büyük oranda dönüştürmüştür. Hangi taleple dine yaklaşılır ve hangi saiklerle dinden uzaklaşılır konusuna büyük etki etmiştir bu algısal dönüşümler. Evet büyük oranda Batı kaynaklıdır, fakat 19. yüzyıl itibariyle Batı ile öyle bir etkileşime girdik ki, hiçbir entelektüelimiz kendisini Batı'da moda olan akımlardan masun tutamadı. Dine de bu şekilde yaklaşıldı.

Yok efendim batıni yaklaşımların varlığı bizde çok kadimdir vb. şeklinde itiraz edecek olanlara, daha düne kadar kimsenin bu akımların yüzüne bakmadığı gerçeğini hatırlatırım. Vardı da merğub- u matlub muydu?

Üçüncü ve son kırılmayı bizler yaşadık.

Zaten metalaştırılan, alınıp satılan bir şey haline getirilmiş olan din, yeni bir kırılmaya maruz kaldı. Exibisyonist dindarlık diye bir şey husule geldi. Bildiğiniz teşhircilik.

Kimdir bu teşhirci dindar diye uzun uzun aramanıza gerek yok. Herhangi bir sosyal medya platformuna giriniz, birkaç dakikada karşınıza çıkacak. Beytullah'ı tavaf etmek yerine Kabe ile selfie yapan, "Rabbim derdimi yalnız sana söylüyorum" şeklinde story paylaşan arkadaşlar...

Duasını ızdırar suretinde Rabbine değil, teşhir suretinde takipçilerine sunan exibisyonist... Dini, kaşesi kılan bir nevi tüccardır bu. Dededen kalma tarlaları bozdurup bozdurup yiyen bir müflistir.

Evet bu hakiki bir dindarlık değil buradan bir dindarca pratik çıkmaz, malumum.

Fakat dini sembollerin kullanıldığı ve kişinin kendisini din üzerinden tanımlayarak sunduğu bir zemin bu.

Dinle alakası yok dinden bağımsız diyebilir misiniz?

İçi boşaltılmış, Özü ile alakalı hiçbir bağlantı noktası bırakılmamış; buna mukabil sembolleri, o bir zamanların mahfiyet ve mahremiyet remzi sembolleri, ok yağmuruymuşcasına sağa sola fırlatan bir din kullanımı bu.

Sebebi çok basit. Elinde alıp satabileceği yalnızca dini var. O da ne kadar varsa işte. "Vela teşteru" ya gelemeden kurstan ayrılmış.

Ucuz, plastik, Çin işi bir din pazarıdır kurulan.

Evet, din memleketimizde her zaman güçlü bir aktarımsal potansiyele sahip olageldi. Fakat şu anda bambaşka bir dini hakikat ve aktarım kabiliyeti gelişti.

Bunu bir siyasal etkileşim aracı olarak kullanmak CHP'nin stratejisi.

Bakmayın siz listelerinde dindar figürler gördüğünüze, Hırkai Şerif ziyaretlerine, dini sembollerin havalarda uçuştuğuna.

Özü ile kavgalı oldukları dinin, ucuz plastik sembollerini suiistimal ediyorlar sadece. Daha da ucuzlaştırarak, içini daha da boşaltarak.

Özü ile, zatı ile hâlâ kavgalı ve düşmandır CHP. Bir zamanlar sembollere düşmanlık ediyorlardı, çünkü onlar hakiki, ahşaptan, kündekari, dinin özüne hizmet eden sembollerdi.

Şimdikiler Çin işi plastik, dinin içini boşaltan, özüne zarar veren hormonlu, GDO'lu semboller.

Özüne muzır olunca birdenbire sembollerle barışmış görünmesi sizi aldatmasın. Aksine agah kılsın.

Bir zamanlar ne kadar düşmanlarsa, hatta daha da fazla, düşmanlar.

İnanmayan çevresine baksın.

17 Nisan 2023 Pazartesi
Fundus ne kadar büyük?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Biyoloji dersinde öğrenmiştik, mide üç kısımdan oluşur: Korpus, Pilör ve Fundus.

Korpus midenin ana kısmı, Pilör bağırsağa açılan alt bölüm, Fundus ise midenin ilave yere ihtiyaç duyduğu anda genişleyebilen üst üçüncü bölüm.

"Mevcut bana yetmiyor, bana bir alternatif sun ey mide" dediği anda insan, imdada Fundus yetişiyor. Genişliyor, normal şartlar altında midenin tahammül edemeyeceği şeyleri taşımaya başlıyor, midenin meşrebi haricinde bir başka meşrep ortaya koyuyor sizin anlayacağınız.

Cumhuriyet tarihimizin en ilginç seçimine doğru dem be dem saat be saat yaklaşıyoruz.

Nasıl futbol, doksan dakika oynanan ve neticesinde Almanların kazandığı bir oyunsa; Türkiye seçimleri de, yenilen pehlivanların hemen seçim akabinde başlattığı ve Erdoğan'ın zaferiyle sonuçlanan bir süreçtir.

Google'a sorarsanız size kısa bir özet geçecektir.

Hal böyle olunca, denenmedik taktik bırakmayan tecrübeli pehlivanlar, bu seçimlere de, atari salonlarının tabir-i amiyanesiyle "tüm tuşlara basarak" girmeye

karar verdi. Denemedik demezler en azından.

E Erdoğan ne kadar tecrübeli bir kazanansa bunlar da bir o kadar tecrübeli kaybedenlerdir. "Madem kaybetmek mukadder, şanlı bir kaybediş olsun" dememişlerdir sanırım.

Azm-ü cezm-ü kast eylediler bu seçimi kazanmaya, uydular hâzır olan Kılıçdaroğlu'na ve süreç başladı.

Gerçi, siz onları bir de abdestliyken görün, bu ne ki...

Haydi bırakalım makarayı, biz bize yakışanı yapıp gülünecek hallerini de ciddiye alalım ve bir analiz yapalım.

Hiçbir karakter hiçbir ilke hiçbir değilmez dokunulamaz, haleldar edilemez umde olmadan girdikleri bu seçimde muhalefet Korpusu'nun ekseriyeti gazla doldu. (Unutanlar için not: Korpus midenin ana gövdesi)

Ak Parti karşıtı kitlenin esasına ait iki kimlik muhalefet söyleminden dışlandı, berheva edildi.

Bu beni mutlu eden bir şey. Zira bu bir hakikatin tasdiki anlamına geliyor ki, Türkiye'de siyasetin ana yapıcısı ve bu vatana kimliğini bahşedenler, memleketin asıl sahipleridir!

Bunlara karşı muhalefet yapılacaksa da bunların jargonuyla yapılacak, bunlar alet edilerek yapılacak!

Evet bu, bu seçimlerdeki taktikleri.

Fakat iki ana sütuna muhalefet midesinde yer aranmaya başlandı.

Bunlar Ak Parti karşıtı Kemalist-Ulusalcı kanat ve dine mesafeli (Ne mesafesi canım? Düpedüz düşman) seküler- ceberrut laik hat.

Korpus'ta yer yok bunlara; zira o kadar çok abur cubur yenilmiş ki gaz yapmış, şişkinlik var. Bunlara yer yok!

Pilör'e itelim deseniz (Unutanlar için not: Pilör midenin bağırsağa açılan alt kısmı) orası da dolu. Abur cuburlar, Davutoğlu, Karamollaoğlu ve Babacan oraya yerleşmiş durumda.

İlk fırsatta bünyeden kovulacaklar. Hades vuku bulacak, muhalefet bünyesi rahatlayacak.

E boşuna dememişler "eşek bilmediği otu yerse başı ağrır" diye. Tez vakitte bünyeden kovulmalı.

Türkiye siyaseti mecburen kendisine genişleyecek yeni bir istikamet bulmak zorunda kaldı. İşte bu Fundus'tur.

Seçimlerden sonra hep birlikte göreceğiz fundus ne kadar genişlemiş.

TİP ve Memleket Partisi'ne iyi bakınız. Fundus oradadır.

Tek emin olduğum, Fundus'un Pilör'den kat be kat büyük çıkacağıdır.

İNCE'NİN SERMAYESİ SADECE KEMALİZM Mİ?
El hak doğru, Atatürkçüler inciniyorlar Kemal Kılıçdaroğlu'na. Bunların önemli bir kısmının Muharrem İnce'ye göz kırptığı da bir hakikat.

Fakat İnce'nin yegane siyasal sermayesinin Kemalist söylem olduğunu zannediyorsanız yanılıyorsunuz.

Aksine çok daha büyük bir sermayeye sahip.

Bu sermaye agresifliktir.

Cumhuriyet mitingleri ile başlayan süreçte sürekli ve istikrarlı biçimde agresifleşen bir kitleye, Kemal Kılıçdaroğlu'nun edilgen ve fazlasıyla uzlaşmacı dili kifayetsiz geliyor.

Evet perde ardında Kemal Bey bütün savaşları kazanıyor. Takdire şayan bir husus bu. Fakat aklını kullanma konusunda son derece yetersiz ve beceriksiz bir siyasal kitleye bu yetmiyor. "Karnım doysa da haz alamıyorum" der gibiler.

Hissi, agresif, impulsif bir kitledir bu.

Muharrem İnce'ye bakınca gazı inen bir kitle.

İnanın bana, bu cenahtan İnce'ye oy vermeyecekler dahi akşamları oturup, Muharrem İnce videoları izleyerek deşarj oluyor matemhanelerinde.

20 Nisan 2023 Perşembe
Mühür silinmesin
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Beyoğlu Belediye Başkanı Sn. Haydar Ali Yıldız'ın davetlisi olarak Hatay'a gidiyoruz.

Uçağın 10D numaralı koltuğunda oturuyorum. Önümde üç patrik, beş metropolit, bir hahambaşı ve pek çok din adamı var.

Hatay Birlik Sofrası'nda iftar edeceğiz. Yol boyu Aşkenaz Sinagogu hahamı Menechem Mendel bey ile sohbet ettik.

Kafam karışık.

Aya İrini'nin kubbesine, olmayan haçı iliştirerek tasvir eden ve bu tasviri Sarayburnu'na diken İmamoğlu CHP'sini düşünüyorum.

Evet, gitsem ve sorsam "Patrik hazretleri, Aya İrini'nin kubbesinde haç görmek ister misiniz?" diye, Bartholomeos muhtemelen cevap veremez. Gönlü ile idare-i maslahat arasında sıkışır, kalır.

E adamcağızı yalan söylemek zorunda bırakmak istemeyen böyle bir soru sormaz.

Garipsedim bu manzarayı, yorumsuz tivitledim.

Reaksiyonlar tahmin ettiğiniz gibi geldi.

"Soğan 30 lira!", "Aferin İmamoğlu", "Buna mı sığındınız? Gideceksiniz!", "Bu mu en önemli meseleniz?"...

Aya İrini'nin çatısına haç dikince soğan 5 lira mı olacak? Arada nasıl bir bağlantı var?

Evet, en önemli meselemiz bu! Bundan daha önemli bir meselemiz yok.

Patrik hazretlerine hürmette kusur etmeden ilave edelim: Türk'ün İstanbul'u çok renklidir, çok mütehammildir, her meşrebe kapısı açıktır lakin asla şerik kabuk etmez!

Bundan evvel olduğu gibi bundan sonra da kendi ferhengini haleldar edecek her türlü dönüşümü reddedecektir bu şehir.

Her inançtan, her mezhepten, her meşrepten insan bu şehirde hoşamedi edilir. Her biri, kendi ibadethanesini inşa edebilir, her inanç kendi ayinini icra edebilir... Tahammül edemeyeceğimiz yegane şey, şehrin mührünü köreltmek, alametlerini kazımak olur.

Hiç kusura bakmayın, Topkapı surlarının içinde, kubbesinde haç olan bir kiliseye benim rızam yok.

Aynı, minareli camiye İsviçrelinin rızası olmadığı gibi.

24 Nisan 2023 Pazartesi
Penrose Merdiveninde Mezhebin Keşfi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Mantık okurken öğrenmiştim. Penrose Merdiveni diye bir şeyden bahsetmişti hocam.

Sürekli basamak çıktığınız ancak asla tırmanamadığınız, yükselemediğiniz bir merdiven.

İnternet eskisi gibi uzun tasvirlere ve tariflere ihtiyaç bırakmadan görebilmenizi sağlıyor. Bir göz atmanızı öneririm.

Üç boyutlu dünyada bir karşılığı olmayan, ancak mantıken var olabileceği ortaya konulmuş bir şeydir Penrose Merdiveni.

Hülasa, size mantıklı gelen ve var olması mutlak mümkün görünen şeyler aslında hiçbir zaman hayata geçirilemeyebilir.

Böyledir...

Bizler de gözümüzü kapattığımız, sırtımızı çimenlere verip gökyüzünü tarassut ettiğimiz demlerde yıldızlardan yıldızlara zıplamaz mıyız zaman zaman? Mantıklı ancak nâmümkün bir şeydir bu seyahatler. Mantık örgüsünü son derece mukni biçimde tesis eder, kendimizi de bu hayale ikna ederiz.

Böyledir...

Çalkantılarla dolu geçen birkaç senenin ardından sürekli tırmanışta olduğunu, alıp götürdüğünü düşünen, ancak kerrat cetvelinde taklalar attırdığı halde bir türlü olmayı hayal ettiği yerde olamayan Kılıçdaroğlu, her geçen gün tırmandığını zannettiği basamaklara bakınca bir Penrose Merdiveninde olduğu gerçeğiyle yüz yüze geldi.

Çık çık çık çık çık... Çıkama. Yani çık da yükseleme.

Bir hazin hikayedir bu.

Bir kaldıraç, yükseltecek sihirli dokunuş, üst kata fırlatacak bir trambolin aradı sizin Zihni Sinir taifesi.

Aleviyim-Sünniyim hikayesinin esbab-ı mûcibesi budur.

Atom bombası atar gibi... Savaşı kazanayım da akabinde nasıl bir hasar kalır, kimlerin gönlü nasıl rahnedâr olur hesap etmeden...

Türkiye'nin Obaması olmak iddiasını pekiştirecek bir hesapsızlık bu. Sanki Aleviler bu memleketin zencisi, Ehl-i Sünnet Ku Klux Klan...

Bizim açmaya hazer ettiğimiz bahisleri açmak kime ne yarar sağlar, bir de bu zaviyeden bakın...

27 Nisan 2023 Perşembe
Bir anlık kuruntu ve insaniyet
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Ekranları başında onu izlerken, Vanlılara kısılmış sesiyle hitap ettiğini gören niceleri gözlerinin dolduğunu söylemişti. Merhum Ahmet amcam "Can ha bu da can" demişti Araklı ağzıyla.

Erdoğan, hepimizi hayrete düşüren bir tempo ile yaşıyor hayatı. Dış gezilerini izlemek üzere peşine takılan her gazeteci, akabinde bitap düşüyor birkaç gün. O ise o arada oradan oraya koşuşturmaya devam ediyor.

Ülke TV canlı yayınında aniden fenalaşması üzerine memleket birden hercümerce geldi gecenin bir vakti. Erdoğan'ın da bir insan olduğunu unutup, en ufak sendelemeyi kendisine yakıştıramayanlar, onun insan tarafıyla karşılaştı. Rahatsızlandı, üşütmüş, istirahat ihtiyacı hasıl olmuş.

Gerçi kendisine pek düşkün olanlar değil sadece, Recep Tayyip Erdoğan'a insanüstü muamelesi yapanlar. Siyasi muarızları da o kanaatte. Hiçbir falsoyu, en ufak insani tökezlemeyi tolere etmediler yıllardır.

Kendilerince haklılar, zira Erdoğan'ın başardıkları, o iktidara gelmeden hayale gelmeyecek şeylerdi. Tek başına ve pek çok vesileyle en yakınındakilerden hıyanet göre göre başardı bunu. E bir insanüstülük atfetmeleri normaldir. Cumhuriyet tarihinin en büyük nefret propagandalarıyla karşılaşmadı da bu sebepledir. Doğrusu bu ölçüde büyük bir yıpratma ne Menderes'e ne Demirel'e ne Erbakan'a ne de Özal'a nasip olmuştu. En büyüğüne maruz kalmasına rağmen yıkılmaması sebebiyle karşısındaki kin bulutu daha da büyüdü. Büyüdü büyüdü... Mûtû biğayzikum diyesi gelenimiz çoktur. Demişliğimiz de vardır. Amin, sadakallahulazim.

Her neyse, Erdoğan nikabını kaldırdı ve bizlere, öyle değilmiş sandığımız tarafını gösterdi istemsizce.

Evet, bir Mesih değil, ölüleri diriltemiyor, körleri görür kılamıyor. Bakmayın siz çok başarılamazı başarmasına. Tenzile Hanım'ın terleyince öksüren, üşütünce burnu akan yavrusu, çocuklarının müşfik babası, torunlarının dedesi, biyonik adammışçasına sürdürdüğü hayatıyla bize unutturduğu insaniyetini gözümüze gözümüze soktu.

Bir lahza, pek çokları için sonu gelmez bir lahza, bizi doğal sınırlarıyla muhatap etti.

Ve ekseriyetle kendisine sığınıp, "Allah başımızdan eksik etmesin" duası eden millet, Erdoğan için şimdiye kadar belki de hiç kullanmadığı bir akçeyi kullandı. Kıyamama akçesi! O gece Erdoğan'a kıyamayarak, hayıflanarak dua etti ismini bilmediğimiz, cismine aşina olmadığımız niceleri.

Mübalağasız arz ediyorum, her kimle konuştumsa aynı nedamet. Zerre korku yok eşimde dostumda, fakat nedamet... "Erdoğan'ın bunca gayretine ve kendinden vermesine karşı nasıl mukabele ettim ben acaba" sorgulaması. "Allah bizi affetsin" diyenler. Son kertede "O da insan" deyip kıyamayanlar. Ve bu katiyen konforlu bir kıyamama hali değil.

Az evvel deprem olduğunu duymuş da teyakkuza geçmişçesine bir kıyamama hali.

Böylelikle bir şeyi öğrenmiş olduk. Erdoğan'ın şimdiye kadar hiç kullanmadığı bir hıyn-i hacet akçesi varmış. Kıyamamak akçesiymiş bu. Pek az siyasetçiye nasip olur bir akçe. Bu akçeye sahip olduğunu görmekle anladık ki Erdoğan, Türkiye siyasetinde bir siyasiden çok öte bir şeydir.

Devamını sonra konuşalım.

1 Mayıs 2023 Pazartesi
Neden Erdoğan I: Borç ve mahcubiyet
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Her şey olmanın mubah, Erdoğancı olmanın ise günah olduğuna iman edenlerin pek çok olduğu bir memlekette 20 yıldır Erdoğan'dan başkasına oy vermedim.

Hiç utanmadan, yüzleri sıkılmadan oldukça konforlu bir alanımız olduğunu iddia ediyor bizlere mütemadiyen mahalle baskısı yapan, mobbing yapanlar. Oysa az evvel küçük çaplı linçlerine maruz kalmışızdır bu sözleri işittiğimiz çoğu zaman.

"Aydın bir kişiye de benziyorsunuz, size hiç yakıştıramadım. Nasıl olur da Erdoğan'a oy verirsiniz?"

Her şeyden evvel çok ayıp bir şeydir insanların politik tercihini sormak sorgulamak. Fakat öyle bir meşruiyet düzlemi yaratmışlar ki zihinlerinde, verdiğimiz reyle bizi mahcup etmeye kalkıyorlar.

Açık söyleyim, hayatımın tek bir anında bile Erdoğancı olmadım ben. Allah'a sığınırım Erdoğancı olmaktan. İşte tam olarak bu sebeple Erdoğan'a oy veriyorum!

Erdoğan, O'cu olacağım kadar bizden uzak birisi değil. Her şeyden evvel iftiharla söyleyeyim ki, yegane O'culuğum, ümmetliğine kabul buyururlarsa bir Muhammedi olmaktır. Aynı Erdoğan gibi...

İstanbul'un eski semtlerinden birinde, sokakta top oynayarak büyümüş bir imam hatip mezunuyum. Erdoğan gibi.

Çocukluğum ve gençliğim, ait olduğum sınıfın yüklerini omuzlayarak geçti. Aynı Erdoğan gibi.

Gururla taşıdığım Türklüğüm ve Müslümanlığım sebebiyle, kendilerine hiçbir yanlış yapmadığım, neyin nesi kimin fesi olduğunu bilmediğim nice adamdan ve kokonadan sokak ortasında yok yere hakaretler işitmişimdir İmam Hatip üniformasıyla yolda yürürken. Erdoğan gibi...

Sizin anlayacağınız Erdoğancı olmak için hiçbir sebebim yok. Erdoğan benden ve benim sınıfımdan, bizim tam göbeğimizden bir adam! İnsan kendindenci olur mu? Kendindenci olmaya kalkan bir kimsenin önce kendine bîganeleşmesi gerekir. Hafazanallah!

Seçime iki hafta kalmışken neden Erdoğan'a oy vereceğimi anlatmak, ihsas-ı reyde bulunmak istedim ve bunu da en temel sebebim olan mahcubiyet ile başlatmaya niyet ettim.

Dedim ya aynı sadmelerin izi var benim de sinemde. Benim büyüdüğüm Türkiye, ben de dahil pek çok yurtdışına yok sayan, onların kimliğini kabul etmeyen bir Türkiye'ydi. Alevi, Kürt Roman ve illa da Müslüman... Yoksun, olamazsın. Olabilirsin de bir yere kadar. Askere gidersin, vatan borcu... Şehit olursun, vatan sağ olsun... Vatanla kanar, vatan evladıyla ağlarsın..

Fakat seni vatandaştan saymaz, kaale almaz, en temel haklarına erişmene mani olmaktan çekinmez adamlar çadır kurmuştu memleketim üstüne.

Ve biz bir adamı çıkarıp önümüze geçirdik. Dedik ki "kavgamızı sen ver, mücadelemizi sen yap. Nasıl yaparsan yap. Yeter ki öz vârımız olan bu vatana çöreklenmiş haramilerin bize çok gördüğü vatan evlatlığı pâyemize kavuşalım.

Şimdiden bakınca oldukça anlamsız gözüken ironik ve bir o kadar hicran dolu bir hikayedir bu.

Olmadığı birisi gibi davranmadı Erdoğan. Nasılsa o oldu. İşimize geliyorduysa. Bütün risklere, tehditlere, bilenmişliklere tahammül edecek; üstüne bir de kendisini bize beğendirmek için kırk takla atacak.

Yoktuk biz yoktuk!

Tek arzumuz var olmaktı!

Geç ön tarafa da, bütün faturası senden olmak üzere bizim var olma kavgamızı yürüt dedik.

Kâh en bilmiş halimizi takınıp, ukala ukala tenkit ettik kendisini kâh hiçbir bedel ödemediğimiz ödüllerle taltif edilmek sevdasına düştük.

Buna rağmen, çevresindeki onca kalabalığın içinde yapayalnız bir adam olarak kavgamızı vermekten hiç geri durmadı.

Yarın bir gün memlekete bir şey olsa gidecek yeri yok bu adamın. Tüm dünya basını resmini manşetlere basıyor, hakaret etmede birbiriyle yarışıyor.

Avrupa'nın sokağındaki çocuk bile tanıyor Erdoğan'ı. Nereye gitsin de sükûn bulsun?

Bizim kavgamızı verirken, sistemin kötü çocuğu ilan edilmedi mi?

İşte ben de, kavgamızı verirken kan-ter içinde kalan Erdoğan'a baktıkça derin bir mahcubiyet ve pişmanlık hissi ile doluyorum. Bizim öz kavgamıza ben nasıl bir katkı sağladım acaba diye sorguluyorum.

Madem Timur'a giden Nasreddin Hoca gibi önümüze kattık Erdoğan'ı yürüyoruz, Hoca'nın ahalisi gibi çadır kapısında kaçıp gitmek bize yakışmaz.

O olduğu sürece ahde vefa gereği, nereye giderse peşinden gitmek boynumuza borç. Erdoğan'a oy verecek olmamın ilk nedeni bu borç ve mahcubiyet hissi...

Sayesinde adam sınıfına girenlerin bir kısmının nazına niyazına bakmayın hiç.

4 Mayıs 2023 Perşembe
Neden Erdoğan II: Duruş ve belirlilik
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Popülizm elbette bir tercihtir. Popülist olabilir, siyasetinizi bunun üstüne bina edebilirsiniz. Bu da size bir siyasal hat sunar; üzerinde ilerleyebilirsiniz.

14 Mayıs seçimleri ilginç ve alışık olmadığımız bir durumda bizleri karşı karşıya getiriyor. Bir tarafta Erdoğan var, kim olduğunu ve neler söylediğini hepimiz biliyoruz. Hatta bundan sonra neler söyleyeceğini de aşağı yukarı biliyoruz Erdoğan'ın. Buna mukabil karşısında konumlanan ittifakın adayı Kılıçdaroğlu'nun neler söyleyeceğini, işi nereye vardıracağını pek bilemiyoruz.

Zira Türkiye siyaseti şimdiye kadar hiç görmediği bir ilkesizlik, tutarsızlık ve kimliksizlikle karşı karşıya.

Bu durumun en önemli sebebi, bir araya gelenlerin bir araya geliş şekli hiç şüphesiz.

Evet, büyük bir maharetle dağılması muhakkak masayı bugüne kadar dağıtmadan buraya kadar getirmeyi başardı Kılıçdaroğlu. Fakat bu buraya kadar geliş, masayı oluşturan partilerin en temel ilkelerinden ve duruşlarından feragat etmesi ile mümkün oldu.

Oturdular, kalktılar derken siyaset hiç de alışık olmadığımız bir nötürler ittifakına dönüştü bir tarafta. Muz gibi, ne niyetine yerseniz o.

Buna mukabil Cumhur İttifakı paydaşları olan Ak Parti, MHP, BBP ve YRP'nin birbiriyle çatışan hedefleri, birbirini kimliksizleştirecek ve ilkesizleştirecek seviyede karşıt siyasal pozisyonları olmayışı ne Erdoğan'ı ne de bu ittifakı ilkesizlik ve kimliksiz siyaset gibi iki batağa sürüklüyor.

Erdoğan siyasetinin kimliği açıktır. Buna mukabil Kılıçdaroğlu'nun Erdoğan'ın açık açık cevap vereceği şu dört suale ne cevap vereceği meçhuldür:

I. Yükselen Türkiye hedefinden vazgeçilecek mi? Türkiye'nin ulusal çıkarlarına uluslararası dengelerin önüne koymayı başarabilecek mi?

II. Eski Türkiye özlemlerine sık sık dile getiren Kılıçdaroğlu ve şurekası terör bataklığında çırpınan 90'lar Türkiyesini geri mi getirecek yoksa terörle mücadele aynı kararlılıkla sürecek mi?

III. NATO'nun ikincil aktörü olma görevi verilen bir zamanlar Türkiyesine dönüş mü olacak yoksa hegemonyal ilişkilerden sıyrılmış, başat aktör olmayı amaçlayan bir Türkiye mi olacak?

IV. Erdoğan'a borçlu olduğumuz sosyal ve kültürel restorasyondan geri dönülerek, kimliksiz, geleneksiz bir sosyal yapı mı tasarlanacak?

Bu sorulara Erdoğan'ın ne yanıt vereceği hepimizin malumudur. Fakat Kılıçdaroğlu'nun mecbur kaldığı siyaset kendisini bu soruların hiçbirine açık açık cevap verebilme lüksünü sunmuyor.

İşte ben bu soruların cevaplarını her şeyden ziyade önemsediğim için, büyük bir itminan ile 14 Mayıs sabahı Erdoğan'a oy vereceğim.

8 Mayıs 2023 Pazartesi
Neden Erdoğan III: Sahici
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Aşamadıkları aşağılık kompleksi sebebiyle kinleri dinleri haline gelmişlerin adil ve âkil taklidi yaptıkları şu günlerde, hangi sebeplerle Erdoğan'a rey vereceğimi tarafsız taklidi yapmadan izah etmeye devam ediyorum. Dişimde öfke izleri yok, yalnız çocukluğumda yediğim şekerlerin tahribatı bir miktar. O da olur o kadar. Tarafsız, objektif ve haktan yana taklidi yapanlarınsa diş minesi kinden çatlamış, öfkenin asidi derununu çürütmüş adamın. Hâlâ utanmadan aklı başında ve takip edilmesi gereken adam taklidi yapıyor...

Kayseri Cumhuriyet Meydanı'nda "Türkiye Sana Sen Bize Emanet" yazısını görünce bir gölgede tefekkür ettim. Kayseri güneşi haşin, düşünecek takat bırakmıyor. Zaten Hikmet Genç'le birlikte Reis-i Cumhur'a yakalanmadan barış çubuğu yok etme telaşı içindeyiz. Stres de var anlayacağınız. Yine de meydanı dolduran 135 bin kişinin, benim tarafımdan görünebilen kısmını uzun uzun izledim.

İmkan olsaydı, dün Atatürk Havalimanı'nı dolduran iki milyona yakın vatan evladını da tek tek incelemek isterdim. Eminim Kayseri'de gördüğümden bir başka şey görmezdim. Zira şu güne kadar kaç mitingini izledimse Erdoğan'ın hep aynı şeyi gördüm. Bir hesapsız, beklentisiz muhabbet ve O'nun hatrına pek çok aksiliğe de eyvallah dedirtici bir benimseme. Öyle Bağdat sokaklarında Saddam'a tezahürat yapar gibi değil, Pyongyang'ın mürai kadınlarının salya sümük haliyle sakın mukayese etmeyin.

Akil taklidi yaparlar sosyal bilimcilik oynayacaklar ya, her öğrendi yeni kelimeyi cümle içinde kullanan ağzı süt dişli gibi ilginç analizler yapıyor, hükümler veriyorlardı "Bir siyasi kendi kaderini milletin kaderi olarak lanse ediyorsa bu diktatörlük alametidir" diye.

Evet bunu bir diktatör yaparsa diktatörlük alametidir. Fakat ben Erdoğan'dan bugüne kadar bunun tek bir imasını duymadım. Buna mukabil halk kendisini böyle görüyor.

Sanırım yine; göbeğini kaşımaktan, makarna kafadan falan bahsetmeye, kıç kılları edebiyatı yapmaya hazırlanan objektiflerimizi düşündünüz istemsizce. Olabilir, insanlık halidir.

Erdoğan'ı Kılıçdaroğlu'ndan ayıran en önemli özellik geldiği yeri inkar etmiyor oluşu. Rizeli, Kasımpaşalı, İmam Hatipli... Babasının adı Ahmed, annesi Tenzile.... Kendisine tevarüs edilmemiş asaletler, necabetler yakıştırmıyor; memleket icat etmiyor, türbe türbe gezip kendi menakıbnamesini okutmuyor.

İşte Akşehir'de gördük Kemal Kılıçdaroğlu'nun Tuncelili değil aslında Akşehirli olduğunu iddia etmesini ve dedesi olduğunu öne sürdüğü bir Eren'in türbesinde Kemal Kılıçdaroğlu menakıbnamesi okutmasını... Kendisini inandırmış mı inandırmamış mı bu yeni piyese bilmem; bildiğim, bu gibi hareketlerin, kendi kanıyla Kur'an-ı Kerim yazdırıp kahramanla şu an Saddam Hüseyin'e çok benzediği. Bir mitos yaratmak, içinde kaybolmak...

Gerçek Erdoğan, içinden geldiği insanların kayıtsız sevgisiyle bağrına bastığı bir adam. Hani sosyal bilimcilik oynayacaksınız ya, arada sırada sahaya inin, bir Erdoğan mitingine gidin, insanlara iki soru sorun.

Muhayyilenizin mahsulü dünyanızı yıkacağı için cesaret edemeyebilirsiniz. Fakat ben aradaki çok büyük farkı olanca samimiyetimle ve tarafsız taklidi yapmadan söyleyeyim:

Erdoğan mitinglerinde bindirilmiş kıtalar, "ne işim var burada" diyenler, boş bakışlarla etrafı seyredenler yok. Gerçekten inanmış, acaba ile bir parça mütereddit ve bir parça da öfkeli ancak kafasında müphem tek bir nokta olmayan bir kitle kucaklıyor Erdoğan'ı. Kılıçdaroğlu mitinglerindeki coşkusuzluktan, Akşener mitinglerindeki anlamsızlıktan eser yok. Ne bileyim, hiç kimse etiyle, kanıyla nefret ettiği ve seçimden sonra yüzleşmeyle tehdit ettiği adamları dinlemek zorunda kalmıyor bu mitinglerde. Her neyse, her haliyle proje olduğu belli olana karşı hakiki bir adam var. Cyborg'a karşı insan...

Elbette Erdoğan'a atacağım...

10 Mayıs 2023 Çarşamba
Neden Erdoğan IV: Yabaniyi terbiye
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Şu günlerde 50'li yaşlarına süren bir jenerasyon var. Ölü Ozanlar Derneği Jenerasyonu diyorum onlara. Çocuklukları 70'lere ilk gençlikleri Kenan Evren'in cumhurbaşkanlığı yıllarına denk gelmiş. Reagan bu yıllarda Amerika'nın başındadır. Dünyayı neoliberal dalga kasıp kavurmaktadır. Bu dalga ülkemize özellikle Ölü Ozanlar Derneği filmiyle sirayet etti. Kalıpları yıkmak, ölçülerin dışına çıkmak, özgürlük, insan doğası... Bu değerler, esnafın dükkanının önüne siyah yahut gri çöp kovası koymak zorunda olduğu 80'ler Türkiye'sinde oldukça ilgi çekti. Elbette ihtilal sonrası askerin sigaya çektiği bir toplumun fertleri açısından gayet çekici şeylerdi bunlar. Bir de ihmal edilmemesi gereken şu husus var ki, ceberut laiklik Türkiye dindarını liberal taleplerin yüceliği gibi bir fikre sevk etti. Esasen birbirine taban tabana zıt karakterde olan liberalizm ve muhafazakarlık 90'lar boyunca sanki birbirine mündemiç iki şeymiş gibi sunuldu. Bakın, açık söyleyeyim, bu dönemde bünyesine yoğun oranda Amerikancılık zerk edilen dindar-entelektüel bir sınıfımız oluştu. An itibarıyla bunlardan bahsedince hepimizin zihninde birkaç isim tebellür etmiştir. Bunlar, zihnen ve siyaseten Amerika'dan uzaklaştıkça huzuru kaçan; dini, sosyal, siyasal bahislerde Amerikalı birkaç tasdik ettirici bulamadıklarında "acaba doğru söylemiyor muyuz?" diye derin bir şüpheye duçar olanlardır. Amerikalı bilim adamları Kutsal Kitabımız'ın doğru söylediğini onaylar, bu abiler de büyük bir coşkuyla bu beyanı dergilerinde yayınlarlardı. Hatırlayacaksınızdır, Kaptan Cousteau'nun beyanları Ömer Nasuhi Bilmen'in mülahazalarından daha etkiliydi bu abiler için.

15 Temmuz sonrası muvakkaten kendilerine geldiler ve başımıza onca gelenin müsebbibinin kim olduğunu görür gibi oldular. Lakin öyle bir floraya alışkındılar ki, Amerika'dan zihnen, fikren ve siyaseten uzaklaşmak kendilerini tedirgin etti. Böyledirler, yapabilecek bir şey yok. Amerikancılık Demirelcilik gibidir; hayatınızın bir anında size zerk edilmeye görsün; ondan asla tamamen kurtulamazsınız. Şu günlerde denk geliyorsunuzdur kendilerine. Avamdan berî, gayet entelektüel yüksek analizler yapıyor, Kılıçdaroğlu'nun mübeşşirliğine soyunuyorlar kendilerince. "Efendim Kılıçdaroğlu ve CHP öyle bir noktaya gelmiş ki, özgürlükleri ve insani değerleri tek adam rejimine karşı savunuyormuş". Allah var, öyle bir söylem içinde CHP çevreleri. Büyük özgürlükçüymüş gibi davranıyorlar. Gayet parıltılı bir duruşları var ve bu bana yine o Fransız masalını hatırlatıyor.

Çok büyük gözleri var, bizi daha iyi görebilmek için... Çok büyük elleri var, bizi daha iyi kucaklayabilmek için... Çok büyük kulakları var, bizi daha iyi duyabilmek için... Ve unutmayın, çok büyük dişleri var, bizi daha iyi yiyebilmek için!

Bu masalı daha önce anlattım, bendenizi takip edenler aşinasınızdır. Haydi bir başka fıkra anlatayım. Nasrettin Hoca'nın karısı ciğeri yemiş de kediyi tartmış ya. Bilirsiniz hepiniz... "kedi buradaysa ciğer nerede, ciğer buradaysa kedi nerede?" hikayesi.

Elinize kerrat cetvelini, abaküsü, fasulyeleri alın; sağdan sola ve soldan sağa hesap edin dilediğiniz gibi. Seçmen sayısı ve oranlar ortada. "Mollalar İran'a" diye kendini paralayanlar, Cumhuriyet mitinglerinde "ülkeyi yobazlara bırakmamaya" ant içenler. Mukaddesatımızı sırf içlerindeki kin biraz olsun teskin olsun diye tahkir edenler buradaysa yeni CHP nerede yeni CHP buradaysa onlar nereye kayboldu? Buharlaştılar da bir yere mi gittiler? Vitrine iki başörtülü safdil çıkardılar diye, kırk yıllık Yanni Kâni mi oldu? HDP'yi, İyi Parti'yi konuşmuyorum bile...

Ne olduğunu zannediyorsunuz bir seçimin stratejisini böyle belirlediler diye özü mü değişti bunların? Gerçekten olmasını umduğunuz şeye dönüştüklerini mi düşünüyorsunuz? Keşke öyle olsa. Vallahi ve billahi, dilim ve dimağımla dilerim bunu. Fakat öyle değil. 14 Mayıs'a kadar zar zor sıkmayı başardıkları bir çeneleri var, ki buna rağmen zaman zaman asıl niyetleri ağızlarından kaçıveriyor, bir de hiçbir zaman dinmeyecek kinleri...

Evet bir de Erdoğan diye bir gerçeklik var. Bunları muvakkaten de olsa medeni bir çizgiye çeken, insani değerleri savunur hale getiren Erdoğan... Bütün bahisler bir yana, bunları medeniyetten, tahammülden, insani değerlerden yana behre sahibi kıldığı, bir parça terbiye ettiği için bile Erdoğan'ı tercih etmek vazifemiz. O hepimizden iyi bilen yüce entelektüel pişüvalarımızın rağmına, avamdan bir adam olarak elbette Erdoğan diyeceğim!

11 Mayıs 2023 Perşembe
Neden Erdoğan V: Dönüşüm
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Madem dün Erdoğan'ın terbiye ediciliğinden bahsettik, tam olarak bahsetmek boynumuzun borcu. Zira Erdoğan, yalnızca muarızlarını medeni bir seviyeye çekmekle kalmadı; aynı zamanda kendi kitlesini de geçtiğimiz zaman zarfında ustaca dönüştürdü.

Geçtiğimiz günlerde Yeni Şafak'taki arkadaşların bir çalışmasına denk geldim internette. Erdoğan'ın İstanbul günlerini, o günlerdeki yoldaşlarından dilinden takip edebilme fırsatı sunan bir röportaj serisi. Hüseyin Besli abimiz, Feyzullah Kıyıklık ve bunlar gibi o dönemde kendisine yol arkadaşlığı etmiş isimler, Erdoğan'ın belediye başkanlığı günlerini anlatıyordu. Elbette hepimizin içinde yaşadığı ancak üstünden zaman geçtikçe unuttuğumuz birtakım şeyleri hatırlattı bu video bana. Doğrusu dehşete kapıldım. "Bir insan ömrü bir cemiyetin bu kadar kesif şekilde dönüşmesine nasıl olur da kifayet eder?" diye düşünüyorum o gün bugündür. Sayın Kıyıklık öyle ilginç şeyler anlattı ki... Kravat takmak caiz midir değil midir diye parti binasında tartışıp küsüp gidenler, kadınların siyasete katkısı meselesinin bir tabu olmaktan çıkışı, kendisini o güne kadar siyaseten ifade etmek nedir bilmeyen insanların siyaseti bir vasıta olarak kabul edebilme süreçleri... Bu minvalde, otuz sene öncesinin çoktan unuttuğumuz hakikatine dair hatıralar.

Maalesef ve maalhazen, doksanlı yıllar bu devletin asıl sahibi olanların devlet ile arasında büyük bir mesafe sahibi olarak yaşadığı yıllardı. İstenmiyorlardı, dürüst olmak gerekirse o kitlenin bir kısmı da devlete ve sisteme karşı oldukça mesafeliydi. Erdoğan, bu kitleyi sadece siyaseten muvaffak olabileceğine ikna etmedi; aynı zamanda bunu nasıl yapacağını ve bu sistem içinde nasıl pozisyonlanması gerektiğini de talim etti. Lüzumsuz tartışmalarla partikülarize olmuş bir topluluğu bir hedefe sevk etti Erdoğan. Tıpkı kabileleri, boyları, aşiretleri sancağı altında toplayan eski zaman hanları gibi... Sistemle kavgalı, devlete dargın bir kitleyi sistemin tam ortasına entegre edip, devletin asıl sahibinin kendileri olduğu hakikatini hatırlattı Erdoğan. Dahası bu dönüşümü yalnızca siyasi bir teşekkül olmanın çok ötesine taşıdı... Hiçbir ideoloğun, şairin, yazarın, imamın, hocanın başaramayacağı bir şeyi başardı ve kitlesinin hayata bakışını dönüştürdü Erdoğan. Teorik izahlarla değil, pratik tatbikatlarla başarılabilecek bir dönüşümü başardı. Bu elbette kendisini takip edenlerin, ona olan sevgisi ve itimadıyla direkt alakalı bir husustur. Benim müspet bir gelişme olarak zikrettiğim bu dönüşümü kimileri bir deformasyon ve erozyon olarak okuyabilir. Elbette alışkın olmadığımız şeyler görüyor, bunların bir kısmını hazmetmekte güçlük çekiyoruz. Velakin bu erozyon zannedilen şey esasen bir başka şekilde zeminin yeniden tahkimidir. İki yüz yılın ardından ilk defa kendimize ait sözleri kendimize ait merkezlerden, bizim lügatımızda söylemeye çalışıyoruz. Evet acemisiyiz, bilmiyoruz. Evet bazen paçozlaşıyoruz, ucuzlaşıyoruz, elimize yüzümüze bulaştırıyoruz. Evet bazen hepimiz bizden olana da çok sinirleniyoruz... Fakat bu bir inkıraz değil, yıkılış değil, kaybediş değil, yeniden yapabilmeyi çabalarken yaşadığımız intibak zorluklarıdır. Bazen saçmalıyormuşuz, ne gam? Hangi çocuk konuşmayı öğrenirken saçmalamaz? Külliye'nin kapısında duran eski Türk devletlerinin askerleri çok plastik duruyormuş... Alışkanlık peyda edince daha otantik dururlar dert etmeyin. İş ki o askerlerin orada durmasını sağlayacak bir irade gelsin ve bir zamanlar devletinden çekinen millet bunlarla iftihar etmeye meyletsin... İşte Erdoğan bu dönüşümü tel tel işleyerek gerçekleştirdi.

Bu dönüşümün her safhasına tanıklık etmiş bir kimse olarak, minnet hisleriyle yine Erdoğan'ı seçeceğim.

12 Mayıs 2023 Cuma
Neden Erdoğan VI: Kaset
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Siyasi ikbali aynı gelenekten gelen iki politikacıya kurulmuş kaset kumpaslarıyla parlatılan, her sıkıştığı kavşakta görünmeyen bir el tarafından kurtarılan bir siyasiye karşı elbette Erdoğan'ı destekleyeceğim.

Dillerine pelesenk ettikleri insani, manevi ne kadar kavram varsa canına okuyan; ahlak kavramını, ahlaksızlıklarına kılıf kılanlara karşı elbette Erdoğan'ı destekleyeceğim.

Kılıçdaroğlu'nun, İmamoğlu'nun yüzüne lodos değse vicdanları rahmet idare edercesine yırtınan, ancak Türkiye Siyaseti karanlık ellerce dizayn edilirken hiçbir şey olmamış gibi davranan o alçak, riyakar, müstevli tohumu ruhlular Erdoğan'ı desteklemeyecekler diye Erdoğan'ı destekleyeceğim.

Kim sorsa yirmi yıldır devletin bütün imkanları elinde olmasına rağmen, kaset siyasetinden medet ummayan Erdoğan'ı destekleyeceğim.

Evet, siyaset ip üstünde cambazlık... Zaman zaman hatalar ettiği, yanlış çıkarımlarda bulunduğu, gönül kırdığı olmuştur; lakin hiçbir siyasi rakibini elindeki kasetlerle saf dışı bırakmaya çalıştığına şahit olmadık. Bel altına vurup er meydanından kaçmasını talep ettiğini tek bir rakibinden, hatırlamıyoruz... Siyasal hareketi kaset merkezlerinden, Unkapanı'ndan, Sahibinin Sesi'nden değil halktan güç aldı hep. Her sıkıştığında onlara müracaat etti. İyi-kötü, doğru-yanlış her neyse ne, Erdoğan siyaseten gücünü karanlık ellerden almadı hiç. Günlerdir meydanları dolduran vatan evlatlarından aldı. Gezide de, 17-25 Aralık'ta da, 15 Temmuz'da da onlarla yan yanaydı.

Yandaş yandaş denilen gazetecilerden hiçbirini hatırlamıyorum ki ben, bir siyasiyi " sizi sokağa çıkamaz hale getiririz" diyerek tehdit etmiş olsun.

Elbette İsmet sıfatıyla muttasıf değil, sittin hatası vardır hayatta; lakin vallahi de billahi de bunlar kadar ahlaksız, bunlar kadar sermayesi fucurat adamlarla mukayese kabul etmez insani şeylerdir bunlar. Bu sebeple Erdoğan'ı destekleyeceğim.

Şu güne kadar hep yaptıklarını konuştuk Erdoğan'ın; hizmetlerini, hayırlarını, doğrularını ve yanlışlarını... Önümdeki mevcut siyasi tabloya bakıp, ben ilk defa Erdoğan'ı yaptıklarından dolayı değil yapmadıklarından dolayı destekleyeceğim!

Evet an itibarıyla şunu görüyorum ki, Erdoğan'ın yerine bırakacağı pek çok sermayesi var; ancak torunlarına kasetlerle semirmiş siyasinin torunu gibi aşağılık bir sıfat bırakmayacak. Bunun için Erdoğan diyeceğim.

Meydanlarda ahlaksız siyaset yapmayı vaat edip bu vaadini tutan bir beceriksiz eski zaman bürokratı değil, günahıyla ve sevabıyla siyaseti siyasetin kurallarına göre oynayan ve hatalarını da siyasi hatalar olarak yapan bir siyasetçi olduğu için Erdoğan'ı destekleyeceğim.

Mine Kırıkkanat'ın, Uğur Dündar'ın gördüm dediği kasetler, Yaşar Okuyan'ın elimde dediği dosyalar hiçbir zaman işine yaramadığı için Erdoğan'ı destekleyeceğim.

"Yeter ki gitsin, her yol mübah!" diyenlerin adayı olmadığı, kalmak için her yolu mübah görmediği için Erdoğan'ı destekleyeceğim!

Meşru ile nameşruyu yer değiştirenlerin safında olmayı kendime yakıştıramayacağım için Erdoğan'ı destekleyeceğim!

Ezcümle, kem âlât ile kemâlât olmayacağı için Erdoğan'ı destekleyeceğim.

13 Mayıs 2023 Cumartesi
Neden Erdoğan VII: Muhasebe
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Zaman zaman anlayamadığımız, hak vermediğimiz, hatta öfkelendiğimiz anlar olmuştur Erdoğan'a. Bundan daha tabii bir şey yok, dile kolay yirmi bir yıl... Yine böyle bir anlayamamak deminde Beykoz sahilinde oturdum bir gün ve murakabe yaptım. Bir soru sordum kendime, ardından bir soru daha ve bir soru daha... Soruların cevapları bir muhasebe olarak çıktı karşıma. Haydi sizlerle de paylaşayım bu muhasebemi:

"Taceddin, yirmi yıl iktidarda kalsan Erdoğan'ın yirmi katı hata yapmaz mıydın?" Kendime merhamet ederek "yirmi katı yapardım" dedim. Hakikatin farkındayım oysa, ne yirmisi ne ellisi?... "Hata mevzuunu geçtik o halde. Erdoğan'ın başardıklarının yirmide birini başarabilir miydin?" baktım, iki yüzde birine fitim, bırakın yirmiyi... Ahir kelam, kuluz, nâkısız, hata bizim için. En konforlu mesafeden, kimselerin mesuliyetini üstlenmeden, her gece yatağa girerken onlarca murakabe yapmak zorunda kalmadan, kıçı kırık bir entelektüel tatmin gereği tenkit et dur. Âlâ. Ne konfor, ne bolluk... Ve bu sorulara bir yenisini ekledim:

"Kılıçdaroğlu hasbel kader iktidarda olsa, Erdoğan'ın yirmi yılda yaptıklarını iki yılda tahrip etmez mi?" Elcevap eder. Bütün hislerim, tarafgirliğim, gönlümün Erdoğan'dan tarafa oluşu bir yana, basit bir denklem bana muhasebemi yaptırdı. "Estağfurullah, benim onda ne hakkım olabilir? O hakkını helal etsin bana" dedim ve bir başka yere evrilmeyecek kararımı daha da kavi kıldım kendi içimde.

Bakın bu, bu serinin yedinci yazısı. Henüz Erdoğan'ın yapıp ettiklerinden bahsetmedim. Savunma sanayiinden, hatrı tüm hatırların üstünde olan Ayasofya'nın esaretinin sonlanmasından, Karabağ'ın azadlığından, terörün belinin kırılmasından ve daha yüzlerce şeyden hiç bahsetmedim. Benim Erdoğan'a oy verecek olmam için buraya varana kadar daha onlarca sebebim var.

Şimdi rica ederim sizler de oturup kendi muhasebenizi yapın ve şu soruyu sorun: 14 Mayıs'ta seçimler var diye, kuşları ürkütmemek için bir süredir hasıraltı ettikleri o büyük kuşatmayla karşı karşıya kaldığımızda 15 Mayıs sabahı, buna Erdoğan'dan başka direnecek bir aday var mı zihninizde? Seçimden sonra tarihimizin en büyük onur yürüyüşünü düzenleme vaadiyle seçime yürüyenleri düşündünüz mü hiç?

Beni de bir defa hormonlu domates seçmişti LGBT çevreleri. Homofobik falan değilim. Bireysel olanla hiç uğraşmadım ben. Ben bu meselenin standartlaşması karşısında kavga veriyorum kendimce. "Değerlerinizi ve dininizi bu paradigmaya göre dönüştürün" diyenlere karşı kendimce dik durmaya çalışıyorum dik duranların yanında. Fakat bu öyle bir basınç ki, bizim fikirlerimizi söylememizi, inancımızı değişmeden muhafaza etme çabamızı dahi mahkum ediyor. Şimdi bu bütün standartların değiştiği, bütün normların tepetaklak olduğu şu günlerde bir tahassungaha ihtiyacımız varsa eğer, bunun değerlerimiz ve ailemiz olduğunu hepimiz biliyoruz. Dün cuma namazı hutbesinde de dinlemişsinizdir. Siyaset kurumu bu noktada üzerine düşeni yerine getirecekse eğer, bize açık açık vaatte bulunmalıdır. Bütün diğer mülâhazalar bir yana, bizleri var kılan değerlerimizi gelecek kuşaklara taşıyabilmek için, küresel dayatmanın norm ve standart haline gelmemesi adına Erdoğan diyeceğim.

Şimdi bütün başarı ve başarısızlık kriterlerinizi bir kefeye koyun ve yukarıda yaptığım muhasebenin bir benzerini yapın lütfen. Akabinde şu soruyu sorarsanız doğru bir yere varacağınızı düşünüyorum: Armudun sapı, üzümün çöpü, kadı kızının kusuru, semercinin kör oğlu şu ve bu... Bunların hangisini versek, kaybetmemiz o çok muhtemel bize ait değerleri geri kazanabiliriz o Allah'ın kendisinden koruyası gün? Anlamlı anlamsız mızmızlandığımız varlık sancılarımızın, badel harab-ı Basra bir anlamı olur mu bu mücadeleyi kaybedersek bir gün?

Bu soruların cevabı zihnimde sarih olduğu için, dualar ederek, nezirlerde bulunarak, salih kulların dualarına sığınarak yarın Erdoğan diyecek, O'nu Allah'a emanet edeceğim. Kendi muhasebenizi yapınız, inanın siz de Erdoğan diyeceksiniz!

18 Mayıs 2023 Perşembe
Helalleşmeden haramlaşmaya profan siyaset
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yunan tanrılarının bencil tabiatları, insanlar ile karşılıklı bir sorumluluk ilişkisi ortaya koymamalarını neticelendirmişti. Ne Apollon ne Zeus insanlara herhangi bir ahlaki kodeks sunmuyordu. İyi ve kötüyü tarif eden, doğru ve yanlışın sınırlarından bahseden bir tanrı algısı yoktu Antik Yunan'da.

Bu durumda bütün kurallar insanlar tarafından, hiçbir müteal hakikate dayanmadan, kendi arzularınca ortaya konuyordu. İşte demokrasi hakkındaki ilk büyük tartışma bu minval üzere doğmuştur.

İnsanın tabiatı bencildi ve bencil insan bencilce kurallar koyabilirdi. Demetrios "avam siyasetten uzak dursun, hiçbir konuda görüş bildirmesin" derken, insanın tabiatının değersizliğini, bir üstünlük kurmacası ile bu değersizliğin aşılması halinde yok mesabesinde görülmesi gerektiğini vurguladı. Ulrich von Willamowitz-Moellendorf, bu zemin üzerinde bir başka Demetrios'un nasıl olup da tanrılaştığını anlatır "Helen'in İmanı" isimli devasa eserinde.

Müteal, haydi onların anlayacağı şekilde söyleyelim, aşkın bir hakikate dayanmayan her türlü düzen ve temenni çıkarcıdır. Çıkarcılık önerisi size aşırı gelirse en azından mukabelecidir diyelim fakat buradan daha aşağıya inmem. Aynı düzlemde bir karşılık bulmalıdır her türlü hayır hasenat zira bu iki boyutluluk düzleminde yüce bir karşılık bulamaz. Batı'nın Philantrophie anlayışıyla bizim infak yahut hayır hasenat anlayışımız arasındaki temel fark da budur. Elbette size burs verir, ancak mezun olduktan sonra belli şartları sağlamanızı ve bu bursa mukabele etmenizi talep eder. En masumu "para kazanmaya başlayınca aramıza katılacak, sen de burs vereceksin" kaydıdır. Bir nevi kendinleştirmek.

Bu ahlaki düzlem içinde olanların kendilerine bir fiyat biçmeleri hiç de şaşırtıcı değildir. Kendi ücretlerini kendileri takdir edenlerin herkesi satın alınabilir nesneler olarak görmesini anlayabiliyoruz. "Ben sana makarna vermiştim, sen de bana oyunu vereceksin" şeklinde aşağılık bir düşüncenin kaynağı sizin anlayacağınız siyasi değildir. Tamamen kültürel saiklerle, zaten çoktan dönüşmüş olan zihinleri, tereddi etmiş kimlikleri sebebiyle olup bitiyor her şey. Bir paralel toplum krizidir bu.

Karşısındakini tanımayan, bilmeyen; zira ayrı gezegenlerden gelmiş gibi iki ayrı hayatı yaşayan insanlar arasındaki uçurumdur. Saylonlular, Galaktikalılar adeta, deprem sonrası ihtiyaç içindeki insanlara yardım elini uzatırken -ki bu da bir iddia. Belki de tek yaptıkları yalnızca birkaç Babala tivitini retvit etmekti- zihinlerinde gayrımetluv bir antlaşma yapıveriyorlar. Adeta üç kuruşlarıyla, düşmüş olanın insanlığını satın alabileceğini düşünen bir acayip zihin bu. Bekledikleri mukabeleyi göremeyince, sanki sözleşme şartlarına uyulmamış gibi verdiğini geri istemek, haram etmek çiğliğine dahi tenezzül edebiliyorlar. Adı üstünde tenezzül, alçalmak demek. Alçakça, nereden bakarsanız bakın alçakça.

Burada paradoks olan asıl hususa gelecek olursak: Çıkar merkezli hayat görüşleri sebebiyle her değeri metalaştıran, dolayısıyla bir maddi değer biçen, ezcümle matematik bir düzlemde okuyan zihinleri; sürekli var saydıkları ve iddia ettikleri üstünlüklerini matematiksel açıdan izah ve ispat edilemez yerlerde arıyor. Biz daha üstünüz, daha kültürlüyüz, daha iyi eğitimliyiz... İnanmayan aksini ispat etsin. Kim neyi nasıl ispat edecek? Müspet bir kriter ile "biz sizlerden daha üstün bir topluluğuz" diyemiyorlar ki. Demetriosçuluk oynuyor, zihninde bir avam çizgisi çekiyor, çizginin altına ise siyasal bir tercih hakkı bırakmıyor. Kendince insanlığını satın alıyor, köleleştiriyor. Bir tarafıyla terbiyesizce ancak oldukça acınası bir tutum. En iyi ses benim diye bağıran Yılmaz Morgül kadar merhamete muhtaç.

Gün sonunda seçimlerden evvel söylediğim şey vuku buluyor ve ben haklı olduğum için çok üzülüyorum. Helalleşme diye çıkılan yolda, bizi daha iyi görebilmek için olduğunu iddia ettikleri büyük gözlerinin, bizi daha iyi dinleyip anlayabilmek için sahip olduklarını söyledikleri büyük kulakların, bizi daha iyi kucaklayabilmek için sahip olduklarını söyledikleri büyük pençelerin aslında bizi daha iyi yiyebilmek için sahip oldukları büyük dişlere hizmet ettiği hakikatini gördük. Özü değişmeyenin kavli değişse ne olur? Helalleşme haramlaşma ile son buldu. Azıcık insandır zannedip de hüsn-ü zan beslediğim, ancak depremzedelere söven her kim varsa, benim hakkım da onlara haram olsun!

22 Mayıs 2023 Pazartesi
Lars Danielsson'dan Kılıçdaroğlu'na sınıf atlama kaygısı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kazasker Migros'ta bir teyzenin, sizin benim içine ekmek, domates vs öteberi koyduğumuz market sepetinde köpek taşıdığını görmemin üzerinden yalnızca birkaç hafta geçti. Ev köpeğiymiş, temizmiş. Alerjisi olan, haklı olarak bir köpeğin pis olabileceğini kabul eden, hepsini geçtim hayvanın taşıdığı bakterilerin gıdaya geçeceğinden endişe eden insanların varlığını hiçe sayan bu teyzemiz gibilerin pislik ve sefalet düşkünlüğünü saygıyla karşılamamıştım.

Cumartesi akşamı, olanca rahatsızlığımın rağmına Cemal Reşit Rey Konser Salonu'nda düzenlenen Lars Danielsson & Liberetto konserine gittim. Lütfi Kırdar'ın önündeki değnekçi abiye yetmiş lira vererek aracımızı park ettikten sonra -İmamoğlu İstanbul'una hoş geldiniz- dolu salona girdim. Bu arada yaşlı amcamızın "Kazanacak mıyız? Umut var mı?" sorusuyla muhatap olunca, kendilerini doğal CHP florasında hissettiklerini de anladım. Hakikaten öyle bir ortam. "E ne yapalım sizinkiler kültürsüzse ve caz konserine gelmiyorsa?" diyerek izah edilecek bir şey değil bu.

Bu arada, CRR'de adet olduğu üzere sahneye yine kedi çıktı. CRR'de izlediğim son beş konserde olduğu üzere, konserin tam ortasında, sahnede kedi yürüdü. Pasaklılık ve sefalet düşkünlüğünün adını hayvan sevgisi koymuşlar.

Hiçbir sanatçının sanatıyla tezyif edilmemesi gerektiğini düşünürüm, ancak izlediğimiz konserin vasat altı olduğunu belirtmeliyim. Fakat seyircide bir paçozluk, bir alkış fetişizmi... Adamcağızlara, dünyanın en önemli müzisyenlerinden olduklarını düşündüren ilginç bir atmosfer... Anlamlı anlamsız yerlerde alkışlar, ıslıklar, bizi Müslüm Gürses konserindeymiş gibi hissettiren bir seyirci.

Çıkınca sevgili ahbabımla aynı yorumda buluştuk: Müziği bilmem ama caz dinleyicisinin seviyesi oldukça düşmüş. Salonu şöyle bir gözlemledim, esrime halinde, kendinden geçmiş simalar, elleri her daim alkışlamaya hazır, ilk alkış şerefini kimseye bırakmak istemeyen abiler -ilk alkışlayan müzikten en iyi anlar- sol üst çaprazımda biteviye ıslıklayan bir velet...

Neyse, sizleri daha fazla sıkmasın bu garaibin tasviri. İliklerime kadar hissettiğim, sınıf atlamak kaygısıyla orada bulunan -istisnaları tenzih ederek devam edeyim- ancak izlediği şeyin tahlilini yapmaktan aciz bir kitlenin bir şekilde davranmak durumunda olduğuydu. Tutarlı ve genel bir semptomdur bu. Siyaset sahasında da kendisini gösterir.

Elit siyasetine inananlar, yönetenin yönetilene karşı rüçhaniyetini kabul eder. Yönetilenler arasında vehmi bir ayrımı ve üstünlük, alçaklık ayrımını barındıran bir demokrasi teorisini en azından bendeniz henüz duymadım. Seçim sonuçlarının açıklanmasıyla birlikte yine havalarda uçuşan "cahiller, ahmaklar, kültürsüzler" sloganlarına ve bu sloganları atanlara şöyle bir bakınca yine benzer bir tabloyla karşılaşıyoruz. O tarafta olmakla vehmi bir üstünlük sahibi olduğunu sananların bir kısmı, sırf sınıf atlayabilmek için orada durur gibi yapıyor. Dikkat buyurun, bu siyasetin borazanlığını, amigoluğunu, tahkirciliğini yapanlar ekseriyetle elek altı, avam tiplerdir. Hem kel hem fodul, bir de elit ve sizden bizden üstün adam olduğunu vehmediyor.

Hulasa, yanaşma CHP'lilik bir tarafıyla yoğun aşağılık kompleksinden beslenen bir haldir. Sınıf atlama kaygısıyla kendisine mahalle seçme kaygısından beslenir. Çok meraklılar ya, hemen alırlar aralarına. İşin komik tarafı, bunu Kılıçdaroğlu, İmamoğlu gibi siyasilerin partizanlığını yaparak gerçekleştirmek istiyor oluşlarıdır.

Vasat müzikle mest olmuş taklidi yapan, kötü siyasetle hava atar.

Bu böyledir.

25 Mayıs 2023 Perşembe
Kafası karışıktan altı artı iki soru
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Ümit Özdağ ile Kemal Kılıçdaroğlu'nu yan yana görünce ister istemez kafam karıştı. Anlayamadığım, anlamlandıramadığım bir denklem ile karşı karşıya buldum kendimi. Yanlış anlamayın rica ederim, bir ürkme, endişe hali değil bu; aksine siyaseten nasıl bir tabloyla karşı karşıya olduğumuzu yorumlama güçlüğü. Yoksa değil Ümit Özdağ, onun cesametinde birkaç siyasi daha ekleseniz, neticenin değişmeyeceğine inanıyorum: Erdoğan ciddi bir farkla kazanacak.

Ben yine de kafamı karıştıran şu soruları bir sorayım. Belki gün olur bir mahfilde cevabını duyan olur, sevabına beni de aydınlatır:

Evvela Ümit Özdağ'a sormak isterim.

-Beyefendi, Kemal Kılıçdaroğlu, sizin kapısını kapatmak vaadi ile yola çıktığınız cehennemin kapılarını kapatmak için bir umuttu da siz sırf muhalefetin oylarını bölmek için mi ayrı bir ittifak kurdunuz? İlk turda neden Kemal Bey'i, direkt şartlarınızı ortaya koyarak ve elinizdeki güç ile ikna ederek ittifaka katılmadınız?

-Kendinizce çok hayati gördüğünüz birtakım şartları öne sürerek "bunları kabul ettiğiniz takdirde biz bu ittifakta yer alırız" dediniz. Bakın seçime beş gün kala, iki gündür altı lideri ikna edememiş olacaksınız ki, saat 11:00'de yapacağınız açıklamayı 24 saat tehir ettiniz. O halde soralım: Üzerinde anlaşma konusunda bu kadar zorlandığınız bu şartların yerine getirileceğinden nasıl emin olabiliyorsunuz? "Türkiye'yi PKK ile işbirliği yaparak yeniden dizayn etmeyi planlıyorlar" dediğiniz Akşener ve Kılıçdaroğlu'na nasıl mani olacaksınız? "Kılıçdaroğlu Cumhurbaşkanı olursa iç savaş çıkar" gibi güçlü bir iddianız vardı. Hangi yaptırım ile Kemal Bey'i -hani olmaz ya- cumhurbaşkanı olduktan sonra sizin şartlarınıza gelme konusunda baskılayabileceksiniz? Zira unutmayın, altılı masa pazarlıkları Kemal Bey'in sözünü tutma konusunda çok da mahir bir siyasetçi olmadığını bizlere gösterdi. Hangi güvence ile 6 artı ikinci oldunuz? (Birincinin adını hepimiz biliyoruz.)

Bu iki soru benim için şimdilik kâfi. O halde Kemal Bey'e soracaklarımızı soralım:

-Elli bilmem kaç defa bir araya gelerek yürüttüğünüz altılı masa görüşmelerinin hiçbir anlamı yok muydu da, son çeyrekte şimdiye kadar hiç müzakere etmediğiniz, hakkında yorum yapmadığınız şartlar üzerine kampanyanızı bina ediyorsunuz? Allah aşkına siz iki sene oturup çay kahve mi içtiniz?

-Şu anda yaptığınız milliyetçilik şovları ile ilgili en güzel yorumu sevgili Hasan Öztürk yaptı. Eğer söylediklerinizi gerçekten söylüyor olsaydınız, PKK da HDP de sizden desteğini çekerdi. Hâlâ PKK'nın tek umudu sizmişsiniz gibi konuşmaları teröristbaşlarının, tüm yaşananların bir danışıklı dövüş olduğunu düşündürüyor. Sahi bu PKK ve HDP size niye bu kadar düşkün?

-Üç gün içinde yüz seksen derece döndüğünüze şahit olduk. Sahi hiç kafanız karışmıyor mu?

-Sevgili Kemal Bey, inandığınız değerler aşkına, sizin hiç insanların tamamen güvenebilecekleri hakiki bir kimliğiniz, bir siyasal istikametiniz, asla taviz vermeyeceğiniz politik değerleriniz yok mu?

Ve bence en önemli sual:

-Allah aşkına siz milleti salak mı zannediyorsunuz?

Altıncı ve yedinci suallerin bende maalesef cevabı var. Olmaz olsaydı. Velakin ben sizin bu konularda ne yorum yapacağınızı öyle merak ediyorum ki...

Haydi bir de bonustan sual sorayım; bis niyetine, hesaba dahil değil. Bu suali de yüksek müsaadeleriyle Sayın Meral Akşener'e tevdi edeyim:

Sayın Akşener, boynuz kulağı geçti mi dersiniz? Sizi figüranlaştıran, her dediğini dayatan, duymadığınız laf kalmamasını sağlayan, Allah rızası için bir isteğinizi de yerine getirmeyen Kılıçdaroğlu, iki gündür Ümit Özdağ'ın kapısını aşındırıyor; çok istese Özdağ'a Eflak ve Boğdan'ı bile verecek. Tüm bu yaşananlar ağırınıza gidiyor mu? İlan etmek için seçimin geçmesini bile beklemediğiniz kongrenin bu halet-i ruhiyenizle alakası var mı?

Benden sorması...

29 Mayıs 2023 Pazartesi
Faşizme karşı omuz omuza!
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Bu seçim bir referandumdur diyenler çok da yanlış bir şey söylemiyordu aslında. Referandum sonuçları bir hakikati ortaya koydu: 21 yıllık iktidar yorgunluğuna, tuzaklarına, enflasyonun yaşamı zorlaştırmasına rağmen ne Kılıçdaroğlu ne CHP Türk milleti açısından bir alternatif, bir çıkış yolu, bir seçenek değildir! Vaat etmediği absürtlük, koltuk sözü vermediği siyasi, yanına çekmediği marjinal kalmamasına rağmen Kılıçdaroğlu kaybetti! Yanında asla birleşmez denilenlerle yol yürüdüğü halde kaybetti. Referandum sonuçları açık: CHP Türkiye için bir seçenek değildir!

Elbette demokrasi seçimden fazlasıdır; fakat demokrasi seçim artı birtakım prensipler demektir.

Sürekli kaybettikleri seçimleri önemsizleştirmek, halkı tahkir etmek, ikincil faktörleri birincil faktörlerin önündeymiş gibi yorumlayanların yegane başvuru yolu oldu. Hadi abartmayayım, yorumlamadılar, düpedüz tezvirat yaptılar!

Propaganda süreci iyisiyle kötüsüyle son buldu. Pek çok ayıp pek çok terbiye dışı şey gördük. Hepiniz biliyorsunuz, saymakla bitmez. Fakat bence Kılıçdaroğlu ve şurekasının haletiruhiyesini en iyi yansıtan ayıp, Kılıçdaroğlu'nun "bana oy vermeyecekler sandığa gitmesin" sözüydü.

"Delegelerim, altılı masadaki ortaklarım, seçmenim, sanatçılar, sepetçiler bu seçim sürecinde hep oyuncağım oldu, ey vatandaş sen de iradeni sandığa yansıtma, sen de oyuncak ol" demekti bu söz.

Normal şartlar altında bir siyasi "görüşün her ne olursa olsun sandığa git, fikrini, iradesini ortaya koy" demesi gerekirdi.

Sevgili Erem Şentürk'ün o güzel formülasyonu ile ifade edelim: "Faşizm kimsenin konuşmadığı bir sistem değildir, aksine faşizm herkesin konuşmak zorunda olduğu ve aynı şeyi söylemek zorunda olduğu bir sistemdir."

Haydi konuşacaksınız sanatçılar diye baskı kuran, kendi istediklerini söylemeyenleri insan yerine koymayan faşizan bir zihniyete karşı Erdoğan büyük bir zafer kazandı. Cumhur İttifakı faşizme karşı omuz omuza verdi ve kazandı.

Hayırlı, uğurlu olsun.

.1 Haziran 2023 Perşembe
M. Furkan Kamalak'ın sektörü
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
İstanbul Üsküdar'dan Ş. Ö. isimli vatandaş geçtiğimiz günlerde bana bir dava dosyası iletti. Esasen saçma sapan bir şey. Uğraşmaya ar edeceğiniz kadar sakil bir dava. Özetle, şu Facebook'ta sürekli gördüğünüz o meşhur kaplumbağa hikayesi var ya, işte o. Mahallenin veletlerini hesap edemedim hikayesi.

Ş. Bey bu hikâyeyi görmüş ve profilinde paylaşmış. Üstelik yazan da kendisi değil. Paylaşımından tam 19 dakika sonra kendisi hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmuş. Şikâyet sahibi Meral Akşener, vekili ise Avukat M. Furkan Kamalak. Akabinde uzlaştırıcı tarafından aranmış Ş. Bey, 17 bin lira talep edilmiş.

Dedim ya saçma sapan bir şey. Doğal olarak böyle bir parayı sokağa atmak istememiş Ş. Bey ve reddetmiş. Haziran'ın 11'inde davası var.

Böyle saçmalık mı olur diye hayret ettim. Küçük çaplı bir araştırma yaptım.

Saadet Partisi'nin eski genel başkanlarından Mustafa Kamalak'ın oğlu, M. Furkan Kamalak'a ait Kamalak Hukuk Bürosu meğer bu işi biteviye yapmaktaymış. Bir hukukçu dostuma sordum "bu nasıl mümkün oluyor?" diye. Öyle ya anlayamadım. Meğer Kamalak Hukuk Bürosu hukukçular arasında çoktan nam yapmış. Onun gibi nice hukuk bürosu da benzer yöntemlerle vatandaşı tecessüs ediyormuş. Hukukçu dostum şöyle özetledi: "Stajyer yahut genç avukatları oturtuyor bilgisayar başına, özellikle orta yaş üstü profillerce yapılan paylaşımların anında ekran görüntüsünü alıp suç duyurusunda bulunuluyor. Akabinde uzlaşma ile para talep edilip, yaşı geçkince vatandaşlardan 15-20 bin, ne olursa davadan vaz- geçme şartı olarak alınıyor. Belli bir yaş grubunun hedef seçilmesi ise, bu vatandaşların daha kolay ikna edilmesi ve sürecin zahmetsizce yürütülmesi. Taze mezun hukukçuların bu bürolardaki işi gücü sosyal medya takibi yapmak." Pek tabii bir meslek ve icrası söz konusu ama buna diyecek bir şey olamaz ama durumun birçok yönüyle mağdur ettiği bir kesim var...

Nasıl olup da 19 dakika sonra tespit yapılıp şikâyette bulunuldu böylelikle açığa kavuşuyor benim için. Tespit yapılıp derhal UYAP üzerinden suç duyurusu... Kişiye pişman olmaya bile imkân tanımayan bir yaklaşım... Mevzunun beni asıl dehşete düşüren kısmı ise şurası: Yine benim bilemeyeceğim ancak hukukçu dostumdan rivayet edebileceğime göre Meral Akşener'in bizzat şikayetçi olduğu dava sayısı 15 bini aşmış, 20 bine yaklaşmış. Her dosya önce uzlaşma teklifi ve bir meblağ belirlenmesi ile başlıyorsa, üzerinde konuştuğumuz paranın eski ifadeyle kaç trilyon olduğunu varın siz hesap edin.

Fâilden bağımsız olarak söylüyorum, bu hukukun sektörleştirilmesi, adeta bir köprü haline getirilmesi, en basit tabiriyle hakkın bir tür kötüye kullanımı... Hukuk büroları Deli Dumrul gibi geçenden beş, geçmeyenden on alıyor. Bendeniz ilk defa duydum bu durumu, meğer haberlere konu olmuş. Üstelik Ankara Cumhuriyet Savcılığı da bu durum hakkında şöyle bir karara varmış: "dosya sayısı da dikkate alındığında müştekinin bu durumu meslek haline getirdiğinin değerlendirildiği, hiç kimsenin kendi yarattığı, haksız bir durumdan menfaat temin edemeyeceğinin evrensel bir hukuk ilkesi olduğu, bu kapsamda kişilik değerlerinin rencide edildiğinden bahisle şikayetçi olunmasının da hukuk düzeni tarafından korunmayacağı, söz konusu soruşturmanın yürütülmesinde kamunun da menfaatinin bulunmadığı anlaşılmaktadır."

Yani demiş ki "siz hukukçuluk yapmıyorsunuz, haraç kesiyorsunuz."

Meral Hanım'ın politik söylemleriyle kıyaslayınca ayrı bir fecaat karşımızda duruyor. Konuşan Türkiye, fikir özgürlüğü, gençleri dava eden Erdoğan vs...

Elbette hakaret etmek hürriyetini talep etmiyorum, fakat zorlama yorumlarla hakaret olmayan şeyleri hakaret kategorisine sokmak ve insanlardan ceza alacakları tehdidi altında para talebinde bulunmak hukuka olan güveni sarsan bir durumun ortaya çıkmasını sağlamış.

Yeni dönemde Adalet Bakanlığı umarım bu durumun önüne geçecek bir düzenlemeye imza atar. Zira bu durum hak arama özgürlüğü değil, üzerinde düşünülmesi gereken -bence haksız- bir kazanç kapısı...

8 Haziran 2023 Perşembe
Zekeriya Yapıcıoğlu ve Türkiye Yüzyılı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Maalkahır, insanımızın zihninde somut bir Kürt resmi yok. Geçtiğimiz kırk yıl, pek çok nâdanın zihninde PKK ile Kürt'ü özdeşleştirdi. Zihinde somut hale gelen Kürt resmi, maalesef Öcalan'dır, Demirtaş'tır; lümpence bir Mahsun Kırmızıgül resmidir. Elbette bu durumun yegâne izahı nâdanlık olamaz... Beytüşşebap'ta bulunmak, Çukurca'da Bergoz giymiş heybet timsali, nur yüzlü Kürt amcalar ile aynı safta namaz kılmak hepimize nasip olmamıştır. Diyarbekir'de Kadir abimizin Öz Asrın helvasını yiyen, onunla bir teşehhüd vakti sohbet eden adam ancak Kürt esnafını hayal edebilir, Ulucami'de rehber Yasir hocamızdan malumat alan adam Kürt tevazuunu zevk edebilir.

İşte bütün bu imkanlardan mahrum, fakat ısrarla Kürt'ü tanımak isteyenlerin zihninde, mütevazı, nazik, terbiyeli, dindar, şafiiyyülmezheb, vatanperver Kürt hep bir soyut adamdı. Sürekli varlığını duyduğu, kendisinden haber aldığı böyle bir adam vardı. Gelgelelim bu adamı zihninde bir adam olarak somutlaştıramıyordu toplumun geneli. İşte bir süredir gördüğümüz Zekeriya Yapıcıoğlu bu adamın somutlaşmış resmi oldu. Nazik, terbiyeli, Müslüman gibi konuşan, PKK'dan berî, bu vatana dost bir Kürt. Boş konuşmuyor, ne dediğinin farkında; bir rüzgar gülü değil, asla taviz vermeyeceği sabiteleri var. Bu somut bir "PKK'dan fersah fersah uzak; vatana, bayrağa dost Kürt" figürüdür. Bingöl fm radyosunda yaptığı konuşmada diyor ki "evlatlarıma hep söylerim, bir hata yaptığınızda benden saklamayın çünkü o hatada muhakkak benim payım vardır." Kürtlerden sorumlu bir AK Parti uzantısından bahsetmiyoruz. Doğu'da ve Batı'da yaşayan insaf sahibi pek çok insanın kendisinden öğrenecekleri olduğu bir kimsedir bahsettiğimiz.

Roma İmparatoru Caracalla, İmparatorluk'ta yaşayan herkese Roma vatandaşlığı hakkı tanımıştı. Elbette elitler ve bir ayrıcalık olarak vatandaşlığın nimetlerinden istifade edenler için kabul edilemez bir şeydi bu. Çarıklıların vatandaşlığı fikri pek çokları için kabul edilemez bir şeydi. Gelgelelim Caracalla eli maşalı bir adamdı ve muarızları kendisine bu hususta direnemedi. Zira imparator bir şeyi görmekteydi: Roma baş aşağı gitmekte olan bir devletti ve eski elitist sistem artık devleti taşımıyordu. Doğrusu garibanlar da pek bir şey istemiyordu. Vatandaş olmak ve saygı görmek en temel talepleriydi.

Yapıcıoğlu'nun esprisi geçtiğimiz seçim sürecini çok güzel özetliyor "İki adayı yarıştı: Kılıçdaroğlu ve Yapıcıoğlu. Neticede Erdoğan seçildi". Evet seçim süreci boyunca kendisine, asla kabul ve tasvip etmediği şeyler yakıştırıldı, iftiralar atıldı. Duruşunu ve tavrını hiç değiştirmedi. Ne diyor Yapıcıoğlu özetle:

"Bizler bu vatanın evlatlarıyız, bayrak bizim bayrağımız, devlet bizim devletimiz. Bizler bu vatanın eşit yurttaşları olmak istiyoruz ve aynı zamanda Kürt olmak, Kürt kalmak istiyoruz." Bunda anlaşılmayacak, kabul edilmeyecek bir şey yok bizler açısından. Ve daha güzeli, Yapıcıoğlu ve siyasal çizgisi Türkiye siyaset açısından bir şans ortaya koyuyor. "Bir Kürt'ün kendisini Kürt olarak kabul ettirebilmesinin yegane alternatifi bu vatanın ve devletin düşmanı PKK çizgisinde yer almaktır" iddiasını yıkıp geçiyor. Emperyalizme karşı bu vatanın, bu devletin yanında yer alıyor; aynı zamanda halkının yıllardır maruz kaldığı inkar ve zülüm politikalarına karşı duruyor. Kürtlerin maruz kaldığı haksızlıkların, bu onurlu halkı emperyalizmin masası kılması tuzağına karşı duruyor. Bağdat Caddesi, Nişantaşı elitleri hem Kürt hem Müslüman olduğu için kendisini iki kere hakir görüyor olsa da, davasını izzetle savunuyor. Türkiye'nin Ku Klux Klan'ını çıldırtsa da Müslüman Kürt'ü bir siyasal aktör kılıyor Yapıcıoğlu.

Kürtler kendilerini bu ülkenin sahibi ve eşit yurttaşları hissetmedikçe ne Türkiye yüzyılı ne de büyük Türkiye vizyonu hayata geçebilir. Yapıcıoğlu'nun zihinlerde oluşturduğu o somut Kürt resmi Türkiye Yüzyılı için fırsattır. Marksist ideoloji ile zihni kirlenmemiş, çocuklarını emperyalist projelere asker kılmayan Kürt! Devlete dost, elinde bayrak, bu vatanın evladı, terbiyeli, misafirperver, nazik, Müslüman Kürt! Türkiye Yüzyılı'nın şifresi bu Kürt'ten, Yapıcıoğlu resminden geçiyor. Kıymetini bilmeli.

12 Haziran 2023 Pazartesi
Din şeyleşirse
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
"Abamı gah sererem olur seccade, gah bürünürem olur bene cübbe, değneğe takırem olur sene goca çıkın..." Erzurumlu'nun hikayesi işte. Allah'a emânet olsun Erzurum.

Özü muhafaza etmenin manayı dönüştürdükten sonra bir anlam ifade edemeyebileceğini çok güzel anlatan bir hikayedir. Hele özden de sapılırsa seyreyleyin gümbürtüyü. Günümüzde Yahudilik Mitzvot ile Halaha arasına sıkıştırılmış bir tatbikat dinidir örneğin. İnançtan ziyade tatbikatla alakadar olunur. Aşırı yorumlamayın rica ederim, elbette inançsız bir dindir demiyorum; dinin odak noktası inançtan ziyade tatbikattadır diyorum.

Doksanlar'da Fındıkzade'de bir tekke satılığa çıkmış. Merhum Safer Efendi'ye destur sormuş evlatlarından birisi "Efendim, alsak da nâehil ellere geçmesine mani olsak"... "Vah vah" buyurmuş hazret "bir zamanlar fıkarâ tekâyâya sığınırdı, şimdi tekâyâ fıkarâya sığınıyor..."

Marx'ın çelişkiler çağı olarak adlandırdığı modern dönem, değerlerin köküne, bizzat sahiplenenlerince kibrit suyu dökülen ve kurdun ağacın içinden kemirdiği bir hayat düzenidir. Evet, hakikaten de katı olan her şeyin buharlaştığı, yüce olan her şeyin ayak altına alındığı bir çağda yaşıyoruz. Tabiata hadsizce hükmedebilmek, onun yalnızca sınırlarını değil, özünü de dönüştürebilecek iktidara sahip olmak, insanoğluna kalıba sokmak, standartize etmek ve değer biçmek gücü sunuyor. Temellük edemediği yahut temellük etme ihtimali olmayan her şeyin düşmanı olması bu iktidar sebebiyledir.

Dindarlık algımızın dönüştüğü bir hakikat. Bu, din algımızda yaşanan büyük dönüşümün bir neticesidir. Dine de, metâlaşan her şey gibi sahip olunabilecek bir şey nazarıyla yaklaşan nevzuhur bir dindar portresi sanırım bir tek benim dikkatimi çekmemiştir. Sizler de denk gelmişsinizdir bu adama. Dindarlık kalıplarını bir nevi pasaport olarak yorumlamak, kendince ret-kabul şemaları oluşturmak, dini de doğa gibi özüyle ve sınırlarıyla dönüştürmek iktidarını kendinde vehmediyor bu adam.

Rica ederim, sekülerlerden, reform tutkunlarından vs. bahsettiğimi zannetmeyin. Bizzat belki de sizden yahut yanınızdaki, yörenizdeki bir kimseden bahsediyorumdur. Eğer siz de örneğin, sizinle iyi geçinmeyi, pozisyonunuzu tasdik etmeyi vb. bir kimsenin dindarlığının şartı olarak görüyorsanız üstünüze alınabilirsiniz. Yahut sizin ve paralelinizdekilerin haricinde dinden diyanetten bahsedenler sizi taciz etmeye başladıysa siz de kastettiğim kimselerdensiniz demektir. Her neyse, bunun bir turnusol kağıdı, üç kıstasla tespit edilebilecek bir ölçütü yok. Bu işin kıstası vicdanınızda. Dininiz sahip olduğunuz bir şey gibi geliyorsa size, bir Molla Kasım'ın sizi sigaya çekme vakti gelmiş demektir.

Böylelerinin dinin cevherine ihanet ettiklerini iddia edemem. Velakin din bunlar için çoktan bir başka şeye dönüşmüştür; bu tehlikeye de işaret etmek isterim.

Tekkenin fıkaraya sığınması gibi, algınız ters yüz olmuşsa eğer, dini ait olacağınız bir iklim olarak görmeyi bırakıp, sahip olacağınız bir şey muamelesi yapmaya başlamışsanız demektir. Yapmamanızı salık veririm.

Elbette benim de bu yazıyı yazmamın bir sebebi vardır.

15 Haziran 2023 Perşembe
Kaybetmeyi sindirin!
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Ankara Büyükşehir Belediyesi, bünyesinde çalışan işçilere seçim sonrası anlamsız bir mobbing uyguluyor. Malumunuz, Kılıçdaroğlu'nun bir süre öncesine kadar oynadığı demokrat amca piyesi, yerini sınırlı sorumlu şaşkın muktedir piyesine terk etti. Demokrasinin, özgürlüğün, kişilik haklarının, fikir ve vicdan hürriyetinin bunlar için bir anlam ifade etmediğini gerçi bizler çoktandır söylüyorduk, fakat seçimin geçmesi ile bir süre zapt edebildikleri asıl yüzlerini fütursuzca sergilemeye başladılar.

Sosyal medyada dolaşıp duran bir Lütfü Savaş videosu var, sizler de görmüşsünüzdür. "Oy vermiyorsunuz hizmet bekliyorsunuz. Oy verirseniz hizmet getiririm, vermezseniz getirmem" diyor Savaş. Neticede kentsel dönüşüme karşı ortaya koyduğu sorumsuzca tutumun faturası karşımızda duruyor. Siyaseti ve hizmeti bir ticaret olarak görürseniz eğer, alma verme dengesini tesis etmeye çalışırsınız. Fakat siyasetin ve hizmetin esas mahiyeti bu değildir.

Adana Büyükşehir Belediyesi'nden de benzer duyumlar aldık seçim öncesinde. Gözümle görmedim fakat Adana'da yaşayan dostlar verdiği oyun resmini çekip göndermezlerse işlerinden kovulmakla tehdit edilen işçilerin hikayelerini anlattılar geçtiğimiz günlerde.

Ankara Büyükşehir Belediyesi, 28 Mayıs sonrası bünyesinde çalışan işçilerin sosyal medya ve WhatsApp durum paylaşımlarını tek tek inceleyerek fişlemiş ve Erdoğan taraftarı yorum yapan personele sürgün, temizlik işlerinde görevlendirme, fiziki takatini aşacak işlere koşma gibi kendilerince cezalar vermiş. Söz konusu mobbingin, iş akdinin 14/8 maddesine istinaden yapıldığını beyan ediyor Büyükşehir yetkilileri. Madde şöyle "Devlete duyulan itibar ve güven duygularını sarsacak, idarenin (ego / bugsaş) tarafsızlığına ve dürüstlüğüne gölge düşürecek her türlü siyasi içerikli sosyal medya paylaşımlardan uzak durulacaktır".

Bu maddeye istinaden Erdoğan'ın zaferini kutlayan, siyaseten Cumhur İttifakı tarafında olduğunu belli eden çalışanlara 16 gündür mobbing uyguluyor Ankara Büyükşehir Belediyesi. Elbette elimizdeki veriler, Kılıçdaroğlu ve CHP güzellemesi yapan pek çok çalışanın olduğunu ve bunların ödüllendirildiğini de ortaya koyuyor. Sizin anlayacağınız hikaye bir siyasal tarafsızlık ve objektiflik hikayesi değil; aksine kendisinden olmayanları sindirmek ve iş ortamını onlara zehir etmek hikayesi. Belki de siyasetin gereği budur. Şimdiye kadar Ak Partili belediyeler yanlış yapmıştır, her görüşten çalışanı mobbing yapmadan çalıştırarak. Bunun muhasebesini vicdanınıza ve görgünüze havale ederim. Lâkin tartışmadan açıkça ortaya koyacağımız hakikat şudur: Bunların 80 milyonu kucaklamak, herkesin cumhurbaşkanı olmak, kaybolan demokrasiyi geri getirmek gibi söylemleri köprünün çıkışına kadar ihtiyaç duydukları argümanlardan başka bir şey değilmiş.

Malumun ilamı... Biz zaten biliyor, böyle olduklarını söylüyorduk; söyledikçe de kötü niyetli troller oluyorduk. Hayır bahsettiğimiz sadece hakikatti zira biz kırk yıllık Yanni'nin Kâni olmayacağını biliyorduk. Özü despot olan demokratik taklidi yapmakla demokrat olmaz ve nitekim olamıyor. O halde alâ meleinnas aynı sakızı çiğneyip durmayalım zira tadı kaçtı. Bir delikanlı talebiyle bu meseleye son verelim: Hiç mızıkçılık etmeyin, kaybettiniz! Hem de öyle kabahati başkalarına yıktığınız şekilde değil bizzat siz beceremediğiniz, başaramadığınız, toplumun hafızasında muteber olmadığınız için kaybettiniz! Bu hakikatle barışın, bu gerçeğiz sindirin ve işçinin, emekçinin, fıkaranın ekmeğinden elinizi çekin! Çakma sosyal demokrat olmayın! Sosyal demokrasi emekle kavgalı jakobenlerin ideolojisi değildir!

19 Haziran 2023 Pazartesi
Köprünün Kenarında terazinin küfesi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Heinrich Böll'ün kısacık hikayesidir Köprünün Kenarında. Bütün vazifesi köprü kenarında oturmak ve geçen araçları saymak olan bir adamın hikayesidir bu. Başlangıçta son derece titiz çalışır kahraman; köprü ücretlidir ve kendisinin vereceği bilgi aynı zamanda denetim vazifesi de görecektir.

İlk günlerde son derece titiz çalışır, ancak günlerden bir gün keyfi kaçar ve doğru dürüst saymaz olur. Kahve sigarası biter kâh sevgilisi ziyarete gelir. Hasıl-ı kelam, bizimki her gün ortalama bir sayı uydurur ve kati bilgi olarak sunar. Üstelik bir de aferin alır, zira kimse bizimkinin doğru sayıp saymadığını tedkik etmez. Bir kereye mahsus birkaç saatlik bir teftişi de anlının akıyla geçince terfi dahi eder. Kelamın neticesi, sizinki, doğrulanmaz-yanlışlanmaz bir güvenilirlik sermayesi üzerinden para kazanır, taltif görür, terfi alır.

Eda Ece isimli ne idüğünü bilmediğim ve öğrenmek de istemediğim üçüncü sınıf dizi oyuncusunun; artık kabak tadı veren, müstekreh, iğrenç mi iğrenç, sakil mi sakil depremzede sorgulamalarının en iğrençlerinden birine imza atmasının üzerinden henüz birkaç gün geçti ve soluğu Malatya'da aldık.

Eleştiri bile sayılmayacak bu saçma kritiğin toplumsal bir karşılığı olduğu muhakkak ancak bir de ağır mı ağır faturası var, sicilinize işleyen, insaniyetinizden alıp götüren... Toplumsal karşılığı var dedik, çünkü üç beş marjinalin saçmalamasının ötesinde politik nihilizmden beslenen temelsiz bir sınıfsal üsttencilikle çok çiğnendi bu sakız. Gitmemiş, görmemiş, bilmiyor ki, Malatyalı abim onu ve şürekasını satın alır da, varisleri azmış değersiz kölenin azat edilmesi gibi çayıra salar. Beyaz yakalı maaşın yeter mi bu bölgenin zenginliğine senin a aymaz? Her neyse, cahil cesaretidir, nihayeti yoktur. Tek bildiğimiz, deprem bölgesine yapılan yardımları başa kakmakla kalmayıp, topladığı deprem yardımıyla köpek maması alanların, yapmış olduklarını iddia ettikleri üç kuruşluk yardımı başa kakmayı bırakmadıkları. Artık yardım etmeyeceklermiş.

Bağcılar Belediye Başkanı Abdullah Özdemir Bey'in davetlisi olarak Malatya Battalgazi'deki konteyner kente geldik. Köprü kenarındaki adamın ispat edilemez, sanal verilerle sermaye biriktirmesi gibi değil; somut hizmet olarak buraya ne gelmiş bunu gördük. 505 konteyner, bu konteynerlerin altyapısı, tefrişatı, çocuk parkı, kreş, sosyal alanlar... Bir ilçe belediyesi olan Bağcılar, ahalinin STK'ların ve iş adamlarının desteği ile 300 milyon liralık yardımda bulundu Malatya'ya bugüne kadar.

Malatya'da 60 konteyner kentte yaklaşık 23 bin konteynerde 50 bin civarında vatandaşımız yaşıyor. Bunların temel ihtiyaçları karşılanmış durumda. Hanımın Çiftliği Mahallesi'nde bulunan konteyner kentte mukim vatandaşlarla sohbet ederken bir sorunun cevabını aradım kendimce: Böll'ün araç sayıcısı gibi, ölçülemez, ispat edilemez şekilde büyük yardımlar yaptıklarını ve bu yardımları seçim sonuçlarını beğenmedikleri için kestiklerini söyleyenler depremzedelerin gündelik hayatlarına nasıl etki etmiştir? Terazinin küfesi acaba inmiş-kalkmış mıdır? Lütuflarından mahrum bıraktıkları depremzedeler acaba bu tavşanlar dağa küsünce kahrolmuşlar da sefil, perişan, aç, biilaç, bikes vaziyette acınacak duruma düşmüşler midir?

Ruhları bile duymamış! Hayatlarından eksilen hiçbir şey olmamış. Yokluğuyla te'dib etmek istedikleri o lütufları her ne idiyse buranın ahalisini zerre kadar alakadar etmemiş. Giymedikleri ikinci el topuklu ayakkabıları, leopar desenli kombinezonları deprem yardımı olarak gönderenlerin yardım etmekten vazgeçmesi kimseyi incitmemiş.

Varlığı yahut yokluğu sarraf terazisine kuş tüyü kadar tesir etmeyen şeye var denilemez. Geldik, gördük, sorduk, söylüyoruz. İşte Malatya, Adıyaman, Kahramanmaraş, Hatay, Islahiye, Nurdağı burada. Gitmeseniz de görmeseniz de bu şehirler sizin şehrinizdir. Bize inanmayan, zahmete katlanarak gelecek; Abuzer abiye, Şeyhmus dayıya, Ökkeş emmiye soracak. Alacağı cevap bir hakikati ortaya koyacak: Bu hayali ihracatçı bozuntuları, hayal satanlar, yoktan kâr etmek isteyenler aslında hiç yapmadıkları bir şeyle bize caka satıyorlarmış. Tepemizde tepinirken tamtamını çaldıkları şeyin aslında iddia ettikleri şeyle uzaktan yakından alakası olmadığını görmek isteyen buraya gelsin.

Hak ettikleri kamyon arkası yazısını bilirsiniz: Duanızla mı yaşıyoruz ki bedduanızla ölelim?

22 Haziran 2023 Perşembe
Atın hikayesine yetmiş te'vil
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Türkiye Yahudi Cemaati Başkan Vekili Sn. Moris Levi, layık görmüş, bendenize iki kitabını hediye etmiş. Yahudi kültürünün hikayeciliğini en güzel şekilde yansıtmış kaleme aldığı kitaplarda. Çok eğlenceli, öğretici, dilediğiniz yandan hikmet devşirebileceğiniz hikayelerle dolu iki eser... Yetmiş Duvaklı Gelin isimli eserinde Polonyalı haham Simcha Bonem'in çok güzel bir hikayesi var. Özetleyeyim:

Bir zamanlar zengin bir adam paraya kıymış ve çok güzel, aynı zamanda değerli bir at satın almış. Fakat atın çalınacağından öyle korkmuş ki, onu kem gözlerden ırak tutmak için çayırların ortasında bir küçük bina satın almış. Binaya, Hayber Kalesi'nin kapısı gibi bir de demirden kapı yaptırmış ki, açmaya Hayder-i Kerrar gerek... Yetinmemiş, bu kapıya her biri birbirinden sağlam birkaç kilit takmış. Yine de rahat edememiş. Bekçilik yapmak üzere civarda yaşayan filozof karakterli bir keşişle anlaşmış. Göz bebeğini bu lüks ahıra kapatmış, kapısını kilitlemiş, keşiş efendiyi başına dikmiş ve ancak rahat etmiş şekilde evin yolunu tutmuş. Lakin, uyku bir türlü kendisine refik olamamış. İçi içini yemiş "ya keşiş sızıp kaldıysa? Allah'tan korkmaz haris, muhteris hırsızlar bir yolunu bulup da atı çaldıysa?" Erinmemiş, kalkmış ve gitmiş. Bir de bakmış ki, keşiş derin düşüncelere dalmış, ahıra bakıyor. İçi rahatlamış, selam vermiş. Keşiş bunun yüzüne bile bakmadan almış selamı. Bizimki keşişe böyle derin derin neyi tefekkür ettiğini sormuş "Bir duvara çivi çaktığımızda orada bir boşluk oluşur ve çivi o boşluğa girer" demiş keşiş "Peki o boşluk oluşmadan evvel orada olan duvar nereye gider?" Aman yarabbi bu ne kadar hikmetli bir sual? Bizimki çok etkilenmiş; sualin cevabını düşüne düşüne eve gitmiş, gönül huzuruyla yatağa girmiş. Eee, ne de olsa keşiş efendi uyumuyor, felsefi sorularla meşgul oluyor. Âlâ!

Fakat kuruntu bu ya, bizimkinin içi içini yemeye devam etmiş. Ya keşiş düşünüp dururken sızıp kalırsa? Olur ya insanlık hali. Gitmiş, keşişi yine oturduğu yerde ahıra bakarken görmüş. Bizimki, yine ahıra bakmadan keşişe dönmüş ve cevabı bulup bulmadığını sormuş.

"Hayır" demiş keşiş "şimdi buna çok benzer bir husus takıldı kafama; onu düşünüyorum. Bir simit yediğimizde, simit yok olup gidiyor. Peki ortasındaki boşluk nereye gidiyor?" Sualin hikmetine bakın! Değme Yunan Feylesofu altından kalkamaz. Bizimkisi iyice gururlanmış. Yanında çalıştırdığı ahır bekçisi bile zamanın Eflatun'u, Galinos'u! Kendini Büyük İskender sanmasın da ne yapsın? Eve gitmiş büyük bir gururla ve yatağa girmiş ancak uyku bizimkine bigâne olalı meğer çok olmuş. Uyuyamamış. Bu defa da soruların cevapları takılmış kafasına. Azmetmiş, gidip soruların cevaplarını keşişle konuşmaya karar vermiş. Yanına varınca bekçi görünümlü filozofumuzu yine düşüncelere dalmış şekilde bulmuş.

"Hâlâ aynı sorularla mı meşgul zihnin" diye sormuş "cevap bulabildin mi bari?"

"hayır" demiş keşiş "şimdi zihnim çok daha önemli bir soru ile meşgul. Böyle muhteşem bir kapı; kırılmaz, açılmaz kilitler, başında bir bekçi, saat başı kontrole gelen bir sahibi varken bu at nasıl oldu da kayboldu?" o an gelmiş hatırına, her üç ziyaretinde de ata bakmayı akıl edemeyen adamın, ahırın içine bakmak. At gitmiş at.

Madem at gitmiş, sevgili muhalefetimizde dileyen dilediği sorudan başlayabilir. Dileyen simidi, dileyen duvardaki deliği düşünsün. Biz de işimize gücümüze dönelim artık. Bunları kendi kendilerine bırakalım. Yapacak çok işimiz var.

3 Temmuz 2023 Pazartesi
Kavganın hüviyeti
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Rica ederim bizim oğlan Marksist mi oldu demeyin. Elbette olmadım. Fakat inanın bu gerçek manasıyla bir sınıf kavgasıdır. Kavganın Fransa'da patlaması da tesadüf değildir. Elbette ilkdim milliyet gibi faktörler de rol oynuyor. Fakat şu an kavgası verilen bir şey, yaratılan çakma Hellen medeniyetinin kölelerinin efendilere karşı verdiği özgürlük mücadelesidir.

Üstelik bunlar sarı yelekliler gibi değildir. Şu zenginlikten biraz daha istiyorum, biraz daha konfor bana diyenler değildir. Bunlar düzenin üzerlerine kurulduğu kölelerdir.

Ve büyük paradigma dönüşümlerinin sembol kavgalarının verildiği Paris, Mağribi kölelerin cesetleri ve kanları üzerinde yükselen Paris, Scipio Affricanus sanki seferden dönmüş de ele geçen köleleri sergiliyormuşçasına yaşanan Paris, bu kavganın çıkması için yine en sembolik yerdi.

Şimdi bu kavganın mahiyetini ve aktörlerin kimler olduğunu konuşma vakti.

Üç gün arka arkaya bu kavgayı yazacağım. Haydi bu giriş olsun...

4 Temmuz 2023 Salı
Kavganın Hüviyeti II
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Serkan Fıçıcı "Kullandığın her kavramı okuyucunun bilmek zorunda olmadığını unutma! Bazen on üç yaşa hitap et!" dedi madem; abi sözü dinler, konuya Bernd Röttger'in en basit izahı ile Artı Değer kavramını önce kısacık açıklayarak başlamak isterim: Çalışarak ürettiğimiz bir kova çileğin hepsini aramızda eşit olarak dağıtır ve yersek, reçel yapmaya çilek kalmaz. O çilek yapılacak ve satılacaksa, fıkaranın yemeyi planladığı çileklerin yarısına el konulur ve çilekler kazana atılır. Basitçe özetleyecek olursak, ziyade şeylerin yapımı bir artı değerin üretilmesine mebnidir. Bu ise, üretenin elinden, ürettiği malın bir kısmının direkt yahut dolaylı olarak (piyasa koşulları) alınması suretiyle olur. Denklem bu kadar basit aslında.

Bu surette haddimi aşıp, açık öğretim Politekonomi 1 dersine giriş notlarını sulandırıp vermiş oldum. O halde konuya devam edelim.

Dünya tarihi, ekonomisini yağma ile semirten ve muvakkaten yaşadığı altın çağların, sömürdüklerinin eliyle harap olduğuna tanıklık edenlerin hikayeleriyle doludur. Köleliğin olmadığı bir ortamda ekonominin çarklarının dönmez olacağının bilincinde olanlar, sürekli çeşitli suretlerde köleler var etmeye çalıştılar. Başkalarının sırtından, başkalarının kanından, etinden, bedeninden beslenen kenelerce yazılan hikayeye de biz, modern dünyanın tarihi dedik.

Onlar neden başardı da biz başaramadık sorusunun cevabı bir parça burada gizlidir.

Antik Yunan'da bir şehir, nüfusunun en az beş katı köleye sahip olmazsa o şehir yaşanmaz bir yere dönüşürdü. Şehrin dışında üretilecek, burada ekip biçilecek, bazen şehre getirilip çarşıda pazarda satılacak, bazen şehri hiç görmeden başka şehirlere ihraç edilecek olan malların üreticisi, işleyicisi, hamalı hep kölelerdi. Efendiler, kendilerine akan zenginliğin menbaı olan malları bazen hiç görmezdi bile. Üretim şehirde yapılmazdı dedik ya; zira üretim şehri kirletir, bayağı ve avam bir iştir. Ancak basit adamlar, onursuzlar ekmekleri için çalışırlar... Elitler, onurlular, vatandaşlar ise siyasetle, felsefeyle, sanatla, sporla uğraşarak ruhlarını ve bedenlerini geliştirmekle zaman geçirebilirlerdi.

Bu şekilde bir asalak ekonomisi, pınarı belli bir zenginlik deresi... Velakin abdest alınamaz bir dere... Kandan ve gözyaşından mürekkep. Kan necistir!

Yıkıldı ve gitti o mülevves medeniyet. Madden ve manen halefi Roma da yıkıldı gitti.

Hâk ile yeksân oluşundan bin sene sonra Renaissance adı verilerek yeniden diriltilen işte bu pagan zorbalıktır. Haçlı Seferleri yeterince semirtebilseydi Avrupa barbarlığı belki daha önce diriltilirdi. Ancak muvaffak olamadılar. Bir Eriha Gülü gibi kenarda köşede meyyitmişçesine cenazesi duran; ancak kanıyla besleneceği etli butlu bir kurban bulunca yeniden dirilen lâyemut bir alçaklıktır bu. Önce Yeni Dünya'yı, sonra Afrika'yı ve Asya'yı keşfederek kemiğin en derinindeki iliği sömürmüş ve yeniden kanlanmış, canlanmıştır.

Fransa'da sürüp giden kavganın kökenini, şöyle bir başınızı çevirseniz Antik Yunan'da göreceksiniz. Helotların başkaldırılarında, Argos isyanında benzer bir çığlık duyacaksınız. Zira kavga aynı kavgadır. Adını utanmadan Renaissance koydukları ve sömürülenlerin kanıyla tahkim ettikleri şey, binlerce yıl öncesinden kalma bir canavarın hayaletidir. Yarın bu canavarı konuşmaya devam edecek ve yavaş yavaş günümüz Fransa'sına geleceğiz.

Ne yapayım, benim de içime ihtisar etmek sinmiyor.

5 Temmuz 2023 Çarşamba
Kavganın Hüviyeti III
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Fransa dünyanın dördüncü en büyük askeri gücü, altıncı silah ihracatçısı, gayri safi yurtiçi hasıla (GSYİH) açısından dokuzuncu en büyük güç, yabancı yatırım açısından üçüncü, yaptığı yatırım açısından dördüncü büyük ülke... Tüm dünyanın altıncı en büyük ihracat gücü... Sizin anlayacağınız Fransa, emperyalist ilişkiler ve sermaye birikimi açısından çok özel bir ülke.

Bonapartizm'in çelik yasaları Fransız halkını ekonomik olarak hizaya çekerken, Fransa, sahip olmadığı şeyleri elde etmenin yolunu sömürüde buldu. Avrupa açısından hayret edilecek bir durum değil bu. Yalnızca Fransa'nın yüzünü kızartacak bir zulüm de değil. Rekabet ettiği İngiltere, Amerika da Afrika'da Asya'da var oldukça ve denizlerin hakimiyetini ele geçirdikçe; dünyanın bu iki kenesi sömürü, hırsızlık ve zulümde de rekabet eder oldu. Çok sömürenin kazanacağı bir maçtı bu.

Öyle bir mücadele düşünün ki İspanya tahtına kimin geçeceğine karar veremedikleri için Almanlarla savaşan, Avusturya prensi Maximilian'ı Meksika imparatoru ilan eden, Arap çöllerinde kana bulayan ve Afrika'yı baştanbaşa sömüren muhteris bir adam, III. Napoleon bir tarafta; Amerika'yı kaybetmesinin ardından gözünü Asya'ya ve Afrika'ya diken dünyanın en büyük deniz gücü İngiltere diğer tarafta...

Bu kavganın insan gücü elbette iki ülkenin insan gücüyle sınırlı olamazdı. Kim sorsa 27 Nisan 1848'de köleliği yasak etmişti Fransa. Duy da inanma. Köle olmadan İngiltere Fransa ile Fransa İngiltere ile rekabet edemezdi. Almanlar bu iki güce karşı nispeten -fakat nispeten, külliyen değil- daha masumdur. Rekabet farklı süreçlerde, farklı suretlerde yaşanageldi hep.

Tarih öncesi zamanlardan beridir kölenin canı sahibinin keyfine bağlıdır. Sahibi köleyi öldürmek isterse öldürür. Kimse de dönüp "O da insan, onun da canı var sen ne yapıyorsun be adam? Aşağılık katil!" falan demez. Adı üstünde köle. Çalı süpürgesinden daha fazla insan değil, zira en az o süpürge kadar mal onun için.

Bu kölelerin insanlığına ihtiyaç duydukları anda onursuz rüşvetler vermekten geri durmadı Fransız. Ülkesi Almanlar tarafından işgal edilip de bir kukla hükümet başa geçirildiğinde, Mers-ul Kebir'de donanması İngilizlerce bombalanan Fransızlar o kadar çaresizdi ki, Mağribi askerlerden medet umar hale geldi. Dedeleri Alboran Denizi'nde balıklara yem edilmemiş gibi Mağribileri Fransız olduklarına ikna ederek cepheye gönderdi Fransa. Vallahi kimse kusura bakmasın, rezil kepaze olmuş, ülkesini bir haftada Almanlara terk etmiş, kukla Vichy Hükümeti'ne terk edilmiş Fransa'nın bağımsızlığını yine Mağribi askerlerin cehdi mümkün kılmıştır. Siz bakmayın Fransız kahramanlığı anlatıp durduklarına. İkinci Dünya Savaşı'nda hiçbir kahramanlığı yoktur Fransa'nın.

Yine de Cezayir'in bağımsızlığı kolay elde edilmiş, medyuniyetle verilmiş bir minnet nişanesi değildir. Bambaşka kanlı bir hikayedir.

Dedik ya köle...

Eti ile canıyla kanıyla Fransa'ya ait, Fransa'nın malı köle! Şahsa ait olmayınca köle olmadığını varsayarak köleleştirilmiş köle...

Kavganın hüviyetine ve köleliğin mahiyetine yarın buradan devam edelim.

6 Temmuz 2023 Perşembe
Kavganın Hüviyeti IV: İnsan ve İnsanımsı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Onurları yoktur, özgürlük diye bir kavrama yabancıdırlar. Hayattaki tek talepleri ekmekleri ve ellerine geçmesi mümkün nispi zenginliktir. Bu sebeple Doğulular bizim sahip olduğumuz demokrasi benzeri bir yönetime sahip olamazlar. Kendilerine refah bahşedecek bir tiran onların sahip olabilecekleri en iyi idarecidir. Biz Yunanlılar ise özgürlüğümüze refahımızdan daha fazla düşkünüzdür. Bundan dolayı herhangi bir zenginlik vaat edici tiranlık bizim tarafımızdan reddedilir. Bizi özgür ve üstün kılan bu karakterimizdir."

Persler, Yunanları kültürsüz, görgüsüz ve gelişmemiş bir millet olarak hor görürken söylemişti bu sözleri Koslu Hippokrates. Hani şu doktorların adı üzerine yemin ettikleri filozof ve tabip Hippokrat var ya, işte o.

Hippokrat'ın bu sözleri 19. Asır kolonyalizmi tarafından keşfedilmiş, ancak asıl meyvelerini 20. Asır'da vermiştir. Demokrasinin ve kişilik haklarının doğulu toplumlara hak edilmedik bir lüksü olduğu şeklinde bir yargı ortaya konmuştur. Şarkın ve Alem-i İslam'ın dört bir yanında Batı eliyle kukla rejimler, vesayet tiranlıkları kurulması bir sürpriz değildir özetle. Elbette Hippokrat devrinde doğuluların kendileriyle ilgili böyle bir algıları yoktu. Kendilerini yöneticilerinin malı ve kölesi görmek şöyle dursun, gündelik hayatlarını tanzim eden kurallar silsilesi Yunanınkilerden daha azdı. Kaderin garip bir cilvesidir ve bir paradokstur ki, antikitede kadın olmak da Doğu'da nispeten daha kolay bir şeydi. En azından şu ya da bu şekilde daha değerli bir kimseydi Doğu'nun kadını.

Bir kadim zaman Yunan filozofunun yol göstericiliği Batı zihninde köleliğe mütemayil bir Doğulu imgesi meydana getirmiştir. Gerçi bütün sorumluluğu Hippokrates'e bırakmayalım. Henüz Hippokrat'ın bu beyanlarından haberdar olmayan Jean-Baptiste Chardin on ciltlik seyahatnamesinde şarklıları benzer bir surette tasvir eder. Dolayısıyla, özellikle Fransızlar mevzubahis olunca bir kolektif bilinçaltından bahsetmemiz oldukça mümkündür ki; Norbert Elias bu bilinçaltının tasvirini gayet ustaca yapar. Medeniler ve medeni olmayanlar suretinde ikiye ayrılan dünyanın medeniler safında Fransızlar piramidin en üstünü teşkil edermiş. Böyle bir algısı var Fransız'ın. "Pastanın çileği, minarenin alemi, tespihin imamesi biziz; bizim dûnumuzda olan dünyanın geri kalanı ise bize benzediği nispette medeniyete yakınlaşır. Şarklılar ise bizimle aynı özden olmadıkları için her halükarda medeniyetsizdir, medeniyete yakınlaşma şansları yoktur."

Akif merhumun tek dişi kalmış canavar dediği medeniyetin, haricindekileri insan olarak görmeyen kibirli bir illüzyon olduğu muhakkaktır.

Sanırım bir noktada bir kabulümüz oluşmuştur: Batılının doğuluyu köleleştirmesi bir insanın bir başka insana köleleştirmesi anlamına gelmez. Aksine bir insanın insan olmayan bir türü temellük etmesi anlamına gelir. Darwin'in büyük büyük dedeleri hemüz tanrılarına insan kurban eden keltlerken, Epikürcülerin ortaya attığı Proto-Darwinizm, Batı zihninin en derinlerinde kök salmış, 20. Yüzyıl'da Sosyal Darwinizm adıyla en olgun meyvesini vermiştir.

Kölenin hayatının ve mematının sahibinin elinde olması, bir subayın savaşta ayağı tökezleyen atını vurması mesabesinde oluşu işte bu gelişerek insan olmuşluk yahut hayvan kalmışlık algısıyladır. Eşref-i mahlukat gibi kavramlar Batılı zihni için son derece romantik ve gerçek karşılığı olmayan kavramlardır. Varmış gibi davrandıklarına ve insanı yücelttiklerine, insana taptıklarına bakmayın. İnsan tariflerini sorun. O yücelttiğin insan kimdir? Obje üzerinde anlaşalım, subjeyle anlaşırız nasıl olsa.

Doğu ile Batı arasındaki en temel ayrım noktası bendenize soracak olursanız tam olarak burada temerküz eder. İnsan algısı bilinç altında çok farklıdır.

İnsanın bir kısmını insan değil de insanımsı gören, nispiyete mümin bir akıl, sahip olduğu teknolojik üstünlükle insanımsı gördüğünü bu kabule ikna etmiştir.

Yine bitmedi. Yarın devam edelim...

7 Temmuz 2023 Cuma
Kavganın Hüviyeti V: Hüviyet ve Mahiyet
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Hayır, mahiyet diyecekken kazara hüviyet demiş değilim. Bu kavganın bir adı, ana-baba adı, doğum yeri ve tarihi var. Hüviyetini kendimizce beyan etme gayretimiz, diyar diyar dolanan bu heyulanın pasaportunda yazanları az çok ortaya koyabilmek niyetiyledir.

"Sınıf kavgasıdır" dedik, "Doğulu bir sömürü tipi değildir, Antik Yunan'dan müdevverdir" dedik, "Bir başka kültüre yahut medeniyete yönelmiş değildir, insaniyetin çeperinden taştığına inanılan insanımsılara yönelmiştir" dedik. Köleleştirmenin ekonomik gereklerinden bahsettik... Gelelim nihayetine:

Paris'in semaları bir polis cinayeti neticesinde geceleri kararmaz oldu. Kalanlar, gidenin ardından saf saf oldu, mevzilere geçti. Herkes hüviyetince bir mevzi buldu. Genci öldüren polis için toplanan yardımlar, öldürülen gencin ailesi için toplanan yardımların yedi katı! Patriciler, kölelere karşı mahallesini koruyor. Sınıf dengesi bir bozulursa Fransa'da zambağa sinek konacak; bunun herkes farkında. Menekşe reçelinin, Chateau bilmemneresi şarabının, Boulangerie mamülatının bilcümlesinin tadı kaçacak; yumurta veren horoz yumurta vermez olacak. Horoz yumurtlar mıymış demeyin, Cezayir'in çöllerine attıkları atom bombalarını Fransız horozuna bir an için koklatsalar emzirir bile!

Nihayetinde ölen köle öldüren efendiyse eğer bunun davasını gütmek paradigmayı değiştirir. Kölenin vasfı değişirse eğer ekonomik düzen bozulur, zemin kayar.

Ölen köleyi bir kez olsun normal insan sınıfında değerlendirip mucibince muamele etmeye başlarsanız eğer, Nijer'e, Senegal'e, Fas'a, Tunus'a, Cezayir'e ülke muamelesi yapmak durumunda kalırsınız. Elektrik üretemez olur Fransa. İtalya Başbakanı'nın bile diline düşmüşken Fransa'nın Nijer'e olan enerji bağımlılığı ve bunu bir sömürü sistemi haline getirmiş olması; insan hakları gibi önemsiz mevzulara kurban edilebilir mi bu çıkar hiç?

Ölenin öldüğüyle kalması gerekir. Köle köleliğini bilmelidir. Madem böyledir, roller böyle dağıtılmıştır, kabuller bu kadar keskinleşmiştir; o halde rica ederim şu soruyu birlikte cevaplayalım: Fransa'da yaşananlar bir Spartaküs siyahını değildir de nedir?

Ben bence adını koydum bu kavganın, doğduğu topraklardan ve nesebinden bahsettim. Kavganın mahiyeti işin teknik taraflarıdır. Bunlara girmeyeceğim. Fakat şunu beyan etmeden mevzuyu kapatmak istemiyorum:

Şu sıralar beni en ziyade hayrete düşüren şey, yaşadığımız kavgaların, karşılaştığımız fikirlerin, bize yenilik diye sunulan hemen her şeyin, aslında antik bir arketipi var. Bunlar yeniden ve yenilenerek karşımıza geliyor. Bu durumda mutmain olabiliriz, zira safımız hiç değişmemiş. Hâlâ aynı mevzide yer alıyoruz

24 Temmuz 2023 Pazartesi
Bir kez daha hadi ezan
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Arapça Ezan Dayatması"na karşı Türkçe Ezan talep edenlerin iyi niyetli olmadıklarını sanırım hepimiz biliyoruz. Ezan, ezanca okunuyor; arapçası türkçesi yok bunun. Enver Paşacıyız, İttihatçıyız, Türkçüyüz derken Yirmiler'in karanlığını talep etmeleri mezardan ifrit çıkarmaya çabalamaktan başka bir şey değil. Faşizm aslında esas talep ettikleri.

Anlamak talebi, tüketim çağının en önemli alametlerinden birisidir. "Bunu anladım; oldu bitti. Haydi şimdi yenisini getirin, onu da anlayayım. Sonra bir yenisini, sonra bir yenisini..."

'Anlayıp, anlamlandırıp ne yapacaksın?' diye sorulsa verecek bir cevabı yok. İş ki karşısına çıkan maddi manevi şeyleri bir şekilde tüketsin.

IV.Henry 1399'da İngiliz tahtına çıktığında, iyi bir kral olmayı amaçlamıştı. Bu sebeple savaşlara son verdiğini ilan etti, o güne kadar Latince olarak kaleme alınan devletin resmi yazışmalarının ve ilamlarının İngilizce olarak yayınlanmasını emretti. Netice ne oldu dersiniz? IV.Henry İngiliz tahtanın en çok tartışılan kralı oldu. Esasen hakikaten iyi bir kraldı.

Dinlerin, din vasfını sürdürebilmelerinin gereklerinden birisi gündelik hayatta kullanılmayan bir dil ile ibadet etmek, yakarmak, liturjiyi sorgulanabilir olmaktan uzak tutmaktır. Semitik dinlerin kutsal kitaplarının ve ibadetlerinin bir kutsal dilde olması gerekliliğini, bu vasfı yitirenlerin ise nihayetinde din vasfını yitirerek kültürel aidiyete dönüştüğü hakikatini anlamak isteyenler Hristiyanlık tecrübesine dikkat etsinler.

Elbette ilahi hakikate mebni bir dinin gizeme muhtaç olduğunu öne sürecek kadar haddimi unutmuş değilim. Buna mukabil, zalûmen cehûlâ oluşuna bakmadan emaneti yüklenen insanın, kendisine haddini unutturur tabiatı, "Allah kendinden büyük taş yaratabilir mi?" basitliğinde filozofluğu akıldânelik sanmasına vesile olabilir. Neticede kazancı bir sıkımlık diş macunu, kaybı ise sonu gelmez seneler olacak ahmak ticaretinden başka bir şey değil.

Anlamakla ilgili temel talebin ne olduğunu elbette tartışabiliriz. Ancak anlama talebinin kibirli bir yana olduğunu görmek için çok da büyük gayreti ihtiyacımız yoktur. Anlamak manasında dilerseniz İngilizce understand dilerseniz Almanca begreifen/verstehen yahut Fransızca comprendre fiilinden yola çıkın, bir alt-üstlük, bir mekan olarak başkalaşım karşınıza çıkacaktır. Arapça idrak de hâkeza bir mesafe ve alçalma bildirir.

Anlama çabası her ne kadar aradaki mesafeyi kapatma çabası ile başlasa da, bir noktadan sonra onun üstüne çıkma ve mesafeyi daha da açarak onun çok fevkinde yer almak gibi bir hedefe sahiptir.

Sekülerlerin ve sekülerleştiricilerin ilahi bir vazifeymişçesine dine karşı kamusal alanda kendilerini paralarca mücadele etmeleri nevzuhur bir şey değildir.

"İstikrar senin neyine Vesayet?" diye konuşan kokonanın videosundaki Hadi Ezan, Hadi Ezan diyen o kadını hatırlarsınız. Kamusal alanda dine taarruz her ülkede başka hedefler üzerinden gerçekleşti. Türkiye'de birinci hedef Ezan ve başörtüsü oldu daima. İkisinden de rahatsız oluyorlar bir şekilde. Suret-i haktan görünmek için bahanelerini revize ediyorlar sadece.

Ortaçağ'da ortaya çıkan heretik hareketlerde yaygın bir metod vardır. Bir yahut birkaç haksız eleştiride bulunur, akabinde alakasız bir noktadan davalarını dayatırlarmış. Haklı eleştirilerle sizi köşeye sıkıştırdığını hissettiği anda en alakasız noktada davasına hüccet kılarmış bu haklılığı. "Kilise cennetten arsa satıyor, din adamları insanları sömürüyor, manastırlarda fuhuş yapılıyor... Doğru mu? Doğru. Öyleyse hepiniz bana tabi olun!" İthamla talep arasında bir bağıntı yok. Olmasına da gerek yok. Strateji bu.

Şimdi hayat pahalı, Türkiye depremin yaralarını sarmaya çalışıyor, emekli uzun zamandır olmadığı kadar zor durumda ya... bu hakikatleri söyleyip, akabinde size saçma sapan şeyleri dayatmaları bunların zeki olduğu anlamına gelmiyor aksine bir orta çağır tik taktiğine sığacak kadar aciz oldukları anlamına geliyor. Hayat mı pahalı? Ezanı Türkçe'ye çevirin. Emekli zor durumda mı? Tarikatler kapansın! Enflasyon mu yüksek? Din dem be dem sorgulansın... Bunlar deva mı? Hayır. Olmak zorunda da değil. Gavurluk olsun.

2 Ağustos 2023 Çarşamba
Baykar'ın hizmeti yandaş medyaya niye dert oldu?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Gazeteci Cüneyt Polat'ın hazırladığı ve Ekim'de galası yapılacak olan Özdemir Bayraktar belgeselinde ilginç bir anektoda denk geleceksiniz. Dönemin Yenidoğan Belediye Başkanı Mahmut Vanlıoğlu'nun telefonu bir gün uzun uzun çalar. Arayan merhum Özdemir Bey'dir. Acil görüşme talep eder. O günlerde Özdemir Bey Türkiye'nin en önemli yan sanayi ürün üreticisidir. Başkan ile buluşurlar, Özdemir Bey inceden sitem eder kendisine. Haberlerde görmüştür, Yenidoğan'da çok sayıda ihtiyaç sahibi aile vardır. Özdemir Bey o gün kasada ne varsa aracının bagajına koymuş, İstanbul'un bu fakir varoşuna gelmiştir. Başkan beyden rica eder, ihtiyaç sahibi aileleri kapı kapı dolaşır. Bagajdaki para biter, başkandan şahsen borç alır Özdemir Bayraktar; zira listedeki ailelerin hepsine henüz ulaşılamamıştır. Aldığı borç ile o mahrumiyet hanelerinin de yüzü güldürülür. Özdemir Bey, ertesi gün borcunu öder... Cennet mekan olsun, saye-i Risalet Efendimiz serinliği olsun, dest-i Hayder'den kana kana Kevser içmek nasip olsun...

Bayraktar Ailesi'nin para ile ilişkisi hep böyle olagelmiş. Fıkaranın yüzünü güldürmeyecek paraya ne Özdemir Bey ne de evlatları tamah etmiş. Bu böyle değilmiş gibi, Selçuk Bayraktar'ı Erdoğan'ın damadı olması hasebiyle biteviye suçlayanlar, kendisine asla sahip olmadığı bir ayıp ile bühtan ediyor. Müfterilerin ellerinde şimdiye kadar dişe dokunur bir belge göremedik. Olsaydı zaten davulla zurnayla âleme ilan ederlerdi. Bütün dünya gözünü Bayraktar'a dikmiş, bir kabahatini bulsak diye uğraşırken aksi düşünülebilir mi?

Kusura bakmayın ama yaptıkları siyaseten de akılsızca. Selçuk Bayraktar'a ve Baykar'a saldırarak şimdiye kadar siyasi bir kazanç elde edebildiler mi? Aksine, Baykar'la gurur duyan insanımızın öfkesine muhatap oldular.

Gelelim son günlerdeki gündeme. Halktv'de Bora Erdin imzasıyla yayınlanan "Damadın Kiraladığı İHA'lara "Uçuş Garantisi" Verilmiş! Uçmasa da Günlük 1,2 Milyon TL Cepte" başlıklı haberde, Baykar'ın devletten haksız kazanç elde ettiği iddia edildi.

On gün öncesine kadar CHP'nin fonladığı bu yandaş kanalın doğru bilgi vermesini elbette beklemiyoruz. Fakat meselenin aslını konuşmak hepimizin vazifesi.

Türkiye 2005 yılında tanesi 20 milyon $'a İsrail'den on takım Heron sipariş ediyor. Fakat İsrail 2009 yılında teslim etmesi gereken araçları teslim etmiyor. Kiralama yoluna gidiliyor.

Heronlar saat ücreti 5000 $'a kiralanıyor. Hem de bin türlü nazla niyazla... İsrailli pilotlar mesai saati dışında ve hafta sonları çalışmıyor. Fakat saat ücreti işlemeye devam ediyor. Böyle saçma bir anlaşma.

2011 yılında ABD'den King Air Beechraft uçaklar kiralanıyor.

20 bin saat sadece hava aracı kiralama yapılıyor ve karşılığında da 70 milyon $ ödeme yapılıyor. Üstelik personel ve işletme masrafları bu bedele dahil değil.

2016 yılında Vestel'in Karayel İHA'sı işletme masrafları hariç saatlik 4.500 $'a kiralanıyor.

2023 yılında ise TAI'nin Aksungur İHA'sı hava aracı ve tüm işletme masrafları ile 2.400 $'a kiralanıyor.

2023 yılında ise Bayraktar TB2 SİHA işletme masrafları dahil saati 850 $'a kiralanıyor.

Erdoğan gibi soralım, 5 bin niree 850 nire?

Peki devlet Baykar'dan bu IHA'ları niye satın almıyor da kiralıyor? Cevap açık. Satın alınması halinde dahi işletme ve bakım ücreti ödenmesi gerekecekti. Bu ise neredeyse kiralama ücretine denk gelecekti. Anlayacağınız ticari olarak bakınca bu bir hibe hizmetten başka bir şey değil. Özdemir Bey'in evlatları Özdemir Bey gibi iş yapıyor.

Savunma otoritelerinin savaş doktrinlerini ve paradigmayı dönüştürdüğünü ifade ettikleri Bayraktar TB2'nin üreticisi Baykar'ı sadece bir SİHA üreticisi gözüyle değil, aynı zamanda dünya teknoloji devlerine karşı Türkiye'nin meydan okuması olarak değerlendirmek gerekir. İhracat rekorları kıran Bayraktar TB2 karşısında tercih noktasında ikinci, üçüncü sıraya düşen Lockheed Martin gibi firmalar var.

Baykar'a karşı kara propaganda yürüten, vatandaşın gözünden düşürmeye çalışanlar bilerek yahut bilmeyerek bunlara hizmet ediyor.

7 Ağustos 2023 Pazartesi
Mülk-i Süleyman
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Belki inanmakta zorlanıyorsunuz ama siz bile öleceksiniz. Bazen bana uzak bir düşünce gibi gelse de ben de öleceğim gibi görünüyor. Ailemde ölümsüz kimse yok. Demek cinsime ait bir özellik ölmek. Sultan Süleyman'a kalmayan, Süleyman Özışık'a da kalmadı. O da Hakk'ın rahmetine kavuştu. Rahmeten vâsiâ.

Cenaze namazında saf tutmuşken yine aynı şeyi hissettim. O çok uzak duran, gelmeyecekmiş zannettiğimiz soğuk esintiyi, aslında ensemizde dem be dem dolaşıp duran bir refikin nefesi olarak hissedince kekremsi bir tat damağımı burdu.

Ve yine siyasete değinmem gereken bir anda siyaset çok soğuk bir şey olarak karşımda durunca, dünyanın fani olduğunu bana musalladan vaz eden Süleyman abi merhumun, ömrü boyunca yaptığı, siyasi yazı kaleme alma mesleğini, benim melekemi elimden muvakkaten alacak şekilde kullanması ironik bir durum.

Dilimi bağladı, parmaklarımı kilitledi nasıh-ı azim rolündeki Süleyman Özışık.

Kendisi yazamadı, bize de yazdırmadı.

Rahmet olsun.

10 Ağustos 2023 Perşembe
Başkasının işinde gözü olanın çanağı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Viyana merkezli Passagen Verlag, Jacques Rancière'in eserlerini Almanca yayınlamaya başlayınca, bencileyin Fransızca bilmeyen heveskârların iştahı kabarmış, büyük bir dikkatle Rancière okumaya girişmiştik. Talebelik çağları, insanın en muhteris, hayata karşı en iştahlı yaklaştığı yıllara tesadüf etmesiyle ilginçtir. Tadını bilmeyene tarif etmesi nâmümkün bir şehvet sizi sarıp sarmalar, bilginin her türüne sahip olmak istersiniz. Ve gençliğin getirdiği o haddini bilmezlikle, eslâfın aslında ne kadar da beceriksiz, vurdumduymaz, hodendiş adamlar olduğunu düşünür; cahil cesaretiyle ivme kazanmış bir gayretkeşlikle dünyayı kurtarmaya girişirsiniz. Halen bu derde müptela olanlar varsa bu satırları okuyanlar arasında, bir minik tebşiratta bulunayım, birkaç sene zarfında sizler de biz beceriksizler safına iltihak edeceksiniz. Katiyen kehanette bulunuyor değilim. Bu böyledir. O idealizm, hayatın birkaç hakiki sadmesini yiyince, "Ver kurtul" refleksini üretene kadar devam eder. Akabinde dileseniz de aynı hale gelemezsiniz.

Malumunuzdur, bebekler doğumdan sonra bir yutkunma refleksine sahip olurlar. Birkaç haftalık bir bebeği havuzun dibine atıverin, 30 saniye sonra çıkardığınızda biiznillah damla su yutmamış olduğunu görürsünüz. Zira o yutkunma refleksi, yavruyu muhafaza edecek bir Mevhibe-i İlahidir. Aynı çocuğu bir yaşında iken havuza atarsanız eğer, Allah muhafaza çok tehlikeli bir şey yapmış olursunuz; zira yavrunun refleksi dokuz aylıkken artık unutulmuştur. Çok gayret etseniz de tekrardan öğretemezsiniz. İşte o gençlik idealizmi de böyle bir şeydir.

Dün okulun bahçesinde sevgili Yavuz ile otururken bana bir zamanlar şehvetle okuduğumuz Rancière'den bir pasaj hatırlattı. Zaten, unuttuğum pek çok şeyi hatırlatan, kafam durdukça çalışmasına vesile olan dostumdur Yavuz. Allah herkese böylesini nasip etsin.

Tam da zihnimi meşgul eden şey... Rancière, Platon'un devlete yaklaşımıyla ilgili şu tespitte bulunuyor: Esas olan herkesin işini yapması değildir, aksine hiç kimsenin başkasının işini yapmamasıdır!

Ümraniye Belediye Başkanı İsmet Yıldırım'ın -ki kendisini tanıyan herkesin 'İsmet abi'sidir İsmet abi- bir latifesi üzerine tam da bunu düşünüyordum. Biraz İstanbul biraz Ankara biraz Bizans üstüne konuştuktan sonra İsmet abiyle, dedi ki " her şeyi yapacak birikimimiz, mevcut hataları düzeltecek müktesebatımız var. Tek ihtiyacımız, her şeyi birbirine karıştıran bu keşmekeşin bir an evvel son bulması. Bu sebeple önümüzdeki yerel seçimlerde İstanbul'u almak mecburiyetindeyiz."

Evet gerçekten de İstanbul'un temel sorunu, kendisini İstanbul belediye başkanı hariç her şey zanneden bir Şehreminine emanet edilmiş olması. Bana bir söyleyip on bir düşündüren İsmet abiye aşk olsun. Bütün bunları düşünürken bir de, Nurşen Şengün bana bir video yolladı. Üsküdar-Çekmeköy metrosunda üç genç sigara içiyor! Evet metro tıklım tıklım ve gençler sigara içiyor! Sakın ha bazılarınız içindeki tatmin olmaz minik faşisti zincirlerinden azade kılmasın hemen. Ben bizimkilerin huyunu bildiğim için Nurşen Hanım'a ilk sorduğum soru "bunlar Türk müydü?" oldu. Bayağı bildiğiniz, bazılarının iftihar etti o Z kuşağıymış kendileri. Kanka boş yapma, duyar kasma vb. diye konuşan züppeler.

Güvenlik müdahale etmemiş, sebep olarak da personel sıkıntısından bahsetmiş.

Belediye Başkanlığının ilk üç yılında kendisini cumhurbaşkanı namzedi sanan, sonraki birkaç ay cumhurbaşkanı yardımcısı olduğunu düşünen, iki aydır ana muhalefetin ana muhalefeti rolünü üstlenen, Erzincan-Tunceli hattında yüksek gerilime kapılmış bir belediye başkanının şehrinde görülmesi muhtemel bir başıboşluk.

Ama bu böyle değildir. Şart-ı vâkıf nass-ı Şâri gibidir! Seni oraya belediye başkanı diye koymadılar mı? Her fırsatta 16 milyon adına konuşmuyor musun sen?

Başkasının işine heveskârlık değil mi düzeni tarumar eden?

Bu böyle gitmez, gitmeyecek. Az kaldı bakalım ne olacak?

14 Ağustos 2023 Pazartesi
Fahrettin Altun doğru söyledi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Dionysos şenlikleri esnasındaki temsiller öyle bir işkenceydi ki, kadınların ve çocukların izlemesi yasaktı...

Antikite, Yunan'a ait pek çok şeyi Romalı kıldığı gibi tiyatroyu da Romalı kıldı. Evet imparatorluğun dört bir yanında tiyatrolar vardı, ancak oyuncu olmak hiç de muteber bir şey değildi.

Geç antik dönemin ünlü simalarından Libanios, Antakya'da sergilenen oyunları methederken bir yandan da ne kadar bayağı şeyler olduğundan bahseder.

Bu görsel şovları yaygınlığı sebebiyle izleyen düşünürler arasında canı sıkılanlar da vardı elbette. Tiyatro; müzik, cinsellik ve görselliğin bir araya geldiği bir mecraydı ve Seneca bunların üçünü de itimat edilmez buluyordu... Tiyatroya adını veren "Görme eylemi" der Seneca "en yanıltıcı şeydir"...

Basitlerin işiydi oyuncu olmak. Üst sınıftan kimse oyuncu olamazdı. Hıristiyanlar, ilk dönemden itibaren tiyatroya açıkça düşmanlık etti. Tiyatro kadar itibarsız bir şey olamazdı onlar için. İşretin ve pagan sapkınlığın her türü orada vücut bulmaktaydı...

Bu hor bakış antikiteyle sınırlı kalmadı. 18. Asır'da, Fransa'nın İngiltere'ye açılan kapısı Calais'de bir Han, eli yüzü düzgün misafirleri ağırlamak için isim yapmak istediğinde kapısına bir levha asmıştı "Denizciler, oyuncular ve avam takımı giremez!". Oyuncu dediği bildiğiniz tiyatro, panayır, kumpanya gibi yerlerde sahneye çıkan kimselerdi. Buradan bohem sanatçı figürünün o dönemde de var olduğu sonucuna ulaşabiliriz. Zira bir oyuncunun ne parası olacaktı da o hana gidecekti? Demek deneyenler olmuş.

Fransız İhtilali günlerinde tiyatrolar muvakkaten kapatılmıştı. 1792'de yeniden açılmalarına izin verildiğinde Paris'te 23 tiyatro faaliyet göstermeye başlamıştı. Terör dönemi Fransa'sında sosyal sorumluluk hissetmeyen kimseleri kendilerine davet ediyordu tiyatrolar...

Asıl adı Boulevard du Tempel olan tiyatrolar caddesine Fransızlar Boulevard de Crime adını vermişti: Suç Caddesi! Her melaneti kendine çeken bir kanalizasyondu burası. Haussmann buradan öyle nefret ediyordu ki, Paris'in medeni bir yer kılınması isteniyorsa, buranın dümdüz edilmesi gerektiğine iman etmişti. 1862'de bir başından girdi, diğerinden çıktı! Bütün o bayağılık, alt alta-üst üstelik, yankesicilik, hırsızlık, adam yaralama, cinayet, taciz-tecavüz yatağı olan bu kubura kireç atılmıştı nihayet...

Tamer Karadağlı'nın devlet tiyatroları genel müdürü olması üzerine kopartılan vaveylaya bir bakayım dedim. Haklı olabilecek eleştirilere de rastladım doğrusu. Velakin ekseriya saçmalık. Fakat beni yine yeniden en çok güldüren şey, bu adamların tarihlerini ve bulundukları pozisyonu bilmeden sanal asalet hikayeleri uydurmaya olan hevesleri oldu.

Efendim, Muhsin Ertuğrullardan Afife Jalelerdennnnn... Dümbüllü İsmail'den hiç bahseden yok. Üstelik adamcağızın kavuğu elden ele Kutsal Graal gibi aktarılıp bir gelenek icat edilmeye çalışılırken... Yunan tragedya geleneğine, Avrupa tiyatrolarına falan atıfta bulunup "bu ne mezbelelik?" diyene bile rast geldim. Böyle asil bir kurumun başına Karadağlı mı geçecekmişmiş?

Tiyatroya uyduruk bir asalet, necabet izafe edilmesi de bize nasip oldu. Ne de olsa, Haliç gösteri merkezindeki Opera gösterisini kışladaki aç aç gösterisine çevirecek kadar kültürlü ve bilinçli bir izleyici kitlemiz var. Bunlara yuttur yutturabildiğini.

Tarihin hiçbir döneminde öyle bir asaleti, necabeti olmadı tiyatronun. Uydurmayın!

Öyleyse meselenin aslını konuşalım: Fahrettin Altun 5 Temmuz 2018'de yazmıştı "Siyasi hegemonyanız bitti, kültürel hegemonyanız da bitecek..." diye... AKM'yi yıkamazsınız! Taksime cami yapamazsınız! Emek sahnesinde namaz kılınacaksa hiç açılmasın...

E oldu. Buralar bizim gettomuz; bize serfurû etmeyen giremez! Baş üstüne... de, siz kimsiniz?

Solcu geçinenleriniz de dahil, artı değerden beslenen abiler değil misiniz sizler? Her sektörde kendi kast sistemini oluşturmuş, taksi plakası sahibi kılıklılar değil misiniz? Size selam vermeden var olmaya çalışanları aç bırakanlar değil misiniz? Pastanın en çilekli dilimlerini kendine ve kendine kulluk edenlere dağıtan mafyavari bir yapılanma değil misiniz? Don Carleone bile asalet mavalı okumamıştı, Sicilya aristokrasisinden misiniz?

Bu soruların cevabı yok. Kaybedenlerin iniltileri bunlar. Toplum dönüşüyor. İyiye doğru dönüşüyor-kötüye doğru dönüşüyor, onu tartışırız. Lakin tartışılmaz olan dükalıklarınızın yıkıldığı hakikatidir.

Siyasi hegemonyanız bitti, kültürel hegemonyanız da bitecek...

Fahrettin Altun doğru söyledi!

17 Ağustos 2023 Perşembe
İhtiyacımız “Bana ne lan” demektir
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Çocukluk yıllarımı geçirdiğim İstanbul'un Fatih semti ekseriyetle mütedeyyinlerin yaşadığı bir yerdi ve benim çocukluğumda mütedeyyin semtler, kendilerini zaman zaman kolektif aşağılık kompleksiyle görünür kılardı. "Siz bizi çok yanlış tanıyorsunuz; bizim evimizde de elektrikli süpürge, televizyon, mikser, fritöz var. Biz de aslında moderniz..." Kime neyi izah ediyordular şimdiki aklımla izah edemiyorum. Teknolojiyle modern olmayı ayırt edemediği için, mecburen her ikisini de yücelten bir kompleksti bu. "Canınız cehenneme!" demeyi beceremeyen bir muhitin çocuğuyum maalesef. Sizinkilerin kendilerini beğendirmek için kendilerini paraladığı gestapo kılıklılar da bir acayipti o ufunet yüklü seksenlerde. Bir turist, ecnebi tavırlı bir kimse, ne bileyim Melek Subaşı'nı andırır birini görmeyegörsünler, hemen başlarlardı gerdan kıvırmaya. Dedim ya, kolektif bir aşağılık kompleksiydi sari olan ve Avrupa'nın üzerinde dolanan hayalet gibi her köşeye sirayet etmişti.

Biz İmam Hatip çocuklarına vaz edilen de aynı kompleksten hissemend bir nasihatti. Çok çalışıp onların alanlarında onlardan daha başarılı olmalıydık. "Bana ne lan" deme lüksümüz yoktu. Böyle bir hakkımız yoktu büyüklerimize sorsanız. Bizler, onların sahasında iyi olmalıydık. Genelde "bana ne lan" diyenlerden, bir ayrık otu olmam hasebiyle bunu sık sık söyledim. Dayak da yedim azar da işittim.

Halen imanım var, bize gerekli olan "bana ne lan"dır. Fakat illa ki lan! Bu çelebilik bize bol geliyor; altından püfür püfür mazinin yaranmacılığı esiyor. Terliyiz, dokunuyor.

Tiyatronun mahiyeti hakkında bir iki kelam etti ya bendeniz; o ezilmiş sahtiyandan hassasiyetini haleldar etmiş bizimkilerin. Kültüre ve sanata hürmet edilmeliymiş. Daha kaç gencimizi bu hürmet gösterisi ardına müstetir ezikliğe kurban vereceğiz? Onların kutsalını yücelterek, gençlerimize gaye kılan eziklerimiz, "leküm dinüküm veliye din" sözünü papazlarla karşılaşırsak diye çıkınlarında muhafaza ededursun; türkücü olmak için evden kaçıp soluğu Unkapanı'nda alan, tutunamayınca da kötü yola düşen taşralı heveskârlar gibi, gençlerimiz bunlardan olmak için yollara düşüp olmadık bataklarda bulmadı mı kendini?

Üsküdar kafelerinde oturup, melankolik demlerde şiirler okuyan, der nihayet-i haz şarabın meddahı olan İslamcı gençlerin demkeşliğini methede ede, bizden olmayan bir bohemliği kendi elleriyle üretmedi mi bu meraklılar?

Hepi topu kırk kişiyiz. Bu yollara kurban edecek gencimiz yok bizim. Arkasını sizden bir arka planla dolduramadığınız her yanaşmacılık, sizi ve sizden olanı alıp pa-i mal ediyor. Sadece tiyatroya değil, benzeri bütün artı değer kurumlarına öteleyici bir burnu büyüklükle yaklaşmak durumundayız. Seksenlerden kalma ezikliğimizin buna mani olmasına rıza gösteremeyiz. Efendim Müslümanların bir sinema dili yokmuş... Eee? Kaddafi gibi bir deli bunun cevabını verdi bize. Kuralına uygun oynarsan Anthony Quinn, Hz. Hamza oluveriyor birden.

Kimin yaptığıyla ilgilenmiyorum. Alakamı teksif ettiğim nokta bellidir. Kimi antikitenin küllerinden diriltilmiş kimi yeni icat edilmiş paralel dinleri yüceltme zorunluluğumuz yoktur. Aksine bunları dışlamak, küçük görmektir vazifemiz.

Bundan fazlası laf-ı güzaf.

24 Ağustos 2023 Perşembe
Kerameti garpta aramak üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Bir zamanlar Akdeniz dünyanın merkezindeydi ve zenginlik, kültür, sanat, ilim; hulasa beşeriyete ait üretilen pek çok şey Doğu'dan Batı'ya akardı.

Üç beş yıllık bir istisna halinden bahsetmiyoruz, aksine dünyanın, geçtiğimiz iki yüz elli yılı bir kenara bırakırsak mutadından bahsediyoruz.

Roma'da da Doğu, Batı'dan fersah fersah ilerideydi. Bir Romalı için Batı'da bir göreve atanmak, lanetlenmek gibi bir şeydi.

O burun kıvırdığımız, hiçbir şeye benzetemediğimiz Suriyeliler var ya, geldikleri topraklar dünyanın kalbi, medeniyetin çerağıydı. Süslü cümle kurmak için çerağ demiş değilim. Suriye'nin yağı olmasa Akitanya'daki şatoların lambası yanmazdı. Bakmayın günümüzde zeytin ürettiklerine. O zamanlar yoktu işte.

18. Asır'da dahi hadise uzun süre böyle devam etti. Maria Theresa'ya şalvar giydiren, Avrupa saraylarına safranı, gülsuyunu sokan bir şark merakı o yüzyılda dahi vardır.

68 Kuşağı'nın ve hippilerin Asya merakı, 20. Asır'da dahi zaman zaman şarkta keramet arandığı demler doğurdu...

Her neyse, derdimiz, minör tonlarla hassaslaştırılmış bir "Doğu, Batı'yı döver" türküsü söylemek değil. Filmin ikinci bölümünü biliyorsunuz. 18. Asır, kum saatinin tersine çevrildiği, akışın istikametinin değiştiği bir yüzyıldır.

Ondan sonra gelen eslafımızın, nûru garpta aramasında bir gariplik görmem ben. Doğaldır. Rüzgar öyle esiyor. Cereyana karşı nargile mi tüttürseydi adamcağızlar?

Ne Nâmık Kemal'in ne Akif'in garba bakıp da vay anasını demesi benim açımdan hakir görülecek bir şey değildir. Dedim ya, o gün itibarıyla bir şelalenin altında durmuş, yukarıya bakan adamlardı yalnızca bu bîbaht dedelerimiz.

Ben şu an garpperestlik yapanı hakir görüyorum. Dalga geçilesi, aşağılanası bir tutum olarak görüyorum. Zira kum saati artık devrildi. Cam fanus kırıldı, kumlar dört bir yana saçıldı. Bu herc-ü merc eyyamında hâlâ yüceltecek bir yukarıdaki aramak af buyurun, fakat ahmaklığın daniskasıdır. Dahası büyük cehalettir.

Bir yazıyla halledilecek iş değil. Öyle görünüyor ki önümüzdeki iki üç yazının mevzuu bu olacak. Şimdilik burada keselim ve önümüzdeki günlerde kültürel melezlik, siyasal ve kültürel desentralizasyon gibi mevzulara gireceğimizi beyan edelim.

28 Ağustos 2023 Pazartesi
Eğer Mescud Mabud olmazsa…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

1881 İstanbul doğumlu Mehmet Tahir Bey, Gülhane Askeri Tıbbiyesi'nden mezun olurken üzerinde, eflatun renkli kadife şeritleri olan, boynunun sağ ve sol taraflarında mektebinin adı yazılı bulunan bir resim üniforması vardı.

Genç kızların yüreğini hoplatan, zarif mi zarif yaldır yaldır bir üniformadır bu. Elan torunlarınca muhafaza edilen bu üniforma halen çok etkileyicidir. Astarında kocaman bir etiket göze çarpar: Le Chic Parisien...

Viyana'nın kalbi Graben'deki Knize mağazasının ambleminde hangi sebeple Osmanlı alametleri bulunur diye düşünenler olmuştur. Bosna Hersek Avusturya tarafından işgal edilene dek Knize bize üniforma ve fes ihraç etti.

Basit bir araştırmayla bulabildiğim 12 kadar Avrupalı mağaza var, dönemin Osmanlı elitlerini giydiren. Bu konuda çalışan ihtisas sahipleri daha sağlıklı bilgiler verebilir.

Dr. Rıza Nur, hatıratının ilk cildinde bu dönem ruhunu ve askeri tıbbiye öğrencilerinin halet-i ruhiyesini oldukça başarılı şekilde tersim eder.

Yalnızca libasları değil, ruhları ve gündelik pratikleri de Avrupalı kalıplarla şekillendirilmiş bir elitler topluluğudur dönemin okumuşları.

Bundan evvelki yazımda söyledim; ne bu dönemin elitlerine ne de onların yetiştirdiği nesle çok görmüyorum bu Batılılaşmış olma, Batı'ya imrenme halini. Aksine çok tabii görüyorum.

Her şeyden önce, piyasanın şartlarını belirleyen, toplumsal ilişkileri de belirliyor. Hatta toplumsal ilişkiler ile kalmıyor, toplumsal tabakalaşmanın kendi iç normlarını da düzenliyor.

Modern dünyada bu böyleydi. Kaybeden kazanınca şekillendirilirdi. Elbette modern bir icat değildir bu. Büyük İskender Mısır'dan Yahudilere, Perslerden Araplara pek çok toplumu kendi yaşam şekline göre yeniden dizayn etti. Helenizm böyle bir şeydir.

Velakin 19. asrın dönüşümü, Büyük İskender dönemi ile mukayese edilemeyecek kadar kılcal damarlara işlemiş bir dönüşümdür. Rica ederim sadece Türkiye olarak düşünmeyin. Asya'nın uzak illerine kadar yaygınlaşmış bir Avrupalılaşma temayülü vardır bu dönemde.

O manevi cevherin madeni Avrupa'ydı. Şimdiden geriye bakıp anakronik bir burnu büyüklükle "bizimkiler de amma iradesiz, zayıf adamlarmış" demenin alemi, anlamı ve dahi ciddiye alınacak tarafı yoktur. O kasırganın önünde sen dur da sen diren direnebiliyorsan. Dedim ya anakronik. Ciddiye alınacak yanı yok.

Peki o Evropalılaşmışlığın kendisini tebarüz ettirdiği yerler nerelerdi? Gelin biraz bunu konuşalım ve konuşurken elimizde solca bir lügat olsun. Lazım olacaktır.

Evvela, ekmeğinizin kaynağı kıblenize yakın bir yerde olmazsa, kıbleniz ekmeğinizin kaynağına doğru kayar. Eğer Mescudunuz, Mabudunuz olmazsa, secde ile ibadet arasında kapanmaz bir mesafe oluşur. Felsefi bir göğü taşlama değil bu, tarihsel olarak karşımızda duran şey aslında tam olarak. Siz bir kere boynunuzu bükmeye görün, size dayatılan mücerret dünyevi şartlar değil insaniyetinizle alakalı şeyler oluverir. Buna ruhen kölelik deyiniz.

Bundan tam 185 yıl önce bize dayatılan Baltalimanı ticaret antlaşması mescudumuz ile mabudumuzun arasının açıldığı bir süreci başlattı. Bu yazıyı muhtemelen telefonunuzdan, bilgisayarınızdan okuyorsunuzdur. Uzun uzun Baltalimanı ticaret antlaşmasını anlatmayayım. Rica ederim Google'a bir bakıversin bilmeyenler.

Elimiz kolumuz bağlandı, o rekabetler dünyasında yapabilecek pek çok şeyimiz varken hiçbir şey yapamayacak derekeye iniverdik. İşte o inmişlik halinin dayattığı insaniyet, bize bizden başka belirleyicilerin üstünlüğünü kabul ettirdi.

Büyük bir dönüşüm bekliyordu artık bizi.

Bir sonraki yazımızda buradan devam edeceğiz.

31 Ağustos 2023 Perşembe
Hızlı yaşadı, genç öldü Avrupa
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Peki sonra ne oldu? Fennin ve terakkinin menbaı Avrupa'dan feyiz alalım istedik.

Tutarsız bir talep değil. Üstelik Müslümanlıkla da çelişmiyor. Neticede müminin yitik malıdır. Alırız. Niyetlendik fakat bu durum bize bir başka sosyal düzeni ve hayat nizamına ister istemez dayattı.

Sosyal eşitsizlik, ekonomik eşitsizlik ve kültürel eşitsizlik temelinde bir düzendi bu. Elan içinde yaşadığımız fakat sonuna geldiğimiz bir düzen.

Solca bir lügat bulunsun elimizde demiştim. Şimdi ihtiyacımız olacak. Birbirinden farklı sınıfların oluşturduğu bir piramit ve bu piramidin altının, üstüne nazaran pek çok imkandan daha az faydalandığı -yahut hiç faydalanamadığı- bir nizamdır bu. İddia edildiği gibi bu düzenin yegane müsebbibi kapitalizm değildir. Temelinde Yunan'da, Roma'da ve Hıristiyanlık'ta kaynağını bulan bir nehir akar. Bir yer altı nehri... "Yok, hani? Nerede? Görmüyoruz ki" demek abestir. Göremezsin. Fakat o vadide yetişen her ağacın kökü bu nehirden beslenir.

Evvela ekmek için bir yerlere, bir kimseye muhtaç olunacak bir düzendir. Biinsafların insafına terk edilirsiniz. Her halükarda bir eşitsizliktir içinde bulunduğunuz.

Akabinde, Avrupa'nın aristokrasi ve burjuvazi hikayeleriyle beslenen bir sosyal eşitsizlik hülyası çıkar karşınıza. Hülyadır, zira ne tarihsel ne de sosyal bir kökeni vardır. Kendisini bir şekilde sizden daha üstün olduğuna ikna etmiş, size de çeşitli zaaflarınız sebebiyle bu fikri kabul ettirmiş bir kitle çıkar karşınıza. Bunlar elitlerdir. Fakat dedim ya, bizdeki elitlik muhayyeldir, kökü yoktur.

Derken inşa edilen modern devletin bürokrasisi ve bürokrasisinin kapalı devre elitleri girer devreye... Bunlar bir dönem sahibiniz gibi davranmıştır hatta. Bir kaşık suda boğarsınız şimdi karşınıza çıksalar.

Sonra Avrupa kültürünün bütün kültürlere faik olduğu ve buna bir yerinden bir şekilde yamalanabilenin kültürel olarak üstün olduğu kabulünden hareketle oluşturulan vehmî eşitsizlik...

Ve nihayet yüksek tahsillilerin tahsilsizlerden daha kıymetli olduğu ve arada asla geçirgenliği olmayan membran bulunan bir ayrım... Pierre Bourdieu "Varisler"den bahseder... Tevarüs eden bir üstünlük.

İşte bir dönemin Batı hayranlığının motivasyonu herhangi bir şekilde bu eşitsizlikler ortamında, kapağı bir üst seviyeye atmak arzusundan neşet ediyordu.

Altta kalmamak için yukarı çıkmak emeli. Bunda anlaşılmayacak bir şey yok. Bu serinin ilk yazısında söylemiştim ya "ben o zamanlar kerameti Batı'da arayanlara bir şey demiyorum. Lakin günümüzde halen garpperestlik yapanı hakir görüyorum" diye. Haydi bunu konuşalım.

Bu hegemonyal düzenin bütün bu saydığımız beş rüknü de artık eski fonksiyonunda değil. Kimi tümden yıkıldı, kimi var olabilmeye çalışıyor.

Önce bürokratik tanrıların iktidarı çöktü... Nevzat Tandoğanlar'dan eser yok şimdi. Faşizmin esamesi okunmuyor. Sosyal eşitsizlik yerle bir oldu. "Kıroyum ama para bende" diyenle Caddebostan'da komşuluk yapmak zorunda kaldı elitlerimiz. Elitliklerinin ne kadar da fantezi mahsulü olduğunu ispata üç kuruş kafi geldi. Avamlıktan sıkılıp şatosuna gidebilen çıkmadı aralarından.

Para kazanmak yeni nesiller için bambaşka dinamiklere sahip, bizim zaman zaman anlayamadığımız süreçler neticesinde gerçekleşiyor.

Batı kültürü, kültürel melezliğin ve desentralizasyonun sadmelerine maruz kalmış; saf kendinden neşet eden bir şey ihraç edemez olmuş...

Ve tahsil balonu da büyük bir gürültüyle patladı. Elinde diploması, iş bilmez niceler, iş bilir diplomasızların başarılarına imreniyor.

Katolik kaynaklı Fransız ahlakçılığından müdevver kalıplar da yıkılıyor. Monogami'yi dindarları aşağılamak için kırbaç gibi kullanmalarına bakmayın örneğin. İlişkiler de son derece lakayıt, kuralsızlaşmaya başladı.

Katolik neşesizlikten beslenen modern abus kamtarirlik yerini nevzuhur, ahlaksız bir hedonizme terk etti nicedir.

Hulasa Avrupa'dan artık bir şey gelmiyor; gelenlerse sadre şifa olmuyor. Bu demin, bu devranın köleleştirici bir Avrupası yok. Avrupa'nın saltanatı çok kısa sürdü. Yaşlı Kıta, hızlı yaşadı, genç öldü. Çok yoğun tüketti, hesapsızca tahrip etti, hovardaca harcadı. Desentralizasyondan her geçen gün daha yüksek sesle bahsediyoruz.

Bir sonraki yazıda bu konuya değinip, bu seriyi hitama erdirelim.

11 Eylül 2023 Pazartesi
Prostatlı İhtiyar Bezli Kokona
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Zihni, Sezgin Tanrıkulu ile Ümit Özdağ arasına sıkışmış muhalefetimizin, elde ettiği seçim başarısızlığı akabinde toplumsal gerilimi yükseltecek hamlelere tevessül ediyor olması, seçim öncesi ortaya attığımız iddiaları tasdik ediyor.

Çok şükür kazanamadılar, kazanamayacaklar da. Velakin kazansalardı ne olurdu sorusunun cevabı açıktır. Toplumun birbiriyle asla uzlaşmaz sinir merkezlerini eş zamanlı tahrik edecek, kapanmayacak toplumsal yaralar açılmasına vesile olacaklardı.

Gün yok ki, bir toplu taşıma aracında, hastanede, postanede, kamusal alanın herhangi bir köşesinde kontrolden çıkmış laik öfkenin sivil saldırılarını görmeyelim. Bunların organize saldırılar olduğunu düşünmek oldukça zor; zira saldırganlar organize edilmeye müsait tipler değil. Peki nereden sökün etti bu, idrarını tutamamaktan başka hiçbir ortak noktası olmayanların neredeyse eşzamanlı saldırıları? Prostat muayenesinden çıkan son Kemalist ne diye soluğu mütesettirlere hakaret ederken aldı? Nicedir hazırladıkları ve hazırlandıkları, seçim kazanmaları halinde ağızlarından salyalar saçarak sahneye koyacakları şey bu sadece. Prostatlılar, bezli kokonalar, kademhaneye kadar idrarlarını tutamayanlar haliyle kendilerini bir sonraki seçime kadar tutamadılar. Çok saldıraları geldi, saldırdılar.

Bu bir kollektif nevroz halidir. Akabinde yaşanan patlamalar, dosis letalis derecede Halktv izlemekten, Sözcü okumaktan kaynaklanıyor. Bir başka yerde, bir başka kimlikte, başka başka kimselere karşıymış zannediyorlar kendilerini.

En ihtiyaç duydukları şeyi öneriyorum dostlarıma. Yetime kaftan giydirir gibi aşağılayın bunları diyorum. Zaten aşağılık oldukları için deftere zünub yazılmaz, merak etmeyin. En fazla, alçağa alçak demeyecek kadar nazenin birkaç beyefendinin (onların da nadirattan olduğu günleri yaşıyoruz ya. Her neyse) sitemkar bakışlarına maruz kalırsınız. Yine de aşağılamanın, cehaletlerini, sonradan görmeliklerini, görgüsüzlüklerini, hem kel hem fodul olduklarını, özenti yamanmacılıklarını yüzlerine yüzlerine vurunca elde edeceğiniz fezailin verdiği hazza mani değildir.

Hakk rızası için argüman üretmeyin, bir dava savunur gibi savunmayın. Hak kelam insaf sahibi kulağa işittirilir. Aşağılayın ve geçin.

Benim de bu işten anladığım bu.

14 Eylül 2023 Perşembe
Sanki yazdım
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Çanağın dibindeki iki kaşık çorbayı içmemek için direnen damarı nazlı kızların; neyse, neredeyse o damar, kabz hali beni baştan başa zaptetmeyegörsün, bendenizin de bir yerlerinde zuhur eder. İki satır yazmamak için direnişim, o küçük kızların perişan saçlarından daha karmaşık bir zihne sahip oluşum sebebiyledir. Tadını sevmediğim için değil. Hem çocukluktan beridir hiçbir nimete burun bükmedim. Yemiyorsam eğer, muhakkak vardır bir sebebi.

Her neyse, lam ve cim bazen hükmünü yitirir malum, vazife cümleden ala olur; yazmak mecburiyet halini alır. Yapacak şey yok, yazacaksınız. İşte böyle anlarda, İstanbul trafiğinde araç kullanan hodendiş nasıl davranıyorsa, öyle davranmalısınız kendinize. Bir parça hoyrat... Elalem ne der, bir büyüğüm görse mahcup olurum gibi kaygıları kenara bırakmadan olmaz. Eskiden bu kadar kaygılanmazdım gerçi, fakat büyüklerime yakalanınca birkaç defa ister istemez endişe eder oldum. Bir Ramazan günü Ekrem Kızıltaş abim aradı. Mesleğin duayeni, müşfik, muhabbetli, nüktedan Ekrem abi. E heyecanla açtım elbette. Büyüklerim arayınca heyecanla açarım ben. "Taceddin, beceremiyorsan tutma onu" dedi. Yazımı okumuş. Hatanın bini bir para. "Peki abi" dedim. Elim ayağıma dolanmış ya, izah edemiyorum o peki nereye irca olunacak. "Oruç tutma"ya mı peki yoksa "daha dikkatli olmaya" mı peki? Ala külli hal peki. Büyükler bir şey deyince peki denir.

Hem imtihan komisyonunda Ekrem abiden başka büyükler de var.

Bendenizi zaman zaman yazmaktan alıkoyan bir başka durumdan da bahsedebilirim. Aynı bugün olduğu gibi, zihninizde şavkını gördüğünüz, tebeyyün etmeye aday, az çok hissettiğiniz, lakin bir türlü formüle edemediğiniz, bir şekle koyamadığınız efkar ve hisler oluyor ya; ne yapsanız, ne kadar çabalasanız bir türlü uygun kelimelerle bir libas giydireniyorsunuz onlara... işte o acz hali. Yaz sil yaz yaz sil yaz sil... Neticede, aklınıza gelen, beyan edilmesi tarafınızca çok arzulanan o şeyi bir türlü karşıya aktarmayı beceremiyorsunuz. Heh işte tam o anda bırakasım geliyor kalemi. Kelime dağarcığımın muhayyilemi kuşatamaması bana mahsus bir nakisa olsa kahrederdi bu beni, fakat hiç meyan kökü şerbeti içmemiş adama meyan kökünün tadını zevkettirebilecek bir tarif, bunu aksettirebilecek bir kelime olmadığını biliyorum. Bu teselli bana kafi.

Hasıl- ı kelam bugün bu hali de yaşadım. Lakin yazıyı yetiştirmek gerekti. Yazdım sildim, yazdım sildim... Neticede bir şey yazar gibi yapıp hiç bir şey yazmadan yazımı tamam ettim. Sanki yedim camiinden mülhem sanki yazdım. Lutfediniz, bu seferlik hoşgörünüz. Bir sonraki yazıda telafi ederim inşallah.

18 Eylül 2023 Pazartesi
Tırtıl kelebeğe dönerken zurnacı peşrevi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Bu mülahham adamın karın ağrısı, batnındaki gazdandır. Çok yedi, çok karıştırdı midesini. Sindirme sürecinde; canı yanıyor.

Parazitler, tenyalar, dahili – harici asalaklar; bu adamcağızın midesinden bağırsağına kadar her yere mevzilenmiş. İyi bakteri, kötü bakteri karşılıklı mevkilerden birbirlerine hırlıyor. Netice, kimi zaman kabız, sık sık ishal, ala külli hal sağlıksız, sancılı ve tembel sindirim sisteminden muzdarip olma halidir.

Gaz var, ağrı yapıyor. Velakin bu adamın panik atağı var. Ne zaman gaz sancısı hissetse, sol kolu uyuşuyor, kalp krizi geçiriyorum sanıyor...

İstikbalde bir gün esas hüviyetini ve kim olduğunu öğrendiğimizde, nasıl olup da Ümit Özdağ gibi bir figürün Türkiye siyasetinde bu kadar nümayişe vesile olabildiğine hayret edeceğimize inanıyorum. O gün gelecek ve biz bu günün mazi sayılacağı o günden geriye dönüp bakınca hayretler içinde kalacağız.

Evet Türkiye, dahil olmak istediği gelişmişler ligindeki her ülkenin yaşadığı büyük bir toplumsal dönüşümü yaşıyor. Bana kalsa ben de rıza göstermez, çocukluğumun sosyal ilişkilerini ta be vakt-i mevt yaşamak isterdim. Velakin bana kalmadı, kimse bana sormadı. Aslında kimse kimseye sormadı. Dehrin bir hükmü vardı ve bu icra edildi. Ufkumuzda New York, yeni bir temellük kültürü, yeni sosyal ilişkiler, yeni yeni sınıfsal tabakalaşmalar çıkıyor karşımıza. İncil'de denildiği gibi "sondaki başta, baştaki sonda" olabiliyor. Ve en kötüsü, bu patchwork cemiyetin azaları, birbirlerini sürekli öz yurtlarından kovup duruyor. Parazitlerin, tenyaların yararlı organizmalarla sorunu var!

Tırtıl kelebeğe dönüşüyor. Kavga, gürültü, huzursuzluk büyük. Toplum bir yerden bir yere evriliyor. Ve ne yazık ki daha kişiliksiz, daha karaktersiz, daha az ayırt edici özelliği olan, yumuşak, vıcık vıcık bir insan tipi çıkıyor karşımıza. Eleğin altındakiler, elifi merteği bilmezler, kültür seviyeleri tahmin edilemeyecek derekede olanlar hep, o gaz üreten tenyalar gibi, mevzilendikleri yerden toplumun sindirim sistemine zarar veriyorlar.

Kesif bir ishal, bir tazyik hasıl oluyor derken. Duvarlar batıyor... Trabzon'da Kuveytli turist sokak ortasında darp ediliyor, El Arabiya bunu haber yapıyor, oradaki ortakları bunu köpürtüyor... İki delinin arasında kalmış gibiyiz. Tek ihtiyacımız olan aklı başında, salim bir vasatı var kılabilmek. Tüm zorluklara rağmen yapıyoruz. Kimimiz "getirin şu sudan biz de içelim" dedi. Ayıplamıyorum. Takat işidir, beceremediler.

Beni de çok üzen, bu meselede de Batı'yı yüz yıl geriden takip ediyor oluşumuz. Teknikte, terakkide, geriden takip etmek neyse de; ucuz, cahil, agresif ırkçıları üretmekte de aynı makus kader midir mukadder olan? Başkalarının tecrübelerini sıfırdan yaşamak kadar ahmakça şey var mıdır Allah aşkına? Köksüz, pagan, mitlere müptela, kimliksiz, kişiliksiz bir ırkçılık üretiliyor yurdumuzda. Bütün bunlar gaz birikmesinden. Hades vuku bulsa rahatlayacak bu adam. Gerçi abdesti kaçacak, bir iki vakit namaz da kaçıracak ama rahatlayacak.

Bu noktada çok önemli bir sorumluluğumuz var. Yabancılarla ilgili aklı başında be gerçek bir teklifi biz ortaya koyamazsak, davulcuların-zurnacıların tekliflerini tartışmaya devam edeceğiz. Romantik çözüm önerilerimiz bir süre günü kurtardı, artık toplumda bir karşılık bulmuyor. Bu sebeple, tırtıl kelebeğe dönerken en çok davulcunun, zurnacının sesi çıkıyor. Bu peşrev hepimize zarar verecek...

Bitirirken yaşı benden büyük solcu dostlarıma bir sual yönelteyim: bir zamanlar "faşo, kafatasçı, ırkçı" diye hakaret ettiğiniz ülkücü gençlerin ne kadar temiz çocuklar olduklarını bu nevzuhurlara bakınca anladınız ama itiraf edemiyorsunuz, değil mi?

22 Eylül 2023 Cuma
İki dalalet arasında gencimiz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Velinimetimiz, büyüğümüz Sadettin Ökten hocamız, tenezzül buyurur, bizleri devlethanesine mütemadiyen kabul ile şereflendirirler. Unutmayayım diye "Ya Hâfiz" deyip şehadet parmaklarımı kulağıma tıpa yaptığım, fakirhaneye gelince not aldığım nice başka yerde ele geçmez malumat burada kendilerinden bize ata olunur. İşte dün bir bahisle Sultan III.Mustafa'nın bir şiirini bizlere şerh ettiler. Şiir pek çoğunuzun malumudur, son iki kıt'ası şöyledir:

"Şimdi ebvab-ı saadette gezen hep hazele

İşimiz kaldı heman merhamet-i lemyezele"

18. asrın halet-i ruhiyesini anlatırken hocamız, zihni bugün ile mülevves ben, yine bugünden yana tasalara daldım. Irkçılığın en sakil, en tutarsız, en cahilane formuyla kuşatılmış olduğumuz şu günlerde pek de ayıplanası olmasa gerek bu durum. Sizin siyasete tenezzül etmenize gerek yok, siyaset size bir şekilde bulaşıyor, hayalinizin bir başka zamana, başka mekana yönelmiş olmasına katiyyen müsaade etmiyor zira şu günlerde.

Elli senedir, Kürt gençlerini İslamiyet'ten koparmak; köksüz, teosofik yalanların mümini yapmak için çabalayanları izledik. Buna karşı durmak isteyen nice Müslüman, mazlumen can verdi. Kimi dinsizliğe, kimi pagan yönelimlere, kimi antik doğu efsanelerine sevk edilen gençler, dünyalarını da ahiretlerini de berbat ederek dağlarda can verdi. İslamiyet, aramızdaki bağ, birbirimize karşı insafımız, son kertede farklı istikametlerde kendisine bağlandığımız habl-i metinimiz olduğu için, fasit için en lüzumlu şey, kavgaya sevk edeceği çocukları dinimizden uzaklaştırmaktı. Kısmen başarılı oldu.

Şimdi bir başka hain çomak hamurumuzu karıştırıyor. Türk gençlerini, Tengricilik adı altında köksüz, icat edilmiş, inanç sayılmayacak bir efsaneler bütününe davet ediyorlar. Gök Tengri var, Gök Börü var, runler var... Lothlórien elfleriymişcesine bir motivasyonları var... Bu nesil, bir başka damardan yakalandı, fakat yakalandı. "Arap'ın dini Arap'ın olsun, bize Türk'ün dini gerek" gibi saçma sapan bir söylemle, irtidad ettiğini ikrar edenlerin sayısı her geçen gün artıyor. Bir üç beş on yirmi yüz... Hz. Mustafa'nın şeriatinden yüz çevirip, ne idüğü belirsiz fanteziler peşinde ömürlerini heba edecek gençler...

Hablullah'tan kopup uzayda serserice sürüklenen gençler... Kusura bakmayın, her dine hürmetkarım. Bir Müslüman, vaftiz edip tanassur etse "Attan inip eşeğe binmek bu" derim. İyi kötü, öyle böyle, hak batıl; bir dinden bahsediyoruz Hıristiyanlık'tan bahsederken. Bunların sevk edildikleri dalalet eşek bile değil. Uydurulmuş, yalan, gariplikler terkibi bir fantezi... Yazıktır günahtır!

Bir sonraki yazımızda, PKK, HDP neye hizmet etmişse ona hizmet eden Zafer Partisi'ni konuşalım.

26 Eylül 2023 Salı
Ya koruduğun zalim çıkarsa?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kedilerim Mahmur Pil ve Nazif Rıza'nın evde uyumaları serbestti, ancak mamalarını mutlaka bahçede yerlerdi. Kedi mamasının cazibesini o zaman keşfettim. Çıkmaz sokağımızda yaşayan otuz kadar kedi, salyangozlar ve bir de her gece istisnasız aynı saatte çıkıp gelen kadrolu kirpimiz Hurşid ve peşine takılan diğer kirpiler...

Her ay elli kilo kedi maması tüketiliyordu bizim sokakta ve bu miktar her geçen gün artıyordu. Karınlarını doyurup çekip giden hayvanlar katiyen tek başlarına dönmüyor, mutlaka refakatlerinde birkaç hayvanla geliyorlardı.

Sabahtan bir sabah kapımın önünde kanlar içinde bir yavru kedi cesedi buldum. Oysa sabahları evden çıkarken ekseriyetle bulduğum şey kapıya konmuş fare cesetleri olurdu. Beykoz Deresi'nden, kundura fabrikasından, hemen üstümüzdeki dikimevi inşaatından, artık nerede avlanmışlarsa oradan getirilen bir hediye olurdu benim için fare cesetleri. "Biz de mamamızı yiyip beyhude semirmiyoruz. Şikare çıkıp çalışıyoruz. Buyurun marifetimiz" derdi kedilerimiz. O sabah ilk defa kapının önünde bir kedi cesedi buldum; hem de kan revan içinde!

Evet komşular da bana kızardı kedileri beslediğim için, çıkmaz sokak sayemde kedi dolmuştu onlara göre. Safsata. Zaten oradalardı. Fakat bana diledikleri kadar kızsınlar, bir yavru kediye böyle bir şey yapamayacak kadar iyi insanlardı benim komşularım. Tetkikat tetkikat tetkikat... Cesedin, Beykoz Çayırı'nın uyuz itlerinden bir gözdağı mesajı olduğunu öğrenmem uzun sürmedi. Oysa ben çayırdaki köpeklere de sürekli mama alır, haftada bir ödül maması bile verirdim. Fakat kıskanmışlar çıkmaz sokağımızda oluşan bu tertipli komünü ve yapma böyle bir şey demişler.

O öfkeyle ilk iş, sevgili Ersoy Dede'yi aradım. Ersoy abi yaşadığı muhitteki bütün köpekleri besler, onlara kulübe yapar, hastalanınca veterinere götürür. Hassas adamdır, iyi kalplidir Ersoy abi. Sabahın köründe telefonu açar açmaz ağzıma gelen her şeyi ona söyledim. Köpeklerin velisi o ya, ben de kedilerin velisi... Birine söylenmem lazım, ona söylendim...

İki gün sonra bir ceset daha bırakıldı kapıma... Artık yeterdi, İllalllahtı... Sabah ezanları okunmadan nöbete çıktım sokağa. Seher vakti üzerimde mont, elimde bahçe hortumu, ribattayım. İlk gün gelen olmadı. Fakat fazla beklemedim, ikinci gün üç köpek sokağa girdi tam ezanlar okunmadan. Essalatu hayrun minennevm. Gaza bizi bekler. Gizlice takip ettim acaba ne yapacaklar diye. Az sonra merhum Cemil abinin dut ağacının altına doğru bir kediyi sürüklerdiklerini fark ettim. Grrr, hrrr... Sıkıştırdılar. Elimde hortumla çıktım. Zaten çıkmaz sokak. Bu sefer bunları ben sıkıştırdım... Iyk ıyk etmelerine aldırış etmeden slaş slaş eden hortumu vurdum kafalarına gözlerine. O sabahtan sonra bir daha ceset bulmadım kapımda.

Fakat hayvanlar dünyasının merhametsizliği bununla sınırlı değilmiş gördüm... Sokağımızda yaşayan bir kedi ailesi vardı ki, kuşaktan kuşağa geçen bir genetik rahatsızlıkları var. Halen zaman zaman yavrularına denk geliyorum; aktarılagidiyor bu rahatsızlık. Belli bir yaşa ulaşınca mutlaka inme iniyor bir taraflarına, ağızları kayıyor. Hele bir tane yavruları var ki sol ön ayağı olmadan doğmuş mübarek. Adını Ampute koymuştum. He bir de hepsi kapkara ve sırtlarında kahverengi çizgileri olan hayvanlar. Cemal nedir bilmeyenlerce çirkin hayvan olarak adlandırılacak güzellikteler anlayacağınız.

Kedi besleme ile ilgili çok temel kaideleri bu esnada öğrenmiştim. Kedilere mama kesinlikle kütle halinde verilmemeli. Çizgi halinde dökmelisiniz. Herkes sofrada bir yer edinmeli. Böyle yapıyordum. Bir süre sonra bir şeyi fark ettim ki, sokağın kedileri kendi yemeklerini yemiyor, amputeyi sıkıştırıyor, onun yemeğini topluca yağmalayıp, akabinde kendi hatlarına çekiliyordu. Asıl fark ettiğimse, sokağın bütün kedilerinim el birliğiyle amputeyi öldürmeye çabaladıkları oldu.

O günden sonra sokağın köşesinde tek başına beslediğim amputeye yemek esnasında yanaşan tüm kedileri tekmeledim. Ancak o sayede beseleyebiliyordum amputeyi... Derken ampute öldü ve ben kedileri beslemeyi bıraktım. Uğruna köpek dövdüğün kediler, köpekler kadar zalim çıkmıştı. İçimden gelmedi fazlası.

İnsanın merhameti cennetten gelen Nil Nehri değildir, suiistimal etmemeli...

28 Eylül 2023 Perşembe
Ermenistan bizi işgal etse mutlu olur mu 123?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Keşke barışçıl yöntemler kullanılarak sorun çözülmüş olsaydı. Olmadı. Türk'e karşı sırtını Batı'ya dayama hastalığına ve bunun komplikasyonu şımarıklığa müptela Ermenistan idaresi, Azerbaycan'ın attığı adımlara müspet yaklaşmadığı gibi, kendi toplumunu daha fenasına teşvik etmekten geri durmadı. Sarkisyan'ın "Karabağ'ı biz kurtardık, Ararat'ı da siz kurtaracaksınız" diye gençlere nida ettiğini ne yazık ki çok çabuk unuttuk. Bilmeyen vardır, söyleyeyim, Ararat, Ağrı Dağı'nın Ermenicesi. Onu özgürleştirmek, Ermenistan sınırlarına katmak demek kendilerince.

Sözde bir Batı Ermenistan devletleri var. Bu devletin Armenak Abrahamyan isminde bir sözde devlet başkanı var. Abrahamyan zaman zaman Türkiye'ye gelerek özellikle doğu illerimizde teftişte bulunur. Neticede doğudan batıya neredeyse bütün Türkiye, işgal altındaki Batı Ermenistan toprağıdır ve bu hayali devletin başkanı da buralara gelip teftiş etme hakkını kendinde görür. Batı Ermenistan'ın sınırları son derece müphemdir. Batı Ermenistan Devlet Televizyonu'nun resmi bültenlerini (!) okuyacak olursanız Bursa dahi Batı Ermenistan sınırları içinde yer alır. Sizin anlayacağınız, Ağrı ile mahdut bir emel değil Ermenilerinki; üstelik Ermenistan Cumhurbaşkanı Sarkisyan tarafından gençlere vasiyet edilen bir hedef. Ezcümle barışla çözülecek bir hali yok Karabağ meselesinin. Zor oyunu bozdu, ölenimiz şehit kalanımız gazi oldu ve Azerbaycan, uluslararası hukuka göre kendi öz toprağı olan Karabağ'ı özgürleştirdi (jargonu ben belirlemedim).

Kendilerine 123 Hak Savunucusu adını veren bir topluluk böyle bir ortamda dünyaya seslenerek Azerbaycan'ın ve Türkiye'nin karşısında olduklarını dile getirdi. Hep bildik isimler: Şanar Yurdatapan, Fikret Başkaya, Gün Zileli, Fetöcü Emre Uslu, Yasemin Çongar... Sağdan sola 123 kişi. Diyorlar ki,

"Birleşmiş Milletler, Avrupa Birliği kurumları, Avrupa Konseyi kurumları, bazı münferit ülkeler aylardır Azerbaycan'a Karabağ'daki 120.000 insana yönelik ablukaya son vermesi çağrısında bulundu. Bugün de itidal ve ateşkes talep eden benzer çağrılar yapılıyor. Dün bu çağrılara kulak asmayan Bakü'nün bugün fikir değiştirmesini beklemek abestir. Amaç Dağlık Karabağ Artsakh'ı tamamen kontrol altına almak ve Ermeni halkını asırlardır yaşadıkları topraklardan sürmek, eğer direnirlerse de varlıklarını sona erdirmektir..."

Saçma bir bildiri sizin anlayacağınız. Yıllar yılı öz yurdundan sürülen, şehit edilen, işkenceye uğrayan Karabağ Türkü hakkında tek kelam etmeyenler, Azerbaycan'ı soykırım yapmakla itham ediyor söz konusu bildiriyi kaleme alanlar. Etnik temizlik yapacakmış Azerbaycan! Azerbaycan ordumuzun nasıl onurlu savaştığını görmemiş gibi, şimdiye kadar yaşanan süreçte olgun tarafın Azerbaycan olduğunu hepimiz bilmiyormuşuz gibi, bütün provokasyonların, 44 günlük muharebede yedikleri silleyi sindiremeyen Ermenilerden geldiğini görmemiş gibi böyle bir açıklama yapmanın anlaşılır tarafı yok.

Bunlara kalsa ASALA bütün diplomatlarımızı şehit etsin, yeter ki devletimiz Levon Ekmekçiyan'ı asmasın. Hatırlayacaksınızdır, bir ara işi gücü bıraktık, Levon Ekmekçiyan'ın kabrini konuştuk. Efendim, 32 yıl sonra ailesine teslim edilmiş naaşı, ne büyük elemmiş vs. Hakikaten anlamakta güçlük çekiyorum, bunlar kendilerini yok etmek isteyeni müdafaa ettiklerinin farkında değil mi?

İmza listesinde adı bulunan 123 kişinin hepsini tenkit etmiyorum elbette. Aralarında Ermeni yurttaşlarımız da var. Haydi onlar bir gayret-i milliye ile mevzuyu sahipleniyor; kendisini Türk zanneden hangi akla hizmet o çuvala giriyor? Emre Uslu'yu da anlarım. Neticede Fetöcü, aleyhimize olan her tertibin içine girer, kendini de kullandırır, fakat Ermenilerin bu milli davalarını bizim solumuz niye böyle candan sahiplenir? Ermenistan, "Batı Ermenistan" olarak adlandırdığı Anadolu'yu işgal etse bunlar ne hisseder?

Gerçi benimki de soru... Bizi Kıbrıs'ta işgalci gören Gün Zileli mi Karabağ davamızı destekleyecek? Velakin sormadan edemiyorum. O 123 kişi arasında elek üstü kalacak Allah'ın kulu yok mudur? Olmasa gerek.

Biz kavgamızı bunların rağmına kazanacağız...

2 Ekim 2023 Pazartesi
Sıbyan Mektebi neden olmasın?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Gençlerin oturduğu, ihtiyarların yanı başlarında ayakta dikildiği, bacak bacak üstüne atanların pabuçlarını pervasızca paçalarımıza sürttükleri belediye otobüsüyle birkaç durak seyahat ettikten sonra mutat ziyaretimi gerçekleştirdim. Meriç Ökten hanımefendi, dört çocuk yetiştirmiş emekli öğretim üyesi, öğretmen... "Sıbyan mektepleri açmak lazım, ilkokul çok yanlış bir sistem" buyurdu sohbetimizde. "O yaşlarda çocuklar birbirlerine karşı çok gaddarca davranabiliyor. Şahsi tecrübem, henüz okul çağına yeni gelmiş yavruların kendilerinden dört-beş yaş büyüklerle aynı ortamda olmalarının faydalı olmayacağı yönünde. Travmatik şeyler yaşanabilir. Bir ömür izi kalır Allah muhafaza. İlk iki sınıfı ayırmalı ve burada çocuklara okuma yazma, temel matematik haricinde adab-ı muaşeret öğretmeli. Üç- dört – beş. Sınıflar ilkokul olarak devam ederse daha iyi netice elde edilir."

Meriç annemiz hadiseye eğitim-öğretim mevzuunun ötesinde, bir maarif mevzuuna yaklaşır gibi yaklaşıyor. Evet, maarif, eğitim-öğretimin çok ötesinde bir şeydir ve insanı layıkıyla yetiştirmeyi amaçlar. Hedef diplomanın ötesinde bir şeydir.

Sanırım hepimiz aynı kanaatteyizdir, günümüz ebeveyninin evladının eğitimine sarf edilecek zamanı yok; zamanı olanın hevesi, hevesi olanın ise ehliyeti yok... Böyle bir kaos, hengame içinde büyüyor çocuklar. Hüdayinabit desek o da değil. Hüdayinabit olanın yabanlığında fıtri bir cazibe vardır ya hani, o güzellikten dahi mahrum büyüyorlar. Egzoz dumanı soluyan, hormonlu bitkiler misali, kötü ellerce tasarlanan kötülüklerin kucağında büyütülen yavrularımızın eğitimi, ekseriya kim olduğu belirsiz ellerin programlarıyla ikmal edilmek isteniyor. Veliler, önünü sonunu hesaplamadan evlatlarını internetteki programlarla muhatap ediyor.

Hepiniz en az benim kadar iyi biliyorsunuz karşı karşıya olduğumuz vaziyeti. Meriç Ökten annemizin "Sıbyan Mektebi" fikri, böyle bir ortamda basit bir öğretim kurumu teklifinden daha anlamlı bir teklif olarak karşımızda duruyor. Kim bilir, belki en temel görgü kurallarını bu vesileyle aktarabiliriz...

5 Ekim 2023 Perşembe
Muhafazakâr yaranmacılığın tedavisi yoktur
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Dindar demiyorum, Sahib-i Şeriat Efendimiz'i incitmekten çekinirim. Mütedeyyin de demiyorum. Süleha-i salihini, ricâlullahı incitmekten çekinirim.

Batı'ya ait bir kavram: MUHAFAZAKÂR... Giydir giydirebildiğin kadar.

Şimdi efendim, İsmail Saymaz ve şürekasının TOGG ziyareti pek çok gönlü kırmış. Kırılanlara kızasım, "kendinize gelin" diyesim geldiği için yazdım bu yazıyı.

Biz kapı kulları, değersizler, fikrine değer verilmeyenler bu değersizliği kurşun askerliğimize borçlu değiliz! Onursuz, gurursuz, satılık adamlar sınıfında olduğumuz için de gelmiyor başımıza bu muameleler. Çünkü başkaları ne zannedersin zannettsin, zaten bu işi para için yapmıyor, oradan buradan para da almıyoruz. Bir kaşemiz yok, fiyat pazarlığı yapmıyoruz. Paramızı veren dilediğini söyletemiyor bize. Bizim yumuşak karnımız, bütün değerlendirme sistemimizin inanç üzerine bina edilmiş olmasıdır. Ne de olsa, değerler sistemimiz, imanı aklın önüne koyan karakterdedir. Bu sebepledir ki, yanımızda yöremizde ve namusunu dert bildiğimiz mahallemize temayüz eden ve aslında çok da itibar edilmeyecek adamların muteber olduklarına inanmayı tercih ederiz. Zira bizim çok kötü bir hususiyetimiz var: Bizim gidecek başka bir mahallemiz yok; Allah da nasip etmesin!

Elbette daldaki kuşun kafesteki kuştan kıymetli olduğunu zannedenler, hüsn-ü zan edeceğim diye hakikate takla attırıp, bile bile lades diyen ve zaman zaman göz göre göre aldatılan, üstelik bundan da mutlu olan bizlere Kül Kedisi muamelesi yapar. Kazanılmış lejyonerlerin ve her an bir başka yere gitmesi mümkün olanlar elbette daha kıymetli olacaktır bu değerlendirme skalasına itibar edenler için. Zira bu değerlendirmeyi yapanlar, istimal değerine önem verir, zatın kıymetine değil!

Bakınız, yaşı ben ve benim üzerimde olanların çok iyi bildiği bir hakikat var, bu da şudur: Bizim mahallenin 80'ler ve 90'lar boyunca entegre olabilmek için kendini paraladığı o cenahın tek bir nigahı, sizin sadakatinizden de muhabbetinizden de kıymetlidir. İflah olmaz bir yaranmacılık, tedavi olunmaz bir aşağılık kompleksidir bu mahallenin sırtında çarmıh gibi taşıdığı. "Razıyım, zelil olayım; yeter ki sen zelil et!" diye bir his vardır içlerinde. Şükür elhamdülillah, kuyruğum tava sapı gibidir. Evropa'da hakikisini görüp teveccüh etmediğimiz zihniyetin yerli malı yan sanayiine serfürû eder miyim? E eden varmış... Ne yapalım? Küçük burjuva özentisi işte. İşi gücü bırakıp onu mu tedavi edelim Allah aşkına? Allah ıslah etsin. Sınıf atlamak için kendini paralıyor garibim. Ne yapalım, öyle kodlamış sınıf atlamayı zihninde. Onlara yaranınca bir başka şey olacağını zannediyor. Oysa onlar Samiye'nin kedisi gibidir; severken aldatıp birden kaçan, okşarken apansız pençe atan,

bir kadının gururunu taşıyan, sürmeli gözlerinden riya akan Samiye'nin kedisi...

Gelelim TOGG mevzuuna, özel teşebbüs, adamın malı. Dilerse gaz döker, yakar bize ne? E ama onlar sövüyordu, biz onlara karşı da müdafaa ediyorduk. Oldu mu ya? Oldu. Hem de çok iyi oldu. Biz yerlinin ve millinin hatırına, bu vatanın hatırına, nasibi daimi hüsran kesilmiş çilekeş milletin hatırına ve illa ki Erdoğan'ın ve kavgasının hatırına müdafaa ettik. Bana "davanı tarif et" deseler bu dört hatırı sayarım. Benim ne TOGG'um var ne almaya niyetim. Bana ne TOGG'dan? O bir alamet, bir âlem.

Şimdi bu sonu gelmez yaranmacılıktan incinip sitem eden arkadaşlara şunu söyler ve bitiririm. Mahalle bizim, gece bekçisi bize sert davranmış ne gam? Muhtar bizim, bakkal bizim, manav bizim; küçükken top oynadığımız arsaya yapılan kaloriferli apartmana taşınan beyaz yakalı bizi hor görmüş kime ne? Bize ne ya hu bize ne? Yahya Kemal'in Kocamustafapaşa'da "Serviliklerde sükûn, yolda sükûn, evde sükûn. Bu taraf sanki bu halkıyla ezelden meskûn. Bir afîf âile sessizliği var evlerde; örtüyor farkı asâletle çekilmiş perde" deyişini işitmişiz, mahallemizin bundan güzel tarifi mi var? Bu mahalledeki yaranmacılık, istiğna unutulunca sari hale gelen sonradan çıkma hastalık. Ezelden aşinası değiliz. Bir gün elbet geçer...

9 Ekim 2023 Pazartesi
Mütreddi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Sözlükteki karşılığı "soysuzlaşmış, bozulmuş, soyca dönüşmüş"... Tereddi etmek, mütereddi olmak, soysuzlaşmak demek.

Her halükarda kötü niyetle mütereddi olunmuyor; iyi niyetli bir süreç sonunda tereddi etmek oldukça olası.

Zihninizle ve vicdanınızla oynayarak sizi dönüştürmek isteyenlere karşı agâh olmazsanız, safdilliğiniz neticesinde dönüşmeniz muhtemel şey şey, evvelce ne olacağını hesap edemeyeceğiniz bir şey olacaktır.

Özel televizyon kanalları henüz palazlanmaktaydı Türkiye'de ve hemen herkes hevesle bu yeni özgür dünyanın, bize sunulan adıyla "Magic Box"ın tadını çıkarmaktaydı. 1994 yılının bir akşamı, eski Cumhurbaşkanlarımızdan birinin oğluna ait bir özel kanalda "Schindler'in Listesi" yayınlandı. Doğrusu dokunaklı film, izleyen herkesi bir şekilde tesiri altına alıyor. Gencim henüz, ayranım kabarık; Nazi melanetine karşı öfke doldum, mazlum Yahudiler için yas tuttum tüm gece. Müslüman Türküz ne de olsa, nerede bir mazlum görsek yüreğimiz dağlanıyor.

O gün, filmin yayınlandığı gün, İsrail'in Hebron adını verdiği El Halil'de, El Halil Camii'ne baskın düzenleyen işgalci yahudi, sabah namazını kılan 29 müslümanı katletmişti. Spielberg'in filmi, gliserin gibi nasıl da gevşetmişti öfke dolması gereken sinemizi.

'Ne kadar basit, amatörce' diyerek tahfif etmeyiniz. Bu anakronik bir küçümseme olur. O yıllarda işe yarıyordu işte. Adamlar zaten neler çekmiş, bir de şimdi çekmesinler...

Şimdi daha hainane yapılıyor bu işler. Soysuz, temelsiz, misalsiz bir ırkçılık türetiliyor, pozisyonel olmayan, oppozisyonel bir ırkçılık bu. Arap düşmanlığı üzerinden türetilen, doğal olarak İslamiyet'i hedef alan; ala silsiletihim, İslam olan her şeye düşman olan...

Belki de sosyal medya denilen melanet dünyamızda olmadığı için bir zamanlar fark edemiyorduk nasıl bir Nuh'un gemisinde, hangi sıçanlar ve sırtlanlarla koyun koyuna seyahat ettiğimizi, belki de aşağılık hiçbir zaman bu kadar derin olmamıştı. Bunu tespit edemiyorum. Zannederim hiç kimse de hakikaten tespit edemez. Lakin tespit edebildiğim, tereddi etmiş, soysuzlaşmış yani, tahammül etmesi zor bir kesafetin her demimizi ifsad ettiği hakikati. Düne kadar, Filistin'e karşı İsrail'e destek verecek bir hamakatin bu topraklarda neşv-ü nema bulacağına ihtimal vermezdim. Her şeyi geçiniz, mevzu bahis olan İsrail devletidir. Zalim, hukuksuz, işgalci, çocuk katili, fesat yuvası bir devlet... Sağımızla-solumuzla İsrail devletinin zulümlerine karşıyızdır biz. En azından öyle bilirdik...

Dün bir baktık, kazın ayağı hiç de öyle değilmiş. Arap düşmanlığı yapacağız diye İsrail'e dahi medihler düzen bir alçaklık tebelleş olmuş. Dertleri sivil halk falan değil. Bakmayın yalanlarına. İsrailli sivillere inanın biz daha fazla üzüldük ve biz gerçekten üzüldük. Zira Yahudinin Araptan, Arabın Yahudiden üstün olmadığına inanırız. Antisemitizm, zenofobi, afrodobi ve ırkçılığın her türü bize çok uzak. Bizim derdimiz İsrail'in işgaliyle, zulmüyle, katliamlarıyla, fitnesiyle. Bunların İsrail destekçiliği ise ırkçılıklarından, Arap düşmanlığından... İşte tereddi budur... Bunlar mütereddidir.

Alp Arslan'ın Müslüman Türk'e vatan kıldığı bu toprakların bir ruhu var. O ruha uzak olan herkes mütereddidir.

Sultan Alp Arslan'ın torunu Tutuş'un ve kumandanı Artuk Bey'in emaneti Kudüs'ü İsrail'e peşkeş çeken zihin mütereddidir.

Sığınmacı karşıtlığı gibi politik olarak anlaşılabilir bir kapıdan girip, İsrail destekçiliği gibi komidinin en alt çekmecesinde bir zihne malik olmak, idraki iğdiş edilmişlik alametidir. İşte bu tereddidir! Bunlar mütereddidir!

17 Ekim 2023 Salı
Yahudi devleti, yaftacı Fremdschämen
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Yahudi sorunu sosyal yahut dini bir mesele değildir; aksine milli bir sorundur ve bu sorunu çözmek için, tüm dünyanın politik sorunu haline getirmek zorundayız." Theodor Herzl, 1896 yılında kaleme aldığı Der Judenstaat (Yahudi Devleti) isimli risalesinde böyle diyor...

Henüz iki cihan harbi çıkmamış; dünya, Stefan Zweig'ın "Dünün Dünyası"nda anlattığı revnaktar, eğlenceli, kalabalık şehirlerle mamur dünyadır. Böyle bir dünyada, tüm cihanın politik sorunu olacak bir Yahudi devletini hayal eden ve hayalini gerçekleştiren bir vizyona sahipti Herzl. Üstelik henüz otuz altı yaşındaydı...

Tarih, nesiller boyu bütün dünyanın müşterek sorunu haline gelmiş bir başka yeri yahut devleti zikretmez. Türünün yegane örneğidir İsrail bu bakımdan.

Sorunu cihanşumul kılarken başarılı olmanın yolunu diskuru belirlemekte bulmuşlar. Başarılı da olmuşlar. Bir Ortadoğu meselesi, Avrosentrik bir akıl ve yargılama mekanizmasıyla izah ediliyor hepimize.

Velakin bu aldatmacaya karşı hepimizin tutarlı bir itirazda bulunması zaruri. Evvela Fremdschämen'i reddedelim. Almanca bir tabir, Almanlara mahsus, "başkasının yerine utanmak" anlamına gelen bir kelime. İsrail ile ilgili her haklı sorgulamayı, her tutarlı eleştiriyi "Antisemitizm" ile yaftalayan ve münekkidi mahkum eden dile itiraz edelim. Dünümüzde ve bugünümüzde antisemitizme yet olmadı bizim. Lokal gerilimlerden misal getirmeyin rica ederim. Onlar bir başka şeydir. Ardımızda altı yüz yıllık pogrom hikayeleriyle dolu bir mazi yok. Tarafımız mazlum Filistin ve biz zalim İsrail'e karşı Filistin'in yaşama hakkını ne pahasına olursa olsun savunacağız. Antisemitizmin, bizzat gerçeği olduğu Batı'ya karşı, onların işlediği kabahatler sebebiyle mahcup da olmayacağız! Doğrusu saçma paradoksların en saçması...

Hem onların diskurunu değişmez hakikat ve sabite bilmek gibi bir zaruretimiz de yok. Özgürlük savaşçısı YPG, terör destekçisi Türkiye, meşru İsrail, terörist Hamas... Karşımızda, hemen hepimizi olmadığımız birisi olarak yaftalayan bir nâmeşru, vehmî bir küresel güç var. Asla istediğiniz şey olmaya imkan vermeyen, olmanızı istedikleri şeyi ise istemenizi sağlayan bir iktidar. İkinci reddedeceğimiz şey bu heyulanın yaftalarıdır.

İsrail ile sorunumuz Yahudilik-Müslümanlık, İbranilik-Araplık sorunu değil; emperyalizme, işgale, zulme yatkınlığı olan, barbar bir orduya sahip, devlet gibi değil, örgüt gibi davranan bir yapıya karşı insani bir sorundur. Bu sorunu küreselleştiren biz değiliz; sorunun müsebbipleri. Her ne kadar bizim sorunumuz olmadığını iddia edenler- ki bunların niyetlerini defaatle tartıştık- sorunu bizden uzak göstermeye çalışsa da sorun, tüm dünyanın sorunu.

"Herzl başaramadı" diyebilir misiniz?

19 Ekim 2023 Perşembe
Eruv Sözleşmesi'ni sokağın sakinleri bitirecek
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
Altı gün çalışıp yedinci gün dinlendiğine inandıkları Tanrı'nın, istirahat günü olan Şabat'ta istirahat eden Yahudiler, kendilerine mahsus zahmetli bir kurallar silsilesi altında yaşar. Çalışmak, herhangi bir işle uğraşmak, elektronik cihazlar kullanmak hatta ışığı açıp kapamak dahi bir Yahudi için memnudur. Şabat'ta evden kamusal alana herhangi bir eşya çıkartamaz. Bu zorluğu aşmak için Yahudiler ERUV adı verilen bir hile-i şeriyyeye başvurur. Sokağın yahut yerleşim yerinin bir kısmı bir sözleşmeyle göstermelik kiralanır yahut vehmi bir hat ile kendininmiş gibi yapılır. Bir Musevi ahbabım, Adalar Belediye Başkanı'ndan oturduğu sokağı göstermelik şekilde kiralamak isteyen bir yakınından bahsetmişti. Elbette mevzuat müsait değil fakat bizim Musevi ısrarcı olmuş, sembolik bir ücret karşılığında en azından kağıt üstünde sokağın kendisine kiralandığını gösteren bir belge verilmesi konusunda. Eruv sonrası çizilen vehmi hat, kamusal alanın bir kısmını da sizin evinize dahil ediyor, dilediğiniz gibi davranabiliyorsunuz Şabat günü. Büyük konfor.

İsrail'in, Eruv yapan bir Musevi gibi, kendisine direkt ve endirekt ait topraklar olarak vehmettiği bir dünyada yaşıyoruz. Belediye başkanıymış gibi yapan Amerika, bu sözleşmeyi sürekli uzatıyor. Ve Eruv, İsrail'e dilediği gibi davranmak hakkını tanıyor. Eruv yapılmış sokağın sakinleri İsrail'den ne zaman rahatsız olsa "antisemitik" yaftası yememek için mahcup bir eda ile başını başka tarafa çeviriyor. Ve arsız Eruvcu, sokağın öz sakinlerine dehşet salıyor. Kağıt üstünde sokağı kiralamış gibi yapıp, konu komşunun evini taciz ediyor; düne kadar çadırda yaşadığını unutup, sokaktaki evlerin hepsi üzerinde hak iddia ediyor.

Belediye başkanından da, asalak yardımcılarından da bizar mahalleli. Gel gör ki seçim yapılmıyor. Bir seçim yapılsa ne olacağını herkes biliyor. Belediye başkanı, Mahmut Abbas gibi, gasıpların meşruiyetiyle o koltukta oturuyor. Bir zamanların şanlı şevketli devletlerinin başkanları Eruvcunun şebeği, papağanı olmuş. Sözde Prusya'nın varisi, Alman şansölyesi Olaf Scholz, hastane saldırısından iki saat sonra hiç utanmadan tivit atıyor "Acımasız terör. Savunmasız sivillerin infazı. Öldürülen bebekler, kaçırılan çocuklar. Aşağılanmış Holokost kurtulanları. Kanımızı donduruyor. İsrail'in buna karşı kendini savunma hakkı vardır. Bir devletin vatandaşlarını koruma görevi vardır" diyerek saçmalıyor. Hakikate takla attırıyor. Eruvcunun devlet olduğunu, buna hakkı olduğunu söylüyor, zira gebe. Oysa sokaktaki herkesin malumu ki İsrail bir devlet değil, IDF terör örgütünün siyasi kanadı. Nasıl Sinn Fein IRA'nın, Batasuna ETA'nın, HDP PKK'nın siyasi kanadıysa, İsrail aynı şekilde IDF terörünün siyasi uzantısı. Devlet gibi davranmayan bir yapı, satın alınmışlar devlet dedi diye devlet olmaz.

Sokağın sakinleri huzursuz. Bu dağdan gelip bağda huzur bırakmayan işgalci geldi geleli ne sokakta, ne dünyanın geri kalanında huzur kaldı. Eruvcu sadist, narsisist bir psikopat; ona Eruv hakkını veren belediyeyi ise 46'lık deliler idare ediyor, Tanrı'yı savaşa zorlamaya ant içmiş, asıl yeri tımarhane olan deliler... Mike Pence'in karanlık bakışlarında gördüğümüz şeytanın mümini bir deliler topluluğu, bir psikopata, sokağın ahalisine dilediği gibi eziyet etme ruhsatı veriyor. Sokağın aklı selim sahibi sakinleri bu psikopatlığa müşterek şekilde dur demedikçe bu aymazlık, bu bezirganlar saltanatı devam edecek. Aklı başında Yahudiler, Hıristiyanlar, Müslümanlar, Hindular, Marksistler, anarşistler, liberaller, zenciler, beyazlar, çekik gözlüler; hulasa, aklı başında kalmayı başarmış kim kaldıysa bu tımarhane misali sokakta, kendisine zarar veren Eruv Sözleşmesi'nin sonlandırılması için ayağa kalkacak. İnanın az kaldı. Eruv Sözleşmesi, sokağın ahalisinin eliyle sonlandırılacak! İşte o gün, o kasabada belediye seçimleri de yapılacak!

23 Ekim 2023 Pazartesi
Anlamak istiyorsanız okuyun
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kaknüs Yayınları'nın Türkçeye kazandırdığı Kevin MacDonald'ın Eleştiri Kültürü isimli eseri, yazarın bir Yahudi medeniyeti olarak adlandırdığı 20. Yüzyıl'ın şifrelerini çözmeye çalışan bir eser. Varlığımız nasıl oldu da bir başka milletin varlığına armağan oldu, bunu anlamaya çabalıyor MacDonald. Eser ve yazarı, böyle bir içeriğe sahip olduğu için elbette antisemitik olmakla itham edilmiş. Beklenmedik şey değil doğrusu. Öte yandan özenli bir dil ile kaleme alınmış bu kitabın antisemitizmle uzak yakın alakası yok. Artık hepimizin malumu, İsrail ve İsrail'in çevresindeki radyasyon halesini sorgulamak hiçbirimizin haddi değil bu kabule göre. Dilediği gibi kan akıtıp dilediği gibi toprak işgal edebilen bir devleti ve bu devletin ardındaki aklı sorgulamaya çalıştığınız anda ırkçılıkla yahut antisemitizmle itham ediliveriyorsunuz. İşte, dün Berlin'de, İsrail çocukları öldürürken İsrail'e destek yürüyüşü yapıldı ve Cumhurbaşkanı Steinmeier, antisemitizme geçit vermeyeceklerinden dem vurdu. Müphem bir şey bu kavram. Size durup dururken Nazi diyebilirler, antisemitik ilan edebilirler. Tutarlı olmak zorunda da değiller. Yafta makinesi onların ellerinde. MacDonald bu baskıya direnerek sorgulamasını yapmış.

Eserin ilk yüz sayfası uzunca, ancak besleyici bir önsözden oluşuyor. Geleneksel dünyaya ait kurumların, geleneklerin, ilişki biçimlerinin yıkılarak yerine yeni bir dünya inşa edilmesinin ve bu yeni dünyanın yeni elitlerinin, İsrail'in çıkarı yaşamak gibi bir vazifesi olduğunun gayet vazıh şekilde anlaşılabileceği bir önsöz bu. Batı'nın cahil toplumları nasıl oluyor da kendilerinin olmayan savaşlara çocuklarını yollayarak hem katil-zalim hem maktul-kurban olabiliyor; yine bu önsözde anlayabiliyorsunuz.

Sosyal bilimlerin ve ideolojilerin yine İsrail'in çıkarlarına hizmet edecek şekilde nasıl tasarlandı ve ister istemez gentile düşünce şeklinin bu çıkarları uygun şekilde yeniden yapılandırıldığını da çok güzel örneklerle ortaya koyuyor MacDonald.

700 sayfalık bir kitap; bir köşe yazısında uzun uzun iktibas edebilmemin imkanı yok. Ancak eğer sizler de yaşadığımız dünyanın nasıl olup da bu kadar standartsız, yahut standardı insanlığa rağmen bir dünya olduğunu düşünüp duruyorsanız ve Fazıl Say gibi Batı'yı düşünce özgürlüğü olan bir yer ve gelişmiş medeniyet merkezi zannederek hayal kırıklığına uğramışsanız, bu kitabı okuyunuz. Okursanız nasıl bir körleştirme ve köleleştirme ile karşı karşıya bulunduğumuzu anlarsınız.

26 Ekim 2023 Perşembe
Filistinli anonimleşmeyecek
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.
İyi yahut kötü niyetle yayılan bir şayia, Hamas'ın Filistin halkını temsil etmediğine yönelik bir kanaati yaygınlaştırmaya çalışıyor. Burada hakikati savunmaktan ziyade, Filistin davasını, terör örgütü ilan edilmiş bir direniş gücünden ayrıştırarak, davayı kurtarmak gibi bir kaygıyla davrananlar olduğunu da gözlemleyebiliyoruz. Hamas'ı PKK ile mukayese edenler dahi var. Cahilce bir yaklaşım, ancak dinleyen kulaklar, savunan ağızlar bulabiliyor kendisine. Emperyalizmin taşeronu PKK ile emperyalizme direnen bir örgütün ne gibi bir benzerliği olabilir ki?

Öncelikle unutmamamız gereken en temel hakikat, Filistin sorununun, Hamas'ın gerçekleştirdiği 7 Ekim operasyonu ile başlamadığıdır. Hangi yaşta olursa olsun, şu anda hayatta olan kuşak, ömrünün tamamını bu sorunun safahatine tanıklık ederek geçirdi. Elbette Filistinli çocukların önemli bir kısmı bu imkana sahip olamadı, zira buluğa ermeden İsrail barbarlığı canlarını aldı. Bugün, dün, önceki gün, yıllar yıllar önce vs. mütemadiyen çocukların canına kıya geldi İsrail. İnternet videolarında meyhane adabını ve ayıplarını anlatırken aleme nizamat veren Metin Akpınar'ın, çoklu rezalet olarak nitelendirilebilecek ayıbı sayesinde varlıklarından haberdar olduğumuz kızlarının hazin hikayesini dinlerken aklıma geldi bu durum. En azından bizi üzecek bir hikayeye sahip olabilme olanağı olmuş kızcağızların. Filistinli yavrulara nispetle şanslı bir bahtsızlık... "Meyhanede şerefsizlik olmaz" buyuran mütefekkirimiz Metin Akpınar, mefhum-u muhalifiyle meyhane hariç her yerde şerefsizliğe açık kapı bırakadursun, biz konumuza dönelim.

Filistin davasına şehadetimiz bizleri belli başlı konuları almanaklara müracaat etmeksizin hatırlar kılıyor. Bu zulüm sergüzeştinin uzun yıllara sari bir ortak noktası var ki, hadise tam da orada düğümleniyor. Akan kandan, İsrail'in çocukları katletmesinden yahut Batı'nın hadiseye ikiyüzlü yaklaşımından bahsetmiyorum. Onlar vaka-i adiyeden sayılır artık. Bence asıl altı çizilmesi gereken şey, Filistin halkının tutarlı bir şekilde anonimize edilerek Kızılderilileştirilmesi barbarlığıdır. Filistin'den bahsederken, opak noktası olmayan, şeffaf bir heyuladan bahseder gibi bahseden Batılı, ayıklanması gereken yabanıl bir ottan bahseder gibidir.

Öncelike sormalı: "Hamas Filistin'i temsil etmiyor" söylemi ile Hamas da dahil olmak üzere Ortadoğu'daki bütün İhvancı hareketleri terörist ilan edenler, Filistin halkının temsilcisi olarak kimi görüyor? Elbette birtakım safdiller çıkacak ve "Mahmut Abbas ve El Fetih" cevabını verecektir. Oysa 1991 yılında İsrail, Yaser Arafat ve El Fetih'i Filistin'in temsilcisi olarak kabul etmiyor, Arafat haricinde bir kimseyi ön plana çıkarmamaları halinde Filistinlilerle müzakere etmeyeceğini söylüyordu. O yıllarda Filistin halkının Yaser Arafat'a büyük bir desteği vardı. Bu destek son yıllarda kendisini Hamas'ın arkasında gözler önüne seriyor. Arafat'ın halefi Mahmut Abbas, Filistin sokağındaki meşruiyetini kaybedeli çok oluyor. Bu sebeple Filistin'de bir türlü seçim yapılamıyor; yapılsa Abbas ve El Fetih ciddi prestij kaybına uğrayacak, Hamas büyük zaferle çıkacak. Bu herkesin malumu.

İslamcı terörist olarak yaftalanan Hamas temsil edemiyor bu halkı, seküler zihne sahip El Fetih temsil edemiyor, Ahmet edemiyor, Mehmet edemiyor... Peki kim temsil etsin? Dışarıdan bir gücü, Ürdün'ü muhatap almak istiyor İsrail, çünkü Filistin halkını sürmek, Ürdünlü kılmak istiyor. Devletleşme sürecini sabote ettikleri Filistin'in bir devlet gibi temsil edilemeyeceği açık. Var olan temsil olanakları da sürekli ve tutarlı biçimde reddediliyor. Filistin halkı kimi ve hangi yapıyı umut olarak görüp arsına kümelense, Batı tarafından kötü çocuk ilan ediliyor. Desteğini kaybettiği anda ise bu yapılara kısmi meşruiyet izafe ediliyor. Yıllardır sahneye konulan plan, Filistin'in anonimize edilmesini ve adeta vasi atanmış bir etnik topluluk olarak sorun oldukları bölgeden artık uzaklaştırılmasını tazammun ediyor. Anonim, iradesiz, savunmasız, reflekssiz, reaksiyonsuz Filistinli isteniyor. Filistin halkının tabiatına hiç uymayan bir şey bu. Yok görülen, yok sayılan bu halk anonimleşmiyor ve direniyor; gelecekte de yeni temsilciler çıkararak direnmeye devam edecek. Bu direniş, motifi ne olursa olsun, zafere ulaşmadığı sürece terörizmle itham edilecek.

2 Kasım 2023 Perşembe
Biraz itimat biraz tevekkül
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Çocukluk çağlarımdan kalma bir alışkanlıktır, hevesle dinlediğim Kur'an-ı Kerim kıssalarını, bir roman okuru gibi, kendimi hikayenin kahramanlarından biri yerine koyarak tefekkür ederim. Lakin ne Nuh Neciyullah, ne İbrahim Halilullah, ne Musa Kelimullah ne de İsa Ruhullah aleyhimüsselam yerine değil haşa; ümmetlerinden, civarından bir adammışım da, hadisata bizzat şahit oluyormuşum gibi... Çocukça bir hevesle, Üç Silahşör okuyormuşum da Athos'un Kardinal'e diklenişini izliyormuşum gibi bir halet-i ruhiyeyle, la teşbih.

Mûsa aleyhisselamın kıssası ne zaman gelse dehşete kapılırım. Hazretin ardınca Mısır'dan çıkmaya, Kızıl Deniz'e karşı durmaya çölde kırk yıl yalpalamaya, O, Tur Dağı'ndayken sapıtanlardan olmamaya tahammül edebilir miydim? Şükrederim, bütün bunlarla sınananın ben olmadığıma ve bilirim sürekli bir sınanma içinde başka başka akabeleri aşmakla mükellef olduğumu.

Sanırım en zorlanacağım an, Kızıldeniz'in önüne varıp da, hiç kimsenin ardı sıra sökün eden Firavun'un ordusundan kaçacak yeri kalmadığı o an olurdu. Ardınız dağ, önünüz deniz, peşinizde gözü dönmüş Firavun, refakatinizde kadın, çoluk-çocuk, ihtiyar... Tevekkülün de bir haddi var. Firavun'un sarayından çıkıp gelen ve öfkelenince kekeleyerek konuşan bir Zat (a.s) size "Korkmayın" diyor... "O Allah'ın elçisidir, vardır bir bildiği" diyemeyecek olmaktan ürkerim.

Ansiklopediye göre en derin yeri 3048 metre, ortalama derinliği ise 500 metre olan Kızıl Deniz'e "Feevhaynâ ilâ Mûsâ enidrib biasâkelbahr" fermanını işitip vurunca Hazreti Mûsa, deniz yarıldı. Yarılmış değil, şahit olmadık ancak haber kaynağımız muhbir-i sâdık Kur'an-ı Kerim. Hikaye anlatır gibi değil, şahit olmuşuz gibi zikrederiz. Yarılan denizin her parçası bir dağ cesametindeydi. Sağı-solu sulardan dağların arasına girmek ve meçhule doğru yürümek, yürürken de korku ile itimat arasında bir hissi yumru gibi sadrında taşımak hayali düşündükçe beni ürkütür.

Hikaye deyip geçmiyoruz elbette. Bu darb-ı mesellerde hepimiz için ibretler var. Günlerdir içim daralmış, önümüzü göremez vaziyette, ardımızda insafı olmayan düşmanlar, dev misali Câlutlar, filler ve ene rabbikumul â'lâ diyenler varken düşünüp duruyorum. Bu dağ ile deniz arasına sıkışmış kavmi selamet sahiline çıkartacak olan yine Allah'tır. Analiz kâr etmeyince itimada ve tevekkülle râm olarak, Müslümanlık gereği, vaktin gereği neyse yetine getirmeye çalışıyorum. O selamet demini ben görür müyüm bilmiyorum ama şunu biliyorum: Hz. Mûsa'dan şüphe edenler, Tâlut'un ordusundayken su içenler, Sâlih'in devesinden suyu esirgeyenler kaybettiler. Kaybedenlerden olmamak için, elbette bir ferec gelecek diyorum, o sudan içmemeye, Allah'ın rızkını, onun kullarına çok görmemeye çalışıyorum. Ben ben diye diye anlatılası mevzu değil, ancak şahsi bir hissiyat ben demeden anlatılmıyor. Kusuruma bakmayınız.

Bir nefha-i Mesih gelir, cümle ölmüşler dirilir. Bir de bakmışız, karşı kıyıdayız... İtimadım budur. Bu sebeple sevad-ı âzamda duruyorum.

9 Kasım 2023 Perşembe
Gazzeli çocuk paradigmayı değiştiriyor
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

İsrail barbarlığının Aksa Tufanı operasyonuna bir reaksiyon olduğunu öne sürenler, cevap bulmaları imkansız bir sualin muhatabıdır: Peki, İsrail'in Gazze'ye yönelik planladığı demografik dönüşüm ve işgal hedefi, vehleten, bir anlık öfkeyle mi ortaya çıktı?

Siyonist aklını bir parça olsun tanıyan herkes, bunun uzun vadeli bir planın sahnelenmesi olduğunu anlayacaktır. Dolayısıyla Hamas'ın, sivil yerleşimcileri sebepsiz bir saldırıda bulunduğu iddiasının ne kadar boş olduğu ortadadır. Hamas, işgal altındaki topraklarda müdafaa harbini vermektedir; İsrail'in planlı, programlı genişleme planlarına karşı mücadele etmektedir.

Batı açısından tarih hiçbir zaman geriye dönülmeyecek bir yere doğru evrildi. 20. Asır'da eşitlik ve özgürlük temelinde hümanist, yeni bir medeniyet inşa ettiğini ve bunu dünyanın geri kalanına ihraç edeceğini söyleyen Batı'nın idealizmi ve iddiaları altı yerde çöktü. Ruanda, Bosna Hersek, Irak, Afganistan, Suriye ve Filistin; yaygınlaştırılmaya çalışılan yeni medeniyetin, kolonyalizmin bir üçüncü safhası olduğunu ortaya koydu. "Gerçek Batılı değerler bunlar değildir. Demokrasi, insan hakları, çoğulculuk, eşitlik, hürriyet gibi değerler Batı medeniyetinin temelini oluşturur. Bunun haricindeki bütün tutumlar, Batılı değerlerden sapmadır" kabulünün boş ve temelsiz olduğu muhakkaktır. Geçici bir dönem demir perde ülkelerine karşı yıpratıcı bir argüman olarak kullandığı bu değerlerin, kendi toplumsal tabakalaşması içinde tatbik edilebileceğini ancak dünyanın geri kalanına Şamil kılınmayacağını Batılı da en az bizler kadar iyi biliyor.

İkinci Dünya Savaşı sonrası Avrupa'da yaşanan demografik başkalaşım, Batı'nın bir Yahudi Hıristiyan medeniyeti olduğu tezi ile Müslümanları ötekileştirme suretinde bir savunma mekanizması ortaya koydu. Kıta içinde İslami değerlerin ve Müslümanların ötekileştirmeilmesi üzerinden yeni bir kolonyal tutum geliştirildi. Bir nevi köle eleştirilmiş alt sınıf yaratılarak bunların antik Yunan'dan beridir kölelerin gördüğü işleri maaş karşılığı alması sağlandı. Bu Karl Marx'ın gönüllü kölelik dediği şeydir. Refah toplumu bir yandan zenginliği paylaşır gibi gözükürken, diğer yandan sağlık eğitim sigorta, emeklilik gibi nevzuhur kalemler ile devlete ve sisteme bağlı bir vatandaş artı göçmen profili yaratmaktadır. Herkesin oynaması gereken rolleri peşinen kabul ederek oyuna girdiği kabulünden yola çıkan bu sistem, dünyanın geri kalanının emeklerini bu kadar endirekt sömürmez. Bazen kendi itiraflarıyla bazen sessiz kalarak daha açık şekilde sömürür. Endonezyalı bir mobilya işçisi aylık 70 $ maaşa çalışmazsa, Avrupa'da 500 Euro' ya bir masa, dört sandalyelik teak mobilya satın alınamaz. Bangladeş'te tekstil işçileri neredeyse klasik kölelik şartlarında Çalışmaz ve karın tokluğuna çalışmazsa, Almanya'nın kek mağazası 10 Euro'ya pantolon satamaz.

Ekonomik eşitsizlikteki bu aymazlık, Batı tarafından uzun süre fırsat eşitliği, insan hakları, en azından herkesin mülk sahibi olabileceği bir özgürlük ortamı tesis edilmesi, insan hayatının değeri gibi ifade edilmesi bedavadan idealler ile gizlenmiş, kale toplumu bir eşitlik toplumu olarak sunulmuştu. Bir zamanlar mülklerinin ellerinden aldıkları Afrikalılara İncil veren Avrupalının soyu, sömürdüğü dünyaya şimdi İncil dahi vermiyor, demokrasi özgürlük değerler adı altında hayaller satıyor. Pahası ise dünya hayatı. Yaşayamadan ölüp gittikleri, hesabın mahşere kaldığı bir alışveriş bu.

Gazzeli çocuklar ölürken bu yaratılan yalancı vahanın, bir seraptan başka bir şey olmadığını tüm dünyanın yüzüne haykırıyor. Batı on yıllardır hiçbir temeli olmadığını herkesin biliyor olmasına rağmen, utanmazca ahlaki bir üstünlükle yaklaştı, sürekli sömürdüğü insanlara. İnsanlar işlemedikleri kabahatin, gelişememişliklerinin, medeniyetsizliklerinin mahcubiyetini hissettiler Batılılara karşı. Filistin'in çocukları, ne olduğunu bilmedikleri Holokost'un faturasını ödediler nesiller boyu. Hiç kimsenin aklına "başkasının yediği yemeğin faturasını niye bu çocuklar ödüyor? Bu toprakların insanlarının sizin antisemitizminizle ne alakası var?" diye sormak gelmedi. İşte bu sorular soruluyor. Bize Montessori modelini büyük bir kibirle öğretenler, kendi bulaşıklarını başkalarının önüne fırlattıklarını fark ediyor. Çok sürmez, biz görürüz; bu devran değişir. çünkü bir paradigma tıkandığı ve işlemez olduğu anda yerini yeni bir paradigmaya bırakır. Yeni bir kölelik modeli inşa edemeyecekler, hayali cennetleri yıkılıp gidecek. Temenni değil, analiz neticesi söylüyorum. Bir dahaki yazıda buradan devam edelim.

Son söz, Hamas bir terör örgütü değildir.

13 Kasım 2023 Pazartesi
İİT'den bize ne?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Efendimiz aleyhissalâtü vesselam "Kemâ tekûnû yüvella aleyküm" ferman buyurmuşlar. Siz nasıl olursanız, öyle idare olunursunuz. Bu hadis-i şerifi bilmeyenimiz yoktur. Velakin daha az bildiğimiz bir ihbar-ı nebevi var "Mâ min emîrin yelî emral müslimîn. Sümme la yechedü lehum ve yensahu illa lem yedhul maahum cenneh". Müslümanların idaresinde bulunup da onlar için samimiyetle çalışmayanlar, o Müslümanlarla beraber cennete giremezler. Sadaka Rasulullah.

İslam İşbirliği Teşkilatı'nın Riyad'da gerçekleştirdiği zirve ile ilgili yazmaya niyetlendim evvela, sonra baktım haşa ben Hazreti Mesih Aleyhisselam değilim ki, bir nefhamla, kelamımla ölüler dirilsin. Madem ölmüşler, gömün gitsin. Ölüsüne bir tas suyu dökenin de... Kazak Abdal söylesin gerisini. O halde hiçbirimizi şaşırtmayan bu zirve hakkında herhangi bir yorum yapmayalım. Zaten birbirimize karşı bir parça dürüst olacak olursak bir başka netice de beklemiyordu hiçbirimiz.

Evvel zikr ettiğim hadis-i şerifi düşünürken (haşa o varken zihin başkasından medet istemez, lakin insan zihni seyyaldir oradan oraya seyahat eder) aklıma Karl Marx'ın toplumsal dönüşümle ilgili tespiti geldi hatırıma. Birinci sınıf talebesine anlatılan teoridir: "Tabandaki dönüşüm üst yapıyı dönüştürür". Dönüşüm ümitlerini anlamsızca idareye bağlayanların, burada yaşadıkları hayal kırıklıklarıyla "bizden bir şey olmaz" diye yakınmalarının bir manası varsa, o da ellerindeki enstrümanlarla, her neyse onlar, bu idareleri değiştirme iradesi ortaya koymamalarıdır. Bundan başka bir nakisa görmüyorum ben.

Velakin şunu tespit etmek hiç de hayalin rüşvetini kabul etmek değildir: Alem-i İslam 19. Asır'da girdiği şoktan çıkamazdı. İsrail'in güvenliğinden başka bir fonksiyonu olmayan rejimler artık çatırdıyor. Zira onlar için samimane çalışmayan, onlar ile aynı cennete giremeyecek idarecilerden bizar, kendilerini ve zenginliklerini kapitalizme sermaye edenlere tepkili kitleler meydanlara çıkıyor. Mısır'da çatlayan yumurta, Siyonist eliyle sıvandı. Velakin civciv kafasını gösterdi. Artık alttaki nedir görüyoruz. Lübnan'ın Marunisi Müslümanı Şiisi Sünnisi illallah dedi. Baas rejimlerinin baskısı altında kuzu gibi yetişmiş Irak, Suriye ahalisi cesur mücahitler çıkardı. Ezcümle, kadro değişti, maç yeniden başladı. Evet bir altın kadro değil ama en azından kim olduğunun farkında kimselerden müteşekkil. Sahte mehdilerin, mücrim mesihlerin yerden pıtrak gibi bittiği bir coğrafyada, ümidi muhayyel kurtarıcılara râm etmeyenler...

İİT toplantısını önemsemeyişim bundan dolayıdır. Madem "kema tekûnû yüvella aleyküm" var, öyleyse bu dönüşüm, bu reaksiyon, bu başkalaşım İİT'yi de dönüştürür, sarayları da dönüştürür, kralları da dönüştürür.

Öyleyse bize ne İİT'den?

16 Kasım 2023 Perşembe
Bu deriden sahtiyan olmaz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Türkiye'deki toplumsal tabakalaşmanın herhangi bir gerçekliğe dayanmadığını, aksine muhayyel bir sınıfsallaşma olduğu hususundaki kanaatimi daha evvel beyan etmiştim. Bu sebeple kendinden bahsedebileceğimiz bir toplumsal tabakalaşma değil olsa olsa bir yarılmadır.

Evet, bu garip bir üsttenciliğin ve içselleştirilmiş elitler gettosunun ortaya çıkmasıyla neticelendi. Elitlikleri ise paçalardan damlayan süflilik sosuyla servis ediliyor oluşuyla komik ve anlamsız. Bir görmemişlik ve sonradan görmelik, Anadolu ile arada kapanmaz bir deruni mesafe, yerele karşı hor bakma ve neticesinde amorf bir hayat tarzının âla-yı vâlâ ile tervic-ü tahsin edilişi...

Eskiden muhafazakarlar kendi gettolarında yaşarlardı. Bu, yirminci asırda zelotlaşmış her dünya muhafazakarının neredeyse tek ortak refleksiydi. Şimdilerde elitler gettolarında yaşıyor, şehrin ve ahalisinin erişemeyeceği korunaklı alanlar talep ediyor. Çocukları özel okullarda, kendileri ise sınıftaşlarının, sosyal ilişkilerin minimize edildiği sosyalleşme alanlarında izole bir korunma ile toplumsal vebadan korunuyorlar. Velakin bu içselleştirilmiş gettoluluk hali, adeta maske ve eldivenle, kerhen dahil oldukları toplumsal mahalleri tanzim etme arzularını bir türlü gemlemiyor. Kendi mutantlaşmış zihinlerini, halen bir parça organik, otantik kalmayı başarabilmişlere dayatmak istemeleri tahammül edilmesi müşkül şeydir. Caminin cumanın düzenini dahi bunlara sormadan koyamayacağınıza iman ediyorlar.

Çok rica ederim, bu yazıyı buraya kadar büyük bir sabırla okumayı başarmış pek sevgili dost, şu sorunun cevabını birlikte arayalım: Türümüzün ve mahallemizin, gerek aşağılık kompleksi gerekse orta halli mütehammil tabiatı sebebiyle yüz küsur yıldır bu kitleye doğru on adım attık. Allah aşkına insaf ile söyleyin, kendilerinden size karşı atılmış bir adım ile mukabele gördü mü bu yaranmacılık? Bir nigâhı uğruna denizleri tutuşturacağınız, alnında halka halka aşüfte kakülüyle size burun kıvıran o yabani ottan hiç murad alabildiniz mi?

Cevabı ikimiz de biliyoruz. Keçiboynuzundan pekmez, midye kabuğundan sedef, çöven otundan helva çıkaran siz kabiliyetli dostlar, Allah aşkına bu takarrüb hevesinizden bir netice çıkarabildiniz mi? Çıkaramazsınız. Sorsanız, toplumu kutuplaştıran sizlersinizdir. Ya hu, her temerküz ettiğiniz yerden fersah fersah kaçmak uğruna milli menfaatlere, kamu yararına, şanlı bayrağa, devlete, dillerine pelesenk ettikleri Atatürk'e bile, sırf sizler oradasınız diye sırt dönmedi mi bunlar?

İşte izlediğimiz oyunun elan devam eden perdesi: Filistinli yavrular, gözü dönmüş düşman tarafından katledilmesin, eşkıya dünyaya hükümran olmasın diye çırpınıp duruyorsunuz. Sırf siz o saftasınız diye İsrailcilik yapanlara denk gelmediniz mi? İronik bir iddia ancak artık eminim; bunları Filistin davasına ısındırmak istiyorsanız, kerahat vakti "İsrail" diye bağırın; zaten Avrupa'da modalanan Filistin destekçiliğine imrendikleri için, henüz akşam okunmadan ellerinde Filistin bayraklarıyla sağda solda gezmeye başlayacaklardır. İş ki sizden uzak bir başka cepheye konumlanabilsinler.

İzmit'te o malum kahve zincirinde gerçekleşen ve maalesef vandallığa varan sözde boykot misyonerliğini ben de ayıpladım. Ayıptır. Esasta doğru olup usulden kaybedilmez en haklı davamız. Velakin, sırf size muhalif, muarız bir şey yapacağım diye o boykotlara gelesi markanın havariliğini yapmak, "Filistinli çocuk ölürse ölsün" demek normal bir halet-i ruhiyenin mahsulü olabilir mi? Politik bir aksiyon deseniz değil, kimlik müdafaası deseniz değil. Saçma sapan bir şey. Düpedüz izansızlık. Hayır söyleyemeyen susayım diyemiyor. İş ki, sizden ayrışıp içsel gettosunu tahkim etsin. Hayatla ilgili bütün duruşlarını, sizin konumunuza göre belirleyen bir fikirsizlik hali bu. Cahil mi cahil. Lakin hem kel hem fodul. Allah aşkına hepimiz bilmiyor muyuz sebep ve sonuçların neler olduğunu? Neden bilmiyor gibi davranıyoruz? Sırf siz oradasınız diyedir, rast geldiğiniz pek çok garaip. Bu da malumunuzdur.

Ve selamün alâ menittebeal hüda!

Bu sorulara hepimizin benzer cevapları var. Yazık. Çok yazık. Bu bahiste tek teselli, sizin kendi pozisyonunuzu ortaya koyabilen kimseler olduğunuz, buna mümasil doğru yerde yer aldığınız gerçeğidir. Toplumsal yarılmayı siz talep etmediniz, siz derinleştirmediniz. Aksine davul derisini diker gibi bunlara doğru onlarca adım attınız, bunlar gibi olmaya çabaladınız. Müsterih olun, sizlik bir durum yok. Bu deri sahtiyan olmadı. Bu kadar.

20 Kasım 2023 Pazartesi
İsrail Über Alles
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Almanya'nın İsrail'e şartsız desteği, adeta Türkiye'nin Azerbaycan ile kurduğu içsel ilişkiyi andırıyor. Bu durumu, Almanya'nın Holokost ve antisemitik geçmişi sebebiyle takınmak zorunda olduğu bir tutum olarak yorumlayanlar çoğunlukta. Mümkün olsa Almanya'nın, bu bağlardan kurtulması halinde, daha özgür bir dil kullanabileceği anlamına gelen bu yorumun çok da doğru olmadığı kanaatindeyim. Elbette Almanya'ya karşı güçlü bir argümandır, kullanılabilir; lâkin hakikat bu noktanın çok ötesindedir.

Elbette Almanya'nın mevcut tutumunun ikinci Dünya Savaşı'yla doğrudan alakası vardır. Fakat bu kolektif suçluluk bilincinin çok ötesinde bir şeye evrilmiştir. Almanya, savaş sonrası, yeni bir benlik yeni bir karakter yaratmak hedefiyle çıkılan yolda İsrail'in merkeze alındığı bir kimlik inşasına soyundu. Yani, denilebilir ki, Türkiye – Azerbaycan münasebetinin çok ötesinde bir içselleştirme ile İsrail'i ve İsrail'in çıkarlarını kendisiyle eş görür bir zihin ortaya çıktı. Elbette tepemizde Demokles'in kılıcı gibi sallandırdıkları antisemitizm bahanesi aslolanın üzerindeki zırhtır. Bu zırh ile korunuyor, İsrail'i koruyor, bu zırh ile kendi kimliğinin bir başka şeye dönüşmesine de mani oluyor.

Elbette Yahudi bilim adamları, sanatçılar, düşünürler; günümüz Avrupa kültürünün ortaya çıkışında önemli katkılar sağladılar. Bu yadsınamaz hakikat, Yahudilik ve Avrupa arasındaki bağları izah etmek bakımından bir anlam taşır; fakat günümüz Almanyası ile İsrail arasındaki ilişkileri anlamlandırmak açısından çok da büyük bir anlam taşımaz. Zira inşa edilen yeni kimlik, kendisini tarihsel olarak o kadar da geriye yaslamaz. Almanya, kalbi İsrail'de atan bir adam gibidir. Elbette bütün Almanların böyle bir dönüşme uğradıklarını iddia etmek zordur. Kendisinden bahisle, çok derin ve köklü bir kimlikten bahsettiğimiz Almanlık, yetmiş senede külliyen dönüşebilir değildir. Bu sebeple, inşa edilen yeni kimliğe karşı halen içsel itirazlarla karşılaşmak mümkündür. Velakin, özellikle Hıristiyanlığı Yahudi merkezli bir doktrin olarak okumaya eğilimli kitap Protestanlığı, kültürel iç içe geçmişliği vurgulayan Avrupalılık şuuru ve elbette kolektif suçluluk duygusunu yaygınlaştıran eğitim gibi âmiller neticesinde, Almanya kendisini İsrail ile bir görmektedir. Bu sebeple İsrail'in işaret parmağı kesilse, Almanya kendi işaret parmağını ağzına götürür, o sızıyı hisseder.

Böylesi bir zihni birleşiklik, bütünleşiklik içindeki Almanya'nın, her geçen gün ölçüsüzce artan sivil can kayıplarına karşı neden duyarsız olduğunu, Holokost'un getirdiği vicdani yük üzerinden tartışmak, dolayısıyla meseleyi vicdani bir zemine çekmek, sanki Almanya ve İsrail diye iki ayrı hissiyat varmış da birini diğerine karşı ikaz ediyormuşuz anlamına geleceği için manasızdır. Hem zaten mesele, vicdani bir zeminde yürüse, o uyarılmış vicdan burada da bir şeyler söyler hale gelir. Ve İsrail'in katlettiği bebeklerin görüntüleri, kolektif suçluluğu İsrail'e reflekte edecek ve bu vicdani yükün kısmen de olsa hafiflemesine sebebiyet verecektir. Velakin hadise bunun çok ötesindedir. Burada suçluluk duygusundan, vicdandan daha etkin bir kimlik var. Atan iki kalp yok, tek bir kalp var ve bu kalp Almanya'nın tesir edemediği bir kalp. Yeniden oluşturulan ve tarihsel köklerinden mümkün mertebe kopartılan Alman kimliği, sılasını İsrail'de buluyor. Sizin anlayacağınız "Deutschland Deutschland Über Alles" derken, parantez içinde gizli (İsrail) içten içe telkin ediliyor.

23 Kasım 2023 Perşembe
Biricik Holokost ve Habermas
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Habermas demişken, tarihe "Tarihçiler Tartışması" (Historikerstreit) olarak geçen hadiseyi hatırlamakta fayda var. Bu, 1986-87 sürecinde dönemin Federal Almanyasında Ernst Nolte'nin başını çektiği bir grup tarihçi ile Jürgen Habermas arasında geçen ve Alman kamuoyunun geniş kitlelerini cezbeden bir tartışmadır.

Söz konusu tartışmanın esası, Holokost'un gereksiz abartıldığını savunan bir grup tarihçi ile bunlara karşı ortaya konulan reaksiyondur. Devir, yetmişlerden beri süren neokonzervativizm tartışmalarının zirveye ulaştığı, Berlin'e Alman Milli Müzesi açmak isteyen Helmuth Kohl'ün tepkiyle karşılandığı seksenlerdir. Üstelik bu dönemde henüz Holokost'un boyutlarıyla ilgili yapılmış tek bir bilimsel araştırma yoktur. Mesele öyle bir tabudur. Böyle bir ortamda, Nasyonel Sosyalizm uzmanı Ernst Nolte ortaya bir tez atmış ve Holokost un elbette son derece büyük ve acı bir hadise olduğunu ancak dünya tarihinde buna benzer pek çok acı hadisenin yaşandığını, dolayısıyla Holokost'un dünyanın gelmiş geçmiş en kötü hadisesi olarak sunulmasının bir gerçekliğinin olmadığını; hatta Bolşevik katliamlarının Holokost'a eşdeğer derecede zalimce ve kötü katliamlar olduğunu, ancak Holokost konuşanların bu hadiselerden hiçbir zaman hak ettiği derecede yoğun şekilde bahsetmediğini dile getirmiştir.

Günlük ve haftalık gazetelerin sütunları bu andan itibaren bu tartışmanın yorumlarıyla dolmuş, hatta haftalık gazete ZEIT'ta yayınlanan makalesinde Jürgen Habermas "Holokost'un biricikliğini ve emsalsizliğini" savunmuştur.

Bu savunu, Holokost'un biricikliğine gölge düşürmesi muhtemel her türlü özdeş hadiseyi hafifletmeyi esas alan bir koruma kalkanına sahiptir. Şüphe götürmez şekilde büyük bir katliam ve insanlık ayıbı olan Holokost, adeta bir imtiyaza sahipmiş gibi bir konumda tutulmaktadır. Tevekkeli değil, batıda Holokost hadisesini birincil gündemi yapan merkezler, Ermeni Soykırımı iddialar hiçbir zaman yüksek sesle dillendirmemiştir. İsrail'in yıllardır süren sistematik soykırımının uluslararası toplum tarafından algılanması da benzer bir dirençle karşılaşır. Holokost'u gölgede bırakması muhtemel bir imaj çizilemez. İsrail, dilediği kadar cana kıysın, bu cinayetleri sistematik şekilde işlesin; bu şenaatin soykırım sınıfında değerlendirilmesi katiyyen düşünülemez. İnsanlık tarihinin en büyük yüz karalarından birini, canlı yayında izliyoruz. Üstelik biteviye nefret mesajlarını, İsrail çevrelerinin "daha çok kan akıtacağız" mesajlarını, öldürülen çocukların cenazelerini kutlamalarını midemiz kalksa da yutuyoruz. Bu, biricik Holokost'un rakipsiz olması gerektiği savıyla mümkün kılınıyor. "Ne oluyor kardeşim?" diyen engizisyon karşısına çıkarılıyor.

Sizin Habermas bu engizisyonun Bernardo Gui'sidir. Bu yazı, sevgili Yavuz Aytekin ile yürüttüğümü bir muhaverenin özetidir.

27 Kasım 2023 Pazartesi
Whataboutism ne hakikati kurtarır ne şahsı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kasım Küçükalp hocanın bir sözünü nakletti bir dostum: "İyi niyet belki insanı kurtarır ama hakikati kurtarmaz"! Gerçi hakikat savunulmaya muhtaç bir çocuk mudur, kurtulmaya müheyya mıdır, kişinin hakikate ihaneti hakikati bir şekilde haleldar eder mi vb. onlarca soru bu meyanda bir kenarda durmaktadır; lakin iyi niyetli olmanın da kendince bir iddiadan ibaret olduğu bir demde niyetine sığınarak başkalarının fiillerini yargılamak kusura bakmayın ama ahmakçadır. Dahası, kullandığınız enstrümanın ne olduğuna bağlı olarak niteliği değişen bir ahmaklıktır.

Şu sıralar en cari enstrüman whataboutism. Genel olarak devşirdiğim bir kanaat, whataboutism'e müracaat ile esasen hiç bir şeyi izah edemediği halde hezarfen gibi davranan insanların cehaletinin renginin kara olduğu yönündedir. Zira o laf kalabalığından teşekkül eden ufunet bulutu ve kaos, bu kimseye herhangi bir meram aktarmanızı, bir mesele izah etmenizi vs. nâmümkün kılar. Kara cehalet işte tam olarak budur. Dönüşmesi, bir başka şeye inkılab etmesi olanaksız, temerrüdi cehalettir bu.

"Gazze'de ölen çocukları boş ver. Tarikat yurtlarında çocukların başına neler geliyor. Ondan bahset" dediğinde bir kimse lal kesiliyor oluşumuz cehaletimizden yahut cesaretsiliğimizden kaynaklanmıyor. Whataboutismle korunan böylesi bir cehalet sukuttan başka bir şeyi hak etmiyor. Yoksa verilecek elli tane cevabı var o saçma sözün. Neyin ne olduğunu da hepimiz biliyoruz. Fatih'te, Fezvipaşa Caddesi'nde yürüyen eylemcilere motosikletiyle yanaşıp "Öyle yürümekle olmuyor" diye laf atıp kaçan onursuz korkak herifin "peki ne yapınca bir şey oluyor" sorusuna bir cevabı olmadığını ise hepimiz biliyoruz. Biraz whataboutism ve sizinle alakası olmayan insanların, dahası doğru dürüst duymadığınız, olduğu iddia edilen ve ekseriyetle yalan çıkan tezvirat ile sizleri çırak çıkarmaya çalışmak; hepsi bu. Boykota katılmıyorsa katılmasın. Katılmasın da, ne sebeple sizin boykot bilincinizi sabote etmek için whatabotism silahıyla sağa sola ateş ediyor? Bu sorunun onlarca maddelik cevabını da hepimiz aslında gayet iyi biliyoruz. Esasen hepimiz her şeyin farkındayız. En çok da, whatabotismin ne hakikati ne de şahsı kurtaracağının farkındayız.

30 Kasım 2023 Perşembe
Ateşkeste birkaç not
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Hazır ateşkes verilmiş ve Gazi'den aktüel haberler gelmez olmuşken, hadiseye ait birkaç notumu madde madde paylaşmak isterim. Zülf-ü yarr.

l Zamanın ruhu maalesef Gazze mevzuunda da kendini ortaya koydu. Yüce, müberra, hiçbir şeye alet olmaması gereken bir dava iken Gazze; maalesef kendi çıkar çevrelerini oluşturmaya başladı. Bu artık toplumumuzun bir hastalığıdır. Agâh olunmalı. Gazze hiç kimsenin PR malzemesi olmamalıdır.

l Maalesef bu meselede de reaksiyon ortaya koyarken aramızdaki münazaaları bir kenara koymayı başaramadık. Sürekli yan yana gelmek istemeyen figürlerin paralel aksiyonlarına şahit olduk. Bir şekilde yekdiğerine prim yaptırmamak için teveccüh etmeyen kanaat önderlerimiz gerçekten ses getirici bir eylem tertip etmeyi başaramadı. Sol örgütlerin, kendine çalışma mantığı ve hizipçilik damarlarımıza kadar sirayet etmiş durumda.

l Elbette Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın birtakım şeyleri tasvip etmesi, tahsin etmesi, bunlarla moral bulması çok önemlidir; velakin asıl önemli olan Gazze için yaptığınız şeylerin rıza-i Bari'ye muvafık olmasıdır. Reisi Cumhur'dan aferin almak için eylem yapılmaz.

l Dün sevgili Erem Şentürk'ün de söylediği gibi, aklı başında bir boykot işini başarabilmiş değiliz. Boykot, piyasa dengelerini değiştirme işi değildir. "Devlet bize daha iyisini sunsun" diyerek boykot yapılmaz. Bir fedakarlıktır her şeyden evvel boykot. Günlük alışkanlıklarınızdan fedakarlık edeceğiniz, gereğinde beyaz sabunla bulaşık yıkamayı göze alarak yapılabileceğiniz bir şeydir boykot. Sigarasından, gazlı içeceğinden fedakarlık yapamamışların Elon Musk'tan tavır beklemeleri olacak şey değildir.

l Pembe yanaklılarımız ne yazık ki mış gibi yaparak, kenardan kenardan, dikkat çekmemeye çalışarak Gazze hassasiyeti varmış gibi yapmaya devam ettiler. Ne çok pembe yanaklımız varmış... O burun büktükleri, beğenmedikleri, avam-ı nas yine izzetimizi itibarımızı kurtardı.

l Çocuk ne de önemli faktörmüş. Ana-babalar, kendi evlatlarından yola çıkarak siyasal aidiyetleri ne olursa olsun Gazze mevzuunda hassasiyet geliştirdi.

l Batı'dan icazet bekleyicilerimiz, Batı'da Gazze gösterileri başlayınca "demek olabilir bir şeymiş" kanaati devşirenler olduğu gibi, misalleri de Batı'dan verme yarışı başladı. Kendi söylemimizi üretemiyoruz, bu konuda hiç müktesebatımız yokmuş gibi...

Bu bahiste söz uzar. Yazmaya elimin varmadığı maddeleri, dilimi ısırarak kendime saklıyorum.

4 Aralık 2023 Pazartesi
Protestanlar ve İsrail
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Batı'nın İsrail'e olan desteğini, salt devlet desteğinden ibaret görmemelidir. Aksine Batı toplumları, elbette geniş toplumsal mutabakattan mahrum biçimde, çoğunlukla İsrail'in arkasında durmaktadır. Gallup'un yakın dönemde binin üzerinde ABD vatandaşı arasında yaptığı araştırma, makbul vatandaş sınıfındaki Amerikalıların ekseriyetinin İsrail barbarlığını desteklediğini ortaya koydu. Makbul vatandaş tanımının karşılığı olan Amerikan, beyaz, Anglo-sakson, Protestan, orta seviye eğitime sahip kitle genel olarak İsrail'e destek vermekte. Makbul vatandaş tanımının yalnızca kimliksel bir aidiyete matuf olmadığını, aksine bu kimliğin sizi müheyya kıldığı bir zihni refleksin tarifi olduğunu ortaya koyması bakımından kâfi mikyastır.

Evvela Protestanlık, özellikle günümüzde, içinde İsrail zaafı barındıran bir düşünüş ve yaşayış şeklini takipçilerine sunar. Katolik toplumlarda İsrail'e olan desteğin -gerçi arada öyle aman aman bir fark yoktur fakat altın karışım bakımından bu vurgu mühimdir- Prostestan topluluklara nazaran daha düşük oluşu, Batı Hıristiyanlığının bu iki temel direği arasındaki iki temel ayrımı bizlere hatırlatır: Evvela günümüz Katolikleri insani yardım faaliyetleri ile misyonerlik arasına mesafe koymuştur. Karitatif faaliyet adı altında Katolik misyonerliği yapmak gibi bir usul günümüz Katolikliği açısından mevzu bahis değildir. Elbette istisnalar olabilir. Buna karşın Protestanların insani yardım adı altında yürüttükleri faaliyetler neredeyse istisnasız olarak misyonerlik faaliyetidir. Zaten günümüz Katolisizminin misyonerlikten anladığı şey, evvelemirde elinden kayıp giden, yahut gitmekte olan Katolikleri kilisede tutabilme çabasıdır. Buna karşın Protestan misyonerliğinin hedefi, gönüllere girmekten, inancı yaymaktan, kulları kurtarmaktan öte, politik etki sahasını yayacağı yeni alanlar elde etmektir. Bu durum, Protestanların doğal olarak kendi politik etki sahaları olarak gördükleri İsrail'e meyletmelerini neticelendirmektedir. Elbette, kutsal metin merkezli bir dini tatbikat olarak Protestanlık, Kitab-ı Mukaddes'teki yoğun İsrail vurgusundan ve "Tanrı'nın halkı" yorumundan Katolikliğe nazaran daha fazla etkilenmektedir. Bu tesir, Yahudiliği, Protestanlığın yumuşak karnı kılar. Mesele değildir, Yahudiliğe meyletmek bir Hıristiyan hareketi için anlaşılmaz bir şey değildir. Velakin bu zaaftan İsrail'in politik hedeflerini destekler bir tutumun çıkması, Protestanlığın kullanışlı, suiistimale açık bir zihin yaratmasıyla neticelenmektedir.

Püritenlik etkisinin yoğun olarak hissedildiği Amerikan Protestanlığının karakteri bu bakımdan ilginçtir. Bir yanda son derece profesyonel, dinamik, maddi olanakları geniş, orta seviyeli bir vitrin vardır. Bu vitrinden asla beklenmeyecek bir hurafecilik ve irrasyonel inanç ise irili ufaklı bu hareketlerin inanç tipidir. Dünyanın em saçma iddialarına en saçma deliller ile inanabilen bir kel ve fodullar topluluğudur hulâsa. Bu, ahmaklık derecesinde bir inanç seviyesidir. İsrail'in vahşetine destek olmayı bir mükellefiyet olarak görmeyi intaç edebilir.

Buradan devam edeceğiz.

7 Aralık 2023 Perşembe
Protestanlar ve İsrail: Tanrı ve eşek
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Elbette Protestan zihnini anlamaya, Luther'in birkaç metnini okumak kâfi gelmez. Wycliff, Hus, Zwingli, Calvin hatta Thomas Müntzer gibi isimlerin, bu zihnin gelişim safhasına fikirleri ve aksiyonlarıyla önemli katkılar sağladıkları, daha sonraki dönemlerde püritenlikten pentikostacılığa hatta Yehova şahitliğine ve Mormonluğa varacak mühim yaklaşımlar geliştirdikleri muhakkaktır. Buna karşın inanca yaklaşım bakımından bu yazıda zikredilecek misal mühimdir. Bu zaviyeden değerlendirmenizi rica ederim.

Luteranlık başta olmak üzere Protestanlığın, Hıristiyanlık içinde rasyonel bir kırılma olduğuna yönelik öne sürülen savların sert bir kayaya çarpmışçasına önünde tevakkuf ettikleri bir mesele vardır. Bu mesele, Luther'in "Inkarnasyon yaklaşımı"dır. Evvelce bir vesileyle aktardığım bu yaklaşımı şöylece özetlemek mümkündür:

Tanrı'nın ete büründüğü ve İsa suretinde dünyaya gelerek insanoğlunu kurtardığı kabulü, Hıristiyanlığın temel inanç esasıdır. Luther, sorgulanamaz bu inancı masaya yatırırken bir suale cevap bulmak durumunda kalmıştır: Yaratıcının, yaratılmışlık seviyesine inerek insan olduğunu kabul etmek, Tanrı'nın kategorik olarak başkalaştığını kabul etmektir. O halde "Tanrı insan oldu" önermesi "Tanrı eşek oldu" önermesinden farksızdır. Çünkü, insan ile eşek yaratılmışlık anlamında birbirinden farksız iki canlıdır, insanın eşeğe olan üstünlüğü, yaratıcıdan kategorik olarak farklı oldukları ve aynı kategoride bulundukları hakikatini değiştirmez. Evet, insan yaratılmışlık hududunda eşeğe faiktir, fakat madem mesele yaratılmışlıktır, o halde eşek de faik olabilir.

Şu halde, Tanrı'nın insan olduğunu kabul etmek akıl işi değildir. Öyleyse, inkarnasyon, yani Tanrı'nın ete bürünmesi rasyonel olarak inanılabilecek bir şey değildir. İnanılabilecek en irrasyonel şeye "sadece inanırız ve ikrar ederiz" der Luther. Rasyonel bir izah aramak beyhudedir.

Protestan zihninin İsrail'e olan zaafını izah eden bir misal olarak görülmeyebilir, lakin meselenin başlangıcı tam olarak burasıdır.

Elbette detaylı bir Luteran teolojisi analizi yapabilme imkanımız yok. Lakin şu hattı dikkatlice takip edersek doğru noktaya ulaşabiliriz: Luther'in beş "Sola"sı, Kutsal Kitaba rasyonel yaklaşım sergileyerek bir zihin inşası prensibine dayanır. Bu rasyonalite, inancın ve gündelik hayatın bütün teknik safhalarında tatbik edilir ve dünyevi başarı bu rasyonel temeller üzerine inşa edilir. Weber, Protestan aklını okumaya işte tam olarak bu safhadan sonra başlar. Alman sosyoloğun muhatabı, Protestanlar nasıl zenginleşir, neden tahsil oranları yüksektir, dünyevi başarılarının sırrı nedir gibi sorulardır. Buna karşın inancın en temel noktaları ve kendilerine sunulan ana kaidelerle ilgili rasyonel bir yaklaşım geliştirilmez. Burası çok mühimdir, zira rasyonel olmayı tatbikatının temeline koymuş olan ile böyle bir talebi olmayanın irrasyonel anları aynı seyri takip etmez. Tahsil görmüş cehaletin daha kara bir cehalet olması misali, rasyonelin irrasyonel alanı daha kesif bir sorgusuzluk gerektirir. Günümüz Protestan zihnini, Kitab-ı Mukaddes'teki İsrail vurgusu üzerinden, İsrail zulüm ve terörüne iman üzerinden rapteden işte bu kesif sorgusuzluktur. Zira Protestan zihni, teknik meselelere son derece analitik yaklaşırken, imani meslelere karşı alabildiğine yobazdır. Bu yobazlığın İngiltere'de püritenliği, Amerika'da ise fundamentalist aşırılığı doğurduğu malumumuz. İsrail terörüne karşı olan körlüğün, aşırılığa karşı bu yatkınlıktan doğduğunu ifade edelim. İmani bir gereklilik olarak İsrailcilik, bu körlükle birleşince sorgusuz bir desteğin verilmesi tabii hale geliyor.

11 Aralık 2023 Pazartesi
Protestanlar ve İsrail: Zıddına inkılap
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Protestanlar ve İsrail yazı serimizin ilk iki yazısına gelen haklı bir itiraz üzerinden bugünkü tartışmamızı başlatalım. İtiraz sahibi dostum şöyle diyor: "Martin Luther'in Yahudiler hakkında kaleme almış olduğu son derece olumsuz metinler oldu malumdur. Ona göre Yahudilik, İsa Mesih tarafından nesh edilen sapkın bir inançtır. Bu sebeple bütün sinagogları yakmak, yakmaya eli varmayanların ise toprağın en derinlerine gömerek, kıyamete kadar hiçbir sinagogun eserini bırakmamak gibi bir vazifesi vardır. Hatta ölümünden birkaç gün evvel yazdığı Yahudiler ve Yalanları Üzerine isimli risale, Luther'in bu konudaki fikirlerinin reformasyon kavgası sonrasında dahi değişmediğini göstermektedir. Bu risalenin hemen başında ' güneş dünyayı aydınlatmaya başladı başlayalı, Yahudiler kadar kana susamış ve intikam hisleriyle bürünmüş bir topluluğun üzerine doğmamıştır' der. Bu misalleri temsil etmek mümkündür ve Luther'in bu görüşleri Naziler tarafından da sık sık dile getirilmiştir. Hal böyleyken, sen yazında Protestan aklının İsrail olan yatkınlığını Luther'in dini olan yaklaşımı üzerinden tevil etmeye gayret ediyorsun. Burada bir çelişki var."

Kıymetli ve haklı görünen bir itiraz. Velakin anlatmayı beceremediğim bir şey sanırım Protestan aklının, hakikate ve inanca karşı ortaya koyduğu tutumun kendi içindeki çelişkiler sebebiyle şu anda yaşadığımız vaziyeti neticelendirdiğidir. Evvela Luther'in Yahudiler hakkında yaptığı bu sert açıklamaların belki çok daha sertlerini Türkler ve Papa hakkında yaptığını hatırlayalım. "Türkler tanrının sopası ve şeytanın hizmetkârıdır" diyen Luther'in yegane hedefi Yahudiler olmamıştır. Bu noktada alakamızı teksif etmemiz gereken husus, Luther'in ölçüsüz düşmanlıkları değil, meselelere yaklaşırken ortaya koyduğu çelişkili metodolojidir. İsmi rönesansla yan yana anılan ve Batı için ilerlemenin kilometre taşı kabul edilen reformasyonun babasının iddia edilenin aksine akla ve mantığa çok uygun bir metodu benimsemediğinden bahisle, günümüz Protestanlığının, özellikle Amerika'da yobazlığa oldukça yatkın bir zihni eğilimi olduğunun altı çizilmelidir.

Hartmut Lehmann "Protestantisches Christentumim Prozeß der Säkularisierung" (Sekülerleşme Sürecinde Protestan Hıristiyanlık) isimli eserinde, Protestanların Nazi rejimine olan katkısından bahseder. Günümüz Batı Âlemi, II. Dünya Savaşı'nın manevi yüklerini halen atabilmiş değil. Dilerseniz Katolik Kilisesi'nin savaş sonrası geldiği pozisyondan bahsedelim; dilerseniz Protestanlıktan yahut seküler, kapitalist, liberal zihinden dem vuralım, netice değişmeyecektir. Batı, savaş öncesi gelmiş olduğu aşırı noktadan yine kendi zihni çelişkileri ile çıkmaya çalışırken bir başka aşırılığa inkılap etmektedir. O güzel sözün ifade ettiği gibi " haddini aşan zıddına inkılap etmiştir". Şu anda geldiğimiz. bir başka biriktirme sürecinden bir başka şey değildir. Batı, Vietnam'da, Filistin'de, Afrika'da, Irak'ta, Suriye'de, Balkanlar'da, Afganistan'da işlenen yeni ve bizleri dövmeye kalktıkları değerlerle tevil edilemeyecek yeni borçlar biriktirmekte insanlığa karşı. Kapitalizm, 20. yüzyılda da en az 19. yüzyılda olduğu kadar gaddar ve gayri insani bir sömürü düzeni olarak insanlığın kanını emdi. İnsanoğlu, gelecek yakın bir zamanda bu ahlaki kokuşmuşluğu taşıyamayacak ve bununla yüzleşmeye kalkacak. Buna şüphe yok. Asıl mesele, savaş sonrası hesaplaşan dünyanın meydana getirdiği yeni zalim dünya misali, yine yeni bir zalim dünyanın dayatılıp dayatılmayacağı meselesidir. İşte tüm bu hesaplaşma süreçlerinde, özellikle Amerika merkezli Protestanlıkla ve onun ürettiği fundamentalist aşırılıkla da hesaplaşılacak, buna teşne bütün kalıplarla da hesaplaşılacak. Konu hakkında okuma yapmak isteyenlere Clemens Six'in Fundamentalizm çalışmalarını öneririm.

14 Aralık 2023 Perşembe
Ersoy'un masası
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy'un eleştirilecek yanları elbette vardır. Eski-yeni misaller bulmak mümkün. En yakın misali arz edecek olursak merhum Nevzat Atlığ hakkında yayınladığı taziyeyi gösterebiliriz "Türk Müziği'nin eşsiz hafızası, koro şefi, ses sanatçısı ve değerli müzik araştırmacısı Prof. Dr. Nevzat Atlığ'ı kaybetmenin derin üzüntüsü içerisindeyiz. Müziğe olan tutkusu ve katkılarıyla hepimizin kalbinde özel bir yer edinen, Cumhurbaşkanlığı Klasik Türk Müziği Korosu'nun da kurucusu olan sanatçımıza Allah'tan rahmet, ailesine ve sevenlerine başsağlığı diliyorum." Merhum Atlığ, ses sanatçısı değil, aksine şarkı okumayla ilgili bir becerisi olmadığı umumun malumu olan bir devrimci büyük şahsiyetti. Hoca'nın kıymeti, Türk Müziği'ni AKM'nin bir parçası kılan çalışmalarında ve kurduğu koronun ehemmiyetindeydi. Türk Müziği'ni meyhane mezesi olmaktan kurtaran adamdı. Kültür Bakanı'nın Nevzat Hoca merhumu tanımıyor olması sanat çevrelerinde yadırgandı. Bu elbette bir danışman kabahati olarak tevil edilebilir bir hata olarak görülebilir. Yahut İstanbul'un Fethi'ne "İstanbul'un Türkler tarafından işgali" demesi, iyi niyetli bir okumayla dil sürçmesi olarak yorumlanabilir. Lakin Bakan Bey geçtiğimiz hafta öyle bir poz verdi ki, bunu herhangi bir başka kimsenin mesuliyeti olarak yorumlamamız ne yazık ki mümkün değil. Ersoy'un bir grup gazeteci ile verdiği poz ve resmin kamuoyuna sunuluşunda kullanılan "bir grup gazeteciyle çok özel projelerin konuşulması" haklı reaksiyonlara sebebiyet verdi.

Bakan Bey'in konukları arasında Ertuğrul Özkök, Sedat Ergin, Fatih Altaylı, İsmet Berkan, Nagehan Alçı, Mehmet Yılmaz vardı.

Bir kimsenin, bakan dahi olsa şahsi münasebetlerini sorgulamak hiçbirimizin haddi değil. Fakat, Türk basınının merkez hattının halen Aydın Doğan'ın kurmay kadrosundan oluştuğuna yönelik bir algı oluşturursa Erdoğan'ın bir bakanı, bu durum tenkit edilir. Hemen en sakil yorumu yapıp Gaffar Yakınca'ya "seni davet etmediler diye mi kızıyorsun?" demek bayağılığından uzak duracaklara hadisenin tam olarak ne olduğunu daha iyi tefekkür etmelerini öneririm. İletişim Başkanı Fahrettin Altun "kültürel iktidarınız bitecek" diye açık açık meydan okurken, Erdoğan " bin yıl sürecek" denilen 28 Şubat'ın üzerine kireç atarken, iktidarın temel duruşuyla yüz seksen derece tezat arz eden böyle bir pozu hiçbir iyi niyetli yorumla kurtarmayı başaramadım. Üzgünüm. Mezkur basitliğe düşecekler için de şunu açıkça söyleyeyim: Ne o masada yer almayı ne de o şarap şişelerinin önünde elde kadeh böyle bir poz vermeyi talep edecek bir kimse yok bu pozu tenkit edenler arasında. Daha alternatif bir poz istenmiyor kimse tarafından. Aksine poz istenmiyor, böyle bir poz istenmiyor. Böyle bir masaya iştirak edip etmemekle kimse ilgilenmiyor. Yirmi yıldır bu masaları yıktığımızı düşündüğümüz için anlamakta güçlük çekiyoruz. Bir başka şey değil. Bunun haricinde resimle ilgili yapılabilecek onlarca yorum var. Murat Özer'in "masada bir tek Netanyahu eksik" deyişi gibi farklı zaviyelerden yaklaşılabilir. İşin o tarafını zevil irfana havale ederim.

18 Aralık 2023 Pazartesi
Edebiyat bataklığında Gazze meselesi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Türk toplumunun şiir başta olmak üzere edebiyata olan alakası malumdur. Bunun çeşitli getirilerini, diğer sahalarda ortaya koyduğu faydaları görmemek mümkün değil. Elbette tarihsel kökenleri olan bir alakadır bu. Velakin bu yatkınlığın çeşitli dezavantajlarını da görmüyor değiliz.

Sanat ve edebiyatın sosyal hadiselere katkı sağlaması hiç şüphesiz zaruridir. Arşiv değeri bir yana toplumsal hafızada bazı şeyleri raptedebilmek için muhtacız bu katkıya. Buna mukabil, edebiyatın bazı meselelere yaklaşımda ana hat haline gelmesinin bir kolaycılık olduğunun altı çizilmelidir.

Son günlerde edebiyatın, Gazze ve Filistin'e olan yaklaşımımızın ana hattı haline getirilmesine yönelik bir çaba olduğunu gözlemliyorum. Bu, ilk bakışta çok büyük bir sıkıntı değilmiş gibi gözükebilir. Ancak unutulmaması gereken şey, sürüp giden kavgaya bir faydamız dokunsun istiyorsak eğer, daha müspet, daha gerçekçi, daha matematize edilebilir bir şuur inşa etmemiz zaruretimiz olduğudur. Türk dindarı, ceberut laikliğin ulemaya nefes aldırmadığı bir dönemde, şairlerin fikri rehberliğine sığındı. Bu kalıcı bir talep haline geldi maalesef. Filistin davasına gerçekçi katkının nasıl sağlanacağına yönelik beyin fırtınaları yerini matem baladlarına, nefret çağrılarına terk etti. Bu mutlak menfi bir şey değildir elbette. Bir hassasiyetin dipdiri olduğunun alametidir. Menfi olan, bu hassasiyetin Gazze'ye yaklaşımda ana hat haline gelmiş olmasıdır. Halen boykotla ilgili gerçek bir plan yapabilmiş değiliz. Boykotu nasıl yaygınlaştırabiliriz, nasıl daha efektif hale getirebiliriz, nasıl kalıcı hale getirebiliriz? Bu soruları gerçekçi biçimde cevaplayamadık. Hakiki tekliflerde bulunanlar, matem gürültülerinin altında duyulmaz oldu. Yaygınlaşan hissiyat yoğunluğu zaman zaman ölçüsüz hareketlere sebebiyet verdi. Gazze'den Türkiye'ye halen sağlıklı bir iletişim hattı kurabilmiş değiliz. Pek çoğumuz internet mecralarında aktüel haber kovalıyor. Ve en mühimi, an itibarıyla Filistin davasına nasıl aktif katkı sağlayabileceğimiz sorusudur. Bu sualin de toplumun geniş kesimleri için bir cevabı yok. Batı'da yükselen tepkilere bakarak gözlerimiz ışıldıyor. Oysa Filistin davasının, Gazze davasının bizim davamız olduğuna gerçekten inanıyorsak eğer, ağıtlar üretmekten ziyade gerçek katkılar sağlayacak bir zihnimiz olmalı. Dağınık ve savruğuz. Samimiyetle konuşarak, gerçekten düşünerek, hakiki fayda üretemiyoruz bu gün itibarıyla. Maalesef Filistin davamızı ve Gazze savaşımızı, o içinden çıkamadığımız edebiyat bataklığına çekiyoruz. El birliğiyle yükselttiğimiz hissiyatımız, bizleri de sağlıklı düşünmekten uzak kılıyor. Oysa Türk sağı, siyasal hareketlerini mühendislerin kurguladığı hareketlerdir. Bu hendese zekasına, tam da şu anda ihtiyacımız var.

21 Aralık 2023 Perşembe
Roller, Esas-Teferruat, Ehem-Mühim
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Madem öyle, en baştan başlayalım. Muradımız ayan olsun. Hayat bir roller kırk yamasıdır. Size ait rollerin sürekli değiştiği, mevcut duruma göre paralel ve karşıt rollerin husule geldiği bir vetire. Babanızın evladı, evladınızın babasısınızdır. Trafikte yol veren yahut verilen durumuna geçişiniz ise daha ani bir değişimdir. Bulunduğunuz mevki itibarıyla idare eden de olabilirsiniz idare edilen de. O anki rolünüzün muktezası neyse yerine getirilir. Evine ziyaretine gittiğimiz okul müdürümüz bize çay servisi yaparken muvakkaten hizmet rolünü üstlenmişti de, biz talebeler ne yapacağımızı şaşırmıştık. Mutat perşembe ziyaretlerimizde, devlethanesinde şeref bulduğumuz velinimetimiz, hocamız Sadettin Ökten beyefendi büyüğümüz kahve kupalarını taşırken ezim ezim ezilmemiz de bu cümledendir. O muvakkat rol dönüşümü ne hocamızı hocalıktan ne de bizi talebelikten başka bir mevkiye taşır. Böyledir. Rolünüz size bir tutumu icbar eder yahut mümkün kılar; mucibince âmil olursunuz. Olmazsanız, işte o görgüsüzlüktür.

Ehemmiyet sıralaması da hayatımıza tesir eden bir diğer unsur. Birincil olanlar ve tâli olanlar hayatımıza farklı şekillerde katkı sağlıyor. Birincil olanlar esas, tâli olanlar ise teferruattır. Lakin teferruat hiç de kulağa geldiği gibi, tümden ehemmiyetsiz bir şey değildir. Merhum büyüğüm, gözlük misalini verir "Gözlüğün merceği esastır, çerçeve teferruattır. Çerçeve olmadan mercek gözde durmaz" buyururdu. Ezcümle bazen teferruat en az esas kadar mühim olabilir, lakin esasın yerini tutmaz. Çerçeveyi gözünüze tutuverin bakalım, mercek olmadan fayda sağlayacak mı?

Ezcümle ahvalin ve şeraitin sizlere sunduğu duruma ayak uydurmaktır asıl olan. Hangi rol düşüyorsa size, mucibince davranmaktır. Esas ile teferruatı ayırmaktır. Hasıl-ı kelam, hikmetli davranmaktır. Kime hikmet verilmişse, ona çok şey verilmiştir zira.

Gazze meselesine yaklaşımımızla ilgili birkaç gündür çeşitli mecralarda arz etmeye çalıştığım şeylerin esası tam olarak budur. Hikmet, ehemmi mühime tercih edebilmek irfanına sahip olandan tereşşuh eder. Bunu söylüyorum. Bir fazlasını değil. Bu kadar.

Bugün 250 ziyaretçi (944 klik) kişi burdaydı!

1 Ocak 2024 Pazartesi
Gerçekten uzakla komplekse mağlubun arasında
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Geçtiğimiz bir iki ayın tartışmalarını şöyle bir düşünün. Mustafa Albayrak ile Ümit Zileli'nin Vahdettin hain miydi tartışması...

Şeyh Said tartışması...

Ankaragücü başkanının hakemi yumruklaması hadisesi...

Bir de saçma sapan " Araplar bizi sattı, Filistinliler topraklarını sattı" kavgası...

Nihayet nur topu gibi bir Süper Kupa finali tartışmamız oldu.

Gerçekten ve gerçek şeyler üzerine düşünüp kafa yoramaz oluşumuz toplumsal travmalarımız sebebiyledir.

Onlar kötü biz iyiyiz dediğimi zannetmeyin lütfen.

"Biz" dediklerimiz de travmaların mukabilinde sanal ve saçma gündemler arayıp arayıp durmakta.

Buyurun, bizim geçtiğimiz yakın dönemde üzerine hassasiyetle eğildiği saçma sapan mevzuyu hatırlayın. İslamiyet göğe yükseldi, mevcut insan bakiyesinden memnun değil, kendine yeni bir insan bakiyesi arıyor... Kolektif aşağılık kompleksimize tam olarak hitap eden bu "self orienatlism"in ne kadar çok alıcısı varmış ve nasıl olmuş da bu kadar gündemin merkezine yerleşmiş diye bir düşünün, çok acı hakikatlerle karşılaşacaksınız.

Velakin biz yine ötekinden daha iyi durumdayızdır. Efsaneler ve mitoslarla zihni iğdiş edilmiş bir yığın değiliz en azından. Anlamlı bir birlikteliğimiz, kavgasını verdiğimiz gerçek bir gündemimiz var. Fakat tekrar edeyim, defalarca yineleyeyim ki kendimizin çok çok gerisindeyiz. Ötekinin bir hakikati yoktur, ne bulursa anlık motivasyon olarak ona sarılıyor. İşte Atatürk, Vahdettin, Abdülhamit, Marmaray'ı Ecevit yaptı vb... Ne bulabilirse.

Tarihe olan bu saplanmışlıkları sebebiyle memleketin en yüce değerini İlber Ortaylı ve şeriki Celal Şengör bellemişler. Celal hocaya da tarihçilik vasfını biçmeleri işte bu sebeptendir.

Gündeliğe ait, gerçek, elle tutulabilir bütün sosyal ve bireysel pratikleri çöktü. Utilitarist bir bayağılıkla donanmış yığından ibarettirler. Sanal bir tarih algısına, üretilmiş mitoslara tutunup, son dirençlerini burada tahkim ediyorlar. Deprem hadisesinde gördüğümüz gibi, bize de faydaları yok; Gazze hadisesinde gördüğümüz gibi, insanlığa da. Müspet bir faydanın, herkesi kuşatan bir değerin etrafında kümelenemiyorlar maalesef. Sanal bir yığıntı oluşturabilme imkanını gören akbabaların üşüştüğü camid bir cesetler topluluğu sanki.

Sakın bununla gurur duymayın, buna sevinmeyin. Bu bir toplumsal iflastır. Bir taraf gerçeklikten alabildiğine uzaklaşmış, diğer taraf komplekslerine mağlup, bırakın diğerini kendisini dahi kendi gerçekliğinde yürütemeyen bir kötürüm. Ve bu kötürüm de maalesef gerçeğe olan mesafesini açmak için kimi zaman edebiyata sığınıyor, kimi zaman öteki ile uğraşıyor; aynı zihnini şişelerle tenvim eden meyhane gediklisi gibi.

Yeni yıl vesile olsun da azıcık silkelenelim niyaz ederim.

3 Ocak 2024 Çarşamba
At hırsızının biri Fatih Altaylı'dan ‘aferin' almaya kalkarsa…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kendisini ciddiye alarak Fatih Altaylı hakkında yazmak doğrusu zül gelmiyor değil. Sizin itibarınızdan da götüren bir tarafı var. Lakin, kendisinden dahi beklemediğimiz "eline sağlık" rezaleti sonrası istemeye istemeye konumuz haline getiriyoruz Altaylı'yı.

Evet, şahsi olarak şiddete meyyal, bundan haz alan bir kimse olabilir Altaylı. Neticede sevgilisi Serap Çil'i, golf sopasıyla döven, bu sebeple mahkemeye çıkmış bir kimseden bahsediyoruz. Şiddetten ve agresyondan beslenen bir yanı var üstelik. Velakin şahsi zaafları, yatak odasına ait hikayeleri bizi alakadar etmiyor Altaylı'nın. Asıl ürkütücü olan, seküler kesimin serbest gazetecisi payesiyle caka sata sata âleme nizam vermeye kalkan bu kimsenin, şahsi zaaflarının sık sık toplumsal bir mesele haline dönüşmesidir.

***
Bir tarafıyla kendisini destekleyenlerin beklentilerini gayet iyi bir biçimde karşılayan diğer tarafıyla kendi ismini kamuoyunun gündeminde sık sık tartışılır kılan bir kimse Altaylı. Elifi merteği bilmez pek çok cahilin akıldanesi aynı zamanda.

İki gündür zihnimizi meşgul etmesi gereken asıl soru bu sebeple şudur: Sahip olduğu derin değersizlik hissi sebebiyle Fatih Altaylı'nın nigâhını hak etmeye, aferinini kazanmaya çabalarsa at hırsızının biri, Ogün Samast gibi vatanı hak etmeye kalksa, Fatih Altaylı denilen adama hâlâ bu kadar toleransla mı yaklaşacağız?

***
Şiddeti, vandallığı ve vandalı övmüş, bir motivasyon zemini kılmıştır Altaylı. Tekrar edelim, kendisinin Freudyen izaha muhtaç bir şiddet temayülü vardır; bu bireysel zaafı toplumsal bir mesele haline getirecek kadar da sorumsuzdur, lakin meselemiz Altaylı'nın çocukluk travmaları yahut şımarıklığı değil, sosyal olarak tekabül ettiği noktadır.

Olayın vahametini anlamak isteyenler, kendisine kulak verecek vahametteki kitlenin cehaletini ve sosyal travmalarını hesaba katarak yapsınlar analizlerini rica ederim. Gölgesiyle kavga edecek kadar hırçın, bir topluluğa girene kadar silik ve zayıf ancak sonrasında pehlivan kesilen şuursuzlara şiddeti bir zemin olarak sundu Altaylı.

***
Kusura bakmayın ama hiçbirimiz Altaylı'nın karısını aldattığı sevgilisi değiliz; bu şahsın ne agresifliğine ne de şiddete olan meyline tolerans göstermek zorunluluğumuz var. Daha açık söyleyeyim, şımarıklığı istiap haddimizin fevkinde bir kimsedir Altaylı. O bilmediğimiz arkası her neresiyse ve kimse, ona itimat ile işlediği saçmalıkları hoş görecek halimiz yok. En yüksek sesle kınamaz, bir daha benzer terbiyesizlikler yapamaz hale getiremezsek bize yazıklar olsun.

Bu vesileyle Serap Çil başta olmak üzere Fatih Altaylı şiddetine direkt yahut dolaylı maruz herkese geçmişler olsun dilerim.

8 Ocak 2024 Pazartesi
Yeni esrarın peşinde serkeşleşmek üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Nasıl olsa Murat Kurum'dan, vizyonundan ve İstanbul'a katacaklarından bahsedecek üç ay var önümüzde; bir haftadır konuştuğumuz mevzu ile alakalı analizimiz gargaraya gelmesin. Oradan devam edelim.

2000'li yılların tüm dünyada ses getiren kült filmlerini şöyle bir düşünün. Yüzüklerin Efendisi, Harry Potter, akabinde Game of Thrones salgını... Kurgulanmış dünyaların sanal mitosları bir kuşağın gençlerine muhayyile olarak sunuldu. Gerçeklikle arası açık bir hayalperest nesil yetiştirmek için iyi bir başlangıç. Akabinde sosyal medya ve internet üzerinden kurgulanan bir sanal dünyada yaşamaları salık verildi bu gençlere. Yüzüklerin Efendisi serisini dört yüzden fazla defa izlemiş genç tanıyorum. İnternet platformlarında tartışıyor, flörtleşiyor, arkadaşlıklar tesis ediyor, buralarda oluşturulan gruplaşmalara katılıyor bahsettiğim genç. Sonra bir anime furyası başladı, Kore popu yaygınlaştı vs...

İnsanoğlunun gizeme ve gizemliye olan ihtiyacı tatmin edilmediğinde, bunu tatmin etmek için sanal dünyalar yaratmaya çabaladığını Batı çoktan test etmişti. Teosofi'nin gelişimi, Atlantis-Mu medeniyetleri, okkültizmin yaygınlaşması, ruh çağırma seansları vb... Şimdilerde hiçbir şeyin gizemli kalmadığı, esrarını yitirdiği günlerde benzer bir temayül karşımıza çıktı. O âlâyü vâlâ ile methedilen, şöyle müthişler böyle müthişler denilen Z kuşağı artık hiçbir şeyin gizemli tarafını keşfetmek üzere heves sahibi değildir. Her şeyden evvel en gizemli, heves edilen cinsellik bütün esrarını yitirdi bu gençler için. Merak edilen, vakt-i merhunu beklenen, hakkında mahallenin abilerinden iki laf işitmek için safça beklenen bir şey değil cinsellik. Henüz buluğ çağına girmeden, elif mertek öğrenilmeden hakkında dedelerinden fazla şey bildikleri bir şey gençler için.

Hem sonra bilginin bir gizemi kalmadı. Kitaplıklar toz toplayan anlamsız sayfa yığınları; tezgahlar, hakkında ustasından daha çok şey bilinen zanaatlerin icra edildiği para kazanma köşeleridir gençler için. Yaşı kırkın üzerinde olanlar hatırlasınlar lütfen, benzincideki pompacının dahi nasıl gizemli göründüğünü. Max Weber'in büyüsüzleşme dediği bu gizemsizlik deminin şahikasına ulaştığımız bir demde yaşıyoruz. Para, cinsellik, bilgi dahil her şeye kolayca ulaşmak isteyen, zahmetsiz, bedel ödemeyi sevmeyen bir adam gizemi de kolayca üretmek istiyor.

Şimdi YouTube'a bir girin ve bakın. Falanca yerin, filanca caminin, falan hadisenin esrarı üzerine videolar havalarda uçuşuyor. Spiritüel bilmemne uzmanları Youtube'da size iyi gelecek esmaları talim ediyor. Esma-i ilahi, ism-i âzam mevzuları Youtube sermayesine döndürüldü. O bir zamanların haşmetli, ârif-i billah şeyhlerinin "sırdır" dediği mevzular Youtube sakızı olarak sırrı çözüyor. Ve sırra muhtaç, ihtiyacı ise olması gerektiği gibi tatmin edilemeyen Harry Potter, yüzüklerin efendisi, Game of Thrones jenerasyonunun veletleri bu sırrı mitos da, saçma sapan mahfillerde arıyor. Milliyetçiliği de vatan, bayrak, Kur'an, devlet, ırz, namus üzerinden değil, sanal mahfillerde üretiyor bu velet. Bakın, Ümit Özdağ'ın yüzyılda bir gelen Gökbörü olduğuna iman eden bu çocukların her birinin zihni aynı sanallıkla idlal edilmiştir. Gerçek hayatı, adab-ı muaşereti bilmez; iyiyi kötüden tefrik edemez bir boşluk var burada. Ve sürekli hazır gizeme müptela bir zihin.

Bir kuşağın da zihnini bu safsatalarla işgal ettiler. Bakalım yeni imtihanımız ne olacak?

11 Ocak 2024 Perşembe
Konuşmak mı konuşmamak mı?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Serkan Fıçıcı üç ay önce "görme, gösterme, engelle" şeklinde bir tweet attı. O gün bugündür ısrarla söylüyor, ekranlarda dile getiriyor, tweetler atıp ikaz ediyor.

"Ekrem İmamoğlu'nun sürekli eleştirilmesi ve gündem yapılması, icraatlarının yahut icraatsızlığının dile getirilmesi İmamoğlu'nun reklamıdır" diyor.

Hakikaten eleştirildiği programlara dahi baktığınızda, ekranda dönüp duran DSF'lerde sürekli Ekrem İmamoğlu'nun var olduğunu görüyorsunuz. Metroya biniyorsunuz o, bir belediye sosyal tesisine gidiyorsunuz ekranda o, sokakta yürüyorsunuz billboardlarda o; hatta eskilerin imamın kayığı dediği cenaze hizmetleri dahi İmamoğlu'nun kayığı olmuş, cenaze nakil aracının arkasında dahi o...

Müspet menfi sürekli reklamı yapılıyor İmamoğlu'nun. Ondan sonra herkes kızıyor "bu ne kibir?" diye... Tenkit edeyim derken önemli hissettirme yarışına girmiş durumda İmamoğlu'nun karşıtları. Evet İmamoğlu'nun karşıtları zira politik varlığını dahi İmamoğlu ismi üzerinden tanımlayacağımız derecede İmamoğlu gündemlerinde.

Ben de memnun değilim, beni de rahatsız ediyor kibirli tavırları velakin sözümü tutacağım, adını anmayacağım. Reklamını yapmayacağım.

Son olarak sevgili Emre Efser bu noktada bir çağrıda bulundu. Ben de aynı kanaatteyim. Bahsetmemek, tenkit dahi olsa zikretmemek lazım. Siz kartopu attıkça büyüyen bir kardan adama benziyor zira sizinki.

Benim de kanaatim bu. Bilmem siz ne düşünürsünüz? Bahsetmek mi evladır bahsetmemek mi? Zira unutmayın en haklı ve doğru tenkitlerinizin dahi alışılmadık bir pişkinlik duvarına çarptığı bir zihin ile karşı karşıyasınız. Don Quijote gibi yeldeğirmenlerine savaş açmanın ne âlemi var?

O kendini var ve çok güçlüymüş gibi sundukça ona yokmuş hiç de öyle birisi değilmiş muamelesi yapsanız en doğrusu değil midir?

Bu da benim kanaatim. Konuşmamak konuşmaktan evladıdır erenler.

15 Ocak 2024 Pazartesi
Kurgulanmış imajla gerçeklik yarışacak
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Fazilet durağı hikayesinde mahcup olmayı başaramayanlar, bugün yine değişik bir mağduriyet yaratmaya çalıştılar. Hakikaten belki de en büyük sıkıntıları bir türlü mahcup olmayı beceremiyor oluşlarıdır. Yaşanmışlar hiç yaşanmamış gibi davranarak sizi-bizi çırak çıkarmaya çalışır halleri yok mu? Tahammül edilir gibi değil... Bütün hesaplar sıfırlamış da şimdi hiçbir cemaziyelevvelimiz yokmuş gibi "sizler böyle ahlaksızsınız" hikayeleri anlatmaya girişmeleri ayrı bir bahis.

Murat Kurum İstanbul'a aday olduğunu ilan ederken belki de en çarpıcı cümlesi "biz sosyal medya belediyeciliği yapmayacağız" olmuştu.

Sosyal medyanın Türkiye kamuoyunu yansıtmayan bir zemin olduğunu önceleri defalarca tartışmıştık. Fakat hesabını İstanbul üzerine yapanlar, bu şehrin ahalisinin sosyal medyayı çok büyük oranda kullandığını, gerçek hayata paralel bir sanal hayat yaşadığını varsayarak mesailerinin büyük kısmını sosyal medya belediyeciliği ile geçirdi. Vatandaşın hayatına hakikaten değip dokunan hizmetler yerine sosyal medyada ve meydanlarda imaj tahkim etmeyi tercih edişleri bu varsayım sebebiyledir.

AK Parti belediyeciliği ile ilgili bir tecrübesi olan İstanbul ahalisinin, yerel seçimlerdeki tercihi bize bu stratejinin doğru bir strateji olup olmadığını da gösterecek.

Kurgulanmışım imajlar üzerinden kendisini başarılı belediyeci olarak sunan, ancak en büyük ajandası Cumhurbaşkanlığı, CHP koltuğu olan bir kimsenin başarılı olup olmaması sosyal medyanın İstanbul üzerindeki gücünü de göstermesi bakımından önemli bir veri olacak.

Seçimin gerçek hizmet ile kurgulanmış imaj arasında geçeceğinin bir diğer alameti de geçtiğimiz günlerde Zülfü Livaneli'nin yaptığı konuşmaydı. "Aydınlığın ordularıyla karanlığın orduları savaşacak vs vb..." bir vesileyle "Allah'ın Türkiye'de müziğin ve edebiyatın belasını vermek üzere görevlendirdiği bir kişidir" demiştim Livaneli için. Dünyanın en çok ilgi gören atone müzisyenidir, hiçbir atone bu kadar ilgi görmemiştir tarihte. Bizdeki de ayrı bir fakirlik... Öyle görülüyor ki Livaneli aynı zamanda zihnimizi de iyi etmekle kendisini vazifeli görüyor. Baykal için sarf ettiği "tipik Sünni siyasetçi" sözleri de bu cümledendi.

Her neyse çok da mühim bir zat değil benim için lakin üzerinde oynadıkları zeminde vitrine çıkarılmasıyla bahse konu oldu.

Hasıl-ı kelam, bu seçimde kurgulanmış imajlarla, bu imajların kurgulayıcılarıyla gerçek siyasiler ve hizmet projeleri yarışacak. Seçim kurgulanmış imajların ne oranda hakiki kabul edildiğini de gösterecek. Distopik bir hayata müheyya mıdır zihinlerimiz acaba, bunu göreceğiz.

18 Ocak 2024 Perşembe
Yeni siyasal akreditasyon mümkün mü?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Ortada fol yok yumurta yokken, CHP birdenbire PKK'nın siyasal yapısıyla ortaklık kurdu ve ortalık karıştı. Millet İttifakı'nın milliyetçi yüzü olan İYİ Parti bu duruma çok bozuldu ve ittifakı dağıttı" dese birisi size sanırım çok bozulur ve " dalga mı geçiyorsun be adam? Bu ittifak dün tesis edilmedi ki; durup dururken buna bozulmuş olabilir mi İyi Parti?" dersiniz muhtemelen.

İzah edilmesi oldukça müşkül olan bu birliktelik uzunca bir süre Yavuz Ağıralioğlu'nun şahsi imajı ve sermayesiyle kotarılmaya çalışıldı. Derken Ağıralioğlu'nun sermayesi de tükenip, durumu kurtarmaya yetmeyince, patavatsız şehzade meselindeki lala gibi Ağıralioğlu "E artık ben ne yapayım?" dedi de bir başka siyasal istikamet arama ihtiyacı hissetti. Doğrusu anlaşılır bir tutumdu bu, zira yarına izahatsiz aktarılması mümkün olmayan bir sabıka kaydı gibi siyasal biyografinizde yer edecek böylesi bir defoyu kendi vicdanına dahi kabul ettiremeyen bir kimsenin, sebepsiz yere taşıması oldukça müşküldü.

Neresinden bakarsanız bakın izahı oldukça müşkül, geçmişe dönük okuması oldukça sıkıntılı bir durum ortaya koydu bu yaşanmışlık. Evirip gevelemenin âlemi yoktur; kurmuş oldukları ittifak sebebiyle İyi Parti uzunca bir süre HDP'yi kâh eleştirerek kâh sessiz kalarak meşrulaştırmıştır. Son kertede, bu çizginin İyi Parti'ye önemli oranda kaybettirdiği artık gizlenemez bir hakikat olarak karşımıza çıkmıştı. İlk mektep usulü sağlamasını yapacak olursak bu iddianın, son günlerde önümüze gelen kamuoyu araştırmaları, İyi Parti'nin oylarının görmüş olduğu dip seviyeye nazaran bir miktar yükselmiş olduğuna delalet ediyor. Bu kısmi kıpırdanış ve nispi yükseliş İyi Parti'nin CHP siyasetinden ve ittifakından uzaklaşmasıyla mümkün oldu. Sağır Sultan'ın bildiği hakikat budur. Olmazı oldurmaya çalışmak, olmazın bir başka şekliyle yeniden ortaya çıkmasıyla neticelenmişti.

Gelelim İyi Parti'nin PKK siyasetiyle ittifak yapan CHP'ye olan isyanına. Farklı siyasal referanslar üzerinden gerçekleştirilmek istenen yeni bir siyasal akreditasyon çabasıyla karşı karşıyayız. Geçtiğimiz dönemde siyasal akreditasyonunu AK Parti karşıtlığı üzerinden gerçekleştiren İyi Parti, bu referansın kendisine hiç de münbit bir zemin sunmadığını; zira AK Parti karşıtlığının Türkiye siyasetinde kucaklayıcı bir ana cadde olamayacağını ve bu sahanın CHP tarafından parsellendiğini acı bir şekilde tecrübe etti.

İdeolojik derinliği olmayan bir partidir İyi Parti. Oppozisyonel bir dinamizmle kendisini var etmek durumundadır. Kuruluşunda mülteci karşıtlığı kartını başarılı bir şekilde oynamaktaydı Akşener'in partisi, ancak bu kartı da Ümit Özdağ'ın partisine kaptırdı. Elde yeni siyasal akreditasyonu sağlayacak tek karşıtlık olarak terör ve PKK karşıtlığı kaldı. İşte bu silkeleniş ve yeniden bir hatta yöneliş İyi Parti'nin yeni siyasal akreditasyon çabasının bir tezahürüdür. Sakın safdillik edip "acaba İyi Parti Cumhur İttifakı'na mı katılacak?" diye düşünmeyin. Aksine Meral Akşener, muhalefetteki konumunu tahkim etmek ve partisini CHP'ye yem etmemek için, hatta o çizgide CHP ile başa baş bir konuma yükselebilmek için bu mücadeleyi veriyor. Meral Hanım sanırım hâlâ başbakan olmak istiyor. Bakalım bu yeni söylem İyi Parti'yi nerelere kadar taşıyacak?

22 Ocak 2024 Pazartesi
Bu seçimin mottosu: Murat Kurum yapar
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yeni Şafak gazetesinin kültür sanat şefi Sevda Dursun geçtiğimiz dönemde müthiş işlere imza attı. Bu kadar siyaset yoğunluklu bir ortamda bir kültür sanat sayfasının manşetlerde yer alması hiç de olası değildir. Buna rağmen, Sevda Dursun'un manşete ve sürmanşete çekilen pek çok haberine şahit olduk.

Bunlardan en önemlisi şehir tiyatrolarında yaşanan skandal haberi idi. "CHP bu kez en iddialı olduğu alanda, yani kültür sanatta da ne denli beceriksiz olduğunu kanıtladı" alt başlığıyla verilen haberde İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı şehir tiyatrolarında yaşanan skandallarla ilgili çok önemli bilgiler verilmekteydi: Her yıl 10-15 yeni oyunla sezonu açan İBB Şehir Tiyatroları'nda bu yıl yeni olarak sadece "Savaş ve Barış" vardı. İptaller de dikkat çekiyor. 14 Ekim'de "Çingene Boksör" teknik sebeplerle iptal edildi. Onu 'oyuncu rahatsızlıkları' yaşanan "Gidiş Dönüş Moskova", "Cadı Kazanı", "Savaş ve Barış", "Sen İstanbul'dan Daha Güzelsin" izledi.

Kötü bütçe yönetimi sebebiyle oyunların bir türlü sahnelenememesi, üstüne üstlük mobbing iddiaları sebebiyle pek çok şehir tiyatrosu oyuncusunun antidepresan kullandığı hatta bunlardan ikisinin intihar ettiği gibi vahim iddialar Dursun tarafından dile getirilmişti. Ne hikmetse bu iddialar kamuoyunun gündeminde hak ettiği kadar yer etmediği gibi çarçabuk sümen altı edildi. "Benzer bir durumun AK Partili bir belediyede yaşandığını düşünün isterseniz" demeyeceğim, zira bu mukayese daveti hiçbir zaman insaflı bir mukabeleyle cevaplanmadı muhataplarınca. Herkesin neyin ne olduğunu bildiği bir durum aslında bu. İBB'ye bağlı kurumlar, yönetim zafiyeti sebebiyle mefluç vaziyette!

Dün İstanbul Haliç Kongre ve Kültür Merkezi'nde AK Parti, İstanbul adaylarını tanıtırken Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ettiği bir cümle hemen herkesin dikkatini çekmiş. Sevgili Serkan Fıçıcı abimin "bu söz bu seçimin mottosudur" dediği o sözü bir hatırlayalım: Murat Kurum yapar!

Sehir tiyatroları gibi en 'off the record' kurumlarının içinde yaşanan skandallar dahi böylesine ayyuka çıkmışken, yönetilmesi bir namümkünler eczasına dönüşmüş bir şehre şehremini olmak üzere kolları sıvadı Murat Kurum. "Acaba yapabilir mi? Bu kaosla başa çıkılabilir mi?" sorularına mahal bırakmayacak bir özgüvenle çalıştığını görüyoruz Kurum'un. Özgüven'in ötesinde, Erdoğan'ın da Kurum'a çok güvendiğini görüyoruz. Buna karşın Büyükçekmece'de yaşanan öfke kontrolü sorununun da ortaya koyduğu bir güvensizlik var CHP tarafında. Çıkar çatışmaları ve yolsuzluk söylentileri kurumların neden işlemez hale geldiğinin izahı niteliğinde. Bu hengame arasında yerel seçimleri vatandaş için umut haline getirecek bir slogana ihtiyaç vardı; basit, inandırıcı, riya içermeyen... Erdoğan dün o sloganı umumun nazarına verdi. Bu sözün kısa sürede kabul gördüğüne şahit olduk. İstanbul seçmeni bu sloganı satın alır, bu söz genel kabul haline gelir. Sonrasını hep birlikte göreceğiz fakat ben de bu slogana çok inandım: Murat Kurum yapar!

25 Ocak 2024 Perşembe
Beni en çok heyecanlandıran üç eser
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

1994 sonrası İstanbul Büyükşehir ve ilçe belediyeciliği anlamında pek çok yenilikle tanıştı, nüfusu, yüzölçümü ve buna mukabil dertleri her geçen gün artan bu şehir vizyoner belediye başkanları sayesinde yeni yeni hayat alanlarına kavuştu. Pek çoğunu zikredebiliriz, lakin önümüzdeki dönemde hayata geçecek projeler içinde beni en çok heyecanlandıran üçünden bahsetmek istiyorum.

Evvela üç dönemdir Tuzla'yı yöneten Dr. Sadi Yazıcı ile başlayalım. Geçtiğimiz dönemde adı Büyükşehir adaylığı için geçtiğinde hiç kimse hayret etmemişti. Zira, Tuzla'ya kattıklarının yanı sıra İstanbul'un pek çok ilçesinde yaşayan sayısız ihtiyaç sahibinin yardımına koşan kadın girişimcilik merkezi sayesinde İstanbul'un dört bir yanına değip dokunmuş bir kimse Şadi Yazıcı. 2014 yılında açtığı Şelale Eğitim Parkı sayesinde gençlerin hayallerini gerçekleştirmesi yolunda önemli bir destekleyici durumunda Sayın Yazıcı. Yakında başka müjdeler de vereceğini bizzat biliyorum. Örneğin Türkiye'nin ilk temel bilim üniversitesine öncülük ediyor Şadi Bey. Fakat ben Şelale Parkı'nın gelecek vizyonunu ve önümüzdeki dönemde burada gerçekleşecek olanları vurgulamak istiyorum. Türkiye'nin en fonksiyonel parkında Karting, Planetaryum, Gözlem Evi, Teknoloji Geliştirme Merkezi, 3 Boyutlu Hologrofik Hayvanat Bahçesi, Tuzla Bilim ve Sanat Merkezi, Metaverse Deneyim Alanı, Buz Pateni Pisti, Bowling Salonu, Kadın Ve Erkek Yüzme Havuzu, Türkiye'nin İlk Kutup Bilim Evi Bilim Merkezi, Fitness Salonu, Amfi Tiyatro, F4-E Phantom Savaş Uçağı, Buharlı Kara Tren, Güneş Enerji Santrali, Rüzgar Gülü-Güneş Enerji Paneli, Bilim Kampı Corpus, Kültür Evi, E-Spor Merkezi, +1 Kafe, Şelale Park Sosyal Tesisleri, Mutfak Atölyesi, Bilgi Evi Sanat Atölyesi, Çocuk Gelişim Merkezi, Kitap Ve Satranç Kafe bulunuyor. Teknoloji alanında çalışmaya niyetli gençlerin Start Up projelerine çok önemli destekler sağlanan bu merkez, önümüzdeki dönemin yıldızlarından olacak; zira Park, Tuzla Belediyesi tarafından aktif düzenlenecek etkinliklerle gençlerin eğitim gördüğü, İstanbul'un en önemli açık hava akademisi hüviyetine bürünecek.

Bir diğer heyecan verici proje Sultangazi'de hayata geçirilecek olan "Kültür Adası" projesi olacak. Göreve geldikten sonra uyguladığı finansal tedbirlerle Sultangazi'nin borcunu sıfırlayan ve belediye faaliyetlerini büyük oranda özkaynaklarıyla yürütmeyi başaran Belediye Başkanı Abdurrahman Dursun, ilçenin Esentepe Mahallesi'nde, TEM'in kenarında inşa edilecek olan Kültür Adası sayesinde ilçenin İstanbul'un kültür hayatına önemli katkı sağlayacak. Avrupa'nın en büyük sinema müzesine ev sahipliği yapacak olan park, şehir turizmine de çok önemli katkı sağlayacak. Bu proje sayesinde Sultangazi'nin sahip olduğu kenarda kalmış üretim bölgesi algısı, yerini İstanbul'un önemli kültür merkezlerinden biri imajına terk edecek.

Pendik Belediye Başkanı Ahmet Cin, bu dönemde de AK Parti adayı olarak yarışa giriyor. İstanbul'un başarılı ilçe belediye başkanları arasında yer aldığına kuşku yok Cin'in. Hayata geçirilmiş 150'ye yakın projesi ile Pendik'in gündelik hayatına çok önemli katkı sağladı şimdiye kadar. Fakat İstanbul'da yaşayan herkes gibi beni de yakından alakadar eden ve Pendik'te yaşamam hasebiyle benim de hayatıma direkt katkı sağlayan en önemli hizmeti, Pendik içinde trafiği bitirme vaadi Sayın Cin'in. Gitmek ve görmek nasip oldu, E5'e paralel atıl vaziyetteki kamu ve belediye arazilerinin bir kısmına geniş yollar yaparak ilçe içindeki trafiği minimum seviyeye indirme hedefiyle çalışıyor Pendik Belediye Başkanı. Yalnızca ilçede yaşayanlar için değil, ilçeyi geçiş güzergahı olarak kullanacak olanlar için de büyük hizmet olacak.

Her biri kendi ölçeğinde gelecek dönemin en önemli projeleri olarak hayata geçecek olan bu üç esere yer verebildim sadece. Bugün Murat Kurum'u da dinleyeceğiz. Bakalım Kurum neler diyecek? Bir sonraki yazımızda bunların tahlilini de yaparız.

29 Ocak 2024 Pazartesi
Eğer manzara değişsin istiyorsanız
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Her şey bir yana, eğer İstanbul'da yaşamak istiyorsanız, İstanbul'unuzda yaşamaksa arzunuz; sıla-i rahim gibi, çocukluğunuzdan kalma hatıralarla dolu, camilerin ve merkadlerin sizi dem be dem uzaklaştığınız ulviyete çağırdığı, köşe başlarında denk geldiğiniz maziden kalma şeylerin sizi bu şehre bu şehri de size bir vicdan yükü gibi emanet etmesi ise talebiniz, gelin bir teşehhüd vakti konuşalım.

Camilerin, boğazın, sarayların, adaların şehrine girenler birkaç yıl öncesine kadar peyzaj çalışmaları ile güzelleştirilmiş, baharda lalelerin, sümbüllerin süslediği bir şehirle karşılaşırdı hatırlarsınız. Yine karmaşa ve kaos, yerlerde plastik çöpler, bir balgam öbeğinin üstüne atılmış izmaritler elbette bu şehrin olmazsa olmazıydı o zaman da; fakat şehre giren herkes şehrin ruhunu ve kimliğini şehirden istihrac ederdi. Becerebilen şimdi de yapar, hiçbir şey buna mani değil. Lakin İstanbul'un önünde duran öyle kesif bir perde var ki ardından İstanbul görünmüyor. Bazen bu şehre bakmak için hafızanıza ve hayal gücünüze müracaat etmek mecburiyetinde kalıyorsunuz ki manzara karşınızda tebellür edebilsin.

Üç hafta kadar önce Kozlu kabristanında, gasilhanedeydim bir vesileyle. Malumunuz eskiler imamın kayığı derler tabuta. Her neyse cenazemizi gasl ettik, bir cenaze nakil aracı geldi, beyaz bir minibüs, üzerinde kocaman İMAMOĞLU yazan... İmamın kayığı İmamoğlu'nun kayı olmuş taaccüp ettim... Biz vazifemizi yaptık, emaneti medfenine tevdi ettik.

O gün geldi aklıma gerçekten ve bunu yazmam gerekir dedim. Bu şehre giren herkes bir süredir; gâh doğumhanenin sırasında gâh gasilhanenin kapısında, üst ve alt geçitlerde, reklam panolarında, vapur ekranlarında, internet köşelerinde, camide ve meyhanede hatta en süfli kerhanede sürekli onun fotoğrafını görüyor, adını okumak durumunda kalıyor, sesin işitiyor...

İstanbul adeta İstanbullulardan gasp edilmiş, bir tek adama aitmiş gibi havasında rutubetten ziyade buharlaşmış bir ego ve kibir solunuyor. Onun resmi, onun ismi, her yerde o, her şeyde o bilmem ki nasıl söylesem... İstanbul'a bakan İstanbul'u göremiyor ona nazar etmek mecburiyetinde kalmadan. Evet hakikaten siyasiler zaman zaman billboardlara, gazetelere işte ne bileyim şuraya ve buraya resimlerini koydururlar, bunda anlaşılmayacak bir şey yok. Benim midemin artık kaldırmadığı şey, dünya ve ahiret kapısında, yârinizin koynunda, hasmınızın boynunda, hulasa hiçbir şey yapmadığı, neredeyse tek bir hayranının dokunmadığı bu şehrin şeş tarafında sanki İstanbul onunmuş da biz kiracıymışız gibi onu görmek. Bu terazi bu sıkleti çekmiyor görüyorsunuz. "Benim tevazum yüksektir" gibi bir oksimoronu kendisinden işittiğimiz zat elinde palası biçe biçe ilerliyor. Ne lale bıraktı ne sümbül, "var mı benden güzeli ey ayna?" diye sual eder gibi adeta kendinden başka hiçbir şey görünmesin istiyor. Size yabancı bir kimse sizin şehrinizi size çok görüyor, farkındasınızdır.

Hulasa bütün bu olup bitenden sıkıldım sıkılmasına lakin meselemiz o değil. "ben benim olanı ne zaman bu arkadaşa verdim de, bir zamanlar içinde büyüdüğüm konağı uzaktan seyreden müflis tüccar mahdumu gibi böyle uzaktan bakıyorum?" diye düşünüyorum şu sıralar biteviye. Gerçekten sıkıldım. Her yerde her gün her saat her vesileyle onu görmekten sıkıldım. Sanırım bu seçimdeki en büyük motivasyonum bu manzaranın değişmesi olacak... Bu şehre bakınca maziden kalma şeyler görmek istiyorum, türedi simaların ucuz reklamlarını deği

1 Şubat 2024 Perşembe
Beklenen gerilim yakında
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Can Atalay hadisesi yerel seçimlerin propaganda sürecine tesir edecek mi etmeyecek mi hep birlikte göreceğiz. 6 Şubat'ta, Hatay'da enkaz altında kalanlardan birisi de şüphesiz Lütfü Savaş'ın siyasi prestijiydi. Kentsel dönüşüm karşıtı, "oy vermiyorsun, hizmet istiyorsun. Oy yoksa hizmet de yok" videoları internette dolanan Lütfü Savaş, bir şehrin ve canların heba olup gitmesinde pay sahibiydi. Buna şüphe yok. Bütün bu hakikatleri perdeleyecek olan, propaganda sürecini siyasallaştırmak, hizmetten yahut belediyecilikten çıkararak politik gerilim ve kimlik üzerinden yürütmek yöntemi olacaktır. Doğuda bu yöntemin kullanıldığına zaten aşinayız. Tarihinde görmediği belediye hizmetlerini kayyum belediyelerinden gören bölgelerdeki seçmenleri "senin iradeni elinden alıyorlar" diyerek yeniden kazanmayı amaçlıyor HDP, yahut adı her neyse o parti. Benzer bir propagandayı Hatay'da da görmemiz mümkün. İzleyip göreceğiz.

Buna mukabil İstanbul başta olmak üzere CHP tarafından yönetilen büyükşehirlerdeki hizmetsizliğin de siyasal bir gerilim ardına gizlenmesi stratejisini göreceğiz. Yemeği tutturamayan aşçının acıyı basması gibi bir şey bu. İşte günlerdir YouTube'da ve çeşitli internet mecralarında reklamı dönüp duruyor İmamoğlu'nun. Otogarı boyadık, kent lokantası açtık diyor hiç imtina etmeden. Hiç kimse "İBB'nin milyar dolarlık bütçesiyle aça aça on tane lokanta açtın, bir de bunu hizmet diye yutturuyorsun" demeyecek sanıyorlar sanırım. Tam o kritik esnasında İmamoğlu'nun ihtiyaç duyduğu gerilim ve münakaşa ortamı doğar diye umuyor olsalar gerek. Velakin, onun da vakti gelecek. Elan ihtiyaç duydukları agresyonu parti içi gerilime teksif etmiş durumdalar. Elde çekirdek, Eren Erdem-Murat Ongun müsameresini izleyeduralım bizler, Halk Partisi seçmeni "umumi kavgamız ne zaman başlayacak?" diye bekliyor endişe içinde. Hakikaten gerilime ihtiyacı var Halk Partisi seçmeninin. Dün Meclis'te yaşanan gerilim de bu ihtiyacı teskin etmek üzere sahnelendi.

Aday belirleme süreci sona erince beklenen gerilimle karşılaşacağız. Bekleyelim görelim, hangi hat üzerinde, nasıl bir gerilim olacak?

5 Şubat 2024 Pazartesi
Maraş'ta 6 Şubat ve devlet
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

6 Şubat'ın birinci yıldönümünde yine Kahramanmaraş'tayız. Bir süre hizmet etmek nasip olmuştu depremden sonra burada ve dönerken bildiğiniz o virane Maraş'ı bırakmıştım. Havada, çadırda yaşayanları dahi "yağdır Mevlam su" dedirten kesif bir toz bulutu, dört bir yanda enkaz; tek bir sokak lambasının yanmadığı zifiri karanlık gecelerinde, deprem yağmacılarına karşı tedbir olarak bekçilerin, dondurucu soğuğun rağmına arşınladığı sokaklar... Mümin mütevekkil fakat yıpranmış, münkariz simalar bırakarak geriye dönmüştüm İstanbul'a. Kısacası, manzarası Maraş'ın tufan gününden yamandı... En garibi, her yerinden sular fışkıran Maraş'ın Kerbela'ya dönmesiydi. Fakat, dünyanın en asil, en kanaatkar, en onun sayesinde asûman tepemizde çökmeden duran insanlarını büyük bir hayranlıkla tanıyarak döndüm. Zerre mübalağa etmeden söylediğim şu sözün bir gram darası olmadığına inanın lütfen.

İşte bugün büyük bir heves ve merakla Maraş sokaklarını yeniden arşınlıyorum. Konforlu evlerinde, soğuğun eksi bilmem kaç derecesinde canhıraş çalışanlarla dalga geçercesine "Devlet yok" tivitleri atanların terbiyesizliği unutulmuş. Kimsenin umurunda olmamış daha doğrusu, herkes ekmeğinde. Hiç kimsenin bikes olmadığı bir can pazarıydı burası; herkesin bir kesi vardı, aslında hiç kimsenin kimsesi de yoktu. Velisi olmayanın velisi olan devlet vardı bir tek ve devletin hayır himmet sahibi evlatları. Şimdi Türkoğlu'nda, Dulkadiroğlu'nda depremin üzerinden henüz bir yıl geçmeden tamamlanan ve teslim edilen TOKİ evlerini görünce, biteviye "Allah zeval vermesin" diye dua ettiğimiz devletin ne demek olduğunu daha iyi anlıyoruz. O ki, var ve kıymetini bilenin de bilmeyenin de ırzı namusu, sağlığı ve huzuru ondan soruluyor. Kıymetini bilmeli. 6 Şubat depremindeki tek bir sahne bile bunu idrak etmeye yeter. Hududun bu tarafında devlet vardı ve hatasıyla sevabıyla iş gördü; buna mukabil Suriye tarafında devlet yoktu, velisi olmayan mağdurlar olarak koşuşturdular ümitsizce.

Maraş hâlâ mahzun, Maraş hâlâ mağrur. Hafıza-i beşer nisyan ile maluldür kabul fakat unutmak da uzun zaman alan bir süreç... Fakat Maraş'ın yolları mamur, su şebekesi ayakta, kanalizasyon tertibatı ayağa kaldırılmış. En mühimi kimse açıkta değil. Çadırda yaşayan kimse yok. Evlerine geçenler de var konteynerde yaşayanlar da. Velakin kimsesiz, merci-i müracaatsız hiç kimse yok. Devlet, ehliyetle idare edilince kudretini hayra yöneltebiliyor işte. En büyük ispatı 6 Şubat'ta Maraş- 6 Şubat'ta Maraş mukayesesinde.

8 Şubat 2024 Perşembe
Belki de fayda sağlar
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Geldiğimiz noktada Cumhur İttifakı ve Millet İttifakı olarak ikiye ayrılmış olan siyasal hatlar, birbiriyle asla örtüşmeyecek tonlara sahip. Her ne kadar PKK siyasetinin Millet İttifakı'nın direkt bir paydaşı olmadığı ifade edilse de, CHP içinde mündemiç bir PKK siyasetinin var olmadığını iddia etmek mümkün değil. Hal böyleyken, millet oldukça namümkündü ve muhafaza etmekte de zorlanıyor. Hem İYİ Parti'nin hem de PKK siyasetinin aday çıkararak CHP oylarını böldüğü suçlamasıyla karşı karşıya bırakılması bir paradoks.

Gelin bir de şu taraftan bakalım: Bu paradoksların minimize edilmesi, dolayısıyla Türkiye siyaset zemininin rasyonel bir zemine çekilmesi şu anda cari ittifak mantığıyla mümkün değildir. Ancak Cumhur İttifakı'nın 14 Mayıs seçimlerindeki yekpare yapısıyla yerel seçimlere girmesi, Millet İttifakı'nın patronu Cumhuriyet Halk Partisi'ni de, sabık ittifak ortaklarını baskılama noktasında argüman sahibi kılıyordu. Bu bakımdan Yeniden Refah Partisi'nin seçimlere kendi adayı ile girme kararı olumlu neticeleri olabilecek bir ittifaklar dışı siyaset alanının genişlemesine hizmet edebilir. Bu sebeple, Erbakan'ın kendi adayları ile seçime girme kararının AK Parti'ye zarar vereceği yönünde yapılan yorumlara iştirak etmiyorum. Reaksiyonlara ise anlam veremiyorum. Türkiye siyaseti, CHP siyasetinin görünmez vesayetinin baskısı altında, seçime girmesi muhtemel her partiye CHP oylarını bölmemek adına icazet verilmediği bir ortamda; kendi inisiyatifi ile siyaset yapmayı tercih eden partilerin ittifak dışı alana yönelmesinin Türkiye siyaseti için de AK Parti siyaseti için de faydalı olacağı kanaatindeyim.

Her şey bir yana, bir parti parti olarak kalmayı tercih edip siyaset yapmak için hiç kimseden müsaade almak durumunda değil. İYİ Parti de, Refah Partisi de ittifaklarının ayrılmaz parçası olmak zorunda değil. Hele bir bakalım, bu müstakil siyaset nasıl neticeler meydana getirecek. Belki de ummadığımız faydayı göreceğiz.

12 Şubat 2024 Pazartesi
Deprem bölgesinden İstanbul'a bakınca
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Bir yılın ardından deprem bölgesini gezdikten sonra hepimizin aklında aynı sual ile döndük İstanbul'a: Ya bu büyük deprem İstanbul'da olsaydı... Neler olurdu, neler yaşanırdı?

Farz-ı muhal değil. Olacak bir gün. Deprem kuşağında yer alan bir şehir, bir mega şehir İstanbul. Bir ucu Sakarya'da diğer ucu Çanakkale'de bir şehir. Neredeyse bila fasıla uzanan bir şehir. Kim İzmit'i İstanbul'dan ayrı görebilir? Yahut Çorlu'yu, Çerkezköy'ü?

Olası bir depremde tedavisine koşması gereken yerler bu depremden masun kalmayacak İstanbul'un. Bağcılar'ın, Güngören'in, Esenler'in, Fatih'in, Zeytinburnu'nun böyle bir felaketle karşı karşıya kaldığını düşündükçe; enkazı, enkaz kaldırmayı değil, ilk birkaç gün içecek bir damla suyu nasıl bulacağını düşünüyorum insanların.

Hasıl-ı kelam, depreme hazırlık yalnızca yapı stokunun elden geçirilmesinden ibaret bir mevzu değil. Muhtemel felaketin esnasına, kısa ve orta vadeli sonrasına yönelik hazırlıkların, çok cihetlerde planlanması ve hayata geçirilmesi hayati öneme sahip. İlaveten, deprem tecrübesinin bize gösterdiği en önemli hususlardan birisi de çöken binanın yalnızca içinde oturanları değil aynı semtte yaşamayanları dahi zarar verebileceği gerçeğiydi. Yollara devrilen binaların, yardım araçlarının intikaline mani olduğuna; çok değil üç-dört enkazın bir semti felce uğrattığına şahit olmuştuk.

Bu ve benzeri misaller bizlere özellikle ada bazlı kentsel dönüşümün önemini canlı müşahede etme imkanı sundu. Keşke sunmasaydı, lakin depremden de tecrübi bir çıkarım elde ettik. Uzmanlardan bahsetmiyorum. Onlar zaten teorik olarak neyin ne olduğunun farkında. Ancak biz, her atiyi çok uzak ve gelmeyecek zanneden, gelse de bize isabet edecek bir zarar olmayacakmış da hep başkalarını vuracakmış zanneden biz avam gözümüzle gördük. Bu tecrübe, karar süreçlerimize tesir etmeli; etmek zorunda.

Neresinden bakarsanız bakın, kötü beş yılı arkasında bırakan mevcut İBB yönetimi iyi bir belediyecilik sınavı vermedi. Benim açımdan en affedilmez hatası ise deprem bütçesini düşürerek tanıtım bütçesini artırmak gibi, hiçbir akla hizmet etmeyen garip uygulaması oldu. Başarısız geçen bu sürecin ardından İmamoğlu yeniden aday, karşısında ise Murat Kurum var. Yarınını ve olası felaketi düşünen hiç kimsenin İmamoğlu demeyeceği bence aşikar. İmamoğlu'nu tercih etmenin yegane yolu ideolojik saiklerden geçiyor. Depremle ilgili en ufak ciddi çalışması olmayan, dahası ciddiye alınır fikirler ortaya koyamayan İmamoğlu'nu tercih etmemenin yolu sadece İstanbul'dan değil; Adıyaman, Hatay, Maraş, Nurdağı, Islahiye, Malatya, Elbistan, Osmaniye tecrübelerinden de geçiyor. İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı gibi bir makam Lalapaşa eğlendirme makamı değil, çok ciddi sorumlulukları olan, kriz ortaya çıktıktan sonra değil, kriz henüz ortaya çıkmadan tedbirlerini alacak ciddi çalışmaların yürütülmesi gereken bir makamdır. Oysa hepimiz şahidiz ki, oluşmuş krizleri yönetmek konusunda dahi oldukça yetersiz bir belediye başkanı var ve bu görevi ilginç şekilde bir beş yıl için daha istiyor.

İstanbullu İstanbul'da olanlara zaten bakıyor, buna göre bir yorum yapıyor. Bendeniz depremin birinci sene-i devriyesinde deprem bölgesinden İstanbul'a bakarak yorumumu yapıyorum. Bana refakat eden dostlarla aynı minval üzre konuştuk, benzer yorumları yaptık. Evet İmamoğlu'nun haklı olduğu bir taraf var: İstanbul'un kaybedecek bir dakikası bile yok! Maalesef koca bir beş sene kaybedildi. Bakalım bu kayıp nasıl telafi edilecek.

15 Şubat 2024 Perşembe
Asırlık bagaj
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Gürsel Tekin ismini biz CHP'ye mesafeli olanlar ilk defa Deniz Baykal zamanında Kemal Kılıçdaroğlu – Gürsel Tekin ekürisi olarak işitmiştik. Dinamik ve siyaset üreten bir kimseydi bu dönemde Sn. Tekin. Ne zaman ki Kemal Kılıçdaroğlu CHP'ye genel başkan oldu, ilginç bir biçimde Tekin, vitrinde geriye itilmeye başlandı.

CHP içinde açıkça ikrar edilemese de herkesin bildiği hakikat, Gürsel Tekin'in mezhep kotasını aşamadığı hakikatidir. Birinci derece akrabaları çarşaflı hanımlardan oluşan mütedeyyin bir çevreden gelen Gürsel Bey, Kılıçdaroğlu sonrası dönüşen CHP vitrini açısından taşınması zor, uzlaşmaya açık, toplumun her kesimi ile konuşabilen, buna rağmen gençliğinden itibaren CHP içinde siyaset yapmayı tercih etmiş bir kimseydi. Kılıçdaroğlu-Kaftancıoğlu hattı olarak adlandırabileceğimiz hat açısından pek de tercih edilebilecek bir kimse değildi Gürsel Bey. Elbette tavsiye edilmedi lakin bir vitrin figür olarak tahammül de edilmedi kendisine.

Gürsel Bey'in partiden istifası CHP'nin CHP'lileri tasfiye ettiği bir süreçte en çok ses getiren hadiselerden biri oldu. Ahu enin edenlerin iddiası ilginç; " yanaşmalar CHP'nin öz evlatlarını CHP'den tasfiye ediyor"!

Elbette içlerinde sosyal demokrasiye inanan, Türkiye'nin selametini bu politikalarda arayan iyi niyetli pek çok kimse vardır; aksini iddia edemem. Fakat CHP'lilik bu topraklarda taban tutmayı bir türlü başaramayan bir kimliktir. Kılıçdaroğlu sonrası özellikle vatan memleket kaygısı olanların dile getirdiği " ah nerede o Baykal'ın CHP'si" söylemini bu bakımdan hiçbir şekilde doğru bulmam. 28 Şubat'ın gönüllü sürdürücüsü ve ceberut laikliğin havarisi bir kitleyi özlemle yad etmiyorum, edenlere de hayret ediyorum. CHP, CHP'lileri tasfiye ederek CHP'den bir başka bünyeye dönüşmeye çalışadursun, asıl sıkıntının CHP'nin asırlık bagajlarında olduğunu keşfedememeleri sebebiyle Anadolu'da kök salacak bir siyasal harekete dönüşmesi mümkün değil.

Malum, 70'ler Türkiye siyasetini çok yıpratmıştı. Demirel-Ecevit gerilimi bir yanda, kanlı sokak olayları diğer yanda, ambargoların ve sağ sol geriliminin yıprattığı Türkiye siyaseti balans ayarını 12 Eylül askeri darbesiyle almıştı. Merhum Demirel, 12 Eylül sonrası yeniden dizayn edilen Türkiye siyasetine Adalet Partisi'nin bagajıyla girmek istemedi. Doğru Yol Partisi kuruldu ve Demokrat Parti'den müdevver siyasal çizgi üçüncü siyasal partisi ile Türkiye siyaset sahnesine çıktı. Buna mukabil SHP parantezi akabinde CHP yine CHP olarak yol yürümeye azmetti. Demirel, on küsur yıllık bagajı dahi taşımaya değer bulmazken, CHP zikzaklarla dolu yüz yıllık mazinin bagajını taşımak konusunda ısrarcı oldu. Asıl mesele tam olarak budur.

CHP, CHP'lileri tasfiye ederken geniş kitleleri kucaklayamayan bir siyasal dili ve siyasal kültürü tasfiye etmekte. Bu malumum. Çıkar kavgasının temel motivasyon olduğu böyle bir kavgaya derin manalar atfetmemek gerektiğini göz önünde bulundurarak söylüyorum. Buna rağmen, tasfiye edilen kuşak, kök tutması mümkün olmayan siyasetin temsilcisi kuşaktır. Gürsel Tekin ve benzeri uzlaşmacı kimlikler burada istisna teşkil etse de hakikat budur. Ancak bu tasfiye de sadra şifa olmayacak. Zira asıl tasfiye edilmesi gereken bir siyasal parti olarak CHP'dir. Asırlık bagajları Anadolu'nun her köşesinden acı hatıralarla dolu. Bir dernek, STK, vakıf ne bileyim, siyasal parti haricinde herhangi bir şeye inkılap etmeli CHP. Ve bir başka siyasal kimlik, bir başka siyasal levha, kolektif hafızanın gadrine uğramadan yola düşmeli. Aksi takdirde CHP'li gider CHP'li gelir, CHP yerinde sayar. Bu pranga ile uzun yol yürümek CHP'nin en büyük handikabı olarak devam eder. Zira yıpranmışlık isimlerde değil, kimlikte.

19 Şubat 2024 Pazartesi
Bu ders olsun
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Youtube platformunda yayınlanan Adnan Oktar belgeselinin ikinci bölümü, Avusturya'da yaşayan Elvan Koçak'ın aile dramı üzerinden Adnan Oktar örgütünün iç yüzüne ayna tutuyor. Pek çoğumuzun müstehzi bakışlarla yayınlarından kesitler izlediğimiz, mizah malzemesi olarak basitleştirdiğimiz A9 televizyonunun, bir ev kadınının ve çocuklarının, örgütün ağına düşürülmesi sürecinde nasıl rol oynadığını bu filmde görmek mümkün.

Ancak esas motivasyonun ne olduğuna dikkat edecek olursanız, bütün olup bitenin bir mehdiyet piyesinin parçası olduğunu göreceksiniz. Mehdiye hizmetten bahseden bir kadın ve bu hizmete mani olduğu iddiasıyla yuvasını yıkışı hadisesi hiç de küçümsenesi değil. Zira Türkiye'de hizmet eden cemaatlerin ve dini yapıların takipçilerine vaz ettiği mehdiyet fikri, onlarca mehdi adayının takipçilerinin birbiri arasında rekabet ettiği bir ortamda yaşadığımızın sanırım hepimiz farkındayız. Bu motivasyonla dini hayatını idame ettiren yapılar ve bunların vaz ettiği dindarlık, Allah'a kulluktan ziyade mehdiyi bulmayı amaçlayan dindarlar meydana getirdi. Çok şükür bu motivasyon, özellikle 15 Temmuz sonrası kamuoyunda büyük oranda destek kaybetti. Buna rağmen kurtuluşu hâlâ burada arayan, necat mehdidedir diyen bir dindarlık anlayışı var. Bu anlayışın yaygınlaşması, safdillerin yutacağı bir zokaya dönüşmesi oldukça muhtemel bir tehlikeye zemin hazırlıyor. Dahası, bu motivasyon cemaatlerin ve dini yapıların arasında rekabet sebebi oluyor.

Her seferinde aynı temennide bulunuyoruz velakin ettekrarü ahsen velev kane yüz seksen... Yine tekrar edelim, FETÖ'den ders alamayanlar bari Adnan Oktar hadisesinden ders çıkarsa, kulluk motivasyonunu Allah'a tevcih etse, mehdiyi bulmaya himmetini hasretmese... Olur mu? Olmaz gibi geliyor bana. Zira dindarlıkları bu zaviyede bina olunmuş olanlar, mehdiyet ümidi olmadan dindar olmayı güvensiz bir alan olarak görecektir. Yine de niyaz ederiz. Allah halisane kulluk etmeyi cümleye maksat kılsın.

22 Şubat 2024 Perşembe
Yaşasın şeriat
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Uğur Mumcu'nun cenazesinde duymuştuk evvela o menhus sadayı, akabinde sloganlaştırdılar da, dilden dile dolanır oldu. "Kahrolsun şeriat!" diye bağıranların, maksadını aşan bir söz ettiklerinin farkında olup olmadıklarını bilemeyiz; lakin, hakaretleri hem dine hem de dinin mübelliğine yönelikti.

Efendimiz aleyhissealatu vesselamın pek çok evsafından birisi de "Sahib-i Şeriat"tır. O'nun şeriatına Şeriat-ı Garra-i Muhammediyye denir ki, İslamiyet bundan başka bir şey değildir. Ki biz Sahib-i Şeriat (S.A.V) efendimizin diğerlerinin yarın kalan işini tamamlamak üzere gelen bir son peygamber olduğuna inanmadığımız; aksine ondan mukaddem cümle enbiyanın (aleyhimüsselam) vazifesinin, Şeriat-ı Garra-i Muhammediyye'ye dahil, lakin o kemalde olmayan bir dini anlatmak olduğuna inanırız.

Hulasa, şeriat, O'nun âlemlere rahmetliğinin bir remzidir.

Bu bahsi uzatıp haddimi aşmayayım. İlmiyeli değilim, velakin ümmet-i Muhammed'denim ve ilmihalimi bilmek üzerime farz. Buraya kadar doğru gittikse burada susalım, zira buradan sonraya ehliyet sorarlar.

Sevgili İsmail Halis ile her Salı saat 11.00'de yaptığımız "Üç Nokta" programında da söyledim, burada yazarak kayda matbu olarak geçmesini de isterim: şurası bence gayet açıktır ki, Şeriata hakaret blasfeminin ta kendisidir, bizzat dine düşmanlıktır, öyle lâik hukuk sistemini falan savunmak da değildir.

Alıp veremedikleri İslamiyet'le de değildir. Bizzat dine ve din kurumuna düşmandırlar. Peki efendim, Hıristiyanlığa, Yahudiliğe bu kadar toleranslılar da neden bir tek İslamiyet görünce kırmızı görmüş boğaya dönüyor, kontrollerini yitiriyorlar? Bunu konuşalım bundan sonraki yazımızda, zira şimdilik yerimiz dar.

Bugünlük "Yaşasın şeriat!" diyelim ve bırakalım. Şeriata sahip çıkmanın hepimizin vazifesi olduğunu hatırlatalım ve sözü bir sonraki yazımıza havale edelim. Şeriat nedir ne değildir, neden İslamiyet, neden din? Bütün bu mevzuları bir sonraki yazımıza havale edelim vesselam.

26 Şubat 2024 Pazartesi
Din kavramı ve İslamiyet
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Bir dini din kılan, genel prensipleri değil dindarlarıdır. Kendisine bağlı bir dindarlar topluluğuna sahip olmayan bir inanç, inanç sistemi olmanın ötesine geçemez. Ziraatin ancak tatbik ile din olur.

Şimdi kendisinden din diye bahsettiğiniz şeyleri durun ve bir düşünün. Bu din dediğiniz kurumlar, İslamiyet bir kenarda dursun, din olabilmenin çok ötesinde kurumlardır.

Her şeyden evvel bunların bir kısmı din olmanın dışına çıkmıştır; kültürel aidiyetleri dönüşmüş, dindarını kendi kodeksi içinde yaşatmayı amaçlamayan yarım yamalak bir motivasyon kaynağı olarak karşınızda durmaktadır. Kimi dünyanın ahvali ile ilgili en ufak yorumda bulunmaz (Asya dinleri gibi) kimi ise hiyerarşik yapılanması ile kendi kendisini bizzat maksat kılan kurumlar olarak karşımıza çıkar (Katolik Hıristiyanlığı gibi). Kimi ise dindarının gündelik hayatını tanzim edecek herhangi bir umde ortaya koymaz (pek çok Protestanlık fraksiyonu gibi) ve kimi de kendisinden olmayanlara kendisini teşkil etmek ve onların kurtuluşuna vesile olmayı amaçlamaz (Yahudilik gibi)...

Bütün bu eksikliklerden münezzeh, beşer eliyle kirletilse de özü itibarıyla insani zaaflardan müberra yegane din olarak karşımıza İslamiyet çıkar. Dünyanın ahval ile ilgili de söyleyecekleri vardır, kulun gündelik hayatı ile ilgili de; kurumsallaşmış hantal bir yapı değildir, hiyerarşik bir perdelemesi yoktur dindarı ile Allah arasında ve elden gelse bütün dünyayı kendi prensipleri ile kuşatacak kadar yayılmacıdır. Dünyanın ve insanların kurtuluşunu amaçladığı için kendisini dindarlarından azade olarak bütün dünyaya teşmil etmeyi amaçlar.

Şimdi bu dinin, dünyanın dört bir tarafında, benzer motivasyonlarla saldırıya uğrayışı; Hindistan'dan İsveç'e, Hollanda'dan Türkiye'ye birbiriyle hiç alakası olmayan kültürlerde ve coğrafyalarda dindarlarına, peygamberine, kutsal kitabına saldırılması hiçbir şekilde İslamiyet'in diğer dinlerden daha negatif özelliklere sahip olması sebebiyle değildir. Saldırılan şey dini din kılan hassalardır. Dolayısıyla diğer dinlere mütehammil, İslamiyet'e ise tahammülsüz olunmasından bahsetmek mümkün değildir. Bilakis tahammül edilemeyen şey bu asırda dine benzer yegane dinin, uzun süren aydınlanmacı parantez de yeterince iyi edilememiş olması sebebiyle, halen modernite öncesi potansiyelini muhafaza ediyor olmasıdır.

Hulasa karşımızdaki şey vulgar bir İslamiyet karşıtlığı değil, hatırlanması arzu edilmeyen, dinin hüküm ferma olduğu insaniyet devirlerinden kalma yegane antik kurumdur. İslamiyet haricinde 1500 senelik yahut daha eski bir dini tatbikat yoktur, olduğu da iddia edilemez. Efendim ben de biliyorum diğer dinlerin İslamiyet'ten daha eski dinler olduğunu. Ve fakat, şunu da biliyorum ki bu dinler, din olma ile ilgili vasıflarını yitireli bu şekilde adlandırmayı hak etmemektedirler.

Batı'da Noel panayırları, kilise nikahları, ihtişamıyla insanı titreten requiemler zannediyor musunuz ki dine ait şeyler olarak boy göstermektedirler? Bütün bunlar, kültürel aidiyetler, gündelik hayatı renklendiren nostaljik hazlar olmanın ötesinde en ufak mana ifade etmez. Kamusal alanda görülen başörtülü rahibelere gösterilen sempatinin, hayvanat bahçesinde penguene gösterilen sempatiden bir farkı yoktur. Buna mukabil otobüste hakarete maruz kalan başörtülü kadını hiçbir şekilde tolere etmeyen aynı adam şu hakikati bilmektedir: Burada karşı karşıya olduğu başörtüsü ve o teyze organik, gerçek bir kimsedir. İşte ağızlarının tadını kaçıran ve bunca hakareti insanlara reva görmelerini sağlayan şey tam olarak budur.

29 Şubat 2024 Perşembe
28 Şubat'ın ardından 27 yıl geçince
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yirmi yedi sene sonra hâlâ 28 Şubat döneminin saçma sapan başörtüsü-türban ayrımı kızını çiğneyenler varsa eğer, hiçbir şekilde, yaşanan zulümlerin, yapılan zorbalıkların pişmanlığını yaşadıklarını iddia edemeyiz. Gururla ve hasretle iç çekerek " ah nerede o şevketli günler" diye iade ettiklerine eminiz. Bizi emin kılan, nadim olanın ortaya koyması gereken hiçbir davranışın emaresini görmüyor oluşumuzdur.

Cumhurbaşkanlığı seçimleri öncesinde görmüş olduğumuz o toplumsal uzlaşı, toplumun her kesimini kucaklama, Bir daha sosyo-kültürle ayrımların gündeme getirilmemesi gibi vaatler bir boşboğaz çıkıp da karnındaki gazı açığa çıkarana kadar inandırıcı gibi görünmüş olabilir kimilerine. Lakin biz ve bizim gibiler bunların akrep olduğunu ve huylarının sokmak olduğunu biliyorduk, söyledik, adımız AKP'nin değirmene su taşıyan adama çıktı. İşte Nasuh Mahruki, zihin dünyamızı sanki hiç iğdiş etmemişlercesine, belki de zihin dünyamızı iğdiş etmişliklerine güvenerek yeniden siyasal sembol ve türban bahsini açtı. "Koyduğunuz yerde otlamaya devam ediyoruz" der gibi bir şey. Mütercimliği ele alalım: "Bir nebzecik geliştirmedik kendimizi, biz hâlâ o eski biziz, zihin dünyamız genişlemediği gibi içimizdeki kin de hiç eksilmedi, aksine katlanarak arttı..." şeklinde tercüme edebiliriz.

Her neyse, bu bahis neyin ne olduğunu herkesin çok da bildiği bir demde fuzuli yere uzayıp gitmesin. Biz bizden konuşalım. Aradan geçen 27 sene bizi sınıfsal, kültürel, toplumsal olarak nereden nereye taşıdı? Sordukça cevabı ağzımı bitter bir tat ile kekremsileştiren bu sorunun her birinizde benzer cevapları olduğuna eminim. Benim açımdan, sınıfsal bir yığıntıya dönüşmek ve mevcut kültürel sermayesini de zirüzeber ederek kültürel bir keşmekeşe duçar olmak gibi bir noktaya varmış olmamız en hicran verici olandır. Entropi yasasının kurbanı, kolaycı ve emek sarf etmeden aslında olması gerektiğinden çok daha büyük bir şey olmayı amaçlayan insanlar yığınının kaosu içindeyiz. Bir tarafıyla da zafer kazanmış edamız yok mu hele? Bin yıl sürecek denilen 28 Şubat ufunetni dağıttı hani ve hürriyet geldi ya memlekete. Aslında hak etmediğimiz bir şımarıklığın konforuyla gevşiyoruz. Vurgunlar yedirten o büyük basıncın üstümüzden zira çıktığımız yükseklikteki atmosfer basıncı iç basıncımızı dengeleyemiyor. Üç yerde yaşadığımız zaaf bir türlü telafi edilemedi: Ticari ahlakın ve para kazanmanın cari kurallarının uğradığı erozyon, sözü senet olan amcaları görmüş bizlere bir şey söylemeli. Para ile ilişkimiz çok daha kötü bir noktada artık. İkincisi, mazbut insan karakterinin yerini şekilsel muhafazakarlığa terk etmesiyle oluşan boşluğun telafi edilememesi sıkıntısıdır. Başörtüsü namusa, takke-tespih dürüstlüğe remiz değilse artık bizim mahallemizde dahi, Pirus zaferi dahi elde edememişiz demektir. Üçüncüsü ise, siyasal iktidarın açtığı alanı, hakikaten bize yaraşır bir kültürel tahkimata vesile kılamayışımızın, kültür emperyalizmine açık hale getiriyor olması zaafımızdır. Bir kuşak sonraya devredecek eli yüzü düzgün kültürel çalışmalar yapmayı başaramayışımız, kültürü metalaştırmaya olan hevesimiz sebebiyledir. Para ile ilişkimizdeki zaaf, akabinde zikrettiğimiz her iki alana da sirayet etmekte. Uzayıp gidecek bir bahis bu. Zafer naralarının bizleri sağırlaştırdığı bir ortamda dönüp baktığımda aldığım cevap bu oluyor. Bu tabloda en masum kurumun siyaset olduğunu ise üzülerek söylemeliyim. Üzülerek, zira "kabahati keşke siyasilere yıkabilseydim de, siyasetin doğasını mesul tutabilseydim" dedirtiyor. Cevap daha acıdır. "Maalesef insan malzememiz buymuş da bu hamurdan bu ekmek çıkmış" diyorum, üzülüyorum. Allah encamımızı hayretsin...

4 Mart 2024 Pazartesi
Erdoğansız Moda'da bir bank
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Moda İlkokulu'nun önünde, Mehmet Ayvalıtaş Meydanı'nda bir banka oturdum, elimde telefon yazımı yazıyorum. Yerel seçimlerle ilgili bir şeyler yazmayı planlamıştım aslında; lakin parkta toplanan 200 kişilik grubun yaptığı gösteriyi izlemek ve taleplerini dinlemek beni yerel seçim gündeminden daha fazla cezbetti. Esasen bu bana mahsus bir durum değil, zira şu sıralar yerel seçim bir türlü Türkiye'nin ana gündemi haline gelemiyor. Paralel gündemlerin sürekli yerel seçim gündeminin önüne geçtiği bir demdeyiz. Bunun bence çok sarih sebepleri var lakin yazının istikametini değiştirmemek için girmeyelim o bahse.

Hilafetin kaldırılışını seneyi devriyesi olduğu için 3 Mart'ı dünya laiklik günü ilan etmişler. Bence sakıncası yok, olsun onların da bir günü. Neticede dünya Türk kahvesini höpürdeterek içenler günü bile var. Saçma sapan günler ama var. Olsun onların da bir günü. Oturdum, ellerindeki dövizleri okuyor, dillerindeki sloganları dinliyorum. Bir ikisi beni görünce irkiliyor, diş gıcırdatıyor, provokatörmüşümcesine bir bakış atıyor (Sahi bu aralar amma çok diş gıcırdatan var. Çetin Doğan da utanmadan dişlerini gıcırdatıyormuş). Bir yerden aşinalık var sanırım aramızda. En olmadı televizyonda denk gelmiştir bana o sevimsiz bakışı fırlatan adam. Umurumda değil. Moda'da bir bankta oturuyorum. Kimseye iliştiğim yok. Oturdum yazımı yazıyorum. Az ötede genç polisler, ellerinde kalkanları, Fenerbahçe maçını konuşuyorlar. Güzel bir gün, ürd-i behişt müjdecisi bir koku var havada; demek bahar geliyor.

Velakin bu göstericilerde değişik bir ufunet, teskin edilemez bir nefret, yağmaya müheyya bir buhar kümesi gibi burunlarından fışkıran bir öfke. Güvercinler de şaşkın. Kendilerine ilgiyle yem atan insanların yerini anlamsız bir nefret almış. Alışageldikleri yerlerinden edilmiş, bir köşeyi menfa bellemişler.

"Tarikatlar kapatılsın!" E iyi kapatılsın. Bakkal mı bu? Talebinden bihaber cahiller bağırıyor. "Kur'an kursları kapatılsın!" peki. Biz öğretecek yer buluruz. Peki ya sonra ne olacak? Laiklik ama mutlak laiklik talep ediyorlarmış. Neyi kast ettiklerini sanırım hepimiz biliyoruz. Kamuda türban yasaklansın, din dersleri kaldırılsın, hatta mümkünse ezan da okunmasın minarelerde, ne de olsa kamusal alanda yankılanan dini bir semboldür.

Çok şükür, Fikri Sağlar ile farklı eğitim ve zeka seviyelerine sahip, farklı sosyo kültürel çevrelerden gelen kimseleriz. "AK Parti İstanbul'u kazanırsa memlekete şeriat" gelir gibi saçmalıklar bu sebeple bizden sadır olmaz. Bundan dolayı açıkça beyan edeyim, bu yazının yerel seçime yönelik bir motivasyon oluşturma amacı yoktur. O bir başka, bambaşka gündemdir. 28 Şubat'ta 28 Şubat'ı konuşuyor olmamızı dahi yerel seçimlere bağlayan ahmaklar elbette çıkabilir. Alakası yok. Gündemimiz her daim bellidir. Biz, çocukluk çağlarımızda, ilk gençliğimizde bizi çepeçevre kuşatmış olan o kin deryası çocuklarımızı da kuşatmasın; evlatlarımız bizim arzu edip de yaşayamadığımız hayatı yaşayabilsinler diye sapa sağlam durmak mecburiyetindeyiz.

İlla siyasete bağlanacaksa, siyasete bağlanması mümkün hatta zaruri bir mihenk taşı elbette var. Recep Tayyip Erdoğan'dır o mihenk taşı. Erdoğan ve siyaseti bizi nasıl bir gayyanın dibinde bulmuştu da nefes alabilir hale getirmişti diye elbette sık sık yad etmeliyiz. Dilerseniz minnet, dilerseniz hakkı teslim etmek üzere yapılmış hakikat binbir yorumdur deyiniz. Orasına karışmam. Velakin unutulmaması gereken şey, o menhus hengameden, o haddini bilmez zulümden bizi çekip çıkaranın Erdoğan olduğudur. O beğenmedikleri, aksi, sert, uzlaşmaz dedikleri tavrı bir parça olsun gevşeseydi nelere tevessül edeceklerdi hepimiz biliyoruz. Bu sebeple hayırla yad ettim, minnetle zikrettim Erdoğan'ı, Moda'da bir bankta bu yazıyı yazarken...

7 Mart 2024 Perşembe
200 yıllık genelevi kapatan başkan: Haydar Ali Yıldız
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Madem beş yılın ardından, yerel yönetimlerin yeniden belirleneceği bir seçime gidiyoruz, müsaade edin sizlerle geride bıraktığımız beş yılın; beni en çok heyecanlandıran, kendisine ve gerçekleştirenlerine en çok dua ettiğim hizmetini aktarayım.

Dr. Rıza Nur "Hayat ve Hatıratım" isimli eserinin ilk cildinde, Sultan Abdülhamid'in iktidar devrine tesadüf eden talebelik yıllarını detaylı şekilde anlatır. Haydarpaşa'da bulunan Tıbbiye'de talebedir ve hemen hepsi siyasal muhalif olan talebeler bir yandan ihtilal hayalleri kurarken diğer yandan işretten geri durmamaktadır. Haftanın izin gününde, Şirket-i Hayriyye vapuruna binerek sulu illa ki Galata umumhanelerinde almaktadır bu talebeler. Umumhanenin, yani genelevin adının mektep oluşu te o devirlerden müdevver. Adı çıkmış bir defa muhitin; "Karaköy'e gidiyorum" diyene bıyık altından tebessüm etmek, kimi zaman ağır şakalara muhatap etmek modalanmış. Elektrik malzemesi lazım halbuki adama. Bu semtte ikamet etmenin, esnaflık yapmanın itibarınıza kimi zaman ciddi faturası çıkabilirdi. Her şeyi boşverin, Tophane'nin mazbut sakinleri, kapılarının önünden geçen biabdest mektep müdavimlerine sabretmek zorunda kalırlardı. Böyle bir mezbelelik. Adı üstünde, iki yüz yıllık bir mazisi var Karaköy Genelevi'nin. Rejim değişti, iktidarlar değişti, ihtilaller, harpler-darpler görüldü bu mezbelelik değişmedi. En ar edilesi de, 6. Filo'nun conilerinin bir 15 Temmuz günü karaya çıkmaları akabinde soluğu burada almalarıydı. Müslüman kızlarını conilere burada peşkeş çekti Allahsızlar!

Her neyse geçiniz. Her devrin ayakta kalmayı başarmış genelevi Beyoğlu Belediye Başkanı Haydar Ali Yıldız'a dayanamadı. Artık mazi sigasıyla bahsedeceğiz kendisinden "bir zamanlar şöyleydi" diyeceğiz. Zira Yıldız, Büyük Beyoğlu dönüşümü kapsamında, Zürafa, Alageyik ve Kadem sokaklarında bulunan genelev işletmelerini kapattı! Ardından, yaklaşık 50 binanın bulunduğu bu sokaklardaki mülk sahipleriyle karşılıklı iyi niyet anlaşması yaparak bu binaları mülkiyet sahipleriyle beraber yıktı. Çok yakında, bu sokaklarda yaşanacak sosyokültürel dönüşüme şahit olacak, bambaşka bir atmosferle karşılaşacağız.

Adı geçen sokaklarda yapılacak dönüşüme öncülük etmesi amacıyla içinde benim de yer aldığım bir kurul oluşturuldu. Bu kurulda mimarlar, akademisyenler, şehir plancıları, yazar ve sanatçılar yer alıyor. Kuruldan çıkacak kararlara göre yapılacak planlama uyarınca, mezkur sokaklar Beyoğlu'nun ruhuna uygun Kültür-Sanat, Moda ve Turizm aksı olarak yeniden dizayn edilecek. Özetle Haydar Ali Yıldız , "Karaköy Genelevi'ni ortadan kaldıran Belediye Başkanı" olarak tarihe geçti. Ar etmiş Başkan Bey umumhane muhitinin belediyesini idare etmekten; "bu ayıp bu muhite yakışmıyor" demiş. "Ezanlar okunurken iki yüz metre ötede Ümmet-i Muhammed'in kızları burada sermaye edilemez, biz de mes'ul oluruz" diye düşünmüş. Allah razı olsun. Dedim ya, ilk günden beri çok dua ediyorum. Sayın Başkan'ın teveccühleriyle bir parçası olmaktan gurur duyduğum bu proje, bir muhitin namını, itibarını kurtaracak. Çamura düşmekle sakıt olmayan altın misali, yunacak, yıkanacak bu semt ve bir nesil sonra hiç kimse hatırlamayacak burada yaşanan rezaili.

Zavendikli Hocaefendi hazretlerinin torununa da bu yaraşırdı. Minnetle Haydar Ali Yıldız, binler minnetle!

11 Mart 2024 Pazartesi
Nebbaş kralın ciğerden elbisesi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Doğrudur, hırsız evine kadar kovalanmaz. Bazen efendilik sizde kalır; kalmalıdır. Velakin, muhatabınız da size efendilik edecek fırsatı tanımalıdır. Aksi takdirde, siz meşrebinizde olmayan şeyler yapabilir, olmadık bahislerden dem vurabilirsiniz. Siyasi nezaket, bir takım sözleri söylenmez kılar; bu da hakikattir. Ancak bunları söylememenizi sağlamak hususunda yine muhatabınızın sorumluluğu vardır.

Ondan bahsetmiyor, adını zikretmiyorum. İllallah dedim zira, nice illallah demişlercileyin. Ancak nebbaş sevmem, nebbaşlıktan hazzetmem. Görünce öfkeleniveririm nebbaşı. Ölenin malına, namına itibarına çökmekten daha fena ne olabilir? Çenesi kapanmış, hâmuşana dahil olmuş, hakkını-hukukunu müdafaa edemezden elini çekmeyene ne denir? Ramazan mübarek, hem de ilk gününde konuştuğumuz şeylere bakın...

Haydi Ramazan geceleri fıkralar, kıssalar, menkıbeler anlatılır. Geliniz, Nasreddin hocamızın kedi-ciğer fıkrasını yâd edelim. Hakikaten nerede bu ciğer? E peki nerede bu kedi? Gitti bir yerlere, kebap oldu ciğer, cümlenin malumu. Ne desin adam? Şuraya sarf ettik, buraya sarf ettik diyecek. Merhumun malına, hizmetine, itibarına çökmeden yapsa bunu, evine kadar kovalamayacağız. Sorularımız, masum sorular olarak kalacak. Velakin gözümüzün içine baka baka, üstelik herhangi bir veraset bağı da yokken merhumun hizmetlerini kendisine temlik edince gözümüz ne ciğer görüyor ne de kedi. Evine kadar kovalar oluyoruz. Keşke bize yakışmayan bu hallere düşmeseydik de, oturup bir camide, kullardan tecerrüd ederek mukabele dinleseydik; hazret-i Hakk'a bu bahisler olmadan teveccüh etseydik. Lakin yetimin, öksüzün, merhumların ve gücü yetmeyenlerin hukukunu müdafaa etmeyi bizlere emreden de O'dur madem, dönelim ve diyelim ki "Efendi, çek elini senin olmayan o itibarın üzerinden!"

Ciğerin nerede olduğu benim malumum; pek çoğunuzun malumu olduğu gibi. Sahi dikkatinizi çekiyor mu sizin de; kayıp ciğerin yol açtığı sorunlar hayatımıza sürekli tesir ederken, yaptık dedikleri şeylerin hiçbirisine gündelik hayatta denk gelmiyor oluşumuz? Bir Andersen masalındayız sanki, kralın elbisesini hiç birimiz göremiyoruz. Bir tek çok zeki olanlar görebiliyormuş bu elbiseyi. Sizinki köşe bucak elbisem de elbisem diye dolanırken bir çocuk çıkacak ve bağıracak elbet "Kral çıplak" diye. Dizginlenemez kibriyle o gün o çocuğa da hakaretler edecek. Merhumun hukukundan korkmayan, çocuğun hukukunu mu düşünecek? Varsın düşünmesin. Ciğerin kötü bir huyu vardır, sıcak görünce kokar. Bu ciğerden elbisenin kokusu artık tahammül edilemeyecek kadar kesif. Allah kurtarsı

14 Mart 2024 Perşembe
Antalya'nın favorisi Tütüncü'nün gündemi ne?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Hakan Tütüncü, taraflı tarafsız hemen herkesin kendisinden övgüyle bahsettiği on beş yıllık Kepez Belediye Başkanlığı macerasının ardından Antalya Büyükşehir Belediye Başkan adaylığına soyundu. İstanbul konuşmaktan bir türlü konuşmaya fırsat bulamadığımız, maalesef ihmal ettiğimiz yerlerin başında geliyor Antalya. Lakin, konuşulmayı belki de en çok hak eden şehirlerimizin başında geliyor; zira kamuoyu araştırmaları, Cumhur İttifakı adayı Tütüncü'nün ipi göğüslemeye çok yakın olduğunu ortaya koyuyor. Bu, Antalya için önemli bir dönüşümün arifesinde olduğumuz anlamına geliyor. Peki, Tütüncü'nün gündeminde neler var?

Evvela, şöhreti Antalya sınırlarını aşan meşhur trafik sorunu var. Antalya'nın yaşadığı en büyük problem ulaşım ve trafik. Muhittin Böcek yönetiminde beş yılda bu konunun çözümü için hiçbir adım atılmadı ve tek kuruş yatırım yapılmadı. Özellikle sabah ve akşam saatleri, trafiği Antalyalı için kâbusa çeviriyor. 20 dakikalık mesafeler, plansızlık ve yeni bağlantı yollarına duyulan ihtiyaç sebebiyle 2 saat sürebiliyor. Buna karşın ABB Başkanı Böcek, bu soruna yönelik en ufak çözüm önerisi sunmuyor. Buna mukabil, Cumhur İttifakı adayı Hakan Tütüncü, 22 yeni katlı kavşak, 14 yeni ana arter, 5 yeni etap raylı sistemi gibi projeler vaat ederek Antalya'nın trafik sorunu için bir şeyler söylüyor. Tütüncü'nün bu vaatleri Antalyalı tarafından kabul görmüşe benziyor; zira Tütüncü, Kepez Belediye Başkanı iken, Büyükşehir Belediyesi'nin yapması gereken pek çok arteri yapmasıyla tanınıyor.

Tütüncü'nün gündemindeki ikinci mühim konu, şehrin bir süredir alarm veren altyapısı. Son yıllarda artan nüfus ve yaz aylarında turizm merkezi olması, Antalya'yı daha donanımlı bir altyapıya sahip olmaya mecbur kılıyor. Buna karşın mevcut altyapı, 16 milyon turisti ağırlayacak seviyede değil. Kışın yağması muhtemel yağmur ise, Antalya için ayrı bir korku vesilesi; zira güneşin şehrinde yaşanan su baskınları artık vaka-i adiye haline gelmiş durumda. Yaşanan son yağmurda alt geçitte mahsur kalan araçta bir kişinin boğularak can vermesi durumun vahametini ortaya koyuyor. Hakan Tütüncü, trafik projelerine entegre altyapı projeleri geliştirerek, şehrin drenaj altyapısının yenileneceğini; böylelikle trafik sorununu ve altyapı sorununu eşzamanlı olarak çözeceklerini vaat ederek seçmenden yine artı puan almayı başardı.

Antalya'nın simgesi olan ve aralıksız 60 yıldır düzenlenen Altın Portakal Film Festivali'nin 60'ıncısı geçtiğimiz yıl düzenlenemedi. FETÖ propagandası yaptığı gerekçesiyle "Kanun Hükmü" isimli belgeselin yol açtığı durum, festivalin üç kere ilan, iki kere de iptal edilmesine edilmesine sahne olduğumuz kaosu doğurdu. Bu süreçte, Böcek bir televizyon programına katılarak "60. Antalya Altın Portakal Film Festivali 2023 yılında düzenlenecek bu bir Muhittin Böcek sözüdür" demiş, ancak bu sözü tutamamıştı. Altın Portakal'ın 60'ıncısının yapılamaması gerek festival gerek Antalya için büyük prestij kaybına sebep oldu. Hakan Tütüncü bu konuda oldukça öfkeli; zira fatura şehrin imajına kesiliyor. En önemli vaatleri arasına "Altın Portakal'ın değerinin artırılması"nı koyan Tütüncü'nün bu konuda ne kadar kararlı olduğu gözle görülüyor.

CHP-DEM-İYİ Parti arasında yaşanan gerilimin Hakan Tütüncü'yü favori kıldığı Antalya seçimlerinin gündemi elbette bunlardan ibaret değil. Şehir, önümüzdeki dönemde kendi sürecini kendisi belirleyecek. Lakin görünen, Antalya'yı yakın vadede büyük bir dönüşümün beklediği.

18 Mart 2024 Pazartesi
Para kulelerinde üç olasılık
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Para kuleleri hadisesinin detayları fazlaca konuşuldukça yapılması gereken en temel şey gargaraya geldi. Şu aşamada ne sebeple olursa olsun, lafı fazlaca uzatmamak, CHP ile yüzleşmeye öncelik vermek gereklidir. Rica ederim, elinizdeki kağıdı ve kalemi bırakın; hesap kitap yapmaya, kirli ilişkiler ağını deşifre etmeye yönelik çabanıza bir süre ara verin. Şu anda bir CHP yöneticisi karşımıza çıkacak ve şu üç alternatiften birisini kabul edecek; zira dördüncü bir alternatif bulunmuyor:

1- Burada bir yolsuzluk, bir hırsızlık, bir rüşvet; ne bilelim işte her neyse o, öyle bir şey var. Dolayısıyla izlediğiniz görüntüler bir haram para tezgahının görüntüleridir.

2- Hayır, buradaki bütün süreç anamızın ak sütü gibi helal bir paranın sürecidir; ancak biz öyle beceriksiz adamlarız ki, kendi helal paramıza haram muamelesi yapacak kadar iş bilmez, süreci kanun önünde de mesul olacağımız şekilde yürütecek kadar kanun tanımaz adamlarız. Dolayısıyla yaklaşan belediye seçimlerinde de sizlerden bu iş bilmezliğimizle, bu kanun tanımazlığımızla yetki istiyoruz.

3- (CHP geleneğinde sık sık karşılaştığımız üzere birbirlerini satarak) evet burada bir usulsüzlük, bir kara para durumu var. Lakin bununla bizim hiçbir alakamız yok. Bu adamlar ne yapıyorlarsa kendi başlarına yapmışlar. Dolayısıyla yaklaşan yerel seçimlerde sizlerden, maiyetimizdeki adamlara kefil olmadan, onların namusunu ve şerefini garanti etmeden oy istiyoruz.

Bakın bu üçünden birini kabul edecek, hadise ile ilgili bir açıklamada bulunacak, ondan sonra karşımıza geçerek siyaset yapacak CHP'nin resmi yetkilileri. Meseleyi açıkça izah etmeden, alnındaki karayı elinin tersiyle silmeden, üstelik hiç utanmadan karşımıza geçmiş, cakkudu cakkudu sakız çiğneyen kenar mahalle karıları gibi eli belinde, sizi-bizi fırçalayarak üste çıkmaya kalkışmayacak hiç kimse! Yok efendim kumpas kurmuşuz, yine seçim öncesi aynı taktiklere başvurmuşuz vs... Saçmalığın daniskası. Önce görüntüleri açıkla efendi, bu nedir? Sonra görüntülerin kimin eliyle yayınlandığını konuşuruz. Bu kadar pişkinlik size bile fazla!

21 Mart 2024 Perşembe
On altı milyon cevap bekliyor
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Tuncay Yılmaz, Fatih Keleş, Turan Taşkın Özer... İmamoğlu'nun çevresinde yer alan bu isimleri tanımazdık hiçbirimiz. Derken para desteleriyle Jenga oynarken görüntüleri düştü karşımıza ve bizler bu isimleri tanır olduk. Vallahi neresinden bakarsanız bakın garip bir videodur o izlediğimiz. Kimi biteviye yemek yiyip durmaktadır kimi gözünü paralardan alamamaktadır... Bu cümlenin gizli öznesi ise İmamoğlu'dur buna şüphe yok. Velakin aradan kaç gün geçti hâlâ bir şeyler söylemedi bizleri mutmain edecek. Onun yerine "Fazilet Durağı" yalanındaki stratejiyi sahaya koymaya karar verdiler. Önce " montaj", " seçim geliyor ya AKP'liler yine iftira atıyor" vb. diyerek gazozun gazını mümkün mertebe seyreltmeyi amaçladılar. O arada kazandıkları vakitle argüman üretmeye giriştiler. Bir yandan da iyiden iyiye zıvanadan çıktıkları belli olmasın diye suret-i haktan görünmeye çalıştılar: "efendim, tabii ki burada birtakım usul hataları var..." e iyi oldu Allah razı olsun. Bunu kabul ettiniz ya, ne kadar da hakperestsiniz...

Şimdi bu mugalataların hepsini bir tarafa bırakın. Aradan on gün geçti; asıl konuşması gereken İmamoğlu hâlâ konuşmadı. Canan Kaftancıoğlu dahi İmamoğlu'nu işaret etti ancak İmamoğlu konuşmadı. Bekliyoruz, bir şeyler söylesin diye. Her siyasetçinin birinci vazifesi, kendilerine karşı mesul olduğu vatandaşlara en azından bir şeyler söyleyebilecek durumda olmaktır. Doğru-yanlış, iyi-kötü, sert-yumuşak... Her ne olursa olsun illaki bir şeyler söylemelidir. Bir şeyler söylemeyip de kulağının üstüne yattığı demde adama sorarlar " sen kimi ignore ettiğini zannediyorsun?" diye...

Her neyse ne... 16 milyon adına konuşup duran birisi vardı düne kadar; sanki ben kendime onu tevkil etmişim gibi. En konuşmaması gereken bahislerde konuştu, en konuşması gereken bahislerde susuyor. Biz de 16 milyon adına soruyoruz: Bu şaibeler hakkında ne zaman konuşacaksın be adam?

25 Mart 2024 Pazartesi
Son nefese kadar ömrü vakfetmek yahut hiç anlamamak üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

CHP Genel Başkanı Özgür Özel'in, Denizli mitinginde merkez ilçe başkanını bir türlü bulamayışına şahit olmuşsunuzdur. Başkan bey tenezzül edip de gelmemişler mitinge; belki de tavırlı kim bilir? Gerçi, kendi memleketi Manisa'da aday çıkartmayı başaramadığı için Saadet Partisi'nin şefaatçiliğine müracaat etmiş bir genel başkandan ve teşkilata olan hakimiyetinden bahsettiğimizi unutmamalıyız. Denizli'de yaşanan bu sahnelerin üzerinden birkaç saat geçmişti ki, Cumhurbaşkanı Erdoğan "İşte benim sevdam İstanbul budur. İşte benim son nefesime kadar ömrümü vakfettiğim İstanbul budur" diyerek konuşuyordu İstanbul'da toplanan yüz binlerin önünde.

Erdoğan'ın lügatinde CHP demek 3 Ç demektir: Çöp, Çukur, Çamur... 1994 yılında belediye başkanı olduğunda İstanbul'un hali niceydi, aklı yeten herkesin hatırındadır. İşte buraya atıfta bulundu Erdoğan. Daha kendi düzenini sağlamayı beceremeyen; para kuleleriyle yolsuzluk mu beceriksizlik mi yapmış anlaşılmayan bir beceriksizler taburuna emanet edilemeyecek kadar kıymetli bir şehirdir bu şehir dedi. Hz. Halid'den aldı sözü, Osman Gazi'ye; Nedim'in mısralarına çekti. Kıymetini anlattı İstanbul'un. "Bu fetret dönemi kâfi. Fazlası fazla olur" dedi. Hakikaten telafisi zor zararlara sebebiyet vereceği, ikinci bir İmamoğlu döneminin, hepimizin malumu. Erdoğan bunun sebebini de oldukça fasih şekilde izah ediyor. Gerçekten de İmamoğlu'nun ne bu şehirle ne de bu şehrin insanıyla bir alakası yok. Anlayamıyor bu şehrin insanını da bu şehrin dinamiklerini de. Üstüne üstlük mütemadiyen yalan söylüyor, olmayanı olmuş gibi anlatıyor. Üzerinde emekleri olmayan işleri sahiplenme cinliklerini bir kenara bırakırsak, geriye kayıp beş yıl kalıyor... Bunlar Erdoğan'ın ifadeleri. Öfkeli mi öfkeli... Nasıl olmasın? Aylarca dizdiği domino taşları, patavatsızın teki tarafından devrilmişse insan, nasıl öfkelenmez. Gergef işler gibi işlediği o nadide şehri, sağılacak inek görmüş bir mirasyedi, ancak haramzadelere yaraşır bir umursamazlıkla heba ettiyse, insan ister istemez öfkelenir. Haklı Erdoğan.

Ne diyelim, bir hafta sonra bu hesap da görülür elbet. Farkında değiliz belki ama en az Erdoğan kadar öfkelenmek, hepimizin mükellefiyeti. İstanbul, mevcut belediye başkanına bir kere daha teslim edilmesi tahayyül edilemez bir şehir. Dilerseniz ihsas-ı rey kabul edin, dilerseniz kanaat beyanı; bu saçmalığın bir hafta sonra sona ereceğine inanıyorum ve sona ermesi için dua ediyorum. Ekrem İmamoğlu'nu görmek ve işitmek artık tahammül haddimi aşıyor. Bir narsisist ile muhatap oluyor gibi hissediyorum, ikrah ettim. Midem kaldırmıyor. Bana karşı en ufak mesuliyeti olmayan bir kimsenin, biteviye beni temsil ettiğini iddia etmesini kabullenemem. Bana hesap vermeyen, ancak benim adıma konuşan bir kimse olsa olsa beni köle, kendisini efendi görendir. Zaten karşımızdaki de, fasıla vermez sürekli bir haddini bilmezlik değil mi?

28 Mart 2024 Perşembe
İhsas-ı rey: Hepiniz kendi bahanenizi bulun!
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Akşam'daki köşemde, pazartesi ve perşembeleri yazıyorum. Dolayısıyla bu, 31 Mart yerel seçimleri öncesi yayınlayacağım son yazı. Ve ben her seçim öncesi ihsas-ı reyde bulunmayı adet edinmiş olarak bu seçim öncesi son yazımı da sürprizsiz ama aleni ihsas-ı reyime hasretmek durumundayım. Mürayilerin ortadan yürür gibi yaptıkları bir yolda sağdan sağdan yürümeyi mükellefiyet biliyor oluşum, objektif-tarafsızmışım yalanları söylememe mani oluyor. Zaten bu yalanı en mahir söyleyenler, her canipte ekmek kovalayan riyakârlardır; bir de onların çırağı ikinci sınıf tarafsız taklidi yapanlar var ki, onlar da bizi ahmak yerine koyanlardır.

İstanbul, Beykoz'da oy kullanacağım. İki Murat'ın altına vuracağım mührü. Beykoz Murat Aydın'a, İstanbul Murat Kurum'a emanet edilsin diye vuracağım. Sebebi pek çok bu tercihimin, bunlara girmeyeceğim. Zira Antalya'da yaşasaydım Hakan Tütüncü'ye, İzmir'de yaşasaydım Hamza Dağ'a farklı sebeplerle de olsa oy verecektim. Demek ki bahane üretilebilen bir şeydir, farklı bahanelerle de olsa aynı şeyi tercih edebilmektir önemli olan. Allah'tan, AK Partili belediyeler hatasıyla sevabıyla adam gibi belediyecilik yapıyorlar da, bahane bulurken sizi-bizi mahcup etmiyorlar. Ya, CHP'ye oy vermek üzere bahane arayan lakin bir türlü bulamayan İzmirli teyze olsaydınız... Çok şükür, onu destekleyelim diye bahane düşündüğümüz, bizi ekseriyetle mahcup etmedi. Mahcup etmişliği de vardır illa ki bir yerlerde bir vakitler bizden birilerini; bilemem o kadarını, lakin bildiğim şey şudur: O "çöp kovası da koysa oyum CHP'ye" diyen, "kapalıları istemiyoruz" diye inildeyen kokona kadar sebatkâr değilseniz "ve entümul a'levne in küntüm mü'minin" sizden uzaktır. İnanıyorsanız üstünsünüz diyen, mefhum-u muhalifiyle "inancınız yoksa bir üstünlüğünüz yoktur" da demektedir.

Şimdi burada uzun uzun para kulelerinden, Laleli'deki dövizciden, işlemeyen toplu taşımadan, kötü yönetilen İstanbul'dan bahsedecek değilim. Herkes kendi bahanesini kendisi bulsun. Bu, CHP'ye karşı öyle bir mücadeledir ki, hattı müdafaa yoktur, vatan adlı koca bir sathı müdafaa vardır. Mübalağasız söyleyeyim, bir siyasal hareketin CHP dinamiklerine karşı bu kadar dahi ileri gitmesi bir mucizedir. Bu sebeple, her birimizin Erdoğan'ı desteklemek için bir bahane bulmak gibi bir mükellefiyeti vardır. Şimdi uzatmadan meramımı arz edeyim:

Ben bu pazar günü sandığa gidecek ve Erdoğan kimi işaret ettiyse ona rey vereceğim. İki Murat'ın altına mührü basarken benim bahanem Erdoğan olacak. Sizin bahanenizi bilmem. Sizler de kendi bahanenizi bulun. Bundan fazlası laf-ı güzaftır...

4 Nisan 2024 Perşembe
AK Parti otokritik yapabilecek mi?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Çok sevdiğimiz bir kısım ahbabımızın bir türlü vazgeçemedikleri Trol dilinin, yerini soğuk kanlı analize ve hasbi mükalemeye bırakması artık bir seçenek değil zarurettir. O tutum ve dil, hamaset ve ezbercilik artık miadını doldurdu.

Önemli bir sual karşımızda dağ gibi durmaktadır: AK Parti bu durumla yüzleşebilme ve otokritik yapabilme kabiliyetini muhafaza ediyor mu? Yoksa mevcut ezber birtakım makyajların ardından yeniden sahaya mı sürülecek? Bu soruya gönül rahatlığıyla "AK Parti otokritik kabiliyeti yüksek bir partidir" şeklinde cevap vermek isterdim. Lakin seçim gecesi başlayan ve özeleştiri olarak lanse edilen pek çok tenkidin "bizi değil de onları seçersen böyle olur" mahiyetinde sözler olduğunu görüyor olmak; beni, bu soruyu o kadar da kolay cevaplayamadığım bir ortama sürüklüyor. "Kliklerin çıkar kavgasının arenası" diye müstehzi tenkit ettiğimiz CHP, AK Parti'den daha dinamik ve siyaset üreten bir parti görüntüsü arz ediyorsa bu CHP'nin becerisinden ziyade AK Parti'deki ataletle de doğrudan ilişkilidir. Bu ataletin en önemli sebebi, benim bu köşeyi yazarken dahi zülf-ü yare dokunmamak ve ahbabımızı kırmamak için en dile getirilesi şeyleri dile getirmeyişim misalinde olduğu gibi, çıkar çevresinden olmayanların objektif tenkit yapabilme kabiliyetini yitirmiş olmasıdır. Kabul edelim, bu CHP medyasında daha gelişmiş bir refleks...

Bu ve benzeri manialara rağmen AK Parti özeleştiri yapabilecek mi? Kendi içinde oluşan yerel iktidar erklerini tasfiye ederek yerelle barışabilecek mi? Yeniden çıkar çevrelerinin değil, "davam" diyenlerin ön planda olduğu bir parti olabilecek mi? Kafesteki kuşun daldaki kuş kadar kıymet gördüğü bir hatırşinaslık yeniden tesis edilebilecek mi? Ki bu hatırşinaslık, yerelde "cepte" olduğu kabul edilen ancak kırgınlıkları bini geçmiş öz evlatlarla helalleşmenin tek yoludur. Bu suallere yek nefeste evet diyemiyor oluşumuz asıl otokritik yapmamız gereken husustur. En bizden hasletlerimiz takallüs etmiş.

Bu sebeple, her birimiz kendi mecramızda, evvela kendimizden başlamak üzere kendimizle ve şu güne kadar yapıp ettiklerimizle yüzleşmeliyiz. Yarın kendimizle başlayacağız, ahiri hayır getire..

8 Nisan 2024 Pazartesi
Tenkidi tenkit
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Esasen ben de AK Parti'ye ve sürece yönelik eleştirilerimi sıralayacaktım birkaç gün peş peşe; fakat gördüm ki herkes kritik adı altında bunca zamandır içinde dökemediği ufunet dökmekle meşgul şu sıralar, muvakkaten vazgeçtim. Tenkit etmenin daha zor olacağı daha tenha günlerde tenkitlerimizi yapmaya karar verdim. Hem belki medar-ı tenkit olan birkaç başlık değişir de bizler de fazladan münekkid olmayız.

Gün sonunda baktım öyle bir ortamdayız ki, canım tenkit etmek çekiyorsa eğer; nahak yere tenkit ediyormuş gibi yapıp kendi bostanının kavgasını veren ağzı karalarla başlamak en münasibidir. Öyle ya, hiçbir çıkarı olmayanların üzüldüğü, çıkar sahiplerinin ise endişe ettiği günlerdeyiz. Panikle çırpınırken attıkları naraları iyi niyetli tavsiye olarak okumak safdillik olur.

Son günlerde yükselen birkaç ses birkaç bağrış çağırış var, sizler de denk gelmişsinizdir. "Hep Ahmetlerle Mehmetlerle çalıştınız bizle hiç çalışmadınız bu sebeple kaybettiniz" diyen şifa kaynakları var bir tarafta. Allah'ı var edepli çocuklar, öyle alenen "bana para verseydiniz" demiyorlar. Bir yanda bunlar var, "çatal atacağımız pastanın dilimi daha da azaldı, zaten şimdiye kadar da arzu ettiğimiz kadar almayı başaramadık, öyleyse yıkılsın Halep..." diyenler.

Bir de abilerini bir yerlere belediye başkanı adayı yaptıramayıp, propaganda sürecinde küpe parmak daldırmayı başaramayanların bir iki kişiye yönelik saldırılarını görüyoruz birkaç gündür. Siz de illa ki bir yerlerde denk gelmişsinizdir.

Ha bir de unutmadan söyleyelim, hiçbir vakit denk gelmediğimiz sayıda büyük siyasi analist peyda oldu başımıza. Bunlarda kaç zamandır yaklaşmakta olanı gördüklerini, her yerde ikaz ettiklerini, lakin hiç kimsenin kendilerini kâale alıp da bir yerlere çekidüzen vermeyi tercih etmediğini vs. söyleyip duruyorlar. Kendilerini tebrik edip, peluştan bir ayı hediye etmek geçiyor içimden. Gerçekten bu söylediklerine inanıyorlarsa mazurdurlar benim gözümde. Hakikaten o ana kadar hiç kimsenin görmeyi başarmadığı bir şeyi gördüğüne inanıyorsa bir kimse, peki derim kendisine. Adam inanmış bir defa buna. Ve fakat kati olan şudur ki, siyasal sorunlarımız hakikaten hiç kimse tarafından görülemeyecek kadar esrarlı şeyler değildir. Aksine her biri son derece meydanda, reçetesi açık, nasıl yapılacağı ise zamana ve şartlara bağlı olduğu için kimi zaman gerçekleştirilemeyen şeylerdir. Bunların mucidi olmaya talip olmamak lazım.

Bu ve bunun gibi birkaç tenkit tipi var seçimden hemen sonra AK Parti'ye yöneltilen. Bunlar AK Parti'ye mücavir kesimlerde yürütülen tartışmalar. Bir de AK Parti içinde sürüp giden çıkar kavgaları var ki o bir başka, bambaşka başlıktır. Şimdi bu, her birisi özünde ego ve çıkar kaygısı olan söylemleri tenkit kabul ederek ciddiye almayı önerenimiz var mı? Olur da bir yerlerde bir insaflı münekkide denk gelirseniz, dinleyip kendi hissenize pay çıkartınız. Ben, sırtlanların uykuya dalacağı, aydınlık bir vakitte tenkitlerimi yapmak üzere sıramı bekleyeceğim. Zira kimsenin çıkarına endirekt de olsa hizmet etmeye niyetim yok. Hafazanallah.

15 Nisan 2024 Pazartesi
Asıl meselemiz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Seçim telaşını ardımızda bıraktık madem, anlamsız gündemlerin bizi meşgul etmesine müsaade etmeden asıl meselelerimizle meşgul olmalıyız. Kaybedecek vaktimiz yok. Gazze'yi unutmadık, Filistin davası her zaman öncelikli davamız. Bunu seçim zamanı da ihmal etmiş değiliz. Velakin hatırımızdan çıkarmamamız gereken en önemli husus, Filistin'in ve daha nice mazlum halkın hakiki hamisi olan Türk milletinin hiçbir meselesinin mühmel bırakılmamasının en az Filistin davası kadar mühim olduğudur.

Bakmayın İran'ın İsrail ile çelik çomak oyununa. Yine ve yeniden İsrail'in muhtaç olduğu "vahşi Ortadoğu'da tehdit altında ülke" imajını Batı'da pekiştirmekten ve İsrail'in bir nefret objesine dönüşmesine mani olmayı amaçlamaktan gayrı hedefi yoktur.

Yaşanan politik, ekonomik, coğrafi kaynaklı bir savaş değildir. Yaşanan, köklerini saçma sapan bir kitapta bulan teolojik bir savaştır. Bizlere halen, rasyonel izahlarda bulunan, Gazze açıklarındaki doğalgazdan bahseden her kim varsa, bir zamanlar Amerika'nın petrol için Ortadoğu'ya geldiği yalanını söylemişti bize ve bizler de inanmıştık. Böylece ve daha insani bir zeminde anlamlandırmaya çalıştıkları cürümlerinin asıl mahiyetini görmemize ve müteyakkız olmamıza mani olmaktadırlar. Nasıl olsa Türkiye'de petrol yok. Bakmayın Fatih Erbakan'ın saçma sapan iddiasına. Sanki İsrail'in Türkiye'den jet yakıtı almaya ihtiyacı varmış gibi saçmalaması normaldir. Bence mümeyyiz bir siyasetçi değildir. Her neyse, geçelim bu bahsi. Bizleri "nasıl olsa uğruna işgal edilecek petrolümüz yok" dedirterek sarhoş eden bu yalan, Amerika'nın aslında İsrail için bölgede olduğunu görmemize mani oldu. Bunu görüp de dile getiren yegâne devlet başkanı da Saddam zalimi olunca hiç kimse ciddiye almadı.

Şimdi yine kavgamız aynıdır. Gazze'de gaz varmış, Akabe'ye kanal açılacakmış vb... Bütün bunlar hep İsrail'in asıl kaygısının insani hırslar olduğuna ikna olmamız için söylenen yalanlardır. Bir bakın bakalım şu tabloya, hiç insani bir şey görebiliyor musunuz? Burada insanları katleden alçak bir teoloji ve bu teolojinin mahsulü gayriinsani motivasyon vardır. Biz ve bizden olan niceleri de bu teolojinin hedefindeyiz.

Savaş 7 Ekim'de başlamadı, 1948'de de başlamadı, 1914'te de başlamadı, Theodor Herzl'la da başlamadı. Bu daha eski, daha köklü, daha anlamsız bir savaş. Ona göre hazırlıklı olmalı.

18 Nisan 2024 Perşembe
Süpermarket ve din
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kelime hazinesi zaten hanidir müflis bir lisanımız vardı; dil melodisini ve ahengini de kaybetti. Amerikanca gibi bir vurgu bir melodi gençlerin dilinde, mutfak robotu gibi bir ritim ile konuşup durup konuşup duruyorlar. Mesele değil demeyiniz. Evet dil bir vasıtadır, esas değildir, bu malumumuz; lakin esas dediğiniz o şey her neyse ona ulaşabilme yolunda yegane vasıtanızdır dil. Bu durumdan hareketle bir alamet, bir harice vurum tespit edilebilir. Şirpençe gibi bir şeydir anlayacağınız.

Ben izlemedim, fakat bir ahbabım şarkıcı Teoman'la yapılan bir mülakatı izlemiş bana aktardı. O gencecik adamın metruk virane gibi duruşu meğer Rock yıldızı olma hevesiyle üstüne giydiği bir libasmış. Öyle demiş hazret. İlgimi çekti biraz daha anlatmasını rica ettim. Neticede televizyonum yok, bu tarz programları izleyemiyorum, açıkçası internette arayıp bulup seyretmeye de hevesim yok. İyi bir özetçidir dostum. Anladığım şu: Rock yıldızı olmanın önemli bir parçası imajdır ve bu imaj, dağıtmış, Kurt Cobain'in hayrulhalefi gibi görünmeyi ihtiva edermiş. Her neyse. Sizin anlayacağınız bir libas bu. Tercihle giyiyorsunuz üstünüze. Normal şartlar altında garibime giderdi, anlamakta güçlük çekerdim bir insanın aslında hakiki hüviyetine hiç de münasip düşmeyen bir sosyal libas giymesini; sonra bir baktım herkes aslında kendi bedenine münasip düşmeyen libaslarla geziyor. Ekseriyetle sakil duruyor elbette bu libas. Omuz bel kalça ölçülerini uygun kesilip biçilmediyse bir elbise, adamın üstünde eğreti durur. Şimdi bakıyorum, Hollywood platosu gibi bir cemiyet dört tarafımız. Teoman libasını çıkarmaya karar vermiş, pek de iyi etmiş; bu platodan çıkmaya karar vermiş. Tebrik ederim Teoman'ı. Lakin etrafımızın acayip libaslar giymiş türedilerle dolu olduğunu düşündükçe bu tebrikten bir infirah çıkmıyor bendenize. Örneğin beyaz yakalı libası diye bir elbise var, giymek zorunda hissettikleri o mesleğe intisap edenlerin. Boş, kof, önü arkası olmayan köksüz davranışlar silsilesi... Bu ve benzeri pek çok libastan bahsedebiliriz. Adeta bir senaristin ellerine tutuşturduğu bir senaryoyu oynar gibi davranan insanlar güruhu karşımızda. Analizi uzun sürecek ve bir gazete köşesinde çözülemeyecek kadar girift bir problem karşı karşıya olduğumuz. Sınıf atlama çabası içinde debelenen bir toplum, olduğu kimseden ve geldiği yerden utanan insanların kendisine sürekli yeni roller aradığı bir piyes.

Şimdi bu cemiyet içinde yeni bir dindarlık tipi baş gösteriyor pek çoğumuzun fark etmediği. Dine ve din kurumuna ait hemen her şeye süpermarket muamelesi yapan, ilgisini çeken kampanyalara yönelen, ilgisini çekmeyen ürünleri ise raflarda bırakan bir müdavimler topluluğu oluştu. Bunlar, sözüm ona kendilerini dindar olarak adlandıran ve öz tarifi bu çerçevede şekillenen kimseler olmakla birlikte, dindarlıktan anladıkları şey bir süpermarket müdaviminin marketi olan sadakatinden bir başka şey değildir. Bu durum, kendilerine seçmiş oldukları rollerin herhangi birisiyle uyum içinde, fakat bizim dindarlık diye anladığımız şeyle tam bir tezat içinde davranışların, reflekslerin, siyasal ve sosyal karar mekanizmalarının ortaya çıkmasıyla neticelenmektedir. Ezcümle "anlayamıyorum bir de dindar geçiniyor, nasıl böyle böyle bir tavır takınıyor?" diye şaşkın şaşkın etrafına bakan pek çoğumuzun cevaplamakta güçlük çektiği suallerin cevabı burada gizlidir. Bu profesyoneller, beyaz yakalılar, sınıf ve kompleksler toplumunda din ne yazık ki bir süpermarkete dönüşmüştür. Kampanyalar kimini mutlu ederken kiminin ilgisini çekmemektedir. Ben de üzülüyorum ama böyle...

22 Nisan 2024 Pazartesi
Nusaybin'de kayyum ve seçim sonuçları
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Beton blokların hemen ardında, bulunduğumuz yere yalnızca 150 metre mesafede devriye gezen YPG'li teröristler eminim bize bakıp bakıp iç geçiriyor, yerimizde olmak için can atıyordur. Nusaybin ilginç bir yer; ilçe merkezi ile Kamışlı'nın merkezi birbirine nazire yaparcasına birkaç yüz metrelik mesafede. Sınırın hemen dibinde bir zamanlar bir virane ve batakhane olan birkaç dönümlük bir alanı sınır parkı yapmış kaymakam ve aynı zamanda kayyum belediye başkanlığı yapmış olan Ercan Kayabaşı. Bu parkta oturduğumuz taburede mırralarımızı yudumlarken sohbet etmeye çalışıyoruz. Ne mümkün? Bizi gören geliyor, kaymakama selam veriyor, Allah razı olsunlar, hürmetler, minnetler işitiyorum. Bir ikindi vakti Nusaybin'de, sokak ortasında kaymakam bey ile sohbet etmek imkansız, bunu görüyorum. Parkın hemen yanı başında kıraathaneler, büfeler açılmış. Bir zamanlar insanların yürümeye çekindiği bu park çok canlanmış, değer kazanmış. Derken, dört Çinli turist geliyor sınırı görmeye. Dara Antik Kenti'ni ziyaret etmişler, Nusaybin'i de görüp Mardin'e geçeceklermiş. Çay ısmarlıyor Ercan Bey turistleri ve Nusaybin'i, tarihini ve doğasını anlatıyor turist rehberiymişçesine. Bu sırada civardan bir beyefendi ile ayaküstü sohbet ediyorum. "Kaymakam bir ıslık çalsa 10.000 kişi toplanır; HDP'lisi, genci yaşlısı memuru esnafı, kadını erkeği demeden toplanır. Biz kaymakamımızı çok seviyoruz" diyor. Çinlilere veda ettikten sonra kaymakam, biraz yürüyelim, Mor Yakup Kilisesi'ni ve Zeynel Abidin Camii'ni ziyaret edelim istiyoruz. Yolda dama oynayan ihtiyarlara denk geliyoruz, hürmetle ayağa kalkıyorlar, içlerinden biri kaymakam beyi damada fena yenmiş. Refakatimizde elbette polisler var, Özel harekat polisleri de var belli bir mesafede bize eşlik eden, lakin kimse onlar verdiği tebessüm etmekten, yanaşıp elini uzatmaktan, derdini anlatmaktan geri durmuyor. Rica ederim yazının bu noktasında Ercan Bey'in Instagram hesabına bir bakınız. ERCAN KAYABAŞI. Nusaybin'de yaptıkları ile ilgili detaylar orada. Benim asıl alakadar olduğum şey, buraya geleli üç yıl olmuş olan Ercan Bey'in Kürtçe öğrenmiş olması, Nusaybin Çarşısı'ndaki pek çok kimseyi şahsen tanıyor olması. 33 yaşında, güler yüzlü, sıcakkanlı bu çalışkan adam Nusaybin'i ve Nusaybin'in insanlarını hakikaten çok sevmiş, buranın gönüllü elçisi olmaya yeni görevinde de devam edecek. Hendek olayları esnasında en çok zarar gören yerleşim merkezlerinin başında geliyor Nusaybin. Şimdiyse bulvarlarında palmiyelerin dikili olduğu bir modern şehir. Ercan Bey halefi Ergün Baysal'ı minnetle yâd ediyor, kendisine dualar ediyor, çok güzel bir miras bıraktığından bahsediyor. Ergün Bey de Nusaybin'de hâlâ çok seviliyor.

Peki geçtiğimiz üç yılda kayyum belediyesi neler yapmış Nusaybin için? 1 milyon metrekare parke taşı döşenmiş. Hem de elektronik açık ihale usulü. Kırsal taziye evleri dahi parke taşlarıyla buluşturulmuş. 240 km asfalt yol yapılmış, sadece geçtiğimiz iki yılda sıfırdan 140 dönüm yeşil alan oluşturulmuş...

Ercan Bey'in yaptıklarını anlatmaya köşem yetmedi. Burada kısa kesmek durumundayım. Ancak yarın kaldığımız yerden devam edecek ve bu kadar sevilen bir kayyuma rağmen Nusaybin seçim sonuçlarının nasıl olup da yine ezici DEM galibiyeti ile sonuçlandığını konuşacağız. Devam edecek olanlardan ricam Ercan Bey'in Instagram hesabına bir göz atmaları...

23 Nisan 2024 Salı
DEM kayyuma rağmen niye yüksek oy alıyor?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Dün kaldığımız yerden devam ediyoruz. Nusaybin Kaymakamı Ercan Kayabaşı, bir yanda ilçenin çehresini değiştirirken diğer yanda ahali ile de sağlam gönül köprüleri kurmuş; özellikle ülkemizin ücra bir köşesinde yer alması hasebiyle dezavantajlı durumda olan çocuklara eğilmiş. Taş atan çocuk olmaz, kulaç atan çocuk olur diyerek yarı olimpik yüzme havuzu yapmış genç kaymakam. Türkiye Şampiyonası'nda devlet okullarını temsil eden tek kız basketbol takımını kurmuş. Rakipleri hep bildiğiniz ünlü zengin okullar. Herkesin olmaz dediği bir ortamda Beyaz Su'da rafting müsabakası tertip etmiş. Bu çalışmaların bir meyvesi olarak Tekvando Milli Takımımızın artık Nusaybinli bir sporcusu var. Terör örgütü ve uzantılarının el altından tehdit ve sabotajına rağmen düzenlemiş olduğu konserler ve faaliyetler büyük ses getirmiş. Örgütün "irade gaspçısı kayyumumun asimilasyon konseri" diyerek boykot çağrısı yaptığı Tuğçe Kandemir konserine tam 25.000 kişi gelmiş. 6 bin kişi ile nevruz kutlanmış. Ezidi köylerine ulaşmış, ezdi vatandaşlarımızla bayramlarını kutlamış... Zaho'dan gelen Irak Kürtlerini hoşamedi edecek kadar Kürtçe konuşan bir Çankırılı... Ezcümle Kaymakam Bey Nusaybin'de çok sevilmiş, gönül münasebetleri inşa etmiş, 31 Mart seçimlerinin ardından kayyum görevini yeni seçilen başkana devretmiş.

Seçim sonuçları mı? %75,38 ile DEM parti kazanmış. "Kayyuma olan tepki sebebiyle mi hâlâ DEM Parti bu kadar yüksek oy alıyor?" diye sordum. "Hayır" dedi Ercan Bey "Kayyumun kendisiyle bir alıp veremediği yok kimsenin, hatta büyük oranda memnuniyeti dahi var. Zira mevcut belediye başkanına karşı dile getiremedikleri taleplerini, sitemlerini bize açık açık dile getirip, gecenin ikisinde patlayan su borularını sabahı beklemeden tamir ettirebiliyorlar. Burada insanların şahsen ve politik olarak sayılmak gibi bir dertleri var. Bölgeyi tanımadan, bölge insanını anlamadan bölge hakkında konuşmak yanlış ve eksik çıkarımlar yapılmasına sebebiyet veriyor. Hizmetlerimizin en önemli meyvesi, teröre kapı açan ideolojik bir tutumdan ziyade politik bir tercih olarak DEM Partisi'nin desteklendiği bir zemine kavuşmuş olmamız. İnsanlar örgütün bölgede yeniden güç kazanmasından ve şiddet olaylarının yeniden yaşanmasından korkuyor. Bence bu çok önemli. Özgüvenimiz yüksek ve çekineceğimiz hiçbir şey yok. Vatandaşın kültürel taleplerini anlamsız kaygılar sebebiyle görmezden gelmek, bizleri içsel olarak birbirimizden uzaklaştırıyor. Oysa özgüvenimiz ve devletimize olan itimadımz sayesinde attığımız cesur adımlar sayesinde yakınlaşıyoruz."

Bunlar önemli ve değerli tespitler. Afrin'de ve Nusaybin'de görev yaptığı yılların ardından sahada edindiği tecrübelerle Ercan Bey'in hamasetten uzak, kâr zarar hesabı yapmayan, gerçekçi yorumlar yapıyor oluşu kendisini muvaffak kılıyor.

Peki her şey bu kadar tozpembe, bu kadar iyi de neden seçmen hâlâ aynı yerde duruyor? Cevabı basit: Çünkü onlar, orayı politik olarak kendi mahallesi kabul ediyor. Nusaybin halkının önemli bir kısmı halen DEM Parti'ye oy veriyor olsa da, PKK'yı ve şiddeti hayatlarında istemiyor. Bence bu elde edilmiş kazanımların en büyüğü. Hele Hendek olayları esnasında Nusaybin'in savaş alanı olduğunu göz önünde bulundurursanız, bu gelişmenin ne anlama geldiğini daha iyi anlayabilirsiniz.

Ercan Bey'e gelince... Kaymakam bey sizleri bekliyor. Nusaybin'i gezdirmek, misafirleri ağırlamak keyif ve heyecanla yaptığı bir şey; bunu vatanına ve Nusaybin'e borcu olarak görüyor. İmkanınız varsa lütfen Nusaybin'e gidin. İnanın, dünyaya bakışınız değişecek...

25 Nisan 2024 Perşembe
Hasan Efendi, Tımar ve Milli Görüş
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Mahmud Efendi hazretlerinin vefatı akabinde İsmet Baba Dergahı postuna oturan Hasan Kılıç Efendi hazretleri terk-i âlem-i fenâ eyledi. Menzillleri mübarek olsun. Mahmud Efendi gibi bir zattan sonra öyle bir makama gelmek çok zor, illa velası bitmeyen nicelerin sorgulayıcı nazarına karşı vazife görmek oldukça yıpratıcı olsa gerek. Benim aklım o kadarına çalışmaz; dağına göre kar veren, elbette o zevata da dayanabilme gücü vermektedir. Biz bilemeyiz. Velakin geçtiğimiz bir buçuk sene, tarikatın yatak odası bahisleri mesabesindeki mevzuların ortalık yerde konuşulduğu, hakaretin, ithamın bini bir para bir ortamda geçti. Ne yazık. Tasavvuf geleneğiyle ve tarikat müessesesiyle uzak yakın alakası olmayan sözler işittik. Maalesef maalkahır. Her neyse, bizi alakadar etmez, detayını kurcalamayalım. Üzüldüğümüz şey, mahrem mevzularını cümle cihanın duymuş, kötülerin sevinmiş, iyilerin hayret etmiş olmasıdır. Bir başka şey değil. Bu hengamede meşihat buyurdu nur yüzlü Efendi hazretleri. Meşgalesi ve muhatabı insan olan bir mesleğin en insani cilveleri. Derdi insaniyetten, devası insandan; arızaların hemen hepsi binlerce yıllık masallarda dinlediğimiz cinsten... Bir varmış bir yokmuş... Her masal gibi. Kavanoz dipli dünyanın talipleri ne de çok yoruldular.

Bivefa dünyanın kimseleri de bivefadır malum. Fuzuli hazretlerinin buyurduğu gibi

"Vefa her kimseden kim istedim ondan cefa gördüm

Kimi kim bîvefa dünyada gördüm bîvefa gördüm

Kime kim derdimi izhar kıldım isteyip derman

Özümden bin beter derd ü belaya mübtela gördüm

Mükedder hatırımdan kılmadı bir kimse gam def'in

Safadan dem uran hemdemleri ehl-i riya gördüm"

Seçim sürecinin ehl-i sünnet hassasiyeti ile temayüz eden ve AK Parti'yi bunun üzerinden tenkit eden anlı şanlı Milli Görüş partilerinin genel başkanlarını aradı gözler cenazede. Gelmediler. Oy deposu olarak gördükleri İsmailağa cemaatinin şeyh efendisinin cenazesi alakalarını celb etmemiş olacak ki ne Karamollaoğlu ne de Erbakan cenazedeydi. Belki daha mühim işleri vardı. Bilemem. Velakin önümüzdeki dört sene seçim olmayacak olması, başka birtakım programları Hasan Efendi hazretlerinin cenazesinden daha mühim hale getirmiş. Bunu söylemek mümkün.

Ne diyelim, Hasan Efendi merhumun onların hüsn-ü şehadetine ihtiyacı yok zaten. Haliyle, etvarıyla numune-i imtisal bir zat, ilmiyle amil bir alim, edebiyle maruf bir ehlullah idi. Kulu tımar etmeye adadığı ömrü, kulların çiğ hareketlerine tahammül ederek nihayet buldu. Cenazesi de bir o kadar hayreti mucip oldu.

Rahmeten vâsia...

Nazarı üstümüze olsun.

29 Nisan 2024 Pazartesi
İstifham ve konfor
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yakın dostlarımın iyi bildikleri ilginç bir hikayedir. 1935 doğumlu Rahip Daniel Edward ile ölçülü bir ahbaplığımız vardı. Pater Edi… Polonyalı, ikinci Dünya Savaşı yıllarının en acı sahnelerine küçük bir çocuk olarak şahitlik etmiş, merdümgiriz tarafları olan tonton bir ihtiyardı. Her Polonyalı gibi votkaya müptela, biteviye içen hatta paskalya perhizinde dahi yasak olmasına rağmen içmekten kendini alıkoymayan bir rahipti. Dinler arası diyaloğa ne kadar inanmıyorsam, Pater Edi'nin aslında bir rahip olmaması gerektiğine o nispette inanıyorum. çocukluk travmaları, insani zaafları bazen kendisini kabul edilebilir seviyeden çok daha fazla esareti altına alırdı. Nihayetsiz alkol tutkusunun ve melankolik yapısının doğal neticesi olarak şeker illeti geldi ve buldu bizimkini. Hatta öyle bir seviyeye geldi ki sol bacağını kesmek durumunda kaldı doktorlar. Ameliyattan önceki akşam ziyaretine gittim, suratı yine asık. 'Etrafa işemek, kusmak istiyorum. Küfürler etmek istiyorum. çok korkuyorum. ölümden korkuyorum" dedi nasılsın diye sorunca. ' Lütfen rolleri değişmeyelim Edi" dedim." Pastoral bir vazife gören sen bizleri ölüme hazırlayacak şeyler söylemesi, teselli cümleleri üretmesi gereken kimsesin. Elli küsur yıllık rahipsin. Talimli olmalısın. Bu durum için kim bilir kaç teselli cümlesi kalıplaştırmışsındır yıllardır."

'Hiçbirisine inanmıyorum şu anda" dedi. çok üzüldüm. Tanrı'ya inanıp inanmadığını sordum 'bilmiyorum" dedi. Ve benden kendi inancıma göre ölüm hakkında birkaç teselli cümlesi etmemi rica etti. Bir büyüğümden duydum şu sözleri tekrar ettim kendisine ' korku hissi, insanı muhtemel tehlikelerden korumak üzere Allah'ın bizlere hediye ettiği bir savunma mekanizmasıdır. Oysa ölüm muhtemel değil, gelmesi kesin olandır. O halde ölümden korkulmaz, ölüme hazır olunur". 'Söylemesi kolay" dedi. 'ölecek olan benim sen değilsin". Hayret edilesi şeydi doğrusu. 80ine merdiven dayamış tecrübeli bir rahip, yirmili yaşlarındaki bir Müslüman'dan teselli umuyordu. Bütün neşem kaçtı; ölecek olmasına değil, ölüme gidiş şekline üzüldüm. Dostum değilse de ahbabımdı; zaman zaman sohbet ederdik.

Birkaç gün kafamı meşgul etti bu durum. İçim kararmıştı doğrusu, bir ferahlık dileniyordum adeta sağda solda. Dayanamadım, bir büyüğümü aradım. Hem sohbete de vesile. Anlattım tek tek. 'Kafasındaki istifhamlara iman etmiş, konforlu rahip hayatını da sığınak kabul etmiş adam. Her ikisi de elinden gidince boşlukta kalmış. Muhtemelen hiç inanmamış. Ne bekliyordun ki?" buyurdu büyüğüm.

O gün bugündür ne zaman konfor alanını yitirdiği için inancı zaafa düşmüş bir zata denk gelsem 'istifhamının müminiymiş bu da bir zamanlar' diyorum.

Büyük fırçanın kılı hissedilmez malum. Lakin netameli mevzular daha açık söylenmez. Bu da böyle bir politik tenkit olsun.

2 Mayıs 2024 Perşembe
Kontlar kontesler, dükler düşesler...
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Keşke bu meseleyi ben değil de sevgili dostum Yavuz anlatsaydı; zira konunun mütehassısı odur. Alman sosyolog Heinrich Popitz şiddetin dört türü olduğunu öne sürer. İlki bildiğimiz fiziki şiddettir. İkinci şiddet türü ise enstrümantal şiddettir ve tehdit, taciz, psikolojik baskı ile insanları bir şeylere yahut bir pozisyonda bulunmaya icbar etmek suretiyle gerçekleşir. Üçüncü şiddet tipi ise otoritatif şiddettir. Bu şiddet ise insanların var kabul ettikleri yahut kendilerine var kabul ettirilen sınıfsal, sosyal, ekonomik rolleri itibarıyla kendilerine dayatılan bir hayat olduğu kabulünden hareketle öne sürülmüştür. Dördüncü tip ise çok teknik ve izahı karmaşık bir şiddet tipidir bu sebeple ve konumuzla da direkt alakası olmadığı için bahsine girmeyelim.

Büyük bir sınıfsal dönüşüm içinde olan Türkiye toplumu, alışageldiğimiz sınıfsal izahların artık kâr etmediği, bambaşka, çözümü karmaşık, izahları bazen namümkün bir patchworktür. Böylesi bir toplumda şahsi ve sosyal taleplerin gerçekleşmesi maalesef itiş kakışla mümkündür. Metrobüse binen insanların fiziki itiş kakışları ruhlarında var olan mücadelenin neticesidir esasen. Alttan gelen diş, kendisine yer arıyor; mevcut diş ise yerini muhafaza etmeye çalışıyor. Böyle bir hengamede, herkesin kendini var ve görünür kılmaya çalıştığı eksibisyonist motivasyon da devreye girince, yurdumun manzarası tufan gününden yaman oluyor.

Yaşadığımız bunca acayiplik, bunca karmaşa ve sürüp giden kavgaların temelinde sınıfsal bir mücadele var. Aslında hiç sahip olmadıkları ancak sahip olduklarını vehmettikleri üstünlükleri muhafaza etmek isteyen kimseler, ellerinde olmayan cılız otoritatif şiddet enstrümanını kullanmaya gayret ediyor. Bir apartheid rejimi var zihinlerinde kimilerinin; onlarla aynı toplu taşıma aracına eşit haklarla binemeyeceğiniz, kamusal alanı eşit olarak kullanamayacağınız bir rejim. Hatta özel hayatınıza dahi müdahale etme salahiyetini kendilerinde görüşleri, bunun takibinden başka bir şey değildir. Ve maalesef içselleştirilmiş zenciliği içlerinden bir türlü söküp atamayanlar, kabullenilmiş çaresizliklerini takdiri ilahi görenler bunlara serfüru edip, bunların bir kıymetsiz nigahını bekledikçe; bu asaletsiz kontların, düklerin tevarüs edilmemiş feodal yetkilerini kullanma hevesi hiçbir zaman bitmeyecek. Burada elbette, orta sınıfın biteviye yanlış yorumladığı vakarı ve "efendilik bende kalsın" refleksi de azim rol oynar. Kamusal alanda Popitz'in tarif ettiği her üç şiddetle de karşılaşmaya devam ederiz.

O halde, rica ederim şunların nigahı için vermedik rüşvet, yapılmadık yalakalık bırakmayan dostlardan rica edelim: Sizin aşağılık kompleksiniz, bizim hayat konforumuzu etkiliyor. Yapmayın! "Lütfen"siz söylüyorum, yapmayın! Bu kontlar, bu dükler cehennem olup gidecek ve biz yerimizde kalmaya devam edeceğiz

6 Mayıs 2024 Pazartesi
Parke taşları
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Düzene ve kanunlara yaklaşımımızda temel bir sıkıntımız olduğu aşikar. Yaşadığımız pek çok sosyal sorunun temelinde bu sıkıntı yatmakta. Maalesef kanunlar düzenleyici hükümler olarak yer etmemiştir pek çoğumuzun zihninde; aksine bir hadise vuku bulduktan sonra kabahatin kime yükleneceğini, faturanın kime kesileceğini ortaya koyan kodeks olarak anlaşılmaktadır. Resmi görevlilerimiz de bu toplumun bir parçası olma hasebiyle benzer bir kabule bilinç dışı da olsa sahiptir. Maalesef. Hal böyle olunca giriştiğimiz her yenilik, ileri doğru atmaya çabaladığımız her adım, düzenleme namına dile getirdiğimiz her hukuki reform aynı sualin duvarına çarpmaktadır: Düzenleyici mahiyette tatbik edilmedikten sonra kanunu çıkarmanın ne faydası var?

Devletin düzenleyici vasfının faşizm olarak yaftalanması kolaycılığına başvuranlar, bu bayağılığın faturasını kaffeten ödediğimizin farkında mıdır? Polisten çekinen, kolluk kuvvetlerine hürmetle "memur bey" şeklinde hitap eden üç beş kişi mi kaldık? Bakın, yürümeye çalıştığınız kaldırımlara araç park eden, trafikte hayatınızı tehlikeye atan, gecenin bir yarısı evinizin karşısındaki parkta demlenip nara atan, hulasa kendinden başka hiç kimseyi düşünmeyenlerin ortak özelliği, çekinecek bir şeylerin olmamasıdır. Dolayısıyla, Teksaslaşan bu cemiyette yaşayabilmemiz yekdiğerinin insafına terk edilmiş bir keyfiyettedir. Çok rica ediyorum buna eğitimsizlik diyerek kolayca sıyrılmayalım işin içinden. Aksine bu bir eğitimdir. Eğitecek olanların, yani ilk adımda anne babanın ve sosyal çevrenin verdiği eğitimdir bu. Ve maalesef 12 Eylül sonrası siyasal iktidarlar ilginç bir biçimde seçmeni rüşvet vermeyi bir siyasal kültür haline getirdiği için, devlet sürekli geriye çekilmiştir. Neticesi ortada: İstanbul ve Ege Sahil ilindeki pek çok orman talan edilmiş, üstelik bu alana göz yummak yetmezmiş gibi ödül olarak bunlara tapular verilmiş, altyapı hizmetleri götürülmüş vesaire... Ve bir kez almaya alışan istemeye daha da istemeye devam etmiş. Siyaset kurumu, vatandaşın sosyal, siyasal, ekonomik taleplerine kulak verir, onlara bahşiş dağıtmaz! Bahşişi bir kez kültür haline getirirseniz, ulufe akçesi alacağım diye altı ayda bir padişah hal eden yeniçeriler gibi bunu hak görmeye başlarlar alan el.

Kendisinden çekinilmeyen, düzenleyici erkine saygı duyulmayan devletin ortaya çıkış yoluna bir parke taşı da siz döşenmiş olursunuz. Ve bunun faturasını siyasal olarak da sosyal olarak da topluca öderiz.

Daha pek çok parke taşı var yazabileceğimiz. Ne Prusya tipi toplumsal militarizasyon talep ediyoruz ne de keyfe mâ yeşâlığın hüküm ferma oldu bir toplum. Kanunların düzenleyici vasfını talep ediyoruz. Hepsi bu kadar.

9 Mayıs 2024 Perşembe
Mehâbet
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Heybet kökünden gelir; uluya, yüceye karşı insanın içinde hissettiği istemsiz saygıyı ifade eder... Mehâbet. Sakın muhabbetle karıştırmayınız; muhabbet hub kökünden gelir, bambaşka bir şeydir.

Dün bir vesileyle, bir büyüğün siyaset ettiği bir mecliste hazirununa dert yandım, sizlerle de paylaşayım.

İnanın çok büyük bir talebim yok. Olması gerekene talibim sadece. İki meslek grubu var ki bunlardan temel beklentim, önlerinde ceket ekleyebilmek. İçimde o meslek gruplarına karşı var olması gereken mehâbeti muhafaza etmeme yardımcı olmalarını istiyorum sadece. Bunlar imamlar ve öğretmenlerdir. Her ikisi de pastoral vazife gören, yüce mesleklere salik olmuş kimselerdir. İçerik anlamında büyük performans beklemiyorum kendilerinden. Bence gerek de yok. Her iki meslekten de yegâne beklentim saygınlıklarına uygun tutum, davranış. Pastor, çoban demektir...

Dost acı söyler, rica ederim kimse şahsen üzerine alınmasın. Her iki meslek grubunun saygınlığı da sosyal medya kurbanı olmak üzere. İmamlarımızı, hocalarımızı internet fetişi basmış; laubalilik almış yürümüş. Cemaatin gözünde niza çözecek ağırlığını kaybetmiş pek çok hoca. Caminin kapısına "Hmm bence affeder ya, bi sor istersen" yazarak internette fenomen olmayı amaçlayan bir adamı hoca diye görmek istemiyorum ne yalan söyleyeyim. Gençlerin, en komik benim yarışına girdiği şu garip eyyamda bir parça vakar görmek istiyorum, izzet-i diniyye görmek istiyorum. Yüzüne bakınca azıcık mahcup olmak istiyorum hocaefendilerin. Sayıları çok azaldı bu mübarek eşhasın. Laubalilere sorsan dini sevdirmek istiyorlar. Rüşvet kültür olunca memlekette, bu da bahane oldu ister istemez.

Öğretmenlerin durumu daha fena. Kültür pesimizmi yaptığım falan yok. Tam yerine rast geldi, manzara koyuyorum sadece. Instagram sayfasıyla okey masası arasında bir yerlerde kaybettik öğretmenlerimizi. Mesleki yetkinlikleri ile ilgili bir şey söylemiyorum haddim değil. Elbette o konuyla ilgili de bir fikrim var fakat en azından ihtisasa saygı duymak bu konuda sükût etmeyi gerektirir. O sebeple içerikten dem vurmak istemiyorum. Yoksa eğitim başarıları ile ilgili net netice ortada. Ben mesleğin namını ve nişanını düşünüyorum, sonraki kuşaklara aktarılacak itibarından yana kaygı duyuyorum.

Herkesin bir özlemi var ya şu hayatta; bendeniz de görünce dizimi titretecek "aman yarabbi" dedirtecek insan görmeyi özledim. Vallahi nostaljik bir esrime ile konuşmuyorum. Talebim, her toplumun mutlak ihtiyacı olan, köşeleri dağlar gibi rapt eden o raptiyelerden başka bir şey değil.

Umarım Basra henüz harap olmamıştır.

13 Mayıs 2024 Pazartesi
Antep'te Postmodern İstiklal Harbi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Televizyonum olmadığı için dizi kültürüm zayıftır. Yine de alakamı celbeden dizileri izledim, izlerim. Dikkatimi celbeden şey, izlediğim bütün dizilerde aynı toplumsal zaafın mukabili karakterlerle karşılaşıyor olmamdır. Leyla ile Mecnun'da İsmail Abi'nin, Ekmek Teknesi'nde Nusrettin Baba'nın, Kurtlar Vadisi'nde Ömer Baba'nın tekabül ettiği karakter hep aynıdır. O sebeple sevilmektedirler. Bir sığınağı, teselligâhı kalmamış insanlar; hikmetli-hikmetsiz diye tefrik etmeden, şefkatli bir büyüğe sığınmak ihtiyacını hissetmekteyse eğer, böyle bir karakterle izleyiciyi tavlamak akla gayet uygundur. Hakikaten, sığınabileceğiniz bir kapı var mıdır diye bir düşününüz bir ızdırar halinde. Yahut düşünmeyiniz rica ederim. Akabinde tesellisini bulamayacağınız bir karamsarlığa düçar olmayınız.

Sanal teselliler, üretilmiş şefkatler aramaktan garaz, zâtı yok olmuş güzelliklerin hayaline sizi kul eden o zaafımızdır. İzlemedim, bilmem ama Tahsin Paşa karakteri de böylesine iyi, fedakar, sadık, şefkatli bir zatmış. Öyle ki, kamuoyunun karaktere duyduğu alaka, kendisini canlandıran oyuncuyu milletvekili kılacak seviyeye ulaştı.

Allah hepimize hakiki teselliler bahşetsin, iltica edecek kapılar göstersin. Ne yana baksam kendi himmete muhtaç dedeler çarpıyor nazarıma. "Meded ya hayra halkillah" diye nara atasım geliyor. Ne yapalım? Biz de bu zamanı yaşayacakmışız; böyle bir imtihan ile imtihan olacakmışız.

Bencil, çıkarcı, şefkatsiz kimselerin kitlelere pişüvalık ettiği; tilkilerin tavuklara muallim olduğu böyle bir demde, aile sahip olunabilecek belki de yegane sığınaktır. İstanbul Aile Vakfı, son, hatta yegane sığınağımız olan aile değerlerini koruma ve geliştirme misyonu doğrultusunda, 10-12 Mayıs 2024 tarihlerinde Gaziantep Üniversitesi Mavera Kongre ve Sanat Merkezi'nde "Küresel Tehditler Karşısında Aile" başlığı altında II. Uluslararası Aile Sempozyumu düzenledi. Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin'in ev sahipliğinde düzenlenen sempozyuma, yurtiçinden ve yurtdışından onlarca akademisyen iştirak etti.

Evet, aile kurumu, küresel bir tehditle karşı karşıya. Buna delil aramak ahmaklığına düşmeyelim. İstenen odur ki; kapitalizm, kendine mü'min, değerleri olmayan, ferden ferda var olan, direnemeyen, harp edemeyen, kendisini savunamayan iğdiş edilmiş bir insan tipi yaratsın. Askerlik hüviyetinden soyutlanmış, yekdiğerinin imdadına koşmayan, tek tek kolayca avlanabilir fertler, kadim toplumların yerini alıyor.

Bu bakımdan, İstanbul Aile Vakfı, şayan-ı takdir bir şey yaparak sempozyumu Şahin Bey'in şehri Antep'te düzenliyor. Yürüttüğümüzün bir İstiklal Harbi olduğunu bundan iyi remzedecek sembol bulunamazdı. Şahsi sebeplerle iştirak edemediğim bu kıymetli organizasyonun sonuç bildirgesi ve tebliğler kitapçığı yayınlanınca yeniden konu edeceğim. Lakin şimdilik, sizleri İstanbul Aile Vakfı'nın çalışmalarına dikkat kesilmenizi teşvik etmekle iktifa etmeliyim. Çok mühim bir hizmet görmekteler. Alakanızı eksik etmeyiniz.

16 Mayıs 2024 Perşembe
Ankara'da Ölüm Vadisi ve Eriha Gülü
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Eriha Gülü'nün nasıl bir bitki olduğunu bilenleriniz vardır. Ben bilmeyenler için kısaca tarif edeyim. Bir çöl çalısıdır; kuru, kupkuru bir çalı. Rahmetlinin eline geçseydi muhtemelen soba tutuşturmak için kullanabilirdi. Bu kuru, kupkuru ot bir çanağa koymanız ve dibine azıcık su eklemeniz yahut yapraklarına bir parça püskürtmeniz akabinde yemyeşil bir hal alır. Ölümden dirilişini an be an gözlemleyebilirsiniz. Bu bitkinin ne kadar kuru, gıdasız bir ortama maruz bırakılsa da ölmediğine şahitlik edersiniz. Erwin Wagenhofer'in "Alphabet" isimli belgeseli çok çarpıcı bir sahne ile sona erer: Kaliforniya'da bulunan dünyaca ünlü Death Valley (Ölüm Vadisi), ki kendisi tarihi boyunca bir damla yağmur almamakla maruftur, içinde tek bir canlı bitkinin yaşamadığı kabul edilen bir yerdir. Bundan birkaç yıl evvel Ölüm Vadisi'nde, iklim değişiklikleri sebebiyle nemlilik tespit edilmiş, bu nemlilik ölü toprak üzerinde bitkisel yaşam belirtilerinin ortaya çıkmasına sebebiyet vermiştir. "Demek" diyor Wagenhofer "Ölmemiş, sadece derin ve bizlerin anlamadığı bir uykudaymış"...

Aktüel adı FETÖ olan, geçmişte Gladyo, Derin Devlet, Kontrgerilla olarak adlandırılmış bir heyula var karşımızda. Her biri birbirinin bazen halef selefi, bazen rakibi, bazen evladı olan kripto yapılar devlet içine çöreklenmiş. Kendilerine karşı mücadele etmek bunların zaman zaman kupkuru otlara dönüşmesini sağlıyor evet, lakin azıcık nem gördüklerinde Eriha Gülü gibi yeşerdiklerine sahne oluyoruz. Demek ki , ölmüyor, derin bir uykuya geçiyor, akabinde karşımıza terör olarak, kumpas olarak çıkıyor bu yapılar.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın iptal edilen Amerika seyahati, öyle anlaşılıyor ki iki gündür Ankara'da yaşanan hareketliliğin dönüm noktası olmuş. Aynı dönemin MİT Başkanı Hakan Fidan'a operasyon yapmak için Erdoğan'ın ameliyata girmesini bekleyenler gibi, Cumhurbaşkanı Amerika'da iken düğmeye basılması ve bir nevi kalkışma girilmesi tasarlanmış bazı merkezlerde. Bunlar aldığımız duyumlar. Esasen şu an itibarıyla neyin tam olarak ne olduğunu bilen kimseye rastlamadım. Bu bilmeyenler zümresine ben de dahilim. An itibarıyla Kaf Dağı'nın ardında bir buluşma yaşanıyor ve biz bu boğuşmanın sadece gürültüsünü ve meydana gelen toz bulutunu görebiliyoruz. Üç vakte kadar haberdar olacağız ne olup bittiğinden ve yorumumuzu ona göre yapacağız. Ayhan Bora Kaplan soruşturması, Sinan Ateş cinayeti, bakanlara ve milletvekillerine kumpas... Bakalım.

Bu hengame ve karmaşa hengamda tek bildiğim şudur: Bitti zannedip de rahatladığınız o şeyler bitmez, kavganın gürültünün sonu gelmez. Eriha Gülü bir parça nem ister sadece.

20 Mayıs 2024 Pazartesi
28 Şubat'tan ördeğe tanrıcıkların portresi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Siyaset ilginç mecra. Kendilerince 28 Şubat hukuku uygulayıp merhum Başbakan Necmettin Erbakan'ın hapis cezası almasını sağlayanlar; akabinde Erdoğan'ın mani olmasıyla Erbakan'ın ahir ömrünün erzel ömre çevrilemeyişine çok içerlemişti. Saçma sapan bir kayıp trilyon davası ile hatırlayacaksınız. Hukuksuzca kapattıkları partinin parasının peşine düşenler, o dönemde cumhurbaşkanı olan Ahmet Necdet Sezer'in de desteğiyle Erbakan'ı mutlaka hapse koymak istemişti. CHP, Çankaya'nın, Anayasa Mahkemesi'nin ve benzer kurumların kapısını aşındırıyor, Erbakan'ın mutlaka hapse girmesini talep ediyor, kişiye özel hukuk olmaz diyordu. Olanın bitenin hepsi farkındaydı fakat 1000 yıl sürmesini talep ettikleri 28 Şubat'ın önemli bir remziydi Erbakan'ın hapse girmesi. Çok uğraştılar, çabaladılar, başaramadılar...

Nisyan ile malul insan bu dönemdeki kavgaları unuttu, anlı şanlı milli görüşçüler CHP'nin kapısına paspas oldu neden sonra. Süreci tekrar etmenin âlemi yok. Erdoğan, merhum Hoca'nın hapse girmesine mani oldu!

28 Şubat aktörlerinin salıverilmesi, zülüm döneminde büyük acılar çekmiş pek çok kimsenin içine sinmedi. Ne yalan söyleyeyim, ben de cezaevi çıkışı Çetin Doğan'ın yaptığı konuşmaları dinleyince diş gıcırdattım. Zerre nedamet, zerre utanma yok o adamda. Sonra bir baktım, kazın ayağı öyle değil. Hırsız evine kadar kovalanmaz. Adalet Bakanı çıktı ve bir açıklama yaptı "cezaevinde artık şahsi ihtiyaçlarını göremeyecek kadar elden ayaktan düştüler" dedi. Bu sebeple, cezalarını artık dışarıda çekecekler. Rütbeleri sökülmüş, askerlik şerefleri beş paralık edilmiş darbeci bozuntuları olarak kalan üç-beş günlük ömürlerini dışarıda tamamlayacaklar.

Kusura bakmayın ama benim için bundan büyük ceza olamaz. Bir vakitler kahraman Türk ordusunun orgenerallik makamını işgal etmiş bu sürü "artık çişini yapamıyor" diyerek cezaevinden salıverilmiş. Üstelik muhtar bile olamaz dedikleri adamın merhametine muhtaç şekilde salıverilmiş. Affedilmemiş hiçbiri, masumsunuz denmemiş; aksine bir zamanlar tanrılık oynayanların ömürlerinin erzel hali tüm Türkiye'nin malumu kılınmış. Denmiş ki, tanrıcıklar, tuvalete çıkamaz kıvama geldiler. Şahsen benim de zerre merhametim yok bu adamlara. Velakin onların şahsında, cezaevine giriş ve çıkışlarında 28 Şubat açıkça mahkum edilmiştir, daha fazlası işi şahsileştirmek demektir, bunun da farkındayım. Akça pakça tertemiz bir adam olarak emaneti teslim etti Erbakan. Hafızalarımıza Ertuğrul Özkök'ün, Erbakan'ın cenazesinde ettiği "Hayatımda, Erbakan kadar üstüne temizlik sinmiş bir insan tanımadım" sözüyle kazındı merhum. Tam da bir Müslüman'ın hatırlanması gerektiği gibi anlayacağınız.

Modern zaman nemrutları, firavunları ise hak ettikleri bir namı beraberinde götürecekler öbür tarafa. Tanrıcılık oyunundan ördeğe uzanan bir portre mıh gibi kazınacak hafızamıza. Tuvalete girmekte, çişlerini tutmakta sorun yaşadılar; bizler de hayatı bizlere muvakkaten zindan etmiş bu tanrıcıkların tuvalet ihtiyaçlarını tolere ettik. Günü gelir, sifon da çekilir. Bu kadar...

23 Mayıs 2024 Perşembe
Muhafazakarım diyenin yeni vazifesi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

El yordamıyla ve kaba tariflerle tavsif ettiğimiz "Öteki"ni bir türlü anlayamıyor oluşumuz hakkında kafa yoruyorum bir süredir. Kendimizden yola çıkarak bir öteki tarifi yapıyoruz. Paralel toplum krizi yaşayan her cemiyetin ortak kaderi, ötekini bir türlü anlayamamak haline geliyor bir kertede. Kendisinden hissemiz olmayan soyut şeyleri hiçbir tarifle tahayyül edemiyor oluşumuz, paralel toplum ötekisini de anlayamıyor oluşumuzu neticelendiriyor. Kabiliyetimiz bu kadar. Buna mukabil düşünürken, not alırken, yazıp çizerken fark ettiğim şu oldu. Maalesef günümüz bu tarafındakilerinin de yaşadıkları bir kriz var ve bu kriz kendilerine ait olduğunu varsaydıkları şeylere de en az ötekine yabancı olduğu kadar yabancı olduğu hakikatidir. Ötekine solcu berikine muhafazakar sıfatını takarken bizler çok temel bir gerçeği ıskalıyoruz. Aslında kendimizi tavsif ettiğimiz o şey her neyse en az ötekini tavsif ederken kullandığımız şeyler kadar muhayyeldir. Oryantal hülyalar ve oksidental hülyalar bu bakımdan birbirinin aynıdır. Yenilikçi, modern, seküler, solcu, Kemalist vb. her nasıl tanımlarsa tanımlasın kendisini, ötekinin arkasında büyük bir boşluk, kesif bir cehalet bulutu var. Hakikaten çok cahil ve insani vasıfları zayıf bir öteki ile karşı karşıyayız. Bu ürkütücü bir gerçektir. Buna mukabil kendisine muhafazakar, dindar, milliyetçi, mukaddesatçı vb. her ne derse desin bu tarafta da büyük bir boşluk var. Haline razı olmayan insanlardan mürekkep bir toplumun yenilikçi taleplerinin sınırsızlığı ve düzensizliği ile doğrudan ilişkili bir kriz bu. Sürekli bir kabuğunu kırmak, bir başkasına dönüşmek talebinin bizleri getirdiği noktadayız. Ekonomik olarak sınıf atlama talepleri, değerler bakımından dönüşmeyi neden intaç etti diye düşünenlerimiz olmuştur elbette. Vardıkları neticeyi tartışmak isterdim.

Adı üstünde muhafazakar. Muhafaza edecek değerleri, sosyal ve iktisadi ilişki biçimleri olmayandan muhafazakar olabilir mi? Türk dindarlarının bir kısmının da ilginç biçimde en az solcular kadar devrimci karaktere sahip oluşu ve tabudevirenliği kendilerine bir meşrep hüllesi olarak bilmeleri; buna rağmen muhafazakar olarak adlandırılıyor olmaları ilginç bir paradokstur. Müşterek değerimiz kalmadı erenler. İnandığımız şeylerden tutun, adab-ı muaşeret kaidelerine kadar bir müşterekliğimiz yok. Kimimizin zihni oryantal hayallerle kimimizinki ise uydurulmuş Osmanlıca hülyalarla meşgul. Acı ama hakikat. Uydurulmuş hülyaların, soyut tasavvurların bir objektivitesi olmadığı için müşterek değer diye bir şeyimiz kalmadı maalesef.

İşte bu sebeple bugünün hatta yarının muhafazakarının, kendisine muhafazakar diyenin, hayal ettiğini korumaktan daha temel bir vazifesi vardır. Bu vazife, muhafaza edilecek değerleri meydana getirmektir. Üzerinde müşterek olarak hemfikir olacağımız değerler ortaya koymadıktan sonra herkes gettosunu ve hayalini yaşatmaya çalışmaya devam edecek. Paralel toplum içinde, paralel meşrepler birbirinden uzaklaşıp gidecek. En azından üzerinde hemfikir olunabilecek değerler ortaya konmalı.

Peki geveze Taceddin, bu da bir çeşit yenilikçilik değil mi? Değildir. Yenilikçilik, mevcuttan yana memnuniyetsizlik neticesinde, mevcudu yıkmak suretiyle ortaya konan bir reflekstir. Badel harab-ı Basra, bari konuşacak müşterek bir lisanımız olsun diyorum. Bilmem çok mu şey istiyorum?

27 Mayıs 2024 Pazartesi
Sokak köpekleri: İki çıldırmışlık arasında
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Eşyaya, canlıya ve insana hak ettiği gibi davranmalı. Mandaldan ahbap, insandan eşya olmaz. Oldurmaya çalışana deli derler. Kolektif bir çıldırmışlıkla karşı karşıya olduğumuzu anladığım hadise, Ayşe Kadın'da, Minibüs Caddesi üzerinde yer alan ve Karadeniz yemekleri yapan bir restoranda karşılaştığım şu gariplikti: Biz bir masada yemek yiyoruz, çaprazımızdaki masanın üstünde bir köpek; kafasını ekmek sepetine sokuyor, tuzluğu yalıyor vs... İşin kötüsü aynı sepetten ve tuzluktan bizim önümüzde de var. Bizi kurtaran yegane unsur zamanlama mı o da belli değil, zira restoran sahibesine çıkıştıktan sonra aldığımız cevap, bize, bizden önce de benzer şeylerin yaşanmış olabileceğini ispat etti. "Ah ben çok hijyeniğimdir, onlar gidince hemen siliyorum" e hanımefendi müsaade etmeseniz, ayıp değil mi? "Çok tepkiyle karşılanırız burayı bize zindan ederler, çocukları gibi görüyorlar. Biz de mecbur müsaade ediyoruz."

Buradaki anormallik, köpeği evladı zanneden bir delinin yahut şımarığın, restoran masasında köpeği yemek yediriyor olması değildir. Vahim olan, mahalle baskısı korkusuyla restoran sahibinin, diğer müşterilere karşı deliliği normalleştirme çabasıdır. Bu kolektif bir çıldırmışlık halidir.

Bir sene kadar önce Göztepe Parkı'nda bir banka oturmuş oynayan çocukları seyrediyordum. Sahibesinin gezdirdiği bir köpek bir çocuğa musallat oldu. Çocuk topuyla oynuyordu. Korktu haliyle köpek musallat olunca. Akabinde anne ile sahibe arasında anlamsız bir tartışma. Nihayetinde "çocuğun geberir inşallah" diyen sahibe. Gözümle gördüm olan biteni; rivayet değil. Kolektif çıldırmışlık halinin bir tarafı bu.

Sayfayı çevirelim. Orada bir başka çıldırmışlık hali göze çarpıyor. Şehirlerin muhtelif yerleri sokak köpeklerinin istilası altında. Buna şüphe yok. Hem kel hem fodul, çok bilinçli hayvanseverler sağ olsun, otoban kenarlarında, virajlarda, hatta tren istasyonlarının peron bölümlerinde köpek besleniyor (inanmayan Marmaray Göztepe İstasyonu'nu tetkik etsin). Haliyle hayvanlar, raydır, otoyoldur demeden mama kovalıyor. Gece gündüz sokak köpeklerinin saldırısına uğrayanın haddi hesabı yok. Kabul. Şehir hayatı bu mezbeleliği kaldırmıyor. Peki bu durum, kanlanmış gözlerle köpeklerin canını isteyen Salem'in cadı avcılarını normal görmemizi mi gerektiriyor? Kolektif çıldırmışlığın ikinci safhası bu. Hayvanseverim diyen cahil, bencil, bir kısmı çıkarcı, maddi hesaplarla davranan anormallerin faturasını bu canlara mı keseceğiz? "Toplamak yetmez, uyutulsunlar!" Baş üstüne! Evvela uyutmak diyerek saçma şekilde masumlaştırmayalım; bunun adı itlaf. Hem sonra, bu hayvanlar ayağınızın altından çekildikten sonra size ne akıbetlerinden? Eğer bu hayvanları taşradaki atıl alanlarda, çoğalmalarını engelleyerek ömürlerini tamamlayana kadar muhafaza edemiyorsak yazıklar olsun bize. Efendim çok büyük masrafı olurmuş. Hiç de masrafı olmaz. Müslümanım ben, İngiliz değilim! Para dediğiniz şeyin bolluk anlamına gelmediğini, asıl bolluğun bereketten geldiğini bilirim. Bu canlara kıymanın berekete muzır bir şey olacağına inanırım. Maalesef kendine Müslümanım diyenler şu günlerde bilimden bahseder oldu. Allah'ın rızası var mıdır bu işte diye soran yok. Geçen yazımda "Muhafazakarım diyenin en önemli vazifesi, muhafaza edilecek değerleri ortaya koymasıdır" deyişimin sebebi budur. Toptan teslim olduk erenler, değerlerimizi çöpe attık.

Bir yanda şımarık bir "hayvanlarımıza dokunamazsınız" korosu, çocukla köpeği ayırt edemeyen, biteviye mukayese eden bir şuursuzluk; diğer tarafta anlamsız bir şiddet talebi, kolektif bir yıkım arzusu, Tanatosuna binmiş süvarilerin yol açtığı toz bulutu...

Kusura bakmayın ama bu çıldırmışlık deminde her iki deliler topluluğundan da beriyim. Haddim olmadan sizlere de aynısını tavsiye ederim. Aklı başında vakur bir orta yolu biz de savunamayacaksak kapatalım dükkanı gitsin...

30 Mayıs 2024 Perşembe
Ellerinde değil, dillerinde kan var
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Avrupa'nın herhangi bir ülkesinde antisemitik olarak yorunlanacak herhangi bir konuşma yapmaktan ödü kopar insanların. Elbette bir yaşanmışlık var ve tarihe kare leke olarak geçecek katliamlardan sorumlu insanların torunları yaşıyor şu an Avrupa'da. Sakın bütün faturayı sadece Almanlara yahut Avusturyalılara kesmeyin; Hollandalı, Norveçli, Fransız işbirlikçileri, gönüllü Nazi katilleri oldu o dönem katillerinin. Şimdi bunların torunları, herhangi bir surette yaşanmış olan bu cinayetleri hoş görecek, gösterecek sözler söylemekten korkuyorlar çünkü sert kanunlar, acımasız yaptırımlar önlerinde dağ gibi duruyor.

İnsanlık, şimdiye kadar hiçbir zaman sınanmadığı kadar büyük bir imtihan ile sınanıyor. Siyonist sermayenin satın aldığı ahlaksızlar ve alçaklar, meydana gelen katliamı canlı yayında izlememizi ve tırnaklarımızı kemirmemizi talep ediyor. İnsanım diyen herkesin sinirlerini zorlayan bu durum, dûçar olduğumuz çaresizlik sebebiyle her geçen gün daha büyük bir açmaza dönüşüyor. Terörist İsrail devletinin akıttığı kan kadar bizleri zorlayan bir diğer durum ise, içindeki aşağılık ırkçıya ve Arap nefretine dur diyemeyen namus yoksunlarının sürekli olarak Türk halkının bam teline basan duruşlarıdır. Elbette hiç kimseden topu tüfeği alarak Gazze'ye gitmemizi talep edemiyoruz. Buna mukabil, en azından bu toprakların ekmeğini yiyip suyunu içerek içinde melun bir nefreti büyüten haysiyetsizlere gün yüzü göstermeyecek bir düzen talep ediyoruz. Adına Ekşi Sözlük dedikleri o aşağılık platformda yer alan anonim karakterlerin, kustukları nefretin hesabını vermeleri, Twitter ve benzeri mecralarda katliam şakşakçılığı yapanların seslerinin kesilmesi an itibarıyla şahsen benim en büyük temennim. Bu şımarıklık, bu haddini bilmezlik, bu nerede olduğunu unutmuş aymazlık artık yeter! İnsan olmakla ilgili hiçbir talebi olmayan bu ayyaşlar sürüsü, ardına sığındıkları anonim olma konforuna rağmen bu milletin ve bu devletin sillesinden korkar hale getirilmezse, korkarım çok daha ileri gidecek, toplumsal karışıklıklara da sebebiyet verecek bir hudutsuzluk sergileyecekler. Erişim yasağı artık kâfi gelmiyor; bu platformların sahiplerinin ve yöneticilerinin de yaşanan katliamın ve terörün terviç edilmesinden ötürü hesap vermeleri en büyük temennimiz. Dilerim en kısa zamanda, ellerinde değilse de dillerinde Filistinli bebeklerin kanı olan bu alçaklar, işledikleri rezilliklerin hesabını versin.

6 Haziran 2024 Perşembe
İyi FETÖ'cü, kötü FETÖ'cü
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Fetullah Gülen'in yeğeni Ebuseleme Gülen'in örgüt içi ifşaat mahiyetindeki açıklamaları hiç ummadığımız reaksiyonları beraberinde getirdi. Belli bir mesafede durmuş, süreci takip ediyorum. Gördüğüm şu: Neticesi "Gülen iyi, çevresi kötü"ye varacak bir sürece girildiğinin alametleri görünür hale geldi. Hatta bu durumu "Türkiye NATO ile nikah tazeleyecek. FETÖ ile bu normalleşme de bunun alameti" şeklinde okuyan kimselere dahi denk geldik. Peki vaziyet bu merkezde midir?

Her şeyden önce şunun altını çizmekte fayda var: Örgüt içi tartışmada, iki taraftan birisine hak vermek ve söylemlerini dillendirmek; örgütün meşru ve nameşru kanatları olduğu anlamına gelecektir ki; bu, şu güne kadar FETÖ hakkında ortaya konulan bütün mülahazaların yüz seksen derece zıddıdır. Dini bir yapı olduğu için değil, sivil ve askeri bürokrasinin çeşitli kademelerinde yapılanarak paralel bir devlet kurması sebebiyledir FETÖ ile aramızdaki sorun. Şimdi, sanki böyle bir durum yokmuş da, örgüt içindeki birtakım kötü niyetli ikinci adamlar olan biten hıyanetin yegane müsebbibiymiş gibi davranılırsa, bu FETÖ'ye bu güne kadar takınılan "nameşru terör örgütü" algısının yıkıldığı anlamına gelir. İyi niyetli kötü insanların varlığını ve bunların duruşlarının kıymetli olduğunu kabul ettiğiniz demde, geçtiğimiz sürecin zalimi haline getirirsiniz kendinizi. Oysa, madem varan için, millet için, istiklal için bu hıyanet şebekesi olduğunu kabul ettiğimiz örgütle kâr zarar hesabı yapmadan mücadele edildi; mücadelenin şerefini vicdani muhasebeye çevirmenin anlamı yoktur.

Rica ederim karar versin bir kısım dostlar, FETÖ bir terör örgütü müdür, yoksa kötü adamlarca ele geçirilen bir iyi insanlar hareketi midir? Ebuseleme Gülen'in iddialarını mal bulmuş mağribi gibi sahiplendiğiniz ve argüman olarak kullandığınız anda, bu tutumunuz sizi zımnen ikinci yorumu yapar kimse kılmaktadır. "Hocam gayrimüslimler gusül abdesti almıyor. Adamlar cünüp mü geziyor?" diye sual etmişti bir arkadaşım ortaokuldayken. Hocamız "evladım mevzu oraya gelmeden bitmiştir" demişti. Yaşadığımız hadise de buna benziyor. "Ebuseleme Gülen mi haklı Cevdet Türkyolu ve şürekası mı?" diye tartışmanın bir âlemi yoktur. Her ikisi de eşit derecede haksızdır, zira FETÖ'cüdür. Bu bahisten sonraki haklılık haksızlık mülahazaları, bunların kendi yapısı içindeki tartışmasıdır. Hevesle izleyip, hüccet devşirmenin âlemi yoktur. Eğer hâlâ veremediyseniz FETÖ hakkındaki hükmünüzü, değil Ebuseleme, Fetullah Gülen konuşsa nafiledir. Zira, yakîn bu kadar zor elde edilesi bir şey değildir. Şimdiye kadar elde edemediyseniz, şimdiden sonra da elde edemezsiniz. Madem öyledir, rica ederim, şu tedrici meşrulaştırma faaliyetine bir son verin.

Arroganz, Ali Koç, Açık Radyo, Spor, Müzik…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Elbette ben de merak ettim Aziz Yıldırım ile Ali Koç'un karşı karşıya gelince neler konuşacaklarını, nasıl bir enerjinin açığa çıkacağını ve programı seyrettim. Fenerbahçe gündemiyle çok ilgilendiğim için değil, spor programları izleyicisi olduğumdan hiç değil; merakımı en çok tahrik eden, Ali Koç'un Aziz Yıldırım karşısında nasıl bir resim ortaya koyacağıydı. Küçümsemeyiniz, sosyal ve siyasal olarak önemli bir gözlem imkanı sunar bu sahnenin ikonografisi.

Jimmy Jib kamera programın başında Ali Koç'un hemen yanından çekmeye başlayınca oturuşunu gördüm. Sağ dirseğinin üzerine yaslanarak, neredeyse yatar vaziyette, bacak bacak üstüne atış tarzı son derece mütehakkim... Rahmi Koç'tan aldığınız bir lord enerjisi vardır ya, yahut Ömer Koç'ta gördüğünüz, içe sinmiş nezaket ve beyefendilik... Sanırım futbolla çok meşgul olduğu için, Ali Koç söz konusu olunca arrogant bir tutum olarak çıkıyor karşınıza. Hitap ve ricaları da ilginç biçimde, bir Ortaçağ feodal senyörünü andırıyor. Bunun sosyo ekonomik, ailevi, eğitime bağlı sebepleri olduğunu zannetmiyorum; zira merhum Mustafa Koç da dahil olmak üzere aile fertlerinin hiçbirinde böyle bir tutuma denk gelmiş değiliz. Bu tercih edilmiş bir arroganz. Neden böyle bir duruşu tercih ediyor, bundan muradı nedir bilmiyorum Sayın Koç'un ancak sürekli bir hara gürele içinde, tribünden atlayan, saha ortasında boğaz sıkan bir figür var karşımızda. Gözlerinden ateş fışkırırken diğer yanda mütemadiyen tehditkar...

Aynı günün ikindin vakti mutfakta akşam yemeğimi hazırlamakla meşgulken Açık Radyo dinliyordum. "Dünyanın En Güzel Müzikleri" isimli bir program, Reha Uz isminde bir şahıs sunuyor. İsveçli soprano Hannah Holgersson'dan Wagner'in bir eserini anons etti. Fakat anons rahatsız edici derecede arrogant bir tondaydı: "Bu sopranonun bence sesi güzel değil, tek özelliği boyunun 188 cm olması..." şeklinde saçma sapan bir ifade kullandı. Nereden baksanız ayıp. Üç kere ayıp. Dinleyiciye ayıp, zira radyo programında sesinin güzel olmadığını, tek ayrıştırıcı yönünün boyu, yani görselliği olduğunu iddia ettiğiniz bir kimseyi çalıyorsunuz. Evet, radyo televizyonun resimsiz olanı ve Zeki Müren sizi göremiyor. Görsel bir platformda yapsanız bu yayını ayıp sayısı ikiye düşecek. Sanatçıya ayıp, zira indi mütalaalarınızla yargılanamayacak bir sahada icra-i sanat ediyor. Dinlemezsiniz olur biter, size mi düştü sesinin yargılaması. Üstelik müzisyen de değil beyefendi, anladığımız kadarıyla en önemli özelliği Ömer Madra ile ahbaplığı. Böylelikle program sahibi olmuş. Üçüncüsü ise, bir kadının boyu-posu-kilosu-saçı-başı vs. ala meleinnas konuşulmaz. Ayıptır. Boyundan size ne bize ne, Allah sahibine bağışlasın. Arrogant kere arrogant bir tutum sizin anlayacağınız.

Kibrine gem vuramamak ve haddini bilmemek bireysel kusur seviyesinde kalırsa bizi hiç ilgilendirmez. Şahsi kanaatim bu. Fakat bu, Türkiye toplumunda sari, kolektif bir davranış kalıbına dönüştü. Tarihimizin, sınıfsal çatışmaların en yoğun yaşandığı dönemindeyiz. Toplumun hemen her ferdi bir şekilde sınıf atlama kavgası veriyor. Bu hengamede malul bulunduğu kolektif aşağılık kompleksini aşmaya çabalıyor Türk insanı. Her canibinde ise kendine misal olarak arrogantlara rast geliyor. Bakınız, aynı gün içinde sanatta ve sporda bir şekilde temsil pozisyonunu işgal eden iki kimseden bahsettim. Bu iki kurum ne işe yarar diye sorsanız beylik tariflerle karşılaşırsınız malum "Ruh ve beden sağlığımıza katkı yapan vb..."

E vaziyet bu. Ne diyelim? Encamımız hayrolsun...

13 Haziran 2024 Perşembe
Örgütten partiye CHP
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Genar Araştırma Şirketi Müdürü İhsan Aktaş, siyaseti entelektüel sermayesiyle yorumlayabilen nadir şahsiyetlerdendir. Geçtiğimiz günlerde siyasetin ruhu ve CHP'deki dönüşümle ilgili ilginç bir tespitte bulundu. Özetle dedi ki Aktaş "Bir siyasal parti ile bir örgüt arasındaki en temel fark, varmak istedikleri amacın mahiyetindedir. Örgütler, rakiplerini yahut karşıtlarını yok etmeyi amaçlarken, siyasal partiler bunları dönüştürmeye çabalar, bu amaçla iletişim kurar, baskı yapar vs... CHP, Kılıçdaroğlu döneminde bir parti değil, örgüt gibi davranmaktaydı; Ak Parti'yi ve Erdoğan'ı nameşru ilan ederek yok etmeyi amaçlamaktaydı. Özgür Özel'in CHP'si ise bir siyasal parti gibi davranmakta, Ak Parti ile müzakereler yürütmekte; Özel Erdoğan'a taleplerini iletmekte, muhatabını kendi pozisyonuna doğru yer yer çekmekte. Bu büyük bir dönüşümdür."

Hz Mevlana'nın ifadesi meseleyi tavzih eder mahiyette: Talebin neyse sen 'O'sun! Sadece siyasette değil, gündelik hayatta da insanı bir hüviyetten bir başka hüviyete sokan şey maksadı ve talepleridir. Geldiğimiz noktada Cumhuriyet Halk Partisi, yeniden bir siyasi parti olarak konumlanmayı tercih etmiş gibi bir manzara koyuyor ortaya. Fakat ben yine de tam olarak emin olamıyorum. CHP'nin siyasal kodları ve politik kültürü beni şüphede sabit kalmaya sevk ediyor. Buna rağmen, şunu açık yüreklilikle ifade etmek gerekir ki, CHP bir süredir bir siyasal partinin yapması gerekenleri yapan, atması gereken adımları atan bir bünyeye kavuştu. Ne niyetle böyle bir yol takip ettikleri ayrı bir tartışmanın mevzuu. Lakin şurası muhakkak ki, siyaset üreten CHP, Ak Parti açısından hem zorlayıcı bir muhatap hem de siyasal ataleti atmasına vesile bir rakip haline gelebilir. Burada belirleyici faktör, Ak Parti'nin bundan sonraki hüviyetinin ne istikamette olacağı olacak. Bir başka vesileyle bunu da tartışalım

17 Haziran 2024 Pazartesi
Avrupa Parlamentosu Seçimleri ve Rusya
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Avrupa Parlamentosu seçim sonuçları, 2. Dünya Savaşı sonrası Avrupa siyasetinde şimdiye kadar ortaya çıkması tahayyül edilmeyen bir durumu neticelendirdi. Savaş öncesi dönemin ve Savaş'ın mahcubiyetini taşıyan nesiller artık Avrupa siyasetinde söz sahibi değil. Hatta bunların ilk dönem talebeleri de tasfiye edilmiş bir jenerasyon. Buna mukabil savaş ile ilgili ilgili herhangi bir hissiyati olmayan, zor yılların manevi yüklerini omuzlarında hissetmeyen, daha sert, daha talepkar bir jenerasyon Avrupa siyasetinde hükümferma. Bu tutum seçmen davranışlarına da yansıyor. Elbette dikkat çeken ve incelenmesi gereken bir durum bu fakat seçim sonuçlarının asıl ilgi çekici tarafı bu keyfiyetin ötesinde.

İkinci Dünya Savaşı sonrası dogu-batı siyaseti çerçevesinde şekillenen Avrupa, batı tarafında yer alan ülkelerin herhangi bir surette Rusya ve Rusya'ya mücavir devletlerin etki alanının dışında tutulması esasına dayalı bir politik atmosfere büründü. Alman Sosyalist Partisi SPD, 1959 yılında Godesberg Programını ilan etti ve Amerikancı bir Almanya'nın bir parçası olmayı benimsediğini cihana duyurdu. Dolayısıyla Almanya içinde Varşova Paktı'nın çıkarlarını savunacak bir siyasal oluşuma mahal kalmadı. Böyle bir ortamda Almanya içinde ister Hristiyan Demokratlar isterse sosyal demokratlar iktidara gelsin Amerikan siyaseti Almanya'nın şaşmaz rotasını ortaya koymaktaydı. Putin Rusyası bu keyfiyeti değiştirmek adına Avrupa siyasetine bir başka dinamik üzerinden angaje olmayı başardı. Avrupa'nın ırkçı ve aşırı sağcı partileri Rusya'nın finansal desteği ile palazlandı, serpildi, büyüdü... gün sonunda vardığımız nokta, Amerikan siyasetine ciddi bir muhalefet olarak ortaya çıkan aşırı sağın Avrupa'daki yükselişinin, aslında Putin ve Rusya'nın başarısı olarak telakki edileceği bir noktadır.

Berlin duvarının yıkılması sonrasında doğuya ait siyasal unsurlar ilk defa Avrupa siyasetinde etkili hale geldi. Bu Canan ışığın uzun soluklu olup olmayacağı bir başka tartışma, fakat hakikat şu: surda bir gedik açıldı. Bu Avrupa Siyasetindeki hakiki dönüşümün ruhunu ortaya koyması bakımından önemli bir husustur.

20 Haziran 2024 Perşembe
Türkçe Bilmeyen Nadan
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yahya Kemal merhumun "Çok insan anlayamaz eski mûsıkîmizden / Ve ondan anlamayan bir şey anlamaz bizden" beytine nazire yapmaya kalkışacak olsak sanırım "Çok insan anlayamaz eski şi'rimizden..." diye başlamamız gerekir. "Efendim, biz sizler kadar şanslı bir nesil değiliz; kendilerinden istimdad dileneceğimiz üç beş büyük kaldı. Ya biz kime gidelim?" diye sorduğumda Sadettin Ökten hocamıza "al eline bir divan ve sığın, bak neler bulacaksın onda" buyurmuşlardı. Bu tenbih, birkaç yılda birkaç defa kulağıma küpe diye takıldı. Hocamız sayesinde Yenişehirli Avni'yi ve divanını tanıdım. Zihnimi meşgul eden nice beyti oldu hazretin. Buna mukabil son günlerde zihnimi en çok meşgul eden hadisenin cevabını da yine bir divanda buldum. Büyüklerin tenbihatına illa vela olmadan kulak asmalı.

Daha evvel yazdım, pek çok mecrada da dile getirdim; Türkçemiz üç cihetten büyük yara aldı: her şeyden evvel dilimizin melodisi ve ahengi bozuldu. Gençlerimiz Amerikanca bir melodi ile konuşuyorlar dilimizi. 10 metre mesafede konuşan iki kişinin konuştuğu lisanı, konuştukları tek kelimeyi anlamıyor dahi olsanız, tahmin edebilirsiniz. Farsça, İngilizce, İtalyanca, Rusça... bir tespitte bulunabilirsiniz ve bu tespiti size dilin melodisi ve ahengi mümkün kılar. Şimdi Allah aşkına yeni yeni ortaya çıkan vrak vrak teenager Türkçesini işitince Türkçe konuştuklarına ihtimal verebilir misiniz? Hala kulağımda çınlayan, çocukluğumun Beşiktaş'ının Arnavut manavının (rahmet olsun) Türkçesinden eser yok. İkinci büyük kaybımız kelime hazinemizin giderek fakirleşiyor olmasındadır. Ve nihayetinde dilimizin sentaksı, Türkçeye hiç de uygun olmayan bir şekle büründü. Ne yapmalı, ne etmeli diye düşünürken, Hadikatül Cevami sahibi Ayvansaraylı Hafız Hüseyin Efendi'nin divanı geldi hatrıma. Demek eskiden de Türkçe bilmeyenler varmış ve bunlardan şikayet ediliyormuş dedim. "Türki bilmeyen nadan" ifadesi bu neticeyi doğurur. Velakin bu durum eskiden istisna iken şimdi vasat haline gelmiş. Endişe etmekte o kadar da haksız olmasam gerek. Hazretin divanına sığındım ve bir süredir aşağıdaki beyitleri okuyup okuyup düşünüyorum. Bu vesileyle alakanıza sunmak isterim. Bilmem size neler söyleyecek?

Hep bilürler sühan-verân-ı fehîm Fenn-i nahv olduğun mühimm-i azîm

Söylenir mi tekellüm ü güftâr Anda nahv olmasa edâya medâr

Anlanur mıydı lafz-ı nazm-ı Kerîm Nahv u i'râbun itmese tefhîm

Türkî vü Fârisî cemî lisân. Cümle nahv ile virdi hüsn-i beyân

Vardur im'ân iderse sem-i kabûl Lafz-ı Türkîde fâ'il ü mef'ûl

Gerçi Türkî bilemeyen nâdân Nahvini itmez ekser iz'ân

Müfredâtın bilürken ol ebter Söylese sohbetinde halk güler

Bâhusûs ekseri beyân-ı fünûn. Oldu elkâb-ı nahv ile meşhûn

Rağbet ile tutun bu fenni azîz. Oldu nihrîr sâhibü't-temyîz

Oldu bu fen lâzımu't-tefhîm Gerçi çoğ idi bî-nazîr-i rakîm

Gördi emsâlini tetebbu iden. Kâfiye tavrın üstüvâr u hasen

Bast olunsaydı remz olan elkâb. Bir nice cümle sığmaz idi kitâb

Anlamazken me'âli nice harlar Lafzın etfâle itdirür ezber

24 Haziran 2024 Pazartesi
Efendimiz'den bahsederken üç mühim soru
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Birkaç mecrada dile getirdim, burada da yazmak isterim. Muhatabım, kendisine Müslüman diyenlerdir.

"Sana uymayan ölçü hayat olsa teperim!" derken şair, devrin devranın kabullerinin üstünde ve ötesinde bir muhabbete sahip olmakla ancak Muhammed Mustafa Efendimiz'e ümmet olunabileceğini gayet vazıh şekilde dile getirmişti. Bu muhabbet ve itminan olmazsa, bir şeyler hep eksik kalıyor; maksat hasıl olmuyor.

Değişik bir yaranmacılıkla karşı karşıyayız. Baştan aşağı, aşağılık kompleksi, serapa evin uşağı psikolojisi. Efendimizi birilerine beğendirmek, olduğundan daha güzel göstermek çabası... Kimin haddine düşmüş? Üç mühim soru var karşımızda. Önünde durduk bu üç sorunun, tıkandık. Birinci sual "Siz kimsiniz? Kendinizi ne zannediyorsunuz?" sualidir. Darülaceze'deki dedesinin kabahatlerini tevil eder gibi davranan bu insanlar kimin nesidir? İkinci sual "Kurtarmaya, aklamaya çalıştığınız zat kimdir? Kimden bahsettiğinizi biliyor musunuz? Eşref-i halkillah ve ekmel-i abdillah Efendimiz'den bahsettiğinizin farkında mısınız?" Üçüncü sualimiz ise "Kime yaranmaya çalışıyorsunuz? Yaranmaya çalıştıklarınız kimlerdir ki Efendimiz'i dahi onların standardına uyduracağım diye takla atıp duruyorsunuz?"

Bu mevzuda söylenecek çok fazla şey yoktur. Zira mevzu, Namus-u İlahi olan Efendimiz'in namusu mevzuudur. Kapayalım geçelim. Ancak bu üç soruya da herkes nispetince bir cevap arasın rica ederim. Bir sonraki yazımızda yaranmacı Müslümanlık mevzuundan devam edeceğiz. Efendimiz kusurumuza bakmasın, vaat ettiği şefaatlerinden günahkar ümmetini mahrum eylemesin.

27 Haziran 2024 Perşembe
Ekümeniklik mevzuu hakkında
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Fener Patrikhanesi'nin ekümeniklik iddiası, biz bildik bileli Türkiye Cumhuriyeti'nin tüylerini diken diken edegeldi. Elbette haksız ve septik kaygılarla ortaya konan bir tepki değildi bu. Aksine, cumhuriyetin kuruluşundan beri, İstanbul'un muhafazası hususunda kaygıları olan devletimiz, haklı bir çekinceyi ortaya koymaktadır. Başka vesilelerle dikkat çektiğim bir kitabı, bu hususta yeniden nazarlarınıza sunmak isterim. Ramazan Erhan Güllü hocanın, Ötüken Yayınları'ndan çıkan "İstanbul Türklüğü'nün Muhafazası" isimli eserini genç yaşlı hepimizin tetkik etmesi gerekmektedir. Devletimizin kaygıları, boş, anlamsız, takıntılı kaygılar değildir. Elbette "beka meselesi" denildiğinde bıyık altından gülenler açısından bu kaygılar boş kaygılardır. Gelgelelim devletler varlıklarını ekseriyetle, kendilerine tahammül edilmesi zor, buluttan nem kapan erkan-ı harp kılıklı kahramanlara borçludur.

Doğu kiliseleriyle Batı kilisesi arasındaki gerilim ekümeniklik iddiasına ayrı bir önem katmıştır. Ne vakit ki bu gerilim sümenaltı edilmek istenmiş, kiliseler kendi aralarında müzakere edebilir hale gelmiş, istisnalar hariç açık düşmanlıkları terk etmiştir; işte o vakit ekümenik sözcüğü bizler için de bir potansiyel tehdit haline gelmiştir.

Şimdi bu sözcüğe verilen reaksiyonları ve refleksleri anlamayanları, tekraren Ramazan Erhan Güllü hocanın kitabına havale ediyor ve birkaç hususu hatırlatmak istiyorum:

I. Ortodoks kiliseleri otokefal yapıda kiliselerdir ve bir devlet ile organik ilişkileri olmadıktan sonra hakiki bir hükmi şahsiyetleri yoktur. Bu anlamıyla Fener Rum Patrikhanesi'nden yeni bir Vatikan ortaya çıkarmak isteyenler, 1500 yıl önce ıskaladıkları bir fırsatı yeniden meydana getirmek istemektedir. Bu bakımdan Fener Rum Patrikhanesi ile ilgili kaygıların pek çoğu, haklı ancak abartılan kaygılardır.

II. Fener Patrikhanesi tarafından ortaya konulan tutumun asıl tehdit ettiği devlet an itibarıyla Türkiye değil Rusya'dır; zira Ukrayna Kilisesi'nin kuruluş süreci de bizlere göstermiştir ki, Fener, Amerikan güdümünde bir siyaset takip etmektedir ve bu siyaset Rusya'nın asırlık iddialarını sabote etmektedir.

III. İstanbul başta olmak üzere Türkiye ile ilgili beka kaygısı hissedenlerin alakalarını asıl teklif etmeleri gereken nokta, Patrikhane'den ziyade, kültürümüze ve kimliğimize yönelik içten gelen sabotajlardır. Türk müziği yerine İstanbul müziği, makam müziği denilmesinden tutunuz; şehirlerimizdeki alaturka kültürel hafıza öğelerini öteleyerek Bizans ve antik Grek öğelerinin ön plana çıkarılması çabalarına dek onlarca suikast tertip edilmiştir, edilmektedir.

IV. Meşrutiyetini bir devletten almayan Fener Patrikhanesi'nden daha ziyade tehlikeli olan, iri-ufak neredeyse bütün balık lokantalarımızın mavi beyaz boyanmış, içinde Rembetiko çalan mekanlar olarak tanzim edilmesi durumudur. Bir Rum meyhanesi, yahut ekalliyetlerden bir vatandaşımızın işlettiği bir mekan olsa zerre itiraz etmeyeceğim; ancak özbeöz Türklerin bu durumu idealize etmeleri beni hayrete düşürüyor.

V. Varisi olduğumuz imparatorluğun ve cumhuriyetimizin asli unsuru ve vurgulanması gereken kültürel öğesi Türkler ve Türklere ait olanlardır. Bunun haricindekiler hürmet etmek, varlıklarını sürdürmek konusunda destek olmak öncelikli mükellefiyetimizdir.

Yukarıda vurguladığı hususlar haricinde tarihten gelen kaygıları ve olası tehditleri ön plana çıkarmak bizi zaman zaman asıl meşgul olmamız gerekenden uzaklaştırıyor. Bunu beyan etmekte fayda görürüm.

8 Temmuz 2024 Pazartesi
Ağıralioğlu ve Patchwork toplum
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Parti kurma sürecinde olduğunu bildiğimiz Yavuz Ağıralioğlu'nun siyasal ajandası uzun süredir merak ettiğim bir husus. Yavuz Bey'i dinlemek, kendisine sorularımı sormak imkanı buldum. Birkaç tespitimi aktarmak isterim.

Ak Parti'nin son dönemdeki kan kaybını ciddi şekilde analiz etmiş Ağıralioğlu. Kamuoyunda Ak Parti'ye yönelik dillendirilen, hatta önemli kısmı Ak Parti seçmeni tarafından da kabul gören eleştirileri, siyasal motivasyonunun merkezine koymuş. Fakat motivasyondan ziyade politik imkanların neler olduğu benim asıl merak ettiğim husustu. Öncelikle şunu belirtmek isterim ki, Yavuz Ağıralioğlu'nun Türkiye siyasetinin ikonografisine son derece uygun bir duruşu var. Bu duruşu, İYİ Parti'de görev yaptığı süreçte, Lütfü Türkkan, Aytun Çıray, Bahadır Erdem gibi isimlere rağmen muhafazakar kitlenin Meral Hanım'a teveccühünü uzun süre sürdürmesini sağlayacak bir emniyet hissi sağladı. Maziden getirdiği ve duruşuyla tahkim ettiği sermayesinin, kendisiyle yan yana tasavvur edilmesi mümkün olmayan kimseler tarafından müsrifçe harcanması, ışıltısı olan bir siyasetçi için talihsiz şeydir. Zaten Ağıralioğlu da "İyi Parti'de vatan nöbeti tuttum" şeklinde tarif ettiği bu devreden yana mutlu olmadığını beyan ediyor. Buna rağmen Ağıralioğlu, İYİ Parti enkazından kurtarabildiği; aşınmış da olsa kendisine güçlü bir sermaye sunacak imaja sahip.

Siyaset sahnesine çıkan bu tarz oluşumlar açısından belirleyici soru, kurulacak olan partinin oy alıp almayacağı değildir. Mühim olan, siyasal hareketin nasıl bir sosyolojiye hitap edeceği ve temadisini sağlayacak bir tabana sahip olup olmayacağıdır. İYİ Parti bu bakımdan en ideal örnek olarak karşımızda duruyor. Saman alevi gibi parladı, ancak bir taban tutamayışı ve çıkar birliğine dayalı reaksiyoner yapısı İyi Parti'yi çöküşe götürdü. Patchwork toplumların sahip olduğu arızaların hemen tümüne sahip olan Türkiye toplumu, kendi içinden çıkan siyasal hareketlere, ancak taşıyıcı bir sınıfın omuzlarında yükselmek şartıyla devamlılık imkanı sunar. Ak Parti'nin başarısı, orta sınıf Anadolu Türkü'nün omuzlarında yükselmesi ve toplumun diğer sınıflarında makes bulmasında gizlidir. Ağıralioğlu, siyaseti bir mıknatıs olarak kullanıp, toplumun her kesimini birleştirecek bir siyasal hareketi hedeflediğini söylüyor. İdealist bir tutumu var Sayın Ağıralioğlu'nun, eleştirirken oldukça dinamik ve doğru noktalara parmak basıyor. Fakat tedavi olanakları ve yöntemler konusu henüz müphem. Asırlık sosyolojik arızalarımızı siyasal sorunlar olarak görmek; dolayısıyla siyasette yapılacak birkaç hamleyle bu sorunların giderileceğini varsaymak, yanıltıcı olabilir. İaneye bu kadar düşkün, fertlerinin en önemli hedefinin birilerini tanımak, birilerinin tanıdığı olmak olduğu bir kitleyle muhatap olacağının Ağıralioğlu da farkında. Peki, bence de çok kıymetli ve methedilmesi gereken bir şey olan siyasal idealizminiz toplumun çeşitli kesimlerinin çıkarıyla çatışınca ne gibi bedeller ödemeyi göze alacaksınız? Bu önemli bir sorudur. Hiçbir mesuliyeti olmayan ben de, bana sorsalar imar vermeyeceğim bir yerlere. Lokal dengeler, kırılgan seçmen, hemşeri dernekleri, finans desteği vs. hiçbir kaygım yok. Bekarım anlayacağınız ve yek celsede talak-ı selaseyle boşuyorum. Fakat, viran olası hanede evlad-u ıyal olunca nasıl bir tutum sergileyeceğim konusunda en ufak fikrim yok. Çünkü henüz sınanmadım. Sayın Ağıralioğlu'nun tenkit ettiği ve hepimizin hak verdiği hususların kahir ekseriyeti ne yazık ki siyasetin neticesi olarak ortaya çıkıyor değil, aksine Patchwork toplum oluşumuzun bize cevri- cefası. "Ben de biliyorum öyle olması gerektiğini, lakin yapmaya ihtiyarım yok" diyen Said Paşa gibi olmak bu işin zaman zaman kaderi. Günü gelir de saye-i ikbal, Ağıralioğlu'nu serinletecek olursa, en büyük imtihanını idealleri ve ülke gerçekleri arasındaki gerilimde verecek Yavuz Bey. Bakalım edineceği yeni tecrübeler bu idealist siyasiye ne gibi tercih olanakları sunacak?

22 Temmuz 2024 Pazartesi
15 Temmuz 2024 Pazartesi
15 Temmuz'dan bahisle
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

12 Eylül'e karşı çıkıp 27 Mayıs'ı savunanlar, FETÖ'ye karşıymış gibi yapıp 15 Temmuz'un Amerikancı mahiyetini düşündükçe "keşke başarılı olsaydı" diyenler, bayan voleybol milli takımını destekleyip A Milli futbol takımını ötekileştirenler, Antalya'daki teleferik kazasını görmeyip Sancaktepe'de jakuzi kovalayanlar, Alsancak'ta su birikintisine can veren insanların katillerine masum muamelesi yapanlar...

Savaş ahlaksız bir çıldırmışlık, hayata ve ölüme dair hemen her şeyi paylaşmışlık hali, bizi millet kılacak müşterek bir değere sahip çıkamayışımız; ezcümle hemen herkesin bir öteki üzerinden kendini tanımlayıcı ve var kılışı öyle zannederim ki hiçbir siyasi manevrayla tedavi edilebilir bir arıza değildir. Bugün sadece şunu yaparak karşı karşıya olduğumuz sıkıntının denli büyük olduğunu tespit edebilirsiniz: çevrenize bir bakınız ve üzerinden henüz on sene geçmemiş o büyük hadisenin kim tarafından nasıl yad edildiğine bir bakınız. Kanları sayesinde iyi-kötü, kör topal siyaset yapan politikacıları, orada burada komisyon kovalayan iş takipçilerini, parkta çocuğunu sallayan anneyi, manavda domates seçen amcayı gözlemleyin. Çevrenizdeki pek çok kimsenin dünyasında 15 Temmuz'a ait herhangi bir hatıra olmadığını, şehit ve gazilerine karşı herhangi bir minnet taşımadıkları göreceksiniz. Politik sembollerin hepsinin pay edildiği bir yerde, siyasi pozisyonunu tahkim etmeyen bir minnete vesile olacaksa, görmezden gelmek bir yana, ona düşmanlık edebilecek hissiyata sahip insanları göreceksiniz.

Pekala bunlar kötü, bunlar aymaz, bunlar yaramaz tipler. Ya bunlara bu i imkanı vermiş olan, her türlü değeri yağmalamayı, pazarlayıp üzerinden çıkar sağlamayı adet edinen nebbaşlarla ne zaman yüzleşeceğiz? Bir hayrını da "hizmettir" diye yapmayanların bu kopuşta ve ucuzlayışta payı olanları görmezden gelirseniz; sadece öteki ile aranız açılmakla kalmaz, ötekinden kopmakla kalmazsınız, kendinizden de kopar, uzaklaşırsınız. En büyük temennim, dönülebilir bir kertede agah olup dönmeyi nasip etmesidir Allah'ın. Şehitlerin ve gazilerin hürmetine 15 Temmuz'dan müşterek hürmet hisleriyle bahsedeceğimiz günler gelsin dilerim.

Sokak Köpeği ve Fıtrat
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Veterinerliğin ne mübarek meslek olduğunu, bir ineğin doğumuna şahitlik edince anladım. Bir türlü doğuramayan inek, kendini paralayan sahibe, inşallah hallolacak diyen veteriner. Kan ter içinde bir süreç ve nihayet plasentadan çıkan buzağı... doğrusu çok etkileyici bir sahneydi ve bana çok tesir etmişti; sahibenin telaşı, veterinerin azmi, ineğin tevekkülü ve nihayetinde dünyaya yeni bir canın gelişi. Sanırım bir yıl kadar sonra bu buzağıyı kestiler. Aradan 1.02 sene geçti, artık yavrulamaz olan ineği de kestiler. Lakin ne ben ne de çevredekiler o birkaç sene evvel en duygusal alanlarına şahit olduğumuz sahibeyi ayıpladık, daha doğrusu ayıklamak aklımızın ucundan bile geçmedi. Neticede hayvancılık böyle bir şeydir.

Üniversiteye hazırlandığım yıllarda, aynı dershanede okuduğumuz iki zeki kız vardı; ikisi de veteriner olmak istiyordu, sebebini soranlara da " insanlar o kadar kötü ki, ben hayvanlarla ilgilenmek istiyorum" diyorlardı. Geriye dönüp bakınca, aslında şahsi tecrübeleri ile söyledikleri bir şeyden ziyade, üretilmiş bir retoriği sahiplendiklerini görüyorum.

İnsan ile hayvanın, kadın ile erkeğin, ana ile babanın, ebeveyn ile evladın, mülk ile malikin, hulasa dünya hayatına dair hemen her kategorinin yer değiştirdiği günleri yaşıyoruz. Bu kadar büyük becayişler silsilesi kafa karışıklığının eseri olamaz; olsa olsa bir dizayn çabasının neticesi olabilir. Birileri, bir takım yerler, bir takım kimseler, şer odakları... Nasıl tanımlarsanız tanımlayın, fıtrata karşı sürüp giden savaşın baronlarını tarif edersiniz. Veccehtü okurken sürekli vurguladığımız şey "Fâtır" olan Allah'ın tohumu ve çekirdeği yaran, ölüden hay-haydan ölü çıkaran olduğudur. Bunu vurgulayarak yüzümüzü O'na döneriz. Bu teveccühün en önemli şartlarından birisi onun mizanına riayet etmektir. "Mizanı katiyyen bozmayın" buyuruyor Allah, harsı ve nesli bozanları sevmediğini söylüyor.

O halde, Cenabı Hakk'ın bu emirlerinin farkında olarak birkaç hususun altını son kez çizmek isterim:

I. İnsan insandır, hayvan isr hayvandır. Bu kategoriler arasında bir geçişkenlik yoktur.

II.Aslolan insandır; kainattaki bütün canlılar insana, asli vazifesinde hizmet etmelidir.

III. Haddi aşmak Allah'ın sevmediği bir diğer husustur. İfrata düşmeyeyim derken tefrite düşmemeye dikkat etmekle mükellefiz.

IV. Sokaklar köpeklerin evi falan değildir. Şehir hayatı bu mezbeleliği kaldırmaz.

V. Sokak hayvanlarını suistimal edenlerin, bunlar üzerinden çıkar devşirenlerin, bunları insan işe aynı kategoride değerlendirenlerin doğru bir noktada olmadıkları muhakkaktır. Onların bu ifratına tefritle mukabele etmek ise bir başka yanlıştır. Allah'ın mahlukunun hak ettiği bir muamele vardır ve bu muamelede bulunmak vazifemizdir. Hayvanseverim diye gezenlerin şımarıklıklarının faturasını bigünah canlara kesmek bir başka aşırılıktır. Bu canları bir şekilde, bize yaraşır yöntemlerle şehir hayatının dışına taşımakla mükellefiz.

VI. sokak hayvanları mevzuunda muhafazakar zihnin aşırıya gitmesi ve köpek karşıtlığını ileri noktaya taşıması, hayvan haklarının politik savunusunu marjinal bir noktaya sürüklemiştir. Her mevzuda fıtrata savaş açanlar sokak hayvanları mevzusunda da kendi fıtrat tanımaz duruşlarını ortaya koymuş, hiçbirimizin kabul edemeyeceği aşırı bir dili hakim kılmıştır. Keşke vediatullah nedir bilenler, bu mevzunun sözcülüğünü bu fıtrat düşmanlarına terk etmeselerdi.

VII. İki aşırının arasında vasatı temsil etmek, zor ve kimseye yaranamayacağınız bir yoldur; ancak doğru olan ve bize yakışan budur.

25 Temmuz 2024 Perşembe
Anormaller, köpek ve çocuk
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Sokaklar hayvanların evi değildir" dediğim için hayvanseverlerden "bu işin çözümü bu canlara kıymak değildir" dediğim için köpek karşıtlarından eşzamanlı hakaret işletmeyi başarınca, bu meselenin normal bir zeminde konuşulmasının mümkün olmadığını anladım. Zaten uzun süredir, hiçbir mevzu üzerinde anlaşmaya çabalamayan insanlardan müteşekkil bir toplumuz; herkes yekdiğerini imana getirmeye, adam etmeye, en olmadı sindirmeye çalışıyor. Bu süreç içinde kabul edilebilir ve kabul edilemez pek çok şeye şahit olduk, ancak bunların en iğrenç olanı Karabük Üniversitesi'nde akademisyen olduğu söylenen Sırma Oya Tekvar isimli kadının "Hayvanlara biçtiğiniz kader, çocuğunuzun kaderi olsun" şeklindeki tweetiydi. Bir süre evvel Göztepe Parkı'nda benzer bir söz duymuştum. Köpeği bir çocuğu taciz eden kadın, çocuğun annesine "çocuğun geberir inşallah" diye bas bas bağırdı ve biz 20-30 kişi bu iğrenç bedduayı işitip ne yapacağımızı şaşırdık ve önümüze baktık. Kusura bakmayın fakat burada empati kurulacak bir zemin yok. "Efendim o da köpeği evladı gibi görüyormuş, onu da anlamak lazımmış vs..." şeklindeki sözlerin her birisi çocuklara beddua edildiği anda anlamını yitiriyor. Bu söz üzerine konuşacak hiçbir şey, anlamaya çabalayarak varılacak hiçbir nokta yok. Geçen yazımda dile getirdiğim bir tespiti tekrar edeyim: Bu meseledeki en büyük bahtsızlığımız sokak köpeklerinin hukukunu müdafaa ettiğini iddia edenlerin vitrininin marjinal, izansız, insafsız tiplerden oluşmasıdır. Bunlara öfkelenip faturayı köpeklere kesmeye çalışan çok önemli bir kitle oluştu memlekette. Köpeğe köpek kadar, insana insan kadar değer vermeyi akıl edemeyen; en kıymetlimiz evlatlarımızı beddualarına araç eden çıldırmışlar ile müzakere edilebilecek en ufak mevzumuz olmadığı açıktır. Keşke aklını yitirmemiş, insanlığı tefessüh etmemiş velileri olabilseydi de bu canlıların, onların yaşam hakkını adam gibi savunabilseydi. Madem bu vasatı yitirdik, öyleyse kestirmeden söyleyelim: Bir çocuğun canını tehlikeye atan her canlı itlaf edilir, bunun için de hiç kimseden izin alınmaz. Bu meselenin müzakeresi de çocuklara beddua edecek kadar değersiz gözle bakan anormallerle yapılmaz.

29 Temmuz 2024 Pazartesi
Dehrin nehri
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Netenyahu'nun Amerikan Kongresi'nde 79 defa ayakta alkışlanması, Paris Olimpiyatları'nda sadece biz değil hiç kimsenin anlayamadığı anormallikler silsilesiyle tüm dünyaya LGBT dayatması, üstelik bu kepazeliğe figüranlık yapar gibi milli sporcularımızın giydirilip kuşandırılması, dönerin Almanya yemeği olduğunun iddia edilmesi, zalimlerin mazlumlardan yana şikayetçi olmaları...

Uzayıp gidecek bu liste, bize tarihin bu noktasında "acaba hep mi yanlış yerde duruyoruz? Yanlış olan biz miyiz?" diye sordurmuyordur umarım. Dehrin nehrinin, akıntısı bize karşı. Velakin bu anormal olanın biz, normal olanın ise onlar olduğu anlamına gelmiyor. Geçen yazımda vurguladım, yine altını çizeyim: Sürüp giden savaş fıtrata karşıdır ve fıtri olandan yana olan her kim varsa düşmanlık onadır. Şimdi siz her içenin delirdiği o yağmur suyundan içip içmemek konusunda müteredditseniz eğer, kendinizi bu akıntıya teslim etmek istiyorsanız, gayet hazin bir haberim var size: Bu süslü nehir size bildirilmeyen bir vadede bir çağlayandan aşağı fırlatacak bütün yolcularını. O çok uzakta gördüğünüz, şebnemlerle bezenmiş gelincikler zannettiğiniz şeyler çağlayanda parçalanmış mütekadiminin cesetlerinden başka bir şey değildir.

Fakat insan bir an olsun tereddüt etmiyor değil. Neden her bulunduğumuz pozisyon, bizlere ideal olarak sunulanın karşısındadır? İdeal olan oysa kötü olan biz miyiz? Dünyayı onların masallarından bakarak okuyacaksanız elbette öyleyiz. Velakin unutmayın, bizim de masallarımız var ve bizim masallarımızın iyiler ile kötüleri onların anlattıklarından çok farklı kimseler. Türklüğün ve Müslümanlığın gereği ve bedeli, o zalimlerin ötekisi olmaktır; onlarla imtizaç etmemek, onlara karşı durmaktır. Nihayetinde elbette tukaka edilecek, kötü bilineceksiniz. Lakin unutmayın, günün sonunda o şelaleden de düşmeyeceksiniz.

5 Ağustos 2024 Pazartesi
İki mesuliyet ve Yunus Emre
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Adım adım yaklaşan bir tehlike bizleri bekliyor. Türkiye yavaş yavaş hedefe girmiş değildir; aksine Türkiye baştan beri hedeftedir. Bu bir devlet sırrı değil. Yıllar yılı terörle, siyaset ve bürokrasinin içine yerleştirilmiş piyonlarla, FETÖ benzeri aparatlarla yorulmuş bir ülkemiz var. Bir şekilde yaklaşan tehdide karşı silkelenip direnmeye çalışıyoruz. Başarırız; daha evvel becermediğimiz şey değil. Filistin ve Rusya arasında bir yerlerde duruyorken çok çeşitli cihetlerde müteyakkız olmalıyız. Bu durum, sadece askeri ve ekonomik bir hazırlığın çok ötesinde bir teyakkuzu zaruri kılıyor.

Birkaç gündür Balkanlar'da ve Avrupa'nın çeşitli şehirlerinde geziyor, gözlem yapıyorum. Hemen her gittiğim yerde Yunus Emre Enstitülerini gözlemliyorum. Malumunuzdur, yurtdışında herhangi bir Yunus Emre Enstitüsü merkezine çatkapı ziyarette bulunmanız halinde, çayınızı-kahvenizi içer, imkanlar nispetince ağırlanırsınız. Bu, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olarak imtiyazınızdır. Kamu ve kültür diplomasisi anlamında çok önemli bir vazife ifade eden bu kurumun faaliyetlerini ve bu çalışmaların meyvelerini dikkatle gözlemleme imkanım oldu. Üsküp'te, İpek'te, Priştine'de, Prizren'de dilimizin ve kültürümüzün yaygınlaşması için çok önemli faaliyetler yürütüyorlar. Ki zaten bu mübarek şehirlerin ahalisi kültürümüzü belki bizden de iyi biliyor ve hakkıyla yaşıyor. Velakin bu kurumların varlığı Rumeli'ndeki insanımıza ayrı bir güç ve motivasyon kaynağı oluyor.

Bir parça detayını merak edince Yunus Emre Enstitüsü'nün çiçeği burnunda başkanı Prof. Dr. Abdurrahman Aliy hocamızı aradım. Hocamızla, İstanbul Üniversitesi'nde görev yaptığı dönemden tanışırız. Eşe dosta dahi kefil olmanın binbir endişe manisine takıldığı şu günlerde; ahlakına, irfanına, namusuna ve cesaretine şahitlik ettiğimiz bir kimsedir Abdurrahman Hoca. Bu bakımdan gönül rahatlığıyla kendisinin ifade ettiği şeyleri aktarabiliyorum. Merak ettiğim en önemli husus, içinde bulunduğumuz büyük kavgada Yunus Emre Enstitüsü'nün kamu ve kültür diplomasimize ne gibi katkıları olacağı sorusuydu. Sağ olsun, hatırşinas hocamız içinde bulunduğu yoğunluğa rağmen sorularımı tek tek cevapladı.

En çok merak ettiğim husus, kurumun işleyiş şemasıydı. Abdurrahman Hoca, iki mesuliyetin omuzlarında olduğunun altını çizerek tek tek anlattı. Evvela vakıf statüsünde olan kurumun, bu şuurla idare edilmesine yönelik büyük hassasiyetleri olduğunun; bunun hem dini hem de milli bir gereklilik olduğunun altını çizdi Aliy. Evet, vakıf hukuku hassas mevzudur; yetim hakkıdır.

Hocanın vurguladığı ikinci mesuliyet ise, enstitünün aynı zamanda büyük bir manevi sorumluluk taşıdığı gerçeğidir. Türkistan ve Balkanlar başta olmak üzere tarihi ve kültürel bağlarımızın olduğu, adeta hinterlandımız olan diyarların insanları, bu kurumdan çok şey beklemekteler. Bunları hayal kırıklığına uğratmak, maddi başarısızlıktan öte, manevi bir mesuliyettir. Esasen biraz olsun muhasebesini yapan rakik bir gönlü kocatır bu mesuliyetler.

Yunus Emre Enstitüsü, aynı zamanda sürdürdüğümüz kavganın da mevzilerinden birisidir. Bunu böyle gören yalnızca biz değiliz. Kosova'da faaliyet gösteren çeşitli kurumlara, Yunus Emre Enstitüsü ile herhangi bir suretle işbirliği yapmaları halinde, ülkenin can damarı mesabesinde olan AB ve Amerikan ödeneklerinden faydalanamayacakları tebliğ edilmiş bile. Ülke, Sırbistan'dan ayrılıp, müstakil bir ülke oldu olalı ekonomisi AB ve ABD ödenekleriyle ayakta. Anlayacağınız bu çok ciddi bir tehdit ve enstitüyü kavganın mevzilerinden birisi olarak görenin yalnızca biz olmadığımızın ispatı.

Yine yerimiz yetmedi, hocaya sorduğum sorulara ve soruların cevaplarına bir sonraki yazımızda devam edeceğiz.

8 Ağustos 2024 Perşembe
Yunus Emre'nin gelecek vizyonu
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kaldığımız yerden devam edelim. Süleyman'ın adalet sınavı gibi bir sınava bazen ihtiyaç duyuyoruz. Çocuğun kesilmesine rıza göstermeyen, anne olduğunu ispat ediyor. Instagram yasağı tartışmaya yol açarken, Süleyman'ın imtihanını düşündüm sık sık. "Madem bana vermiyorsun kes o zaman" diyenlerin insafına terk edilemeyecek nice meseleyi anlamaya, halletmeye çalışıyoruz. Kamu ve kültür diplomasisi en fazla kafa yormamız gereken alanların başında geliyor. Bu hizmetin olmazsa olmazı ise hasbilik ve fedakarlık. Fedakarane hizmet eden Süleyman'ın sınavını geçiyor.

Her neyse asıl konumuza, geçtiğimiz yazıda kaldığımız yere dönelim. Yunus Emre Enstitüsü'nün çiçeği burnunda başkanı Prof. Dr. Abdurrahman Aliy, enstitünün önümüzdeki dönemdeki hedeflerini yedi ana kategoride şekillendirdiklerini beyan ediyor. Aldığım notları aynen ileteyim:

"1. www.TürkçeHerYerde.com Projesi. Bu proje kapsamında yapay zekâ ve dijital teknoloji kullanılarak Türkçenin zaman ve mekândan bağımsız olarak öğretilmesi amaçlanmaktadır. Dil öğrenmeye yönelik her geçen gün yeni alışkanlıkların ortaya çıktığı günümüzde, enstitünün en önemli hizmeti şüphesiz dilimizin öğretilmesine yönelik olacaktır.

2. Türkoloji Projesi. Dünyanın önde gelen Türkoloji bölümleri ile işbirliği imkânlarını geliştirerek öğrenci/öğretim görevlisi hareketliliği ile bu bölümlerin gelişimi desteklenecek; Türkoloji tahsilinin daha çekici hale gelmesine katkı sağlanacaktır.

3. "Dilde, Fikirde, İşte Birlik" Tercüman Gazete Projesi. Geniş bir havzada Türkçe konuşan halklar için ortak bir entelektüel platform oluşturularak dilde, fikirde, işte birlik çağrısı yapılacaktır. Söz konusu gazete projesinin hayata geçirilmesi, Türk dünyasında Türkiye merkezli yaklaşımın gelişmesine katkı sunacaktır.

4. Ortak Harfler Projesi. Enstitü bu proje sayesinde, Türk Dünyası gençleri tarafından kullanılan alfabelerin ortak bir yazılım ile birleştirilmesi amacıyla birbirlerini anlayabileceği bir platform kurmayı amaçlamaktadır. Bu proje, alfabe farklılıkları sebebiyle aralarındaki mesafe hiç olmaması gerektiği kadar açılmış olan dünya Türklerinin arasındaki mesafeyi kısaltmak yolunda önemli bir proje olacaktır.

Mezkûr projelerin haricinde Türkçenin ve dünyanın majör dillerinin klasik ve çağdaş edebiyat eserlerinin birbirlerine tercüme edilmesi; önceden beridir sürdürülen kültürel etkinliklerin çeşitlendirilmesi, değişik kültürlere, bölgelere oranın Türkiye ve Türkçe algısı göz önünde bulundurularak etkinlikler düzenlenmesi hedeflenmektedir."

Balkan şehirlerinde gezerken en çok zikrettiğim; bizim tesir edemediğimiz vakitler başkalarının tesirine girmiş olan bu mübarek beldelerde yeniden rüzgârımızın esip esemeyeceği sualiydi. Abdurrahman hoca önce niyet, sonra bir parça gayretkeşlikle bu işlerin sanılandan daha kolay şekilde yapılabileceğine beni ikna etti. Kendisi inanmış bir kimse olarak konuşunca kişi mukni oluyor. Hocada bunu gördüm. Umarım en kısa zamanda müjdeli haberleri de yazmak nasip olur.

12 Ağustos 2024 Pazartesi
Süleyman'ın adaleti
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Avusturya Parlamentosu'nun önünde çadır kurmuş PKK'lılar Abdullah Öcalan için özgürlük isterken, başlarında dikilen Viyana polisi kendilerini "nahoş" saldırılardan koruyor.

Aynı, Kur'an-ı Kerim yakan melunları korudukları gibi." Terör örgütü propagandası yapmak serbest mi Avusturya'da?" diye soruyorsun; ukala bir eda ile "Siz alışkın değilsinizdir, bunun adı fikir özgürlüğü" diyor.

Fikir özgürlüğünün ne anlama geldiğini ve sinirlerinin nereye kadar olduğunu tahmin edersiniz. "İsrail çocukları öldürüyor" diyen avukat Astrid Wagner linç ediliyor, antisemitizmle itham ediliyor, kapa çeneni deniyor.

Düşünce özgürlüğünün ne demek olduğunu sanırım hepimiz biliyoruz. Başkaları yiyebilir ama biz yemiyoruz.

Kurguladıkları dünyanın talim-terbiye kuruluna verdikleri isim düşünce özgürlüğü. İnsan hakları, eşitlik, terör-terörist ve bunun gibi onlarca ne olduğunu ancak kendilerinin bildiği tarifi kendi talim terbiye kurullarınca yapılan hudutlar dahilinde yaşamanızı talep ediyorlar.

İlginç bir biçimde, mutlu olmanızın ilk şartının sizin ve değerlerinizin beş para etmez, kötü; insanlığa zarar veren şeyler olduğuna ikna ediyorlar sizi.

Sonrasında, dünyanın her yerinde kabul gören makbul dünya vatandaşı oluveriyorsunuz. Buna gerçekten inanmış, tamamen ikna olmuş, hatta borazanlığını yapanlarla çepeçevreyiz.

Bir süredir Hazreti Süleyman'ın adalet sınavını düşünüyorum. Bu bebek benim diyen iki kadın arasındaki münazarayı çözmek için bebeğin kılıçla ortadan ikiye kesilmesini buyurmuştu da, bebeğin annesi feryat ile "tamam verin diğer kadına, yavrum yaşasın" demişti.

Instagram canlılarının kendilerini var kılmaya çalıştıkları alan uğruna "kesecekseniz kesin bebeği" deyişleri, bebekle gerçekten bir bağları olmadığının ispatıdır. İsmail Haniye ile ilgili ne düşünüp ne hissettiklerini bir önemi yok.

Ahmakların anlayamadıkları şey, ne düşünüp ne hissedeceklerine karar vermeye azmetmişlerin kölesi olma savaşı verdikleridir. Bahaneleri çeşitli. Kimi para kazanıyor bu mecrada, kimi kendi reklamını yapıyor.

Küçük çıkarları için istiklalimizi haleldar etmemiz gerektiğine gerçekten inanıyorlar. Dilediklerine inansınlar.

İkna edeceğiz diye kendimizi mi paralayalım? Bebeğin annesi yavrusunu düşünüyor, "bebek benim" diyen "kesin yarısını bana verin" diyor.

Fazla uzatmadan Süleyman'ın adaletine havale etmeli. Gerisini geçiniz.

15 Ağustos 2024 Perşembe
Tecavüzcü
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

20 günde 6500 kilometre yol yaptım, insanlarla sohbet ettim... Yunan'la, Makedon'la, Arnavut'la, Sırp'la, Boşnak'la, Üsküp çarşısındaki Pomak'la, Macar'la, Avusturyalı-Alman'la, Çek'le, Slovak'la, İtalyan'la sohbet ettim. Kiliseye girdim, markete girdim, camiye girdim, kafeye girdim, müzeye girdim... Öte git diyen olmadı. En ufak rahatsızlık veren, taciz eden çıkmadı. Ta ki Salzburg'da dondurmacıya oturduk, günün yorgunluğunu iki top dondurmayla atacağız; bir tip geldi yanımıza oturdu. "Türkiye'den geliyorsunuz siz" dedi "Tayyip ülkeyi batırdı, batırdı" dedi. "Biz tatildeyiz; görüşünüzle ilgilenmiyoruz, lütfen bizi rahat bırakın" dedik. Üç dakika tutabildi kendini, şimdiden bize salça oldu. Arsız, görgüsüz... Salzburg'u gezmeye gelmiş sonradan görme beyaz yakalı şımarık...

Aradan birkaç gün geçti, memlekete döndüm. Pimpirikliyim, Sırbistan'da, Bulgaristan'da kolay kolay bir şey yiyemem. Aç biilaç memlekete geldim. İstanbul'da evde yerim diye düşünüyorum. Saat oldu altı, fakirin iftar saati geldi. Babaeski'de otobandan çıktım, bir köfteciye girdim. Sofya'dan sonra ilk kez bir yerde oturdum. Ne oldu dersiniz? Yine sizinkilerden bir münasebetsiz arka masada başladı car car car konuşmaya. Altı bin küsur kilometre yol, yüzlerce insan, altımda Türkiye plakalı arabam, onlarca vesile... İki kere taciz edildim yalnız. İkisi de bu görmemiş, sonradan görme, ahlaksız, kendini hiç olmadığı bir halt zannedenler tarafından gerçekleşti.

Taciz bunların kültürüdür. İnsanların hukukuna tecavüz bunlar için vaka-i adiyedendir. Sizin anlayacağınız bunlar kelimenin tam anlamıyla tecavüzcüdür

19 Ağustos 2024 Pazartesi
İstatistik
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Müspet bilimdir, rakamlara dayanarak size bir bilgi verir.

Bir ağırlık merkezi tespit eder ve bu merkeze uzak olanları standart sapma olarak tanımlar.

Genel karakter ağırlık merkezindedir. Oransal olarak ne kadar sıkılık tespit edilirse, sıklaşan her neyse, onun giderek daha da karakteristik bir şey olduğu sonucuna varılır.

Kabaca tarifimiz bu. Köşe yazısında daha fazla detay olmaz.

Yaptırdığım bir araştırma yok; bir gün sadece merak ettim ve iki-üç saat kadar mesai harcadım, kendi çapımda tetkik yürüttüm. Sosyal medyada, Filistin mevzuunda negatif yorum yazanların bir kısmını elde hesap makinesi, kağıt-kalem oluşturduğum çizelgeyle aşağı yukarı istatistiki olarak okumaya çalıştım.

Asya'dan, Avrupa'dan, Amerika'dan, Afrika'dan bahsetmiyorum. Mevzumuz Türkçe yazan, Türkiye hakkında yazanlar.

Filistin meselesinde İsrail'in borazanlığını yapanlar önemli oranda dini değerlerle sorunlu. Aralarında LGBT savunucusu olanlar önemli oranda. Çoğunluğun CHP-HDP-Zafer Partisi seçmeni olduğu anlaşılıyor. Olduk olmadık her meselede muhalif bir zihne sahipler önemli oranda. İsrail'in katlettiği bebeklerle ilgili haber ve yorumlara alaycı, hakaretamiz şeyler yazmışlar.

İki ihtimal var. Ya bunların önemli bir kısmı İsrail tarafından finanse edilen ajansların kullandığı hesaplar yahut Türkiye'de yaşadığımız paralel toplum krizi, hiçbir insani çizgiyi kabul etmeyecek seviyede derinleşti.

Bu tahlili yapılması gereken bir durumdur. Bütün mugalatalar bir yana durup düşünmemiz gereken husus budur. Ondan sonra zaten anlarız, Mahmud Abbas Meclis'te konuşurken ne sebeple Özgür Özel'in ayağı kırılmak zorunda kalmış...

22 Ağustos 2024 Perşembe
Beslediğin yılanlar
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Sosyal medyanın haber kaynağı haline gelmesinin çok çeşitli komplikasyonları oldu. Herhangi bir sorumluluk ilişkisi geliştirmeden insanlara birtakım hadiselerden haber vermenin doğal karşılanmasının bedeli, gerçeklik algımızla dalga geçilen bir zemin üzerinde iletişim kurar hale gelişimiz oldu. Bu zemini siyaseten kullanan ve bunun nimetlerinden faydalananlar da elbette oldu. Olmaz mı? Manipülasyondan daha münbit tarla mı var? Yalanın ve manipülasyonun adını fikir özgürlüğü koyarak yayılmasını talep edenler besledikleri yılanın bir gün kendisini sokabileceğini hiç düşünmedi. Oysa yılan, kendisi ile duygusal ilişki kurmanızın mümkün olmadığı bir canlıdır ve sopayla terbiye edilmenin haricinde herhangi bir şekilde hizaya sokulamaz.

CHP siyaseti, bizim ve bizden öncekilerin kanıksadığımız mecrası olan muhalefette bulunmanın da konforuyla bu metoda sık sık başvurdu. Esasen bu yeni bir icat da değildir. Menderes'in kıyma makinesine attığı üniversite öğrencileri haberleri kim sorsa matbu gazetelerde yer almıştı. Her neyse, bu bir alışkanlık ve yatkınlık. Besleye besleye semirttikleri yılanın kendilerine zarar vermeyeceğini zannetmeleri, hafif tabirle safdillik olarak açıklanabilir. Hindistan'dan mütemadiyen terbiyecisini sokan yılan haberi geliyor oysa. His yok, duygu yok, vefa yok... Sokar tabii.

Şimdi sosyal medyada yer alan her türlü zırvaya haber-i sâdık muamelesi yapanlar işi gücü bıraktı Özgür Özel'in ayağından vurulmadığını ispat etmeye çabalıyor. Oysa dileyen, bu arkadaşların bize önerdikleri metodu kullanarak Özgür Özel'in kesinlikle ayağından vurulduğunu iddia edebilir, delil olarak da falanca trolün tweetini öne sürebilir. Yılanı siz-biz beslemedik, onlar besledi. Kendileri bilir.

26 Ağustos 2024 Pazartesi
Çoban Ahmed'in koyunundan demokrasi zaafına
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Carl Scmitt başta olmak üzere demokrasi eleştirisi yapanların şikayet ettiği en temel mesele, demokratik zihnin istatistiki çalışıyor oluşudur. Tenkitler ve talepler söz konusu olduğunda herkesin reyini bir saymak; ihtisas, kültürel seviye, sorumluluk gibi parametreleri hesaba katmamak önemli bir eleştiri sebebidir. Bu tenkidin özü, ülkemiz jakobenlerinin değirmenine su taşıyacak bir argümandır ve tartışmanın nihayeti "benim oyumla dağdaki çobanın oyu bir mi?" gibi sakil bir yere varır. Bu sebeple Türkiye gibi ülkelerde bu tarz tartışmalara, teorik zeminde olsa dahi, girmemek gerekir.

Gelgelelim meselenin nitelik-nicelik bahsinden maada hak etmek ve etmemek noktası vardır ve bence meselenin en mühim tarafı budur. Paris Olimpiyat Oyunları'ndaki yegâne başarımız olan imaj üretiminin mimarı Yusuf Dikeç'in annesine edilen hakaretler üzerinden meseleyi değerlendirelim.

Seciyesi bozuk, insani seviyesi düşük, eğitimsiz, terbiyesiz, kültürsüz, görgüsüz, kompleksli, hayvandan aşağı bir kitle yaşıyor bu topraklarda. Bütün bu düşüklüklerine, aşağılıklarına bakmadan oldukça şımarıktır, burnu büyüktür bu kitlenin efradının. Hem kel hem fodul denilen cinsten. Cenazeye nasıl gelinir bilmeyen tiplerdir bunlar. İnanmayan herhangi bir bobo cenazesine iştirak etsin. Ayakta şıpıdık terlik, kıçta şort musalla başında sigara içtiklerini göreceksiniz. Görmemişlik bile bunların yanında bir seviyedir. O kadar cahil ve kültürsüzdürler ki, kafaları en fazla görsel illüzyonlara cezbolacak kadar çalışır. Bilecik Belediye Başkanı Melek Subaşı'na hayranlıkları ve Dikeç anneye dil uzatmaları aynı cehaletin ürünüdür.

Bizden, bize ait olandan bu ölçüde nefret eden, zımnen hain, potansiyel ajan, mahalle yansa saçını tarayarak "yorganım nerede" diye vaveyla edecek bu aşağılıklar demokrasinin zaafı neticesinde bu memleket hakkında rey beyan edebiliyorken sual şudur: Çoban Ahmet'le, Ahmed'in güttüğü koyunlardan daha hayvan olan bu tiplerin oyu bir midir?

Şimdi bunlar zannediyorlar ki, kompleksleri, eziklikleri ve rezillikleri sebebiyle içinde bulundukları makhuriyetin sebebi bu memlekettir. Kapağı atsalar bir Batı ülkesine yırtacaklar; bolluk, bereket içinde yaşayacaklar. Avrupalılar kırmızı halılar sermiş, dibi kırmızı mumla yollarda bekliyorlar bunları. "Keşke bu vasıfsız, kültürsüz, potansiyel ayyaş, sosyal asalak, uyumsuz, sorunlu tipler ordusu gelse de biraz da bizi beğenmese, azıcık da bizim analarımıza sövse, negatif enerjilerini bizim toprağımıza verseler" diye inim inim inlediklerine eminim Avrupalıların.

Acı hakikati bilboardlara yazmalıyız: Sokak köpeklerinin her köşe başında beslendiği bu memleket haricinde nerede olurlarsa olsunlar, açlıktan ölürler bu sefiller. Bu memlekette bir şekilde semiriyorlar. Nefret ettikleri bu topraklardan defolup gitmemeleri bu sebepledir.

İşte bu tablo, memlekette siyasal kümelenmenin ne merkezde olması gerektiğini ortaya koymaktadır. Görgülüler, güngörmüşler, usul-erkan bilenler bir yana; görgüsüzler, sefiller, ahlaksızlar bir yana... Bunun haricindeki bütün ayrımlar anlamını yitiriyor yavaş yavaş.

Dikeç annenin ellerinden öperim.

Vesselam

29 Ağustos 2024 Perşembe
Türkiye raporunun gösterdiği
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Editörlerinden olma şansına sahip olduğum GENAR Türkiye Raporu, bir sosyal bilimcinin sahip olabileceği en önemli fırsatı elde edebilmeme olanak sağladı. Her ay Türkiye çapında yapılan saha araştırması, çeşitli konularda Türk halkının hangi görüşte olduğunu ortaya koyuyor. Ülke Gündemi, İç Politika, Dış Politika, Ekonomi ve Şehir başlıklarında katılımcılara yöneltilen sorular neticesinde elde edilen verileri yorumlayarak, abonelik esasına dayalı bir rapor hazırlanıyor İhsan Aktaş önderliğinde. Raporun ayrıştırıcı özelliği, gündemin ana maddelerini, alanlarında uzman beş kişinin yorumlaması ve GENAR'ın 28 yıllık veri hafızasına müracaat edilerek mukayeseli bir sonuca varılıyor olması. Aynı zamanda entelektüel kaygılar göz önünde bulundurularak, verilerin teorik bir zeminde yorumlanması önceleniyor. Elbette raporun sonuçlarını açıklamam mümkün değil; buna mukabil ağustos raporu verilerinden yola çıkarak önemli birtakım tespitleri AKŞAM okurlarıyla paylaşmak isterim:

n Vatandaş, politika üretme hususunda AK Parti'yi hiç olmadığı kadar pasif görüyor. İhsan Aktaş'ın bu konudaki yorumu oldukça vazıh: Siyaset, siyaset üreterek yapılacak bir iştir!

n Ekonomi vatandaşın birinci gündem maddesi. Bunu öncelemeyen siyasal hamlelerin bir cazibesi olmadığı görülüyor.

n Erdoğan, Türkiye'nin en güvenilen siyasal aktörü olma özelliğini koruyor.

n Yatay siyasal skala okumaları, pek çok başlıkta yerini dikey okumalara terk ediyor. Özellikle sığınmacılar hususunda kimlik aidiyeti, siyasal görüşü, yaş ve cinsiyet özellikleri ne olursa olsun homojen bir karşıtlık olduğu ağustos saha araştırmasının ilginç sonuçlarından.

n AK Parti'yi iç politika konusunda eleştirenlerin önemli bir bölümü dış politika hususunda destekliyor.

n Sosyal medyanın hayatımızda her geçen gün daha fazla yer işgal ediyor olması, büyük şehirler ile taşra arasında, çeşitli hususlarda farklı yaklaşımlar ortaya konduğuna yönelik geleneksel kabulümüzü yıkıyor. Taşra ile büyük şehirlerin verileri büyük oranda homojenlik arz ediyor.

n Bireysel taleplerin, büyük siyasal ideallerin çok önünde tutulduğu bir dönemden geçmekteyiz.

n Muhalefetin olası 2028 adayları arasında vitrin mücadelesi verenler arasında güvenilen aktör ve güvenilmeyen aktör algısı vatandaşta yerleşmiş. Sessiz kalan, sürekli reklam yapandan daha muteber kabul ediliyor.

n En yıprandığı varsayılan dönemde dahi AK Parti, Türkiye siyasetinin ana omurgasını oluşturan siyasal hareket olma özelliğini sürdürüyor.

n Türkiye kamuoyu her daim dinamik ve paralel gündemlerle eşzamanlı meşgul olacak kadar aktif. Seçmenin apolitikleştiğine yönelik dillendirilen yorumun bir karşılığı olmadığı ortada.

Bu ve benzeri sonuçların bizlere gösterdiği en önemli husus, siyasetin nadas kabul eder bir tarla olmadığı hakikati. Sürekli dinamizm, siyasal hareketleri evvela merkezkaç kuvvetiyle ayakta tutuyor, akabinde kamuoyu ile iletişimini güçlü kılıyor. Bu dinamizm, siyasal hareketlere bağlılık bildirenlerin de talebi. Talep eden, matluba er ya da geç ulaşmak ister. Geçtiğimiz ayın verileri bana bunları söyledi...

2 Eylül 2024 Pazartesi
Renk ve ahenk
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Köre renk, sağıra ahenk olmaz. Rengi tarif de etsen âmâya, anlayamaz. İşitemeyen adama ritmi göstersen de hissedemez. Verilen mesajın yorumlanması imkanlar dahilinde bir kabiliyet meselesidir.

Çeşitli saiklerle siyasal mesajları hedef kitlesi tarafından işitilmeyen, işitilse de anlaşılmayan bir politikacının en önemli vazifesi, evvela mesajı gözden geçirerek, muhatabı tarafından anlaşılır bir şey olup olmadığını tetkik etmektir. Dönüp baktığınızda birkaç mâni ile karşılaşmanız mümkündür. Muhatabınız belki çok uzaktır size, sesiniz erişmiyordur; öyle karşıdan pandomim yaptığınızı var sayıyordur. Yahut sizi işitebiliyordur da söylediklerinizle ilgilenmiyordur. Kim bilir? Böyle bir durumda tekrara düşüp düşmediğinizi, söylediklerinizin muhatabınızın ana gündemi olup olmadığını yahut en azından alakasını celbedip celbetmeyeceğini kontrol etmekte fayda vardır.

Bütün bu tetkiklerden sonra sonuç yine negatifse, en doğru sözünüzde ve en haklı davanızda dahi işiten ve size hak veren bir muhatap bulamıyorsanız bir adım geriye atmalı ve resmi biraz daha büyük şekilde tahlil etmelisiniz. Belki bir yerlerde bir kırgınlık oluşmuş; sadece dinleyen olmayı kabul etmeyen, aynı zamanda söyleyecek şeyleri de olan muhatabınızın birtakım taleplerini ıskalamış olabilirsiniz. Neticede siyaset ne monolog ne de diyalog işidir; belki en çetrefillisinden bir polilog işidir. Uğultular ve gürültüler arasında bazen özenle seçmek gerekir canhıraş feryatları. Belki birileri boğuluyordur da kurtarmak gereklidir. Elbette bu iş işten geçmeden yapılması gereken şeydir. İşin en tehlikeli kısmı, semtin en mahir yüzücüsü sizken, elini başkasına uzatmasıyla ortaya çıkar boğulmak üzere olanın. İşi o raddeye vardırmamalı.

Ve en mühimi sadanıza yabancılaşmamalı mahalleli. Naranızı duyunca sizi sesinizden tanımalı. Bu da sürekli bir şeyler söylüyor olmanızı gerektirir. Bu da böyle bir bahis işte...

5 Eylül 2024 Perşembe
Cephe siyaseti dönüşürken
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Elimizdeki son araştırma verileri, Türk halkının geniş kesimlerinde sığınmacılardan yana bir hoşnutsuzluk olduğunu ortaya koyuyor. Buna karşın, sığınmacılarla ilgili rahatsızlık kaynağının tam olarak ne olduğu ile ilgili bir mutabakattan söz edebilmek mümkün değil. Skala üzerinde verilen cevapların çeşitliliği ve bu cevapların ağırlıklarındaki farklılık bizlere farklı rahatsızlıkların "sığınmacılardan rahatsızlık" suretinde dışa vurulduğu yorumunu yaptırıyor.

2010'lu yılların ilk çeyreğinde Türk halkının alım gücü, refah seviyesi, mobilitesi kamusal alandan istifadesi hiç olmadığı kadar yükselmişti. Ardından yaşanan düşüş, bu yıllarda edinilmiş birtakım pratiklerin yeniden talep edilmesi; ancak aynı seviyede elde edilememesi ile karşılık bulunca toplumun çeşitli kesimlerinde oksijen ister istemez düştü. Bu düşüşün hangi saiklerle gerçekleştiği kamuoyunun bir kesimi tarafından algılandıysa da önemli bir kesim sebeple ilgilenmeyecek kadar potansiyeli ile meşgul oldu ve hoşnutsuzluk kaçınılmaz hale geldi.

Artık pandemi döneminde zirve yapmış bir yatkınlık Türkiye siyasetinin ana belirleyicisidir: Yatay siyasal bölünmelerden ve kamplaşmalardan ziyade, dikey hatlar Türkiye siyasetinde belirleyici amildir. Pandemi döneminde aşı karşıtlığı, sonrasında LGBT, sokak köpekleri, sosyal medya, Suriyeliler vs. gibi başlıklarda kümelenen kitleler, asırlık cephe siyaseti kültürümüzü dönüştürüyor. Elbette eskiye yatkınlıklarla sürdürülen "biz ve onlar" söyleminden tam olarak vazgeçilmiş değildir. Buna karşın cephe siyaseti, yerini bireysel endişelerin ve taleplerin belirleyici olduğu bir başka kümelenme siyasetine terk ediyor. Elbette bu dönüşüm bir jenerasyon meselesidir; ancak aşağıdan gelen ve alışıldık ezber aşina gelmeyen bir basıncın hissedildiği de gerçektir.

Siyasal dil bundan sonra bu yatkınlığa göre şekillenecek. Bu yatkınlığa ayak uydurmayanlar tasfiye olacak; büyük söylemlerin yanına küçük söylemleri de ekleyebilen siyaset dili başarılı olacak. Gördüğümüz ve anladığımız budur, aşılması gereken kasis bireysel taleplerden mürekkeptir. Bireyi memnun edemeyen siyaset, uzayı fethetse bir tatmin ortaya koyamayacak. Zira modern zamanların biz demeye meyyal fertleri yok artık. Refahını, alım gücünü, mobilizasyon imkanlarını ve kamusal alandan istifadesine maksimalize etmek herkesin asıl hedefi. Buna dikkat etmek gerek.

12 Eylül 2024 Perşembe
Biraz Aşk Biraz Şüphe
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Millet olarak askerlik kurumuna karşı büyük sevgimiz ve bitmek bilmeyen kredimiz var. Hal ve şartta askerimiz gözbebeğimiz. Buna şüphe yok. Velakin bir de bitmek bilmeyen Halaskar Zabitan endişemiz var. Ordu içinde Sürekli olarak bizi bizden korumaya kalkışan kimseler olabileceğine yönelik şüphemiz de var. Bu elbette azınlık bir kesim için temenni edilen bir şeydir. Fakat unutulmaması gereken şey Türk halkının sahip olduğu şüpheci tutumun sevgisizlikten kaynaklanmadığı, aksine çok sevmiş olmasına rağmen tarihsel tecrübesinin sürekli istim üstünde durmasını zaruri kıldığı gerçeğidir. Hakikaten yeter artık illallah dedik. Ancak üçüncü Dünya ülkelerinde yaşanacak sahneler ve bu sahneleri üzerinde yürütülen tartışmaları hak etmiyoruz. 30 Ağustos'tan beri süren tartışmalarda dikkat edilmesi gereken üç husus var:

1- Milletin emrinde asker döneminin başladığını ve demokratik denetim mekanizmalarının askere, dahilde durumdan vazife çıkartacak her türlü imkanı ortadan kaldırdığını umduğumuz bir demde Talat Aydemircilik oynamanın alemi yoktur. 15 Temmuz gecesi tankları alkışlayan bir kesim halaskar zabitanlık iddia edenleri müdafaa edebilir fakat Türk halkı genel olarak bu disiplinsizliğe hoş bakmaz. Henüz diplomasını almış asker adaylarının disiplinsiz şovları geleceğe yönelik endişelere sebebiyet verir.

2- Askerlik kurumuna karşı sert ve ölçüsüz yaklaşım sergilemek Türk halkı tarafından kabul görmeyecek bir diğer tutumdur. 15 Temmuz gecesi tükenmeyen kredi, üç beş haddini aşmış yeni yetme sebebiyle tükenecek değildir. Burada kullanılacak dile özen göstermek zaruridir.

3- Kamuoyunda "kareli süveter giymek" olarak adlandırılan tutum, her türlü saçmalığa kılıf olamaz. FETÖCÜ darbe "Yurtta Sulh" konseyi olarak darbe yaptığını, Atatürk Türkiyesi'ni koruduğunu iddia etmişti. Mustafa Kemal diyerek işlenen her bir kabahat, Mustafa Kemal demeden işlenen kabahat kadar kabahattir!

Bu üç hususu dikkate almadan, yine asker üzerinden cephe siyaseti argümanlarını üretmek ve tartışmayı alevlendirmek Türkiye'ye ancak kaybettirir. Fazlası fazladır; bence bu kadar yeter.

19 Eylül 2024 Perşembe
İhtiyacı tespit, anayasaya niyet
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yeni anayasaya duyduğumuz ihtiyaç konusunda konuşurken sürekli hukuki izahlar getiriyoruz oluşumuz, çoğunlukla meselenin esasından uzaklaşmamızı neticelendiriyor. Oysa anayasa tartışmalarını sosyolojik bir zeminde yürütebilsek, yeni bir anayasaya neden ihtiyaç duyduğumuz daha iyi anlamlandırabilecek, meramımızı daha iyi anlatabileceğiz. Ancak elbette bir meramımız varsa! Uyumsuz, gergin, kavgalı bir toplumuz. Esasen birbiriyle imtizaç etmesi mümkün olmayan yahut imtizacı çok zor olan aidiyetler bir şekilde sınıfa atlamalarıyla ekonomik, sosyolojik, siyasal anlamda belirleyici konuma geldi. Hal böyle olunca hemen herkesin çıkarını düşündüğü ve kamu çıkarı diye bir tasanın ancak temenni suretinde kaldığı ortamda yaşıyoruz.

Evet 82 Anayasası yamalı bir bohçadır ve asker eliyle yapıldığı için nâmeşrûdur; buna şüphe yok. Sırf bu sebeple dahi yeni bir anayasaya ihtiyacımız olduğu muhakkak. Fakat ihtiyaç, ancak hissedildiği takdirde ihtiyaçtır. Hissetmeye mani arızası çok olanları hakiki ihtiyaçlarına ikna etmeniz mümkün değildir.

Son günlerde Hüda Par ile CHP arasına yaşanan Anayasa kaynaklı gerilim de gösteriyor ki, yeni anayasa yapmanın birinci şartını henüz yerine getirebilmiş değiliz. Toplumun her kesiminin kabul edebileceği ve yaşadığımız gerilimlerin bir nebze olsun ortadan kalkmasına vesile olabilecek bir anayasaya duyduğumuz ihtiyacı, herkesin kendi vaziyetini ve çıkarını gözettiği bir ortamda beyan edemiuoruz. Bu sebeple, anayasa çalışmalarını yürütmesini umacağınız kimselerin söz konusu çalışmayı yürütmeye yönelik herhangi bir motivasyonları olmadığını zannederim hepiniz fark ediyorsunuzdur. Oysa, kim sorsa hemen herkes 82 Anayasasından ve bu anayasanın doğurduğu kurumlardan şikayetçi. Siyasetçilerin çözüm odaklı olmaktan ziyade siyasi kaygılarla yürüttükleri tartışmaların neticesinde, herkesin içine sindireceği bir netice beklemek çok da mümkün olmayacak gibi gözüküyor. Zaten hiçbir netice herkesin içine sinmez, bu hepimizin malumu; fakat bir anayasanın, en azından toplumun geniş kesimlerince sahiplenilebilecek bir hüviyeti olmalıdır. Fiilin failinden bağımsız değerlendirilmediği bir ortamda "benim anayasam değil" gulgulesinin sonu gelmeyeceğe benziyor. Ne yazık ki kimse "düşmanım da olsa bizim köyün insanının yaptığı anayasayı; gökten inen saylonluların, galaktikalıların, uzaylıların yaptığı anayasaya tercih ederim" demiyor. Bunun için zamana ihtiyacımız vardır vb. Gibi bahanelerin ipe un sermekten başka anlamı yok. bir nesil 82 Anayasasıyla doğdu, ölecek. 42 yıl geçti üzerinden. Hulasa, bu konuda niyeti tashih etmeden bir başlangıç yapmak çok zor görünüyor.

23 Eylül 2024 Pazartesi
Küresel Sansür, Yapay Zeka ve BM
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Birleşmiş Milletler tarafından toplanan yapay zeka çalışma grubu bu hafta nihai raporunu yayınladı ve bu teknolojinin potansiyeli ve her şeyden önce insanlık için oluşturduğu riskler konusunda oldukça ilginç sonuçlar ortaya koydu. Rapor, yapay zeka için uluslararası bir ajans kurulmasını ve yapay zekanın bu ajans eliyle yönlendirilmesini talep edenlerin ihtiyaç duyduğu argümanlarla dolu. Raporun nihai bildirgesinde yapay zekanın iyi kullanımıyla elde edilebilecek avantajları perdeleyecek seviyede kötü kullanıma açık açık olduğu vurgulanıyor. Yapay zeka henüz emekleme aşamasındayken dahi; kendisi vasıtasıyla üretilen deepfake'lerin ve asparagasların gelişimine önemli oranda katkı sağlamış durumda.

Birleşmiş milletler raporunun haklı ikazları var. Rapora göre yapay zeka, şimdiden birkaç çok uluslu şirketin kontrolü altında bir yapıya dönüşmüş durumda. Ancak bence raporun en vurucu cümlesi şu: "Yapay zekayı bir şekilde düzenlemek için yapılması gerekecek şey, küresel ölçekte bir mekanizma ile kırmızı çizgileri resmileştirmek olacaktır."

Bilindiği gibi geçtiğimiz Mart ayında Avrupa Birliği, dünyada ilk niteliğine sahip olan yapay zeka yasasını onaylamıştı. Söz konusu yasa, her ne kadar pek bir şey söylemiyormuş gibi görünse de; kurumsal olarak etkisiz ve kolektif arızaları ile dikkat çeken Birleşmiş Milletler'in almayı planladığı her türlü tedbirden daha gerçekçi tedbirler alacak gibi gözüküyor.

Peki Birleşmiş Milletler, genel sekretere bağlı bir ajans yahut masa kurulmasını teklif ederek yapay zekayı kontrol altına alma tartışmalarını alevlendirmekle neyi amaçlıyor olabilir? Birleşmiş Milletler'in şimdiye kadar herhangi bir kurum yahut kuruluşuyla küresel sorunlara gerçekten çözüm üretemediğini sokaktaki çocuk dahi biliyor. Karmaşık, uyumsuz, kayırmacı yapısıyla Birleşmiş Milletler zannederim dünya üzerindeki en güvenilmez uluslararası örgüttür.

Öyle görünüyor ki, son dönemde İsrail başta olmak üzere batı medeniyetine karşı yükselen haklı itirazlar ve oluşan eleştirel hava yeni bir uluslararası sansür mekanizmasına ihtiyaç duyulduğunu ortaya koyuyor. Bu elbette Birleşmiş Milletler'in başarabileceği çapta bir operasyon değil, aksine daha gerçekçi kurumlar olan devletlerin eliyle gerçekleşebilecek bir şey. Birleşmiş Milletler'in şu anda yaptığı yegane şey, yakın gelecekte tesis edilecek yeni sansür mekanizmalarına meşruiyet zemini sağlamaktan ibaret. Bu çerçevede atılacak adımların, ihtiyaç neticesinde ortaya çıktığını ve bu ihtiyacın bir süredir çeşitli mahfillerce ortaya konduğunu ispat etmek amaçlanmakta olsa gerek.

Evet, yapay zekanın sıkıntılarını ve olası tehlikelerini bizler de görüyor ve tartışıyoruz. Ancak birleşmiş milletler raporuyla bizi ürküten şey, kurulacak kontrol mekanizmasının küresel ve tek elden idare edilir bir kurum olmasının öngörülmesidir. Kendince antisemitizm, kendince demokrasi ve insan hakları, kendince dini ve kültürel değerler tanımlamaları yapacak ve dünyanın teke indirilmiş haber kaynağını bununla yönetecekse eğer birileri, buna itimat edecek durumumuz olmadığı açıktır.

Birkaç ay sonra yeni havadisleri işleteceğiz elbette. Şimdilik müteyakkız olup bekleyelim.

26 Eylül 2024 Perşembe
Yamanmacılık rüzgarı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

İsrail propagandisti Amerikalı aktör Michael Rapaport'un katledilen Filistinli çocukları kastederek kahkaha atması ve bunu sosyal medya hesaplarından paylaşması; üstelik bu kepaze istisnanın ötesinde destek bulması dünya çapında bir başka sayfaya geçtiğimizi ortaya koyuyor.

Evet, an itibarıyla Batı medeniyetinin bir parçası olmanın şartı İsrail'in katliamlarını desteklemek, zalimlere arka çıkmaktır. Üzülerek takip ediyoruz ki Türkiye kamuoyu, Filistin meselesinde ilk defa tek yürek değil, farklı tellerden çalıyor. Buna benzer bir tutumu Karabağ Savaşı esnasında da görmüştük. Bu katiyen apolitik bir ruhun neticesi olarak değil, aksine tam olarak politik bir duruş neticesinde ortaya konan bir tutumdur. Bu toprakların insanının bir kısmı, adeta Türkiye'de rehine olarak tutulan dünya vatandaşlarıymış gibi davranıyor. Oraya ve küresel olana ait olabilmek için kendinden olması gereken ne varsa gönüllü olarak öteliyor.

Bu sorunun elbette pek çok veçhesi var. Dileyen bu durumu bir milli güvenlik sorunu olarak okuyabilir dileyen ahlaki yozlaşma dileyen internet çağının şekillendirdiği yeni insan tipinden bahsedebilir. Ben bir başka hususa atıfta bulunmak istiyorum.

Bu topraklar yüzyıllardır sürekli göç alıyor ve yeni insanlar bu milletin bir ferdi olabilmek maksadıyla memleketin bir yerlerinde iskân ediliyor. Ekseriyet, bu kitleleri, her kimlerse de bir şekilde absorbe edip birkaç kuşak sonra milletin fertleri haline gelmesine hizmet edegeldi hep. Şimdi geldiğimiz nokta, midenin artık öğütmediği, var olanı sindiremediği bir noktadır.

Bu manzaraya bakarak şu suali soruyorum bir kaçtır: Bundan birkaç kuşak sonuca hâlâ bir millet olarak varlığımızı sürdürmeye devam edebilecek miyiz? Yoksa birbirine yabancı paralel toplumların bir arada yaşadığı bir güruha mı dönüşeceğiz?

Çok seslilikten yahut farklı fikirlerden korktuğum falan yok. Bu yaranmacılık ve yamanma hevesi öyle bir yel ki, bu kayadan tozdan fazlasını götürür. Maaldehşet, beni ürküten budur.

7 Ekim 2024 Pazartesi
Sıradan Sahtekar Avam
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

7 Ekim'den 7 Ekim'e tam bir yıl geçti; savaş, İsrail'e dahi fazla gelen bir barbarlıkla bir yılı geride bıraktı. Bir yılın muhasebesini yapmak oldukça güç. Ezberimizdeki pek çok şeyin alt-üst olduğu bu bir yıllık imtihanda Müslümanlar kaybetti, Araplar kaybetti, İran kaybetti, Batı kaybetti... En acısı Türkiye toplumu kaybetti! Bir vakitler aklımıza gelmezdi, Filistinli mazlumlara sanatçı bozuntularının açıkça fare diyebilecekleri ve toplumun bir kesiminden destek alabilecekleri. Rize'de yaşanan kepazeliğe kimse ihtimal vermezdi örneğin bir zamanlar. Boykot kırıcılıkları yetmezmiş gibi tepki gösteren bir akademisyenin darbe edilmesine vesile olacağı yerel siyasilerin, hiç hatırınıza gelir miydi? Hem de Rize'de, hem de İsrail'in zulümlerini birleşmiş milletler kürsüsünde haykıran genel başkanın partisinde, hem de Erdoğan boyun önemini vurguladıktan sadece birkaç gün sonra...

Bu gemi azıya almışlık, bu umursamazlık; Cumhurbaşkanı'nın İsrail tehdidini vurguladığı ve bizleri müteyakkız olmaya davet ettiği şu günlerde en anormal olan değil midir? Sanırım şöyle bir konfor oluştu bu etkili yerlerde birilerini tanıyan ve çıkarı için her şeyi alet edecek seciyedeki adamlarda: biz nasıl olsa bir şeyler yaparız ve bizi eleştirmesi en muhtemel kimseler de korkudan bizleri eleştirmezler; bunun yerine bir iki CHP'li bulur, onlara yüklenirler, bu hengamede bizim kepazeliğimiz de arada kaynar gider...

İstiab haddi nedir bilmeyenlere bir kez biz hatırlatalım: sizin birilerini tanıyor oluşunuzla işlediğiniz kabahatlerinizi ve ettiğiniz ayıpları görmezden gelme sınırı bu cemiyet için çoktan aşıldı. Edirnekapısı'nın surlarından düşerken memleketin gençleri, bu birilerini tanıyanlar da küçük çıkarları için mütemadiyen bizim haysiyetimizi yardan aşağı atmakla geçirdi günlerini.

Peki kimdir bunlar? Küçük çıkarcı, çıkarıyla inancı çelişince inancından taviz veren büyük ahlaksız, Allah'tan korkmayan, kuldan utanmayan üç beş türedi... arsız kunduzlar gibi yamandıkları koca bir davanın sütunlarını kemiren bu okuldan utanmazlara daha fazla tahammül etmek hepimizin haysiyetine züldür. Kimleri tanıyorlar bilmiyorum ama onların tanıdıklarını ben tanımıyorum. Bu ahlaksız nepotist, simonist zihniyeti de tanımıyorum. Benim tanıdığım, bu ahlaksızlığa karşı ses çıkaran onurlu insanlardır. Bunlar sıradan sahtekar avamdır. Dilerim, onları darb ettiğiniz elleriniz, Ebu Leheb'in elleri gibi kurusun!

10 Ekim 2024 Perşembe
O gençler dindar olsaydı…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Edirnekapı surlarında yaşanan hadisenin meydana getirdiği dehşet, bizleri neyle karşı karşıya olduğumuz konusunda bir sorgulamaya sevk etti. Herhangi bir tecrübeden yola çıkılmadan yapılan geleneksel yorumlar, söz konusu vahşetin gençler arasında dindarlık noktasında yaşanan zafiyet sebebiyle ortaya çıktığı şeklindeydi. Bu kolay ve kolaycı bir yorumdur.

Evvela gençlik ve okültizm hakkında yapılan çalışmalara ve bu çalışmaların bize sunduğu verilere kulak verelim. Din bilimci Heinz Streib tarafından kaleme alınan Jugendokkultismus (Gençlik okültizmi) isimli makale, Almanya başta olmak üzere Batı toplumlarında yapılan saha araştırmalarının verilerini ihtiva etmesi bakımından önemlidir. Buna göre 1990'lardan beri Batı toplumlarında, özellikle gençler arasında okültizme yönelik ortaya çıkmış büyük bir merak ve heves var. Yürütülen çalışmalar neticesinde iki ilginç tespitle karşılaşıyoruz: Okült hareketlere karşı kız çocuklarının ilgisi erkek çocukların neredeyse iki katı. Öyle ki, genç okültistlerin üçte ikisi kızlardan oluşuyor. Genç kızları bu noktada heveslendiren üç amil dikkat çekiyor: Merak, düzen dışı olana heves ve bir şekilde kalıpları kırarak kendini gerçekleştirme arzusu. Doğrusu bu üç unsur da toplumumuz gençleri arasında oldukça yaygın. Gündelik tecrübelerimiz bunu söylüyor.

Çalışmanın ikinci ilginç neticesi ise, dindar aile çocuklarının yahut hayatının bir bölümünde dini pratik sahibi olmuş gençlerin bu hareketlere yönelik merakının sekülerlerden daha fazla olduğu. Almış olduğu dini eğitim ve içinde bulunduğu dini atmosfer sayesinde metafizik olana ilgi gösteren ve şeytan, cin, kötü ruhlar gibi şeylerin varlığına inanan gençlerin bunlarla haşır neşir olma oranı, pozitivist eğitim almış ve zihin dünyasını materyalist biçimde şekillendiren gençlere göre katbekat yüksek. Bu durum bizleri doğal olarak bir soruyla karşı karşıya bırakıyor: Okültizm tanımadığımız bir gençlik dini midir? Korkutucu biçimde bu sorunun cevabı evet olarak karşımıza çıkıyor. Zira dini bir pratiğe sahip olan ve bireysel olmaktan ziyade cemaatleşmiş şekilde yaşamaya alışmış, yahut bunu ideal olarak benimsemiş gençlerin okültist pratikleri bir dindarın din pratiklerini andırıyor. Bir inanca ve inanç grubuna aidiyet, benzer söylenceleri ve tecrübeleri paylaşmak, toplumsal aksiyonlara ve durumlara karşı benzer reaksiyonları ortaya koymak... Geleneksel dini pratiklerin kendilerine sunduğu kalıpların, kendilerini gerçekleştirme noktasında bir engel olduğunu düşünen gençlerin, kendilerine alternatif bir din olarak okültizmi benimsedikleri yapılan saha araştırmalarının neticesi; indi mütalaamız değil.

Dolayısıyla "bu gençler dinsiz büyütüldükleri için böyleler, dini bir eğitim almış olsalardı böyle şeyler yaşanmayacaktı" şeklinde öne sürülen kolaycı yorumların pratikte bize bir fayda sağlamadığı hakikatini kabul etmeli ve zahmetli olan gerçekle yüzleşmeliyiz. Dindar ailelerin çocuklarının çok daha büyük bir tehditle karşı karşıya olduklarını ve bu konuda uyanık olmak durumunda olduğumuzu göz önünde bulundurmalıyız. Geleneksel ahlakçılık kurallarıyla sorun yaşayan gençlere sunulacak bir başka dindarlık şeklinin mümkün olup olmadığını tartışmalı ve olası imkanlara yönelmeliyiz. Farkındayım, bir parça konforsuz bir teklif bu; ancak faydalı olacak olan ancak budur.

14 Ekim 2024 Pazartesi
Şimdi susarsan kaybedersin
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Ak Parti Rize İl Başkanı Yılmaz Katmer'in cuma günü yaptığı basın açıklamasını dinleyince "Ah para nelere kadirsin? Konuşmayı beceremeyen cahiller hem suçlu hem güçlü bizlere ayar veriyor, adam mıyız diye sorguluyor, üstüne üstlük bir de soysuz diyor. Mucidin, kabrinde rahat bulmasın para!" diye söylendim. Derken, Sinan Burhan beyden bir mesaj geldi. Bu kimseyle konuşmuş Sinan bey "ben onu solculara dedim" gibi saçma sapan bir müdafaayı bize iletti. "Madem memleketi kademhaneye çevirdik, pasta çileksiz olmaz, dur bir de tüy dikeyim" demiş ve bu açıklamayı yapmış bu kimse.

Öncelikle şahsen inanmıyorum bu izaha. Kulağı çekilene kadarki kibri ile kulağı çekildikten sonraki geri vites arasındaki gıcırtıdan ibarettir bu savunma. Tam gaz giderken geri vitese takmaya çalışırsanız böyle bir ses gelir arabadan. Eğer bu izah hakikatse daha fena. Biz de ondan bahsediyoruz zaten efendi! Muhatap olduğun kitleye karşı öyle kör, öyle sağırsın ki oradan gelen eleştirileri yok zannediyor; seni eleştirenler bir tek solcular zannediyorsun! İşte bu kadar kör, bu kadar sağır olmasanız sen ve senin gibiler bu şenaat işlenmezdi. Sanki seçmeni hiç yokmuşçasına, hiçbir şey söylemiyormuşcasına yok sayan bir siyasi olmaz, olamaz. Sen kimi adam yerine koymuyor, yok farz ediyorsun? Bu sebeple ben de dahil, solculardan ziyade eleştiri getiren herkes üstüne alındı. Gerçi karşımızdaki tablo neresinden bakarsanız bakın bir gariplikler manzumesiydi. Konuşmaktan aciz bir kimse elindeki kâğıdı okumaya çalışıyor, ancak beceremiyor; Twitter'da uydurulmuş saçma sapan bir sözü Hazreti Mevlana'nın sözü diye alıntılıyor, İstiklal şairinin, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın dilinde asıl anlamını bulan mısralarına işkence ediyor... Muppet Show izler gibi izledik; lakin gülmedik, öfkelendik. Katmer'in teklifiyle söze baktık söz mü diye, bir şey anlayamadık; edene baktık adam mı diye, bir şey göremedik...

Kurulduğu günden beri geniş halk kitlelerinin teveccühünü kazanmış Ak Parti, kongre sürecinde. Gerçekten kırılmış, öfkeli, küskün bir kitle var. Son yerel seçimler bu kitlenin sandığa gitmediği seçimler olarak tarihe geçti. Oyunu artıramayan CHP birinci parti olmayı başardı. Şimdi bu küskünler, haklı öfkeli kırgınlar bir yol ayrımının önünde durmaktadır. Tarihin yol ayrımında kendi malının kavgasını vermek; hem Ak Parti'ye hem de Erdoğan'a sahip çıkmak gibi bir mükellefiyeti var bu insanların. İş takipçisi, mürtekip, komisyoncu, küçük çıkarcı tipler "küstüm oynamıyorum" demenize sebebiyet veremez. Sizin öz malınız olan Ak Parti'nin ve yıllardır sizin öz kavganızı veren Erdoğan'ın yanında bir şekilde yer almak durumundasınız. Aksi mümkün değildir.

Metrobüste neden yirmili yaşlarda gençlerin oturduğunu, başlarında 70 yaşında amcaların teyzelerin ayakta durduğunu hepimiz biliyoruz sanırım. Evvela bunlar hayvandan aşağıdır, bencildir, yer vermez bu doğru; fakat asıl sebep siz kenardan kenardan efendi gibi binmeye çalışırken omuz atarak saldıranların güçlü kuvvetli gençler olmasıdır. Evet biliyorum, biz orta sınıfın siyasi mücadele verecek parası yoktur, metrobüse binerken omuz attıracak hırsları yoktur. Dahası, efendilik dediğimiz kalın bir pranga vardır ayaklarımızda. Sıyrılıp öne geçmeyi, ayak oyunlarıyla eşi dostu ekarte etmeyi beceremeyiz. Ar ederiz her şeyden önce. Ama biz birbirimize omuz vermezsek, arsız muhterisler omuz atıp öne çıkacak. Bütün mülahazaları bir yana bırakın ve şu soruya bir cevap verin: kimin malını hangi kırgınlıkla hangi üç beş soysuza terk ediyorsunuz? Baba evini yoldan geçene yağmalatıyor musunuz? Öz malınıza sahip çıkın! Şimdi sizlerin konuşmasının tam zamanı. Bugün susarsanız çok şeyi kaybedersiniz. Karnından konuşup "Erdoğan bizi duymuyor" kolaycılığına duçar olanlar, kendi malına gerektiği gibi sahip çıkmamanın muhasebesini yapmalıdır. Yoksa, dağın tavşandan haberi olmuyor.

17 Ekim 2024 Perşembe
Kim neye inanırsa inansın…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Sadık Battal vefat etti ve ben "keşke ölmeden bir kere daha görüşebilseydim" dedim. Viyana'da tanışmıştık Battal'la, bir arkadaşımız vesile olmuştu, doğrusu meşrebimiz de tutmuştu. Uzun uzun sohbet ettik, vakit geçirdik, dünyayı yıktık ve yeniden imar ettik, garibanların derdinden, mazlumların ahından bahsettik uzun uzun...

İyi kalpli ve güzel bir adam da hiç şüphe yok. Derken Suriye'de kıyamet koptu, yer yerinden oynadı ve ben bir gün Battal ile hususta birkaç kelam ettim. İflah olmaz bir ehlisünnet Müslümanım ben ya, ikimiz de birbirimize ağzımıza geleni söyledik ve gücendik. Bir kez ölmeye görün, kör iken badem gözlü, kel iken sırma saçlı oluveriyorsunuz. Anlamsız, ölçüsüz melihler sizi takip ediyor; ancak bir süre. Sonra bir vesileyle yâd ediliyorsunuz yahut edilmiyorsunuz, onun da sonu geliyor. Bu cümleden değil söyleyeceklerim; zira Battal ne kör ne de keldi. Delidolu hakikaten iyi bir adamdı. Şimdi dönüp bakıyorum geriye "halt mı vardı?" diyorum. Sanki Sadık Battal ile kavgamız Suriye'de akan kanı durdurdu, mazlumların gözyaşını sildi. İkimiz de sadece sabit inançlarımıza biat tazeledik. Bu da gereklidir gerçi, fakat bir yere kadar. En haleldar edilmeyecek ekmek-tuz hakkını helaldar ettik. Anlamsız fraksiyon kavgaları ile birbirini tahkir eden solcular gibi bir derekeye düştük. Nihayetinde, helalleşip bir kez daha çay içmeden ikimizden birisi terk-i dünya etti. Rahmeten vâsiâ. Taksiratı afv, hasenatı makbul olsun. Çok sevdiği Âl-i Beyt-i Mustafa refiki olsun.

Şimdi Kadıköy-Kabataş vapurunda gurup eden güneşe bakıyor ve düşünüyorum. Bir anlamsızlık, bir boşluk hissi var içimde. "Kim neye inanırsa inansın" diyorum. Bir gün nasılsa muhasibin Allah olduğu bir divana çıkacağız. Ekmeği, tuzu lekelemenin bir âlemi var mı? Bu da geç gelen pişmanlığın ve telafisi kaybın meydana getirdiği karın ağrısı işte...

21 Ekim 2024 Pazartesi
Nerede Savaşacaklar?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Deaş, Musul'u ele geçirdikten birkaç ay sonra, 2015 yılında, şehrin yakınlarında bulunan Ninova antik kentinin kalıntılarını bombaladı. Ninova, İsrail'i sürgüne gönderen Babil Kralı Nabukadnezar 'ın payitahtıydı. Ardından Hazreti Yunus (a.s) türbesini yıktı. Bu süreçte Halep başta olmak üzere Irak ve Suriye'nin şehirleri onarılmaz şekilde tahrip edildi, bölge ahalisi dedelerinin vatanından sürüldü.

Zaman makinasıyla 100 yıl öncesinden bir seyyahı günümüze getirsek ve Mezopotamya'nın çeşitli şehirlerini gezdirsek, muhtemelen gezip tozu yerleri tanımayacaktır. Zira o bir zamanların ahalisinin torunları topraklarında yaşamadığı gibi, şehirler de kültürel hafızalarını büyük oranda yitirmiştir.

İran-Irak Savaşı ile içine girilen süreç, ardından Körfez harbi, Büyük Ortadoğu projesi 40 yıldır bu bölgede hep aynı şeye hizmet ediyor. Bu toprakların evlatları ya katlediliyor ya bir yerlere sürülüyor; eş zamanlı olarak bölgenin kültürel hafızası kalın edevat ile kazınıyor.

İsrail'in arzı mev'ud masallarının ilki anlatışını üzerinden 3500 yıl geçti. Büyük İskender'in doğu seferinden bu yana 2350 yıl geçti. 2000 küsür senedir bu topraklarda bir tarih yaşandı, medeniyetler kuruldu, dinler-mezhepler-tarikatlar ortaya çıktı. Hulasa-i kelam İsrail'in devleti yıkıldıktan, ahalisi oradan oraya savrulduktan, romalılar tarafından dünyanın dört bir yanına gönderildikten sonra dünya dönmeyi bırakmadı, döndü. 20. Asır'da birdenbire dünyanın çeşitli yerlerinden Filistin'e sökün eden bu gasıplar hiç kimsenin yaşamadığı bir çölü imar etmiş değillerdir. Aksine insanların yaşadıkları evlerini, sürdükleri tarlaları, defnedildileri kabristanları, ibadet ettikleri mabetleri yağmalamışlardır. Ancak hepimizin günbegün yaşayarak tecrübe ettiği üzerine İsrail bu topraklarda eğreti durmaktadır. Yakışmamaktadır bir kere bu coğrafyanın ne havasına ne suyuna. Bu toprakların insanını pişirip olgunlaştıran Orta Doğu güneşi, bu yerden bitmelerin rutubetini izale edemedi. İmtizaç sorunu var zira. Sağa-sola, öne-arkaya, aşağı-yukarı her nereye baksa gözünün içine sokulan hakikat, İsrail'in bu bölgede gasıp olduğudur. Bu topraklarda yaşayan insanlar, buranın asıl sahibinin kim olduğunu yalnız vücutlarıyla tüm dünyaya ilan ederken, binlerce yıllık yapıtlar, bölgenin kültürel hafızası yine en cahile dahi buranın kimin vatanı olduğunu haykırıyor.

Artık cin şişeden çıktı, İsrail asıl niyetini gizlemez oldu. Siz onlara 1968 sınırlarını hatırlatırken, herifçioğullarının bakanları dünya televizyonlarına arz-ı mev'ud masallarından, büyük İsrail'den falan bahseder oldu.

İnsan dediğin, öldürüldükçe yeniden doğar, çocuklar-torunlarla çoğalır ama bir yerden sürülünce kolay kolay dönemiyor. Şimdi her şey tek bir şart hariç yerli yerine oturuyor. On milyon insan Suriye'den sürüldü, nicesi öldürüldü. Suriye'nin İsrail'e ait olmadığını haykıracak bir tek kültürel hafıza kaldı. Mezar taşları, ibadethaneler, çarşılar, hanlar, hamamlar...

Birbirine hududu olmayan iki ülke savaşır gibi yaparken bu toprakların kültürel hafızasını yakıp yıkarsa hiç şaşırmayın. Yüz yıldır her şeyin kendisine hizmet ettiği İsrail'e zemini hazırlamak için kazara komşunun camını kırar gibi harb ederlerse asıl niyetlerinin ne olduğunu hatırlayın. Bu yapabileceğimiz en iyi şey olacak.

24 Ekim 2024 Perşembe
Selamet der kenar est
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Acaba bugün ne yazalım, ne konuşalım diye muhayyer kalıyorsa bir kimse Türkiye'de; konu yokluğundan değil, konu çokluğundandır. Dünyanın başka yerlerinde üç beş yılda bir gelişecek hadiseler bizde iki gün arayla vuku buluyor. Bendeniz, bundan evvelki son yazımı pazar günü yazdım, pazartesi günü yayınlandı. O günden bugüne kadar yaşanan gelişmeleri bir düşünün. Fethullah Gülen öldü, Devlet Bahçeli tarihi çıkışını yaptı, Özgür Özel el yükseltti, Cumhurbaşkanı BRICS zirvesinde, Ankara'da terör saldırısı meydana geldi.

Şimdi günlerden çarşamba, yazın perşembe günü yayınlanacak ve bir sonraki yazım pazar günü kaleme alınıp pazartesi yayınlanacak. Siz olsanız ne yazarsınız? Sadece bu mebzuliyet bile yaşadığımız ülkenin sıradan, standart bir ülke olmadığını ispata kâfidir. İçindeki kavga ve dövüş, üzerine yürütülen kavga ve dövüş, çevresindeki kavga ve dövüş... Şimdi durdum ciddi ciddi acaba ne oluyor diye bakınıyor, hakkında konuşulan mevzuları inceliyor, konuşanların sözlerine kulak kabartıyor ve durumu anlamlandırmaya çalışıyorum. Aldığım duyumlar, edindiğim istihbarat bana bir şeyler söylüyor. Yapım gereği zaman zaman fevri olabiliyorum. Bu sebeple durdum, sustum ve etrafa bakıyorum. Çevremdekilere de aynısını tavsiye ediyorum. Çok güzel Farsça bir terkiptir: Selamet der kenar est... Selamet kenarda durmaktadır der. Böyle anlarda yaptığım ilk yorumların iki adım sonra isabetsiz çıkarımlar olarak karşıma çıktığı çoktur. Bu sebeple birkaç gün daha duracak, bakacak, koklayacak, sorup soruşturacak, akabinde analizimi yapacağım. Niye hemen bir şeyler söylemedi diye sitem edenler kusuruma bakmasınlar. Sonrasında mahcup olacağım çıkarımlar yapmaktansa, birkaç gün nadasa kalmak evladır.

28 Ekim 2024 Pazartesi
İfratla Tefrit Arasında Gülen'in Cenazesi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Fethullah Gülen ilginç bir kimseydi; ölümü dahi turnusol kağıdı oldu. Ölümünü kutlayanlar bir yanda, diğer yanda ömürleri masum insanlara eziyet etmekle geçmiş fetöcü teröristler sevinenleri ayıplıyor; Perinçek Gülen için Allah'tan af diliyor, kraldan çok kralcılar Perinçek'i ayıplıyor.... Panayır gibi bir ortam. Ben o gün de sonrasında da ateşi bol olsun diyenlerden olmadım. E, öyle yazıyor kitapta da ondan. Adam dünyamızı cehenneme çevirdi, ona olan öfkem, temel itikad kaidemle çatışmama, ahıretime zarar vermeme yol açmasın dedim de ondan. Ne son nefesini ahır akibetini bilebildiğin kimseye cehennem dilenmez diyor ehl-i sünnet itikadımız. Bu konuda hüküm veremeyişimiz kendisini gözümüzde masumlaştırmıyor elbette. Ahiretteki akibeti hakkında yorum yapamıyor oluşumuz, nasıl yaşadığı ile ilgili bir şeyler söylememize mani değil. Küfründen bahsedenler korosuna dahil değilim, bilmiyorum onu. Fakat hıyaneti konusunda şüphe yok. Adil Öksüz'ün o tabutu taşımış olması, takiyye ile geçen ömrünün 15 Temmuz ihaneti hakkında da yalan söyleyerek sonlandığını gözümüze soktu. Yeğeni, Ebu Seleme Gülen zaten bir süre önce pek çok şeyi amcasının ağzından ifşa etmişti. Deli dediler adama, çıktılar işin içinden. akabinde QR kodla girilen cenazede, ancak çok yakınlarının ve örgütte önplanda bulunanların alındığı alanda "kendisini tanımıyorum" dediği Adil Öksüz tarafından sırtlanıldı Gülen'in tabutu. Oysa biz Adil Öksüz'ü, yurtdışına kaçırılmadan önce, boxer donuyla görmüştük en son. Sonra tanımıyorum diyen Fethullah Gülen, akabinde Gülen'in dizi dibinde çocuklarıyla görüntüleri ortaya çıkan Öksüz, derken Gülen'in "uluslararası bağımsız bir komisyon kurulsun, 15 Temmuz'u araştırsın, hükmüne ben de razı geleyim söylemi" üzerinden beraat ettirilmeye çalışılan örgüt... birileri biteviye aklımızla alay etmeye çalıştı bu süreçte biz bu hıyaneti bütün detaylarıyla gördükçe adımız trole çıktı. Yerseniz...

Gün sonunda bir noktada buluyorum kendimi. Ne ifrat ne de tefrit bizi hakikate ulaştıracak. Kendisinden "Gizli Kardinal" diye bahsedenler, ne yazık ki doğru bir şey yapmıyorlar. Bütün sorumluluğu Vatikan'a atarak kendi dini yapılarımızın arızalı taraflarına yok muamelesi yapıyor, kendimizi de temize çekiyoruz. Ne kardinali canım, maalesef hoca. Hocalık kisvesiyle vaaz kürsülerinde sürdü bu tarlayı, Müslüman Türk'ün evladını pek çok dini ve geleneksel değerden bu sebeple şüphe eder kıldı.

Şimdi tek bir vazifemiz var, yanlış şekillerde kendimizi tatmin ederek bu vazifeden uzaklaşmamalıyız. Gülen sonrası fitnenin kaynağına yönelmeli, örgüt içinde oluşacak yeni güç merkezlerinin, kucağına oturmak istedikleri istihbarat servislerine sinyal yakmasına ve sansasyonel eylemler yapmasına mani olmalıyız. Bunun haricindeki bütün uğraşlar beyhudedir.

31 Ekim 2024 Perşembe
Bu el ne söylüyor?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Hayata geçirildiği günden beridir tartışılan çözüm süreci, yahut sokaktaki ifadeyle Kürt açılımı hakkında konuşulmadık şey kalmadı. Buna rağmen mesele halen hiç konuşulmamış gibi tartışılıyor, bugüne kadar defalarca cevaplanmış sorular yeniden önümüze geliyor. Evet, sancılı bir süreçti, toplumun sinir uçlarına dokunan pek çok şey gördük, Habur hadisesine şahit olduk vb... Bütün bunlar asla yapılamaz denilen bir şeyi hayata geçirebilmek ve bir şekilde toplumsal barışı tesis edebilmek adına zar zor içe sindirilen şeylerdi. Teklif o zaman da açıktı: Silahı bırakın, varsa bir mücadeleniz siyasal zeminde yürütün! "Devlet de silah bıraksın" gibi saçma sapan karşılıklar buldu bu çabalar. İyi niyetli, samimi uğraşlar pek çok cihetten sabote edildi.

Bugün, neden gerçekten herkesin içine sinecek bir huzur ortamı istenmiyor diye dönüp baktığımızda acı bir cevapla karşı karşıya kalıyoruz: Hazret-i Selahaddin'in torunlarını Siyonizm'in maksimalist planlarına hizmet eder neferler kılmak isteyen bir akıl, aramızdaki köprüyü tamamen yıkmak istiyor. Yıkılsın ki o köprü, bizler vadinin karşılıklı iki yakasında duralım.

Bir irade bugün, hem de Devlet Bahçeli'nin ağzından belki de son kez en makul ve büyük teklifini yapıyor. Bir el uzanıyor ve bu el terörle mücadeleyi asla bırakmayacağını, buradan bir sonucu elde edilemeyeceğini söyleyerek "gelin, nâdim olun" diyor. Çözüm sürecinin içine düştüğü şımarıklık batağına düşüp düşmemek konusunda karar verecek olanlar bu elin muhataplarıdır. Yine şımarıkça, yine vehmi zafer sarhoşluğunun verdiği sorumsuzca tutumla davranacak olurlarsa, silahla ve silahı tutan elle ünsiyetlerini sürdürürlerse nasıl bir sürece girileceği hepimiz tarafından tecrübe edildi. Yeni bir hendek hadisesi, yeni bir tedhiş dönemi yok karşımızda. Bir karar süreci var ve bu kararı vermesi gerekenlerin asıl karar vermesi gereken şey küresel baronları mı halkın taleplerini mi dinleyecekleri meselesidir? Öncelikle uzatılan ele bir kulak verin. Bakalım bu el ne diyor? Teröre alan mı açıyor yoksa terörle mücadeleyi farklı bir seviyeye mi çekiyor? Ondan sonra konuşalım.

4 Kasım 2024 Pazartesi
Esenyurt daha çok baş ağrıtacak
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Sahip olduğu aşağılık kompleksi gemleyemeyen bir tanıdığım, bir zamanlar şöyle bir cümle kurmuştu bir başkasını aşağılamak için "onlar dağda koyun otarırken, biz Boğaz'da denize giriyorduk". "O yıllarda İstanbul Boğazı'nda beyaz donla denize giren çoktu abi, çok da övünülecek bir şey değil" dedim; bozuldu. Nerede olduğunuz kadar ne yaptığınız ve nasıl yaptığınız da mühimdir. Şimdi Esenyurt hadisesi üzerinden kafası karışan bir takım zevata bazı şeyleri hatırlatmamız gerekiyor. Evet, CHP'de olmak mühimdir, fakat CHP'li olmadan da CHP'de olmak son derece mümkündür. Hem CHP'de olup hem CHP'li olup hem de teröre meyilli olmak da mümkündür; Gamze İlgezdi, Canan Kaftancıoğlu, Sezgin Tanrıkulu gibi şahısları hatırlarsınız. Kimi terörist cenazesinde ağladı, kimi örgüt elebaşına komutan dedi, kimi devletin terörle mücadelesini biteviye eleştirdi; fakat fikir bazında kaldığı ve kendilerine son derece yakıştığı için bu hadiseler büyümesi gerektiği kadar büyümedi. Akademi Dünyası'nda bulunup marjinal görüşleri sahip olmanız da mümkündür; tanıdığımız pek çok akademisyen var bu şekilde olan, fakat bunların herhangi bir örgütle iltisakı, irtibatı olduğuna dair bir şey bilmediğimiz için "bu da onun dünya görüşüdür" diyor ve geçiyoruz.

Henüz maznun durumunda olan Ahmet Özer'i peşinen suçlu ilan edecek değiliz. Evvela bu prensibi hatrımızdan çıkarmayalım. Velakin Ahmet Özer'le ilgili yürütülen soruşturma ve soruşturmanın detayı ile ilgili bildiğimiz birtakım şeyler hoş görülerek idare edilecek cinsten şeyler olmanın çok ötesindedir. Ne CHP'lilik ne de akademik unvan Ahmet Özer hakkındaki iddiaların soruşturulmamasına, Özer'in yargı önüne çıkarılmamasına vesile olacak dokunulmazlık sağlar. Tanju Özcan, Burcu Köksal hatta kısmen Mansur Yavaş da aldıkları pozisyonla, hadisenin gelişiminin ve neticesinin nereye varacağının farkında olduklarını ortaya koymuş, yarın bir gün izah etmekte zorlanacakları sıhriyeti ortaya koymaktan çekinmiştir. Tekrar edeyim, Ahmet Özer suçludur demem, fakat seher vakti tan yerinin ağardığını görünce güneşin doğacağını da anlarım. Dahası, süreç sona erdiğinde CHP açısından izah edilmesi nâmümkün bir başka gündemimiz daha olacak. Gerçi olursa olsun, hangi izah edilmesi gerekeni izah ettiler ki? Para kuleleri hakkında İmamoğlu bir şey dedi mi, hatırlayanınız var mı? Zamanın sağaltıcı etkisine havale edip sen sağ ben selamet yoluna devam ediyor bu ilginç parti. Zannederim bu konforla bundan sonraki yol haritasını uzun uzun hesap etmeden tasarlıyor partinin kurmayları. Bakalım süreç içinde kim hangi safhada pozisyonundan çark edecek?

7 Kasım 2024 Perşembe
Büyük elli, küçük yüz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Berlin Duvarı yıkıldı yıkılalı, ABD'nin başkanlık yarışı hep aynı manzaraya sahne oluyor. Dünyanın bir yerlerini kan gölüne çeviren emperyalizm, Emperyalizmin ahlaksız-ahlakçı baronu ABD, "bu giderse, yeni başkan daha insani bir ortama vesile olur" umuduyla dünyanın bedduasını nazar boncuğu gibi sinesine iliştiren Amerikan başkanları. Bu gidecek ve yerine daha az şeriri gelecek... Bütün umudu bu oldu dünya mazlumlarının. Bu sefer tablo bir parça daha karmaşıktı gerçi. Bir yanda acuzlerden bir aciz olan mevcut başkanı parmağında oynatan fesat kadın, diğer yanda bundan evvelki dengesiz deli başkan. Öyle bir dehre düştük ki, mazlumların denenmemiş firavundan yana ümitvar olmak gibi bir hayali dahi olamıyor. Büyük abdest mi küçük abdest mi siz seçin. Büyük elli, küçük yüz.

Hillary Clinton'un adaylık süreçleri yaşanana benzer bir süreç, Harris'in adaylığında da yaşandı. Trump iki kadına karşı zafer kazanırken de mutlak kaybedecek aday olarak lanse edildi. Bütün propaganda Trump'ın kaybetmesi üzerine inşa edilince, Amerikan müesses nizamından nefret eden dünyanın geri kalanı "hadi lan Trump" diye tempo tuttu. Anlayacağınız, küçük abdest Trump. Velakin ilk başkanlık dönemi de ortaya koydu ki, bu herif hiç de şerrinden emin olunacak, kendi halinde bir deli değildir. Şimdi bir şekilde, bir süredir Trump kazansın diye temenniler dile getirenlere bakıyorum, memnun olduklarını görüyorum. Kendileri farkında olmasalar da edecekleri beddualar dillerinin ucunda hazır bekliyor. Her neyse bu kadar çok iddialı figürün arasında ben de iddialı olmayayım. Fakat öngörüm bu. Bir atasözümüz var, onu hatırlatayım. Büyük abdest, küçük abdestle temizlenmez. Pisliğin üstüne su dökmek lazım. İlla bir şeyi tebcil edecek, temenni edecek, ümit edecekseniz temiz ve temizleyici olan suyu temenni edin. Bir sel gelsin ve bu ufuneti alsın, götürsün. Aksi halde bu muhit koktukça kokacak...

11 Kasım 2024 Pazartesi
Çıkar savaşı ve onur
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Dışarıda durduk izliyoruz. Hiçbir şeyi bizzat araştırmıyor, servis edilenleri yorumluyoruz. Yoksa ben nereden bileyim Mansur Yavaş, Ebru Gündeş'e Mor ve Ötesi'ne, candan Erçetin'e kaç para vermiş. Kendi aralarındaki kavganın bir tezahürü olarak sürekli faturalar düşüyor önümüze. Faturayı arayan, bulan, ele geçiren, piyasaya servis eden nesi sizsiniz ne de biziz. İki belediye başkanı biteviye kavga edip duruyor, sen mi olacaksın ben mi olacağım diye. Sağ olsunlar bu esnada da birbirlerine vurdukları darbeler bizim önümüze düşüyor. Biz kenarda durduk, merakla bakınıyoruz, "vay be" diyoruz; bu esnada adamların kavgası içinde adı müfteriye çıkan iğne biz oluyoruz. Çıldırırsınız, öyle bir saçmalık.

Yıllardır en zoruma giden şey, hiçbir ahlaki kısıtlaması olmayan kimselerin sürekli bize, bizim gibi olanlara, bizi temsil etmek iddiasıyla ortada olanlara ahlak üzerinden vurması. Dahası ahlaki normlar belirliyorlar bunlar bizler için. Çıkarın adı ahlak olmuş, çıkarcının adı ahlak savaşçısı...

Bir yanda "israfı bitirdik, hizmeti getirdik" diyen, lakin para kulelerini izah edemeyen; diğer yanda hiç konuşmayan, fazla namusluymuş gibi davranan, bu esnada kendi paralel ekonomisini oluşturan... Çıkarları çatıştı, hedefleri örtüşmedi, birbirlerine girdiler. Birbirine girmemiş gibi yaparak çatışıyorlar bir kenarda.

Ben ikisinin de hayırlı, memlekete faydalı, vatanın ve milletin çıkarına işler yapacak kimseler olduğunu düşünmüyorum. İkisinin de kamu kaynaklarından tırtıkladığı akçelerinin haram olduğuna inanıyorum. Bu harama yiyen haramzadeler olduğunu, çıkarlarından daha büyük hedefleri olmadığını görüyorum. Bu halde bir soru çıkıyor karşıma, onu cevaplamak sıkıntı yaşıyorum. Her ikiniz de birbirinizin kuyusunu kazıyor, bizim doğalgaz su faturalarımız üzerinden semirdiğiniz halinizle politik aktör olmaya çabalıyorsunuz. Bu kavganın bedeli niye bizim onurumuza, izzetimize, haysiyetimize çıkıyor arkadaş? Çıkar kavgası sizin, onur-ahlak-izzet bizim. Sakın bu kavganıza bizi alet etmeye, birbirinize karşı bizi kullanmaya gayret etmeyin. Elinizde yeterince satılık kalemci var. Haramzadeliğinize bizi ve bizden olanları dahil etmeye kalkmayın. Bu kada

14 Kasım 2024 Perşembe
Kel fodulun okur gibi yapanı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Hem kel hem foduldurlar" demiştim bir yayında; ağırlarına gitmişti. Ardından küfrün bini bir para olmuştu. Ben de tashih etmiştim "hem kel hem fodul hem de arsız" diye.

Bilmezler... Bakın hakikaten bilmezler. Sizi bizi bilmezler. Bu toprakları, bu toprağın insanını, insanımızın inancını-ananesini bilmezler. Bir başka adam olmaya teşnedirler zira, velakin teşne oldukları şeyi de bilmezler. Evropa'yı da bilmezler, Amerika'yı da bilmezler. Alaman, Felemenk bilmezler. Yonan'ı da bilmezler Roma'yı da bilmezler. Kepaze herifler sövmeyi de bilmezler.

İnsan bir şey uğruna ciddi ciddi kavga edip, kendisini o şeyin müdafii kılacaksa eğer; her neyse o, ne olduğunu bilmelidir. Bunların aydınlanmacı heveslerini gören, her birini minicik Kantcıklar sanır, bizi de aydınlanmayı anlayamamış Zöllner... Billahi bilmiyorlar, onu da bilmiyorlar. Çünkü inşa etmeyi beceremiyorlar, bir şey üretmek konusunda bildiğiniz kısırlar. Tenkit, tahrip, bozmak konusunda ise oldukça velûdlar. Durmadan müşteki hallerinin sebebi budur. Şikayet etmekten ala his bulamıyorlar dile getirecek...

Kemal Kılıçdaroğlu 2022 yılında ekonomi danışmanı ilan etmişti Daron Acemoğlu'nu. Saygın bir isim. Muhtemelen dünyayı aynı çerçeveden iki dakikacık olsun bakmamışızdır. Ehemmiyeti yok. Acemoğlu mühim bilim adamıdır. Geçenlerde Nobel aldı. Ben Nobel ödülünü de verenleri de kıstas kabul etmediğim için hiçbir ehemmiyeti olmadığını söylemiştim. O kadar konuştukları lisandan bihaberler ki, Acemoğlu'nu tenkit ettiğimi zannedip benimle laf yarıştırmaya başlamışlardı. Hazreti güzellemeler, bizi tahkirler vs... Bir havalar, bir perestiş hali; Acemoğlu'nun ne kadar önemli bir adam olduğunu anlatanlara da denk geldim. Sanki aksini söylemişim gibi. Ki dürüst olayım ben de çok tanımam kendisini. Kendisi hakkında tek bildiğim, ekonomi alanında ismi ma'ruf bir Türkiye Ermenisi olduğu, ma'ruf hukukçularımızdan Kevork Acemoğlu'nun oğlu olduğu ve Özal'ın yolsuzluk sebebiyle görevden aldığı İsmail Özdağlar'ın damadı olduğu. Bu kadar. Adama not vermek haddim değil. Fakat insan huzurunda serfuru ettiği adamı biraz tanır. Sırf Kılıçdaroğlu güzelledi diye bir kimseyi iyi bilecekseniz, işiniz var. Kimleri güzellemedi ki Kılıçdaroğlu? Hatalı referans.

Adamcağız 2019 yılında bir kitap yazmış, bu kitap beş yıldır piyasada dolanıyor. Bu esnada sizinkilerin dünyasına giriyor Acemoğlu. Tanır tanımaz şövalyeliğine soyunuyorlar bu Don Quijotelar. Karşılarında yeldeğirmeni sandıkları da siz-biz. Üstelik bizim Acemoğlu'yla da bir alıp veremediğimiz yok. Bildiğiniz yel değirmenine taarruz. Hem kel hem fodul hem arsız hem şuursuz yani. Her neyse, Polyanna haricinde bir şeyler okumayı akıl edenlerden birisi çıkmış Acemoğlu'nun 2019 yılında yayınladığı bu kitaba bir göz atmış. Meğer adam Atatürk'ü tenkit ediyor, totaliter olmakla itham ediyormuş. Vay anasını. Hiç ihtimal vermediniz mi böyle olacağına? Adam hem liberal hem Türkiye ekalliyetlerinden. Ne söylemesini beklemiştiniz? Gerçi şimdi bu cümleden de bir şey anlamaz bunlar, yine saçma sapan cevaplar verirler. Uzun uzun izah edecek halimiz yok bir köşe yazısında.

Gün sonunda karşımıza öyle acayip bir manzara çıktı ki, dün perestiş ettikleri adamı bugün tu-kaka ediyorlar. Üstelik beş yıl evvel namıyla nişanıyla yayınladığı kitap sebebiyle. "Yeğenim atmış" diyeceği tivit de değil, piyasada dolanan kitap. Bu cühela takımının entelektüel taklidi de en fazla bu kadar olur. Oysa ne işiniz var sizin okumalı yazmalı işlerle. Girin bir benzinciye, oradan bir Turgut Özakman, İlber Ortaylı kitabı falan alın, ortalama popüler metinlerden bir iki şey okuyun; kendinize sahip olmak zorunda hissettiğiniz entelektüel ihtiyaçlara en plastik şekilde râm edin. Fazlası sizi çarpar...

18 Kasım 2024 Pazartesi
Âhize ve Nâkilenin Câmi Hatırası
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yusuf Tekin laiklik hakkında bir şeyler söyledi ve muvakkaten eski düzene döndük. Bir süredir kemalistlik yapmayı unutup PKK'nın yaverliğine soyunanlar; genizlerinden kendilerini mutlu eden nostaljik kokular getire getire kemalistcilik oynamaya girişti. Laik-Dindar, Atatürkçü-muhafazakar... Bilindik dikotomi. Bu vesileyle sizinkilerin vatanperverliği depreşti; pek ihtimal vermiyorum ya, PKK'ya hizmetlerinin vicdanlarında meydana getirdiği olası azabı dengelemeye giriştiler. Olmayan vicdan...

Gelelim müsamerelerinin kahpece kısmına. Nasıl olsa o kuşaktan kimse kalmadı, tarih aygıtları da elimizde diye, düne kadar reddedemedikleri şenaatlerini şimdi reddeder, sizi-bizi yalancı durumuna düşürür oldular. Camileri ahır yapmadık, kapılarına kilit vurmadık... Evet aklı başında her insanı öfkelendirecek bu kepazelik şimdi bunların alnındaki karadır. Düne kadar "yaptık ama bir sorun niye yaptık" diyenler bugün "yok öyle bir şey" diyor, üstelik Bakan Bey'i cehaletle itham ediyor. Yalancının encamına limon sıkılmadığı için böyle bunlar. Halbuki kahpeliğin bir mukabili olsa, yalancının encamına limon sıkılsa, eşcarının köküne kibrit suyu dökülse bunlar biraz toparlanabilir belki. Adam olmasına olmazlar, olamazlar ama bir parça tedbirli olurlar. Adam olamazlar, zira bunların tıynetinde saman olmadığı için ar damarları çatlak doğarlar. Şair Eşref'e rahmet olsun. Oysa cümlemiz biliriz, cümleniz bilirsiniz ki, hiçbir şey olmasa, yanlarından geçerken yedikleri haltların kokusu burnumuzu telvis eder. Utanmadan, yüzü kızarmadan çıkıp bir de "yok olmadı öyle bir şey" derken bile dişlerinin arasında yedikleri haltların kalıntılarını görüyoruz. Dut kurusu diye bizi kandırıyorlar.

Bir hakikati hatırlatarak bitirelim. Memleketin sahibi olduğumuz, ekseriyet olduğumuz, sağdan-soldan gelmediğimiz, dedelerimizin kabirlerinin önünden sabah ve akşam geçenler olduğumuz için "efendilik bizde kalsın" dedik ve "olan oldu, bundan sonra benzer şeyler yaşanmasın" ikrar ettik diye sakın dünün hırsızları bizi amnezik nineleriyle karıştırmaya kalkmasın. Nasıl olsa unuttular diye mülkümüze yine el uzatmaya teşebbüs etmesin! Sesimiz soluğumuz bu sorunlu çığırtkanlar kadar yüksek çıkmıyorsa sebebi bellidir: Dükkan bizim, toz kalksın istemiyoruz. Yoksa kimin ne mal olduğunu da ne haltlar yediğini de kiramen katibinleri kadar detaylı biliyoruz. Dedemizin dibinde büyüdük, her birimiz kollektif hafızanın aktarıldığı ve bunları aktaracak âhizeler ve nakileleriz. Hikaye bundan ibarettir.

21 Kasım 2024 Perşembe
Hodendişin politik değersizliği
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Nikoğos Ağa'nın Hüseyni şarkısıdır "Serde sevda, dilde gam, sinemde peykan-ı keder / dehrin her türlü belavü kahrına oldum siper / derdim her daim terrakide, devadan yok eser..."

Müzik hususunda yazıp çizen bir ahbabımdan dinlemiştim "Ağa, bu gam bu kederin kaynağı nedir?" diye sual etmişler de kendisine "gamsız, kedersizler" demiş. Toprağı bol olsun. "Feryad-u gam aşıka sermaye-i candır / Bîderd olanın bu âlemde hali yamandır" demişler. Hakikaten rast gelmeyegörün; sabrınızı sınarlar böyleleri.

Şimdi durup şöyle bir etrafa bakınca fark ediyorum ki, en büyük imtihanımız haylaz-haşarılar değil, cihan yansa bitli yorganının tasasındaki hodendişlermiş. Kendisinden başka tasası olmayan kimselerle müştereklik tesis etmek mümkün değildir. Meğer ki, hiç sonu gelmezcesine siz de o kimseyle alakadar olasınız, onun çıkarına çalışasınız, dünyanın merkezini o biliniz. Böyle sağlıksız bir ilişkiyi göze alabileceğini düşünen varsa rica ederim vazgeçsin. Zira unutmayınız, mazoşistlerin önemli bir kısmı, çocuklukta sadistlerle çok yakın ilişkide olmak sebebiyle mazoşistleşir. Acıdan zevk almaktan başka bir çıkar yolu kalmaz evvela, sonra bunu ideal durum zannederler. Bencillikte âlem olmuşlar, sizi, hem de fedakarlık zannettirerek, asalak kurbanı, dolap beygirine çevirirler. Betiniz-benziniz, renginiz-ruhsarınız kaçar gider. Eyvallahtan illallaha geçişin yollarını aramakta fayda vardır bunu fark ettiğiniz demde.

Bu bahsi politik bir yere bağlamak üzere yola çıkmıştım yazmaya niyetlenirken. Söz buraya gelince fark ettim ki, böylelerden yola çıkarak politik analiz yapmak dahi bu hodendişlere kıymet atfetmek anlamına geliyor. Vazgeçtim. Siyaset de vatan da millet de kendisine bir değer atfedilenler üzerinden değerlendirilir; potansiyel hain demek olan küçük çıkarcılar fiiliyata geçene kadar görmezden gelinir, fiiliyata geçince de bertaraf edilir. Bu kadar.

25 Kasım 2024 Pazartesi
İç cephe ve Lakik-Antilaik Diskur
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Meslek büyüğümüz sayın Mahmut Övür Sabah'taki köşesinde önemli bir hususun altını çizdi. 30 Ağustos'ta Kara Harp Okulunda gerçekleşen korsan gösteriye yönelik yürütülen soruşturmada Milli Savunma Bakanlığı, hadise laik-antilaik diskura çekilmesin diye özen göstererek, sadece disiplin vurgusu yaptı. Bu önemli bir tespittir. Zira Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, iç cepheyi tahkim etmek ve karşı karşıya olduğumuz tehditlere karşı müteyakkız olmak hususundaki ikazlarına karşı mezuniyet töreninde gerçekleşen eylemin bir işaret fişeği olduğu bugün daha net karşımızda duruyor. Uzun süredir gündemimizde olmayan bir tartışma yeniden alevlendiriliyor. Ceberrut laiklik taleplerine yönelik Milli eğitim Bakanı Yusuf Tekin'in yapmış olduğu çıkış, akabinde Cumhuriyet Halk Partililerin mazideki baskıcı uygulamalara yönelik inkar söylemleri, Özgür Özel'in "Atatürk'ü olmasaydı bu memlekette ezan okunamazdı" şeklindeki saçma sapan ve doksanlardan kalma çıkış...

Bu tartışmanın ve gerilimin hiçbir zaman sonlanmadığını ve sükun bulunmadığını elbette hepimiz biliyoruz. Velakin uzun süredir Laiki antilaik diskur üzerinden tartışıyor değiliz. Aynı kimseler, aynı saflarda, aynı öfke ve motivasyonla başka başlıklar üzerinden tartışıyor, biteviye çatışıyoruz. Peki bu uykuya geçtiğini düşündüğümüz Vezüv yine ne diye küllerini kusar, ısısıyla rahatsız eder oldu hepimizi?

İki hususun altını çizelim: Evvela Türk milletinin askere karşı sevgisi ve alakası 15 Temmuz'da dahi değişmedi; askerimiz hala hepimizin gözbebeği. Merkezine askerin oturduğu bir tartışma ya akamete uğrar yahut istenenin aksi netice verir. Laik-antilaik gerilimi üzerinden asker ile orta sınıf vatandaşı karşı karşıya getirme çabası denenmiş ve başarısız olmuş bir çabadır. Hem artık Silahlı kuvvetler Çevik Birlerin, Erol Özkasnakların at oynattığı bir kurum olmanın çok ötesinde. Elbette iç dinamikleri göz önünde bulundurmakta ve mümkün mertebe hassas davranmakta fayda var.

Altı çizilmesi gereken ikinci husus -ve en önemli husus- büyük çatışmanın yaklaştığı hususudur. Böyle bir dönemde atılan bu adımların, Türkiye'den ziyade, Türkiye'nin düşmanlarına hizmet ettiğini görmek için hezarfen olmak şart değil. Balkan Harbinde düştüğümüz hataya bir daha düşmemek için dikkatli olmalı, iç cepheyi tahkim edeceğiz derken zayıflatmamalıyız. Günü gelir, hepimiz potansiyel mensubu olduğumuz o ocağın emri altına gireriz. O güne hazır olmak şarttır.

28 Kasım 2024 Perşembe
Canı kaymak isteyen
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Dikkatinizi çekmiştir, geçtiğimiz bir ay Türkiye kamuoyu yoğun biçimde belediyelerden, belediye başkanlarından, kayyumdan, belediyelerin akılalmaz israfından bahsetti durdu. Buna mukabil belediye denince akla gelen şeylerden bahsedildiğine şahit olanımız olmadı. Sahi, bizim belediye aldığımız değişti de haberimiz mi yok? Belediye denince akla hangi kurum gelir, nelerden bahsedilir, belediyeden beklentiler nelerdir? Bütün bunları durup düşündüğümüzde karşımızda ilginç bir tablo olduğunu görüyoruz. Evet hakikaten belediyelerin konuşulmaya hak eden bir tarafı var; buna mukabil konuşulması gereken mevzular diğer gündemlerin arasında gargaraya gelip gidiyor. Allah aşkına belediye başkanlığı koltuğunun bir sonraki ikbal kapısı için bir zıplama tahtası olarak görüldüğü yerde asıl konuşulması gereken şeylerin ihmal edildiği hepimizin malumu değil mi?

Madem canı kaymak isteyen mandayı cebinde taşımakla yükümlü, o halde herkes bu suyun üstünde kendi çabalarıyla dursun, bir şekilde belediyelere tevdi edilmiş vazifeler imece usulü halledilsin. Beklenti bu mudur? Eğer buysa vay halimize. Ben belediyelerin kötü çalıştıklarından, işleri doğru düzgün yapmadıklarından vs. bahsedecek değilim bu yazıda. Bir başka şeye dikkat çekmeye çalışıyorum. Evet, belediye hizmetleri son derece kötü yürüyor İstanbul ve Ankara'da, bunu bilmeyen yok. Şunu soruyorum ve sorgulamamız gerektiğine inanıyorum; madem hal böyledir ve öncelikli gündem maddemiz belediyelerdir, neden belediyelerin belediyecilikle ilgili vazifeleri hariç her şeyi konuşuyoruz da asıl sorgulamamız gerekeni sorgulamıyoruz? Ve bu konuda yapılan her sorgulama neden siyasal yandaşlığın yahut karşıtlığın bir kısmı olarak yorumlanıyor? Böyle olmak ve bu şekilde kalmak isteyenlere denilecek tek bir söz var. Madem mandıracının arızalarını görmezden geliyorsunuz ve ne sorguluyorsunuz ne de sorgulatıyorsunuz; fakat aynı zamanda kaymak da istiyorsunuz. Öyleyse mandanızı cebinizde taşıyın.

2 Aralık 2024 Pazartesi
Halep'ten bahisle birkaç not
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Analize gerek yok, birkaç başlığı alt alta zikredelim, dilerseniz birleştirip yorumunu siz yapın:

- Halep ağzı karaların iddia ettiği gibi "elin Arabının" değil, özbeöz bizim şehrimizdir.

- Kanuni'nin Irakeyn Seferi, IV. Murat'ın Revan ve Bağdat seferleri kuru mezhep savaşları değil, jeopolitik açıdan hayati seferlerdir.

- Halep ve Hama'da İran'a bağlı çeteleri ve rejim güçlerini bozguna uğratanlar iddia edildiği gibi sağdan soldan getirilme teröristler değil, bu toprakların öz evlatlarıdır. Bunları "Cihatçı" olarak yaftalamanız bu gerçeği değiştirmez.

- Yıllardır bizim insanımız olarak gördüğümüz Türkmeni, Arabı, Kürdü, üzerinde sallanan zülüm kılıcını uluslararası arenada dillendirdikçe İran ve içimizdeki kadrolu ve gönüllü İrancılar " şimdi burada çatışmaya girmenin alemi yok, önemli olan bölgede huzurun tesis edilmesidir" diyerek biteviye bizlerle dalga geçti. Onların huzurdan anladıkları, Halep'te şehrin öz evlatlarının değil, işgalci Hazaraların ve Lübnan kökenli rafizilerin yaşamasının sağlanmasıydı.

- Halep'in özgürleştiriilmesinin ardından ilk yapılan işlerden birisi meydanlarda, mescitlerde, kamu dairelerinde bulunan İran, Hizbullah, Hamaney, Nasrallah posterlerini, bayraklarını indirmek oldu. Hepiniz görmüşsünüzdür. Şimdi buradan bu işgalcilerin kovulup, Türk bayrağı taşıyan, Türk Lirasıyla alışveriş yapan, şakır şakır Türkçe konuşan toprakların evlatlarının gelmesini her kim menfi bir gelişme olarak karşılıyorsa biliniz ki gönlünde Türkiye'nin ve Türk'ün çıkarı yoktur!

-"Esad'a bağlı güçlerin mağlubiyeti, PKK'nın önünü açar" şeklinde saçma sapan analizler yapanların sizlere; bizzat Esad'ın çekildiği toprakları PKK'ya bıraktığı ve PKK'yı bizzat semirttiği gerçeğini unutturmalarına izin vermeyin!

- 80'lerde ülkemizde İslamcı diye gezinmiş bir takım zevatın, İran'ın kulu ve kölesi olduğunu unutmayın!

-Suriyelilerin kendi topraklarını işgalcilerden temizlemesinin emperyalizmin işine geldiğini iddia edenler bir başka emperyalizmi sizlere teklif etmektedir. Bunların önemli bir kısmı müstakil bir Türkiye'ye ve Türkiye'nin bağımsızlığına inanma kabiliyetine sahip değildir. Bir diğer kısmı ise hatalı analiz yapmaktadırlar.

Bu ve bunlar gibi faktörleri göz önünde bulundurduktan sonra, en doğru analiz kendiliğinden dilinizden dökülecektir. Her şey bir yana, Halep'in özgürleştirtilmesine kim ne tepki verdi, bir bakın ve bunlardan hangisiyle gönlünüzün birlikte atmasından razı olacağınızı düşünün. Kul şaşırtır, gönül düzeltir. O manzara size bir şeyler söyleyecektir...

5 Aralık 2024 Perşembe
Suriye meselesine yaklaşırken
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Fahrettin Altun şöyle bir tivit attı: "Komşumuz Suriye'de devam eden çatışmalar ve askeri durum, hükümetimiz kadar kamuoyu tarafından da yakından takip edilmektedir. Kamuoyunun bu yakın ilgisinin doğal bir sonucu olarak medyamız da vuku bulan meseleleri gündemin üst sıralarında değerlendirmekte, sahadan bilgilerle habercilik vazifesini yerine getirmeye, kamuoyunu bilgilendirmeye çalışmaktadır... Dezenformasyonun normal zamanlardan daha fazla ve hızlı yayıldığı böylesine bir ortamda, medyamızın sorumluluk bilincine sahip bir şekilde, vatandaşlarımızın haber alma hürriyetinin ve ülkemiz menfaatlerinin öncelendiği, özellikle askeri ve istihbari mahremiyete azami şekilde riayet eden, asılsız haberlerden, sadece duyuma dayanan söylentilerden, yanlış yönlendirmelerden ve gerçeklikten uzak yorumlardan kaçınan bir yayın politikası benimseyeceğine inanıyoruz."

Türkiye'nin Suriye'de yaşanan hadiselerle ilgili üç temel kaygısı olduğu aşikar. Bunlardan ilki Suriye'nin toprak bütünlüğünün muhafaza edilmesi ve burada bir terör devletinin kurulmasına mani olmak. Şimdiye kadar girilen sınır ötesi operasyonların en önemli motivasyon kaynağı buydu. Bununla birlikte terörü Türkiye hududundan mümkün mertebe uzak tutmak ve Türkiye'nin güvenliğini garantiye almak. Üçüncüsü ise Suriye'de oluşacak güven ortamıyla özellikle Türkiye'de bulunan Suriyeli sığınmacıların vatanlarına güven içinde dönüşlerini sağlamak. Bilindiği üzere Türkiye'de ikamet eden sığınmacıların yaklaşık üçte ikisi Halep ve kırsalından gelenlerden oluşuyor.

Sayın Altun'un dikkat çektiği en önemli husus, Türkiye'nin kaygılarını ve çıkarlarını göz önünde bulundurmak, ancak bunu yaparken de Türkiye Cumhuriyeti'nin devlet politikaları arasında hiçbir şekilde yer almayan maksimalist taleplerden uzak duracak itidalli bir duruşu ortaya koymaya yönelik dengeli duruşa olan ihtiyacımız. Türkiye, sahada-masada bazılarının zannettiğinden çok daha mantıklı ve güçlü şekilde pozisyon alıyor. Buna sürecin her safhasında şahit olduk. Öyleyse bu paniklemek yahut şüpheyle karşılamak hali niye? Bir diğer önemli husus da içimizdeki cihangiri zapt etme zaruretimiz. Bir yanda uluslararası hukuk diğer yanda sahanın, diplomasinin ve uluslararası dengelerin gerçekleri var. Suriye meselesine daha soğukkanlı, daha gerçekçi yaklaşmak gibi bir mükellefiyetimiz var.

9 Aralık 2024 Pazartesi
Türkiye en doğru yerde durdu
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

On üç yıldır Suriye ile ilgili hamasetten uzak, duyguları karıştırmadan yorum yapan hiç kimseye rast gelmedik. Ne müspet ne menfi hiç kimse Suriye hadiselerini soğukkanlılıkla analiz edebilme becerisini gösteremedi. Analiz yapıyormuş gibi yapanların pek çoğu kendi pozisyonuna ve kendinden gördüklerinin söylemlerine hizmet etti en fazla. Evet, bizler de öyle davrandık, bizler de Suriye'yi kendi zaviyemizden heyecanla yorumladık. Utanacak, mahcup olacak bir durumumuz yok; zira biz haktan, haklıdan ve mazlumdan yana durduk. Ötekiler de hangi saikle olursa olsun karşıda durdular. Tek ortak özelliğimiz soğukkanlı analizlerden mahrum oluşumuzdu. Bu da doğaldır, zira Suriye bizden ve bizimdir. Çatışması da bizim içimizde yaşandı, mücadeleleri de bu topraklarda sürgün verdi. Hatta gün sonunda bir kısmımız Türkiye'de yürüttüğünü iddia ettiği siyasetinin mağlubiyetini Suriye'de yaşadı bir kısmımız galibiyeti bu topraklarda elde etti. Büyük bir özgüvenle devrilmiş, Ülke dışına kaçmış Esed'le görüşmenin Türkiye için tek çıkar yol olduğunu iddia eden ana muhalefet lideri bile gördük. Sahadan ve hadiselerden bu kadar bihaberdi Suriye konusunda konuşanların çoğu. Tek istisna Türkiye Cumhuriyeti devletidir. Sürecin başından beri hatalar yaptı devletimiz, doğruların altına imza attı, başarılı olduğu anlar, başarısız olduğu anlar oldu... Bunların hepsi bir yana Suriye'de sahada gördüğünüz aktörler arasında en ayağı yere basan, sosyolojiye, tarihe, bölgesel dengelere göre pozisyon alan ve soğukkanlı analizler yapan tek aktör Türkiye idi. Nihayetinde bir noktaya varıldı: Türkiye'ye sığınmış, Türkiye'ye mücavir, gönlü Türkiye ile atan Suriye'nin öz evlatları sabırla koruktan helva çıkardı. Hatalarıyla, savaplarıyla Suriye fitnesi Türkiye'nin savunduğu teze uygun bir neticeye vardı.

Peki bundan sonra ne olacak? Türkiye Suriye'nin toprak bütünlüğünde ısrarlı, yanı başında bir pek aka devletinin kurulmasına mutlak şekilde karşı. Göreceksiniz önümüzdeki günlerde YPG varlığı olarak bize dayatılan bölgelerde zulümden kurtulacak. Bendeniz bu yazıyı 8 Aralık Pazar günü Saat 16:00 sularında kaleme alıyorum. Şimdiye kadar Münbiç YPG'den kurtarıldı, Rakka halkı henüz Özgür Suriye ordusu bölgeye gelmeden YPG'ye karşı ayaklandı, Deyrezor da düştü düşecek. Tesis ettikleri korku imparatorluğuyla İsrail'e kukla bir devlet kurmayı amaçlayanlar başarısız oldular ve olacaklar.

Manzara aslında çok berrak. Türkiye'yi oynayan kazandı, hayal satan emperyalistlere oynayan kaybetti. Tarih kazandı, tarihin mirası kazandı, Suriye'nin evlatları yedi düvele karşı kazandı. Bunu öngören, suni kalkışmalarının burada kök salmayacağını savunan Türkiye'nin tezi kazandı. AKP iktidarı, Erdoğan, İslamcı dış politika gibi saçma sapan argümanlara saplanıp da Türkiye'den ve Türkiye'nin tezlerinden uzaklaşan herkes kaybetti. Hadise bundan ibaret. Bunun ötesindeki analizlerin hepsi laf-ı güzaftır.

Şimdi yeniden kurulacak olan Suriye'nin geleceğinde, imarında, inşasında en meşru, en aktif ve en sözü muteber aktör olarak Türkiye yer alacak. Allah ömür verirse bunun böyle olduğunu hep birlikte göreceğiz

19 Aralık 2024 Perşembe
Diplomasi ihtiyacı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Altı-yedi yıl kadar evvel Suriye'de sahada görev yapmış bir güvenlik personelimizle sohbet ediyordum. "Her eğri bir gün doğuya döner" dedi "fakat beni asıl korkutan PKK ve PKK'nın çevresinde bulunan aşiretlerin yarın bir gün başına gelmesi muhtemel şeylerdir. O kadar şımarık, o kadar vurdumduymaz, o kadar bu topraklarda yapılması hayal edilemez şeyleri yapıyorlar ki kendilerine karşı talihsiz bir kin birikiyor."

Hakikaten hatırlarsanız yıllardır Batı'yla, İran'la, Rusya ile temaslarda Türkiye gayet açık bir şekilde bu durumdan bahsetti. Defaatle bahsetti. Sağırlar diyaloğu, kaale alınmadığınız bir sohbet oluyordu ve diplomatik heyetler en fazla "Türkiye'nin endişelerini anladıklarını" dile getirip kalkıp gidiyorlardı.

Şimdi ne ilginçtir, rejim devrildi Mazlum Abdi bir köşeye sıkıştı, Rojava devrimi denilen saçmalık boşa çıktı ve diplomasi birdenbire yeniden doğdu. Düne kadar sağır taklidi yapanlar bugün konuşmaya çalışıyor ilginç şekilde. Amerikalı senatör Türkiye'yi tehdit ediyor, Alman Dışişleri Bakanı aynı İmamoğlu gibi her şeyi çok titizlikle yapmamız, Suriye'nin toprak bütünlüğünü korumamız gerektiğini söylüyor... Şu sıralar bu konuda konuşan pek çok. Ve bunların ekserisi daha düne kadar bu konuda konuşmamayı tercih edenler.

Yarın bir gün Filistin konusunda da konuşmaya başlarlarsa anlayın ki hadise arzu ettikleri zeminden başka bir mecraya kayıyor. Hiçbir şey olmuyormuş, canlara kıyılmıyormuş gibi yapanlar yarın bir gün kutsal topraklarda barış ve huzur isterlerse eğer ve bunun diplomasisini yürütmeye kalkarlarsa bilin ki Gazzeli çocuğun elindeki taş bunların camını kırmış.

23 Aralık 2024 Pazartesi
Yunus Emre'nin selamıyla
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Silahlar sustu, devrim Suriye'de yeni bir sayfa açtı. İnsanlar bir parça mütereddit fakat umutlu Suriye'de. Tereddütlerinin en önemli sebebi hala genizlerinde duran barut kokusu. Hemen her aileden kayıpların ve mağdurların bulunduğu ülkede, insanlar mahzun fakat ümitli bir bekleyiş içinde. Bundan sonra neler olacağı henüz meçhul, fakat insanları ümitvar kılan acı hakikat şu: bundan sonra ne olacak olursa olsun, Baas döneminden daha kötü olmayacak! Ümidin ikinci kaynağı ise tartışmasız şekilde Türkiye. Türkiye, Suriye krizinin ilk gününden beri Suriyeli'nin yanında durdu ve elde edilen sonuçta büyük pay sahibi oldu. Fakat Türkiye'nin Suriyeliye asıl katkısı bu noktadan sonra başlıyor. Evvel Allah'a sonra Türkiye'ye güvenerek kendisini ümitvar kılıyor Suriyeli. Üstelik sadece siyaseten yahut askeri yöntemlerle değil; Türkiye bir yanda Suriye'nin toprak bütünlüğünün en önemli garantörü olarak sahada yer alıyorken diğer yanda ülkenin çok kültürlülüğünün de teminatı olarak karşımıza çıkıyor. Lazkiye'de Ermeni kilisesine giden HTŞ Komutanı "hiçbir endişeniz olmasın, inancınızda ve ibadetiniz de hürsünüz, bizler Osmanlı ahfadıyız" diyerek papaz efendiyi teselli ve teskin etmişti.

Türkiye'nin bundan sonraki süreçte nasıl bir rol oynayacağına dair kanaat sahip olabileceğimiz en önemli alametlerden birisi Şam'da bir haftadır yürütülen hummalı faaliyet. Yunus Emre Enstitüsü Devrim'den henüz birkaç gün sonra Şam'ın en merkezi noktalarından bir binayı satın aldı ve süratli bir biçimde tefrişatına başlandı. Önümüzdeki hafta Kültür Bakanı Ersoy'un da katılımıyla açılışının yapılması planlanıyor. Faaliyetler hakkında görüştüğüm uzmanlar mottomuzun altını çiziyor: Yunus Emre'nin selamı ile geldik! Birbirinden kalben ve zihnen uzaklaştırılmak istenen bu iki halk, çok kötü vesilelerle de olsa aslında ne kadar yakın iki halk olduğunu tecrübe etti. Türkçe artık Suriye'de yabancı dillerden birisi değil, Arapça'nın ardından ülkede konuşulan en yaygın dil. Bizi ve müşterek mirasımızı Suriye toplumuna hatırlatacak, aslında zannedilenden çok daha yakın olduğumuzu ortaya koyacak en önemli kurum olan Yunus Emre Enstitüsü'nün, batılı devletler henüz nasıl pozisyon alacaklarını tartışırken süratli Şam'da inisiyatif alması Türkiye'nin bundan sonraki Suriye politikasında oynayacağı rolün de şifrelerini görmemizi sağlıyor. Emperyalist müstevlilerin yahut çıkarları için halkına zulmeden diktatörlerin işbirlikçisi yolsuz devletlerin asla ortaya koyamayacağı bir duruş ortaya koyuyor: Türkiye halklar ve kültürler arası sıhriyeti geliştirerek Suriye'nin bundan sonraki geleceğine katkı sağlayacak. takvimin bu noktasında, Kültür Bakanı seviyesinde böyle bir ziyaretin yapılıyor olması bundan sonrası için sadece Suriyelilerin değil bizim de ümitlerimizi besliyor.

26 Aralık 2024 Perşembe
Mes'ul
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Beşiktaş Kulübü'nün başkanlık mücadelesi gündem olmaktan düşmüyor. Yıllardır mütemadiyen aynı serzenişleri işitiyoruz kim sorsanız mütevazı ve değerleri olan Beşiktaş'ta: "Kulübün paraları harvurup harman savruldu, kim verecek hesabını?" Kim verecek? Elbette Marko Paşa. Dernekler yasası, mesul bulma konusundaki müphemlik vs... Üç kuruşluk futbolcuya otuz üç lira verilmiş. Mîri malından veriliyor nasılsa, verilir.

İmamoğlu'nun, Yavaş'ın konser harcamaları... Kimin kasasından, kimin kesesinden? Kimin mes'uliyeti? Marko Paşa'nın. Öyle olmasa bir mes'ul buluruz karşımızda ve en azından izah etmesini isteriz. Maalesef Marko Paşa'dan başka muhatabımız yok.

CHP seçmeni isyan ediyor "Bizim oylarımızla Meclis'e giren Gelecek Partisi milletvekili AKP'ye nasıl katılır?" diye. Haklı serzeniş. Kim olsa isyan eder, siyasal iradesinin temsilinin temelden karşı olduğu bir partiye geçtiğini görse. Fakat bütün bunları konuştuk, öngörülerde bulunduk, hatta ikaz ettik. Altılı Masa pazarlıkları esnasında Kemal Kılıçdaroğlu'nun ölçüsüz şekilde harvurup harman savurduğunu dile getirdik. İrapta mahalli olmayan partilere onar yirmişer milletvekilleri, Ümit Özdağ'a iki bakanlık, HDP'ye can suyu... Kimin hesabından veriyorsun, kim namına veriyorsun? Bunları verirken hangi hesabın mes'ulüsün?

Geldiğimiz bu noktada hiç kimsenin ne Ahmet Davutoğlu'na ne de AK Parti'ye geçen Gelecek Partisi milletvekiline serzenişte bulunmaya hakkı yok. Vermek konusunda bu kadar ölçüsüz ve hiçbir mes'uliyet hissi taşımayan Kılıçdaroğlu'nu memleketin başına geçireceğim diye kendinizi paraladınız. Üstelik vermek konusundaki rahatlığını gayet açık seçik ikrar ederken. Türkiye'nin güneyinde kurulacak terör devletini olumlayan; Kafkasya'da, Suriye'de, Kıbrıs'ta, Doğu Akdeniz'de, Libya'da hep Türkiye'nin çıkarlarından vereceğini söyleyen Kılıçdaroğlu'na devleti emanet etmek istediniz. Hakk nasip etmedi ya, etseydi mes'ulü kim olacaktı? Marko Paşa! Yine aynı yerde tıkanıyor, aynı sorunla yüzleşiyoruz. Memlekette hiçbir mes'uliyetin mes'ulü yok. Kılıçdaroğlu'nun seçmeni taşıdığı mesuliyetten yana sorumluluk hissetti mi? Hayır. Ancak siyasal aritmetikle ilgili haklı bir suiistimal edilmişlik hissi meydana gelince mes'uliyet diye bir şey hatırlarına geliyor. Kendine ait olmayan şeyleri kafasına göre iane eden bir kimse için kendini parlamış hiç kimseye merhamet edilmez kusura bakmayın. Kendiniz ettiniz kendiniz buldunuz. Bu siyaset oyunu içinde sahip olduğunuz sorumluluğun ağırlığını bir parça da siz omuzlarınızda hissedin. Bu kadar.

30 Aralık 2024 Pazartesi
Cehaletten fay üretmek
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Nikos Kazancakis Allah'ın Garibi isimli eserinde Assisili Aziz Franziskus'u konuşturur: "Kişinin erdemli sayılması için aziz olması, iyilik yapması yetmez; aksine meleklerden daha yüce bir kimse olmak gerekir. Kötü olmak içinse kötülük yapmak, günaha girmek yetmez; hayvanlardan daha aşağı, şeytanlardan daha fena olmak gerekir. Çünkü orta yolun kalmadığı, vasatın olmadığı günleri yaşıyoruz..."

Zaman zaman hatırıma bu cümle gelince yaşadığımız günlerle mukayese edip "ne kadar iyi günleri yaşıyorlarmış" diyorum. Dibe çökmüşlük, en temel eğitimlerden yoksunluk, buna karşın akıldanelik ederek doğrudan ve yanlıştan bahsedecek cahil cesareti... koyunun olmadığı yerde keçilere Çebiş Abdurrahman Çelebi deme günleri. Ortalık o kadar boş, meydan o kadar müsait ki; şartlar, hiçbir şey olmayanların çok şeymiş gibi davranabilmelerine olanak sağlıyor. Alıcılar ise zaten bir felaket. Kesif bir cehaletle çepeçevreyiz

Düne kadar Şii ile Rafizi'yi birbirinden ayıran, nüansların farkında, ney nedir-kim kimdir tefrik edebilen kimseler bir şeyler söyler, bu söylenenleri anlayabilenler sözleri anlamlandırmaya gayret ederdi. Bir süredir tarih, din, coğrafya, sosyoloji, dil bilmeyen; kendince küçük Şam şeytanlıkları yapan kimselerin cehaletleri kama tarifleri ve alakasız bağlantıları önümüze bilgi diye sunuluyor. Kendileri de en az bu lafazanlar kadar derin bir cehalete müptela kitleler bu sözleri alıyor, işlerine geldiği gibi kullanıyor. Daha birkaç yıl öncesine kadar memlekette varlıklarından kimsenin haberinin olmadığı Nusayriler birdenbire Alevi toplumu olarak sunulmaya başlandı. Oysa Nusayrilik ne Şia tarafından benimsenen ne de Anadolu Aleviliği ile zerre kadar alakası olmayan bir başka din bir başka inanç. Ne zaman ki Suriye'de devran değişti halk hakkını aldı, Şebbihalar hesap verir hale geldi, Nusyariler "Suriye Alevi Toplumu" ilan edildi. "T.C Kobani'de IŞİD ile bir oldu Kürtleri katlediyor" korosu çıktı ve "T.C Suriye'de Alevileri katleden cihatçıları destekliyor" yalanı söylemeye başladı. Hesap veren Şebbihaların yasını Hüseyn'e ağlarcasına tutmalarının başka bir hesabı var.

Suriye'de kırılan fayların Türkiye'ye uzanması, burada da aynı sarsıntının yaşanması asıl amaçlanan. Nusayri diyerek Türkiye'de hareketlendirilemeyecek olan faylar Alevi denilerek hareketlendiriliyor. Yani birbiriyle alakası olmayan faylar birbirine tetiksin diye cehalet üzerinden yeni faylar icat ediliyor. İran nasıl ortadaki "ehlisünnetin ötekisi olma" durumundan politik olarak faydalandıysa, Türkiye'deki kaosperestler de aynı şekilde faydalanmayı amaçlıyor. Oysa ne İran ile Suriye Nusayrlerinin bir dini paralelliği var ne de Türkiye Alevilerinin. Politik kullanışlı Heterodoksi tarifleri yaparak birbirine benzemez kitleleri aynı kefeye koymak, aktüel kaos planlarının bir parçası. Oysa Türkiye, suni şekilde üretilen Alevi-Sünni gerginliği sınavından başarıyla geçti. Toplum böyle bir gerginliğe gebe değil. Cehalet üzerine yeni gerginlikler bina etme çabalarının amacı belli: biz meydanlara ineriz, bir milyon kişi iner rejim değişir... fakat suni olan hakiki etki etmeyecek. Gördüğümüz budur.

Bugün 251 ziyaretçi (948 klik) kişi burdaydı

2 Ocak 2025 Perşembe
Mesajsız bir 2025 dileği
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Saçma sapan, absürd, ne idüğü belirsiz "Sıfır Tolerans" şarkısını okuyarak Narin Güran davasına atıfta bulununca Hadise ortalık ayağa kalktı. Üstüne sizinki bir de mülakat vermiş "ben nerede ne zaman ne söyleneceğini çok iyi bilen bir insanım" demiş. Tüy dikilmiş anlayacağınız. Müdahillerin girmekte zorlandıkları mahkeme salonuna Gülben Ergen, sanki mühim bir kanaat önderiymişçesine alınınca zaten zembereği titremişti milletin. Nurtopu gibi bir akıldânemiz daha oldu, Hadise topa girdi. Üstünde sakil bir kıyafet, beline kadar yırtmaç, göbeğine kadar dekolte, hakikaten yas evindeymiş gibiydi, çok güzel mesaj verdi Hadise.

Bütün bu saçmalığın başlangıç noktasını hepiniz gayet iyi biliyorsunuz aslında. "Sanatçı topluma yön verendir" diye saçma sapan bir önermede bulundu birileri; Şahan'ından Athena Gökhan'ına kadar ne kadar mürekkep yalamamış 'selebriti' varsa üstüne alındı. Dedesi İran'dan göçüp gelmiş Mustafa Sandal milleti memleketten sepetler oldu, en zeki olduğu iddiasındaki Cem Yılmaz kazla poz verir hale geldi. Elbette her insan anlamlı bir politik duruşa, bir dünya görüşüne sahip olmalıdır ve bunu özgürce beyan edebilmelidir. Lakin bir süredir elifi merteği bilmeyen, fikri hamuleye sahip olmaktan fersah fersah uzak, daha acısı doğru dürüst Türkçe konuşamayan tipler sanatın bir gerekliliği olarak sosyal mesaj vermek durumunda hissediyor kendini. Madem sanatçıyım bir yerlere mesaj vereyim. Ne münasebet? Hiç konuşmasa defosu gizlenecek. Aksine sanat diye ortaya koydukları şey toplumu kör cehalete davet ediyor. İnanmayan, herhangi bir Mustafa Sandal şarkısının sözlerine dikkat etsin "Aya benzer yüreğim, doğal olarak takipteyim, ah şu kaderi yenersem eğer, seni seviyorum aşkım"... vur beline kazmayı. Saçma sapan. Millet kimsenin kâle almadığı ödül törenlerinden sayelerinde illallah dedi. Kendi aralarında yaşanan ipe sapa gelmez ahbap çavuş gerilimleri, "Altın Maydanoz goes to" özentilikleri, kendi hayatını idame ettirmekten acizlerin siyasete, kamuoyuna, insanlara, geleneklere, değerlere atıp tutması... Sen kimsin efendi? Hiç! Koca bir hiç! Felsefeyle haşır neşirmiş ama abimiz, ablamız; çok derin bir kimseymiş vs. Çebiş Abdurrahman Çelebiler memleketinde pişüvamız olmaya mücaseret etmeleri, yani bu heveskârlık hep aynı arazın neticesi. Madem bacağı güzel öyleyse manken olsun, madem manken film çevirsin, film çevirdi şarkı da söylesin; e bu kadar birikim var, topluma yön versin. Başlangıç noktasını ıskalarsanız bir an ciddiye alma tehlikesiyle karşı karşıya kalabilirsiniz. İddia bacaktan başlamıştı erenler, aman unutmayın! Ve yine agâh olup hatırlayın rica ederim, sizler ve bizler çelebilik edip sustukça, bayan bacak bize yön verme çabalarına devam edecek. Üstelik dünyanın hakiki sorunlarından bihaber, beş yapraklı yoncaları koruma derneği propagandası yapacak.

2025'ten herkesin bir beklentisi var madem, bendeniz de ilk dileğimi arz edeyim: Bir şekilde magazin muhabirlerince kendilerine sanatçı unvanı yakıştırılmışlar 365 gün kendine hakim olsa da, ucuz mesajların havada uçuşmadığı bir yılı geride bıraksak. 2026'ya Allah kerim.

6 Ocak 2025 Pazartesi
Paket
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Artık hayret etmediğimiz lakin esef ettiğimiz bir durum var. Bir vadinin karşılıklı iki tepesinde yer alıyormuşçasına karşıdan karşıya birbirine bakan insanlar topluluğu olduk. Bu, bir milletin sahip olabileceği bir özellik değil. Millet olmak durumumuzla ilgili bir sıkıntı yaşıyoruz. 2010 sonrası muhalefetten ve muhalif kimselerden en çok duyduğumuz söz "AKP toplumu kutuplaştırıyor" safsatasıydı. Kusuruna bakmayın safsata denilmesinin; zira bunun böyle olmadığını hem onlar biliyordu hem de biz biliyorduk. Bir yerden sonra fren artık iyice boşaldı; herhangi bir ölçü, sınır kalmaz oldu. Şimdi yaşadığımız sorunların en büyüğü, bu iki taraf arasında müşterek, birleştirici hemen hiçbir şeyin kalmamış olmasıdır.

Memleketi bölüştürdüler evvela. İzmir bunların, Konya bizim oldu. Spor dallarını bölüştürdüler sonra, A Milli futbol takımımız iktidarın takımı oldu, onların başarılarıyla sevinmek "AKP'cilik, iktidar yalakalığı" oldu, Filenin Sultanları bunların milli takımı haline geldi. Elbette Merih'in Bozkurt'u hepsine dert oldu. Sonra dizileri, filmleri bölüştük. Tarihi diziler izlemek isteyenler pozisyonlarına göre Diriliş Ertuğrul, Payitaht Abdülhamid yahut Muhteşem Yüzyıl izler oldu. Sanatı ve sanatçıyı da bölüştük aramızda; onlar da bu bölüşmede kendilerine vazife çıkardılar. Bayramları ve milli günleri bölüştük. Kutlanacak günleri ve matem anlarını da...

Paket halinde sunuluyor hangi konuda ne yorum yapılacağı ve nasıl olsa kendileri herhangi bir fikir üretmekten aciz kitleler buna göre pozisyon alıyor. Bir yerlerde hiçbir müşterekliğimiz kalmasın diye en olmadık şeyleri medh edip en olmadık şeyleri yermeye şartlıyor bu insanları. Suriye'de farklı neticeler elde ediyor, Amerikan seçimlerinde farklı adayın kazanmasını temenni ediyoruz ve bunu sırf dahil olduğumuz paket böyle öneriyor diye böyle yapıyoruz. Gazze'ye bakarken İsrail'i destekleyenler dahi çıkıyor aralarında, biteviye blasfemi üretenler de...

Ferdi Tayfur vefat edince rahmet dileyip dilememeleri gerektiğini bilemediler bir süre, bir yerlerden bir direktif beklediler. Akabinde bir işaret çıktı karşılarına, Ferdi Tayfur'u hayırla yâd etmemeleri gerektiğini düşünmeye başladılar. 12 Eylül rejiminin meyvesiymiş meğer Ferdi Tayfur, kötüymüş, kötücüymüş. Hepinizin dikkatini çekiyordur, hiçbirimiz müşterek bir şey söyleyemez hale geldik uzun süredir. Suçlu aramıyorum, kimseyi suçlamıyorum zira bu işin müsebbibinin kimler olduğu ortada. Hiçbir konuda yanyana olmayalım, mütemadiyen karşı karşıya duralım isteniyor. Muhtemelen evvele siz Ferdi Tayfur'u tenkid etmeye başlasaydınız hayırla yad edeceklerdi merhumu. Sorun ne Ferdi Tayfur'da, Filistinli çocukta, ne A Milli futbol takımımızda ne memleketin taşında toprağında. Sorun sizsiniz, asıl sorun sizde. Kimi sınıfsal sebeplerle, kimi tamamen huysuzluğundan, kimi düpedüz gavurluktan, fakat en çok cehaletten ve dahil oldukları paket uyum sağlama hevesinden böyle davranıyor. Gelişememiş, kendisi olamamış; kendi fikrini, düşüncesini üretme olgunluğuna sahip olamamışların acınası halidir bu. Yoksa hangi aklı başında adam bir cenazenin ardından saçma sapan konuşmayı akıl eder?

13 Ocak 2025 Pazartesi
Ayşe Barım Hadisesi ve Ampute'nin Maması
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Çıkmaz sokaktaki evimin önünde sokak kedilerini besliyordum sürekli. Sokak çıkmaz olunca kedi çok; 32-34... sofra her gün değişik sayıda kediyle açılıyor. İçlerinden birinin sol ön ayağı yok, ve sol tarafı mefluç. Ah ampute vah ampute diye diye adı Ampute kaldı. Nakisası genetik olmalı, zira annesi de öyleydi. Mamayı evin karşısındaki yağmur kanalına çizgi halinde döküyorum, sırayla çöküyorlar üstüne. Lakin bir mesele var çözmem gereken; kediler kendi önlerindeki mamayı bırakıp, bizim amputenin tepesine üşüşüyor, ona yemek yedirmiyor. El birliğiyle öldürmeye ahdetmişler amputeyi. Günlerce elimde fırçayla nöbet tuttum, amputeye yaklaşana verdim fırçayı. Kedi fırçalaya fırçalaya kedi besledim; beyhude yere, bir şekilde yaşamasına vesile olmaya gayret ettim Ampute'nin. Öldü sonra Ampute.

Tam da o günlerde, Eylül Cansın isminde 23 yaşında bir travesti FSM köprüsünden atlayarak intihar etti. Toprağın altını üstünden daha sevimli görmüş olacak ki, o gün bugündür bedeni Feriköy Kabristanında. Ölmeden önce çektiği videoda "bugün benim en mutlu günüm" diyor. Çalışmasına müsaade edilmediği, varlığı diğer transeksüeller tarafından kabullenilmediği için intihar ettiğini beyan ediyor. "Anne, evdeki küçük köpeğimi sana emanet ediyorum; ona baktıkça beni hatırla" diyor. Nihayetinde de "günahıma girenleri Allah'a havale ediyorum" diyerek veda ediyor Cansın. O dünyada var olabilmenin de kendine mahsus biat ilişkilerine girmeyi gerektirdiğini bu vesileyle öğrendik. Büyük balıklar, küçük balıkları ya yiyor ya aç bırakıyormuş meğer orada da.

2023 yılının Eylül ayında oyuncu Merve Kayaalp babasının ruhsatlı silahı ile intihar etti. Babası Ali Rıza Bey, dizi ve sinema oyuncusu olan kızının başvurduğu projelere bir türlü kabul edilmemesi üzerine girdiği depresyon neticesinde intihar ettiğini ifade etti. Sadece birkaç gün sonra bir başka oyuncu, Seda Fettahoğlu yine silah kullanarak canına kıydı. Çantasından antidepresanlar çıktı Fettahoğlu'nun. Melek Baykal "İş bulamayan binlerce hayali, hayatı en önemlisini ışığı kendi elimizle mezara sokuyoruz. Her sezon dizilerde oynayan, her filmde kendi eşrafıyla çalışan, her işte torpili ile yer alan herkes Seda Fettahoğlu'nun ölümünden sorumlu... Cast direktörünün kendi castını yaptığı dizide kendi oyuncularını oynatması, kendi arkadaşına torpil yapması, ışığı olmadığı halde magazinin star yaptığı, hiçbir eğitiminin olmadığı milyonlarca dizide oynasa da gerçek sanatçı olamayacak herkes Seda'nın ölümünden sorumlu..." şeklinde dile getirdi hadiseye karşı isyanını.

Birkaç gündür Ayşe Barım ismi üzerinden bu hadiseler konuşuluyor. Kimdir, necidir tanımam; fakat Enver Aysever "çocukluk arkadaşım Halit Ergenç'in kendisine boyun eğdiği, kibirli ve şımarık bir kimsedir" şeklinde tarif ediyor Barım'ı. Meğer Sultan-ı Salâtîn Muhteşem Süleyman hazretleri kendisinden destur almadan şuradan şuraya gidemezmiş. Enver Aysever'in iddiası bu yönde. Ergenç henüz bu iddianın aksini beyan etmedi.

Ezcümle, Ergenç, Gezi günlerinde hürriyet hürriyet diye feryad ederken memleket için değil, kendisi için istiyormuş hürriyeti. Ne bilelim biz? Yok yere adamcağızı tenkid ettim "bir önceki dizisinde bir gece için kadına 500.000 $ veren adamı bir sonraki dizide Sultan Süleyman yaparsanız; adam ağaç için memleketi yakar" diyerek. Üzüldüm doğrusu, sızısı başkaymış. Dostunun yalancısıyız.

Elbette Ayşe Barım'la ilgili iddialar hakikat mi değil mi şu aşamada bilme şansım yok. Fakat sektörden pek çok kişi bu iddiaların ve çok daha fazlasının hakikat olduğunu dile getiriyor.

Bütün o onurlu, gururlu, aydın, özgürlük savaşçısı pozlar hep hakikaten poz muymuş? Meğer Ampute'nin maması başka sokaklarda da büyük kedilerce yağmalanıyor muymuş? Ne bileyim ben. Benim fırçam gariban Ampute'yi korumaya yeter.

16 Ocak 2025 Perşembe
Macun, tüpe girecek mi?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Devlet Bahçeli'nin ikaz ve talepleri ile şekillenen bir süreç var karşımızda. İmralı'da yapılan ilk görüşmeden sonra karşımıza henüz hepimizi ikna eder bir tablo çıkmış değil. Önümüzdeki hafta DEM Parti heyeti, ikinci defa İmralı'ya gideceğini açıkladı. 2013-2015 arasında tecrübe ettiğimiz çözüm sürecinin benzeri bir süreç yaşanıp yaşanmayacağı ile ilgili kamuoyunda haklı tereddütler var. Zira bu dönemde Türkiye kamuoyu oldukça çetin bir imtihanı geride bıraktı. Her şey Suriye'de işlerin karışmasıyla birdenbire allak bullak oldu. Çekilen sıkıntılar, tahammül edilen şımarıklıklar, süreç de bir yere varamayınca öfke olarak geri döndü. Aldığımız duyumlar ne Erdoğan'ın ne de Cumhur İttifakı siyasetinin herhangi bir surette bu dönemdekine benzer bir süreci asla arzulamadığı yönünde. Teklif açık, talep belli. Öcalan PKK'yı feshettiğini bildirsin, PKK silah bıraksın. Özellikle Suriye'de köşeye sıkışmış durumdaki PKK'lılar da bu durumu öylece kabul etsin ve Suriye'nin toprak bütünlüğü sağlanarak bir terör oluşumunun önüne geçilsin.

Kamuoyunda ve siyasette bu müzakereleri sabote etmeye yönelik tutumlar olduğu aşikâr. Siyaset, Meclis'te komisyonlar kurmaktan ve müzakereleri uzun vadeye yayacak adımlar atmaktan bahsedenlerle dolu; kamuoyunda ise Bahçeli'nin çağrısına karşı milliyetçi hassasiyetle reaksiyon gösteriyormuş gibi yapan kimseler pek çok. PKK içinde, ancak silahla var olabileceğini bilen bir kanat, bu konuda müzakere etmeye asla yanaşmıyor. Öte yandan PKK'nın elinde silah olmasını kendi siyasi ikbali açısından bir zorunluluk olarak görenler de hadiseye olurundan yaklaşmıyor. Gelinen süreçte iktidar cenahının da muhataplarının tutumlarına bağlı olarak daha şüpheci ve temkinli bir noktaya geldiğini gözlemlemek mümkün. Abdülkadir Selvi, Hürriyet'teki köşesinde dün Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın milletvekilleriyle yaptığı kahvaltıda Öcalan'ın durumuyla ilgili yaptığı değerlendirmesine yer verdi "Erdoğan 'Ev hapsi, mev hapsi diye bir şey yok. Adamın kendisi de çıkmak istemiyor. Bunlar nereden çıkıyor? Af diye bir şey yok. Bebek katiline af yok' diye yanıt vermiş. Adalet Bakanı Yılmaz Tunç'a dönerek 'Bunları halka anlatın' demiş."

Oysa süreç boyunca ilginç şekilde Öcalan'ın sürekli artan taleplerle karşımıza çıktığına yönelik bir şayia dolanıyordu; ev hapsine çıkacak, evlenecek, çoluk çocuk sahibi olacak... Kamuoyunun Öcalan konusundaki hassasiyetini tahrik etmek isteyenler öyle görünüyor ki tarafların hiçbir şekilde üzerinde müzakere etmediği şeyleri yakın gelecek kehaneti olarak dillendirmiş durmuş.

Şimdi karşımızda hepimizi geren bir soru var: Yıllar evvel tüpten çıkan bu macun, yeniden tüpe girecek mi? Bir mahir şırınga bulursanız girer elbet, fakat bu macundan nemalanan zannettiğimizden daha çok. İki tarafta da istemezmiş gibi görünenlerin büyük çoğunluğu bu sebeple sorunun çözümüne karşı. Gerçekten hassasiyet ortaya koyanları tenzih ederim. Buna karşın Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın bir projeksiyonu var: 2025 terörsüz Türkiye'nin miladı olacak; Türkiye'de, Irak'ta ve Suriye'de terör örgütü bir şekilde ortadan kalkacak. Huyunu biliyorsunuz, blöf yapmayı sevmiyor; Cumhurbaşkanı Erdoğan böyle olacak diyorsa cevaplanması gereken soru "kanlı mı olacak kansız mı?" sorusudur

27 Ocak 2025 Pazartesi
Trump: Hegemonyanın Sonu ve IV. Roma
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Ülkemiz'de yaşadığımız enerjik ve maceralı hayat; değinmek istediğimiz yahut mutlaka konuşmamız gereken birtakım hususlara sıra gelmeden yepyeni gündemlerin karşımıza çıkmasına ve konuşamamamıza sebebiyet veriyor. Birkaç günlük tehirden sonra ancak Trump'ın başkanlık yemini esnasında yaptığı konuşmanın temel vurgusuna sıra gelebildi.

Savaş sonrası birkaç nesli Hollywood marifetiyle Amerika'nın sınıf başkanı oldu bir dünyanın parçası olmaya ikna eden Siyasal konjonktürün nihayet sonuna gelmiş bulunuyoruz. Amerikan denizaltısıyla Sovyet denizaltısı karşılaştığında ister istemez bizim çocuklar olarak gördüğümüz Amerikan denizaltısı tarafından izlediğimiz filmler anlamını yitiriyor. Dünyaya sunulan "hepimize ait fırsatlar ülkesi" imajının sonuna geldiğimiz Trump tarafından açıkça ilan edildi. Trump tam olarak bu şekilde formüle etmese de Amerika'nın bundan sonra dördüncü Roma olarak konumlanacağını tüm dünyaya ilan etti. Konuşmasının hemen başında "Amerika'nın altın çağı başlıyor" dedikten sonra, Altın Çağ'ın ne anlama geldiğini hemen tavzih etti: "Bugünden itibaren ülkemiz tüm dünyada gelişecek ve yeniden saygı görecektir. Her ulus bizi kıskanacak ve artık kendimizden yararlanılmasına izin vermeyeceğiz. Trump yönetiminin her günü boyunca, çok basit bir şekilde Amerika'yı ilk sıraya koyacağım. Egemenliğimiz geri kazanılacak. Güvenliğimiz geri kazanılacak. Adalet ölçekleri yeniden dengelenecek. En büyük önceliğimiz gururlu, müreffeh ve özgür bir ulus yaratmak olacak. Amerika yakında her zamankinden daha büyük, daha güçlü ve çok daha olağanüstü olacak... Başkomutan olarak ülkemizi tehditlerden ve istilalardan savunmaktan daha yüksek bir sorumluluğum yok ve yapacağım şey tam olarak bu. Bunu daha önce hiç kimsenin görmediği bir seviyede yapacağız... Silahlı kuvvetlerimiz tek görevlerine odaklanmak için serbest bırakılacak: Amerika'nın düşmanlarını yenmek."

Trump'ın konuşmasında yapmış olduğu Martin Luther King ve siyahi-Hispanik seçmen vurgusunu net şekilde ön plana çıkarıldığı yorumlar, konuşmanın asıl vurgusu olan "diğer ulusların kıskanacağı ve saygı duyacağı güçlü ve silahlı Amerika" vurgusunu gölgede bırakmamalı. Trump açıkça, bugüne kadar süregelmiş olan "tüm dünyanın ortak Amerikası" paradigmasının yerine yeni bir Pax Americana'ya terk edeceğini söyledi. Trump'ın, dünya halklarının hegemonyal bağlılık hissettiği değil, aksine çekindiği ve korku dolu bir saygıyla yaklaşacağı bir ülke hedeflediği açık. Bu hedef Özgür dünyanın liderliği hedefini değil, Roma, vasalları ve düşmanlarından oluşan antik dünya tasavvuruna benzer bir dünyanın neticelenceğini bizlere gösteriyor. Vassallar Roma'dan çekinir, O'na karşı büyük saygı duyar, bu hissiyat içinde görevlerini yerine getirir fakat asla Roma'nın bir parçası olarak görülmezlerdi. Sınırlarında sert güvenlik tedbirleri alan Roma dış dünya ile kendisi arasında asimetrik bir geçişkenlik sağlamıştı; Roma her yerdeydi, dışarı dakiler ise asla Roma'da değildi. Trump'ın tasarlamış olduğu yeni düzenin tam olarak buna tekabül ettiği söylemlerinden anlaşılıyor. Artık Soğuk Savaş yıllarında çizilen ve tüm dünyanın kendisine karşı gönülden bağlılık hisleri taşıdığı bir Amerika resmi hedeflenmiyor. Aksine bizlere oldukça uzak ve kendisinden tanrısal bir varlıkmışçasına çekinmemiz gereken bir Amerika resmi yeni paradigmanın esasını teşkil edecek. Bu paradigma, soğuk savaştan arta kalan son yatkınlıkların da ortadan kalkacağı yeni bir paradigma olacak.

30 Ocak 2025 Perşembe
Temellük ve tasarruf
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Bir süredir Türkiye toplumunun temellük ve tasarruf hakkı üzerine muhayyilesinde oluşturduğu genel resmi görmeye çalışıyorum. Hayatım boyunca ilgilenmediğim ve izlemediğim kadar spor programı izler oldum, taraftar yorumlarına göz atıyorum, o sınırsız sorumsuz ilişkiyi el yordamıyla takip ediyorum. Diğer taraftan toplu taşıma araçlarına bakıyorum, kafe-restoranları gözlemliyorum, park ve bahçeleri tarassut ediyorum. Mütemadiyen aynı şeyle karşılaşıyorum ve öyle zannediyorum ki sizler de benzer şeyleri gözlemliyorsunuzdur. İnsanlar ekseriyetle kendilerinin olmayan şeyler üzerinde ilginç bir temellük ve tasarruf yatkınlığı geliştirmiş. Kiralık dairelerde, sürekli değişen semtlerde ne hanesini ne semtini sahiplenerek büyümüş bir nesildir bu yatkınlığı üreten. "Rafa Silva'yı 50 milyondan aşağı satmayız" yorumunu yapan taraftar azıcık aşağıda tuttuğu takıma transfer listesi yazıyor "bunlar mutlaka alınmalı" diyor. Kimin parasıyla, hangi parayla? Kime ne? "Nasıl olsa ben kendimi buraya hamlettim, benimmiş gibi tasarruf ederim" diyebiliyor. Randevularını ve davetlerini artık evinde değil kafe-restoran tarzı yerlerde tertip edenler, kök salamadıkları bir yer üzerinde tasarruf ediyor. Toplu taşımada, istasyon ve duraklarda bulunan oturaklar başkasıyla paylaşılmayacak kadar onunmuş gibi davranıyor. Malik el Mülk'e itimat kalmadı zaten; işin o kısmını üzülerek bir kenarda tutuyorum. Affetsin Allah. Şimdi bir başka temellükten, bir başka sahibiymiş gibi yapmak yatkınlığından bahsediyoruz. Vehmi olarak dahi kendisine ait olmayan şeylerin sahibiymiş gibi davranan mülksüzlerin, çevrelerindeki hiç kimseyi o şey üzerinde müşterek hak sahibi görmemeleri en bariz örnek. Temellük ve tasarruf üzerinde bu kadar hudutsuz bir zihne sahipken bu kimseler, ister istemez insani ilişkilerde de had ve hudut algısı kayboluyor.

Düşünüyorum ve şu noktaya geliyorum: İlk başından başlamalı, te ilk başından! "İçinden ip geçirip boynuna taktığımız bu silgi senindir. Bu silgi bir başkasının değil senindir. Yanındaki arkadaşının silgisi de yanındaki arkadaşınındır. Fakat siz bunları bir şekilde var etmediniz. Bunlar, kendilerini var eden tarafından size emanet verilmiştir. Vazifeniz silgisi olmayan bir arkadaşınızla ihtiyacı halinde silginizi paylaşmaktır. Arkadaşınızın ihtiyacı bitince size silginizi iade etmelidir. Eğer ikinci bir silgin varsa bunu arkadaşına hediye etmen güzeldir. Ve eğer senin silgin olmasa dahi, arkadaşının silgisini ondan izinsiz almak hakkın yoktur. O tahtada duran kocaman silgi de sınıfın ortak malıdır, hepiniz onu korumak ve temiz tutmakla mükellefsiniz!"... "Eee biz çocuk muyuz, bunları bilmiyor muyuz?" demeyin lütfen. Görülen o ki bilmiyoruz. Şimdi ilk baştan, o her şeyi paylaşmayı ve hakkımıza razı gelmeyi öğrenmeye başladığımız günden başlatırsak yeniden zihnimizi belki bir şeyler oturur. Belki de oturmaz kim bilir? Fakat genel manzara şu andaki gidişatın hiç de sağlıklı olmadığı ve temelindeki sıkıntının temel ve tasarruf algımızda olduğudur. Sonra bir gün belki birbirimizle helalleşiriz de. Olur mu? Olur.

Grotesk
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Bu çağın kaderi..." diyor Max Weber. Kaderden kastının ne olduğu mühim değil, çağın kaderinden bahsediyor Weber; böyle bir şey olabileceğinden dem vuruyor. Bu çağın kaderi de sanırım grotesk olmak. Asla bir araya gelmemesi gereken şeylerin bir araya gelmesiyle, eşyanın asla ön plana çıkmaması gereken özelliklerinin ön plana çıkması; bir takım toplumsal rollerin şimdiye kadar hiç üstlenmediği yahut o imajı vermekten kaçındığı duruşlarıyla temayüz ettiği bir çağ.

Kısa süre öncesine kadar halk mızmızlanır siyasetçiler onları teselli ederdi. Hatta siyasilerin en önemli varlık sebebi Bir dönem bu teselli etmek hizmetiydi. Şimdilerde mızmız siyasileri halk teselli ediyor. Zulmüyle ma'rufların mazlum edası, bir dönem hararetle savundukları uygulamaları şimdi yüz kızartıcı olarak yaftalamaları hep bu grotesk kaderin neticesi. Uygulamadan ziyade sebeplerinden utanıyoruz ekseriyetle. Gerçi her devrimcilik bir miktar serkeşliktir ve serkeşçedir; lakin her serkeşliğin devrimcilik olarak adlandırılması bir yerde nizam namına konuşan herkesin karşı devrimci ilan edilmesine sebebiyet veriyor. Sizi ve bizi çok konuştuk bugüne kadar; konuşmadığımız tek bir şey kaldı siz biz hakkında. Onu da konuşmak işimize gelmedi. Bir parça merhametsizdi çünkü o mevzu. Maalesef yavaş yavaş konuşulur hale geldi o da. Düne kadar "sen de olacaksın ben de olacağım, ben hakim olacağım sen mahkum ve sen ben nasıl istiyorsam öyle bir adam olacaksın" diyenler şimdi bir başka dil geliştirdi " ben olacağım ve ben olacaksam sen olmayacaksın" der hale geldi.

Bu Grotesk çağın en acayip tablosu böylelikle çizildi. Katiyen yanyana gelmemesi gerekenler yanyana geldi, aynı tablo içinde resmedildi. Elbirliğiyle hânisleri, mürtekipleri ve zalimleri teselli ediyoruz. Bir yanda yok ediş ve yok oluşla ilgili hikayeler dinlerken diğer yanda cellatlaşamayışına hayıflananın mızmızını işitiyoruz. Böyle bir grotesk...

6 Şubat 2025 Perşembe
Sürdürülegiden hayat
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

220.000 kişinin hâlâ konteynerlerde yaşadığı Hatay'da Kültür-Sanat Çarşısı'nı ziyaret ediyoruz. Yine konteynerlerden yapılmış, panayır çarşılarını andıran dar sokaklardan oluşan bir dükkanlar bütünü. Turistik kaygılardan azade, tek bir şeyi düşünerek gezdik basın mensubu grubu olarak bu çarşıyı: İki senedir bir şekilde hayatta kalmak, yaşama tutunmak ve temel gereksinimlerini karşılamaktan başka motivasyonu olmadığını zannettiğimiz ahalisi, deprem öncesi Hatay'ından sonraya ne gibi zevkler devredebilmiş, bunu görmek istedik. Kendi keyfimiz için yahut merakımız teskin olsun diye değil; kût-u lâyemut yaşamak makhuriyetini içselleştirmesin Antakyalılar diye niyaz ederek. Güler yüzlü hoş hanımlardan, esprili yakışıklı beylerden alışveriş yaptık. Kimimiz kabak aldı kimimiz biber salçası; sürk alanımız da oldu tuzlu yoğurt alanımız da. Hatta bazılarımız mozaik replikaları aldı, bazılarımız hediyelik resimler. Neticede suni teneffüsle yaşatıldığı zannedilen bu şehirde esas hikayelerin depremlerle, yangınlarla ve sellerle nihayet bulmayacağını sevinerek gözlemledik. Aldığımız şeylerin kalitesinden, bunları bulabiliyor olmaktan dolayı sevinmedik; esnafın neşesinden, gani gönüllüğünden, minnetsiz tutumundan dolayı sevindik. Nihayetinde hayat size bahşolunduğu sürece niyet ederseniz ve yaşama gayreti gösterirseniz bir şekilde temadi eden bir süreçtir. Sayılı nefes tükenene kadar... Sonrasını ben bilmem. Benim anladığım buraya kadar...

10 Şubat 2025 Pazartesi
Ortadoğu'yu Güney Asya'da dengelemek
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Cumhurbaşkanı Erdoğan 10-13 Şubat tarihlerinde Pakistan, Endonezya ve Malezya'yı kapsayan bir dizi ziyarette bulunacak. İletişim Başkanı Fahrettin Altun, söz konusu ziyareti "mevcut işbirliğini somut projelerle daha ileri taşıma" hedefiyle açılarken bir ilave izahta buluyor: Gazze başta olmak üzere güncel bölgesel ve küresel meseleler hakkında görüş alışverişinde bulunulması!

Orta Doğu'da yaşanan İsrail kaynaklı çılgınlık uluslararası arenada farklı reaksiyonlarla karşılanıyor. Savaş sonrası yeniden kurgulanan Avrupa ülkeleri, siyasal çizgilerini büyük oranda idealist söylemlere ve prensip bazlı duruşlara göre belirlemek iddiasındadır. Bu sebeple genel bir İsrail destekçiliği, buna mukabil insanlık vicdanının kabul etmeyeceği kadar ileri noktalarda mutlak bir sessizlik ve tepkisizlik -ki aslında bu da İsrail'e dolaylı bir destek anlamına gelir- Avrupa ülkelerinin özellikle Orta Doğu'ya yaklaşımının ana hatlarını belirler. Dikkat çekici şeydir, dünyanın her yerinde birbiriyle çatışan ve çıkar çatışmasına giren bazı batılı devletler söz konusu İsrail olunca mutlak bir müttefiklik sergiler. Buna karşın kendilerince geçtiğimiz birkaç yüzyılda inmek inmek dokunmuş ve diğer dünya halklarına üstünlüğü bir şekilde kabul ettirilmiş olan batı medeniyetini iyice rezil kepaze etmemek için İsrail'in bir takım aşırılıklarına direkt katkıda bulunmak Avrupa devletleri açısından pek mümkün görülmez.

Mondi Hindistan'ı, kendi içindeki islamofobik dengeleri de gözeterek, 7 Ekim sonrası İsrail'in uluslararası arenadaki en önemli destekçisi oldu. İsrail ne uluslararası hukukun ne de insanlık vicdanının kaldırmayacağı zulümlerini uluslararası arenada güçlü bir şekilde destekleyen Hindistan'ın varlığına çok şey borçlu. Herhangi bir kuralı, kanunu, tahammül olmayan bu kanlı savaşın denge unsuru hiçbir şekilde batıdan çıkmayacak gibi görünüyor. Tarihsel sebeplerle İsrail'e tepki gösteremeyecek olanlar, tarihe karşı sorumluluk kaygısı ve politik yapıları sebebiyle İsrail'in aşırılıklarına da doğrudan destek veremeyecekler. Buna karşın herhangi bir ideal kaygısı olmayan, tarihe karşı sorumluluk gibi bir kıstasdan yola çıkmayan, pragmatik ve popülist iç siyaseti uluslararası arenada da aynı şekilde sürdüren Hindistan yönetimi İsrail'in asıl ihtiyaç duyduğu desteği vermekten çekinmeyecek.

Trump sonrası gelinen nokta öyle görünüyor ki, uzun diplomatik duraklara ihtiyaç duymadan hemen, tüccar pratikliği ile hadiselere yaklaşmayı önceleyen Amerikan Başkanı, Hindistan'ın mutlak ve şirazesiz desteğiyle Filistin meselesini bir şekilde ölçüsüzce müdahil olacak. Bu noktada yegane gerçek direnç kaynağının Türkiye olacağını bilmeyen yok. Mısır ve Ürdün'ün kaygıları büyük oranda kendi iç dengelerine yönelik; Filistin'i hesaba katar bir itirazda bulunmaları beklenmiyor.

İşte böyle bir ortamda Erdoğan'ın Güney Asya ziyareti çok büyük anlam ifade ediyor. Fahrettin Altun'un ifadesiyle "ahdî zemin" güçlendirilecek. Öyle görünüyor ki, bu zemin aynı zamanda Orta Doğu dengelerine karşı Asya'da bir başka dengenin tesis edilmesine de hizmet edecek.

13 Şubat 2025 Perşembe
Tercihin mahiyeti
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Seçmen davranışlarındaki değişiklikler hepimizi ister istemez sosyolojik analizler yapmaya heveslendiriyor. Türkiye toplumunu, muhafazakârlığı, postmodern insanı yorumlayan nice bilen ve bilmeyenle karşı karşıya geliyoruz hemen her gün. Türkiye siyasetinin bir başka yol ayrımında olduğu şu günlerde yine hepimiz büyük bir heveskarlıkla toplumun yeni Türkiye'yi kabul etmeye ne oranda hazır olduğunu tartışıyoruz. Cumhurbaşkanı Erdoğan Güney Asya'da bir yandan ekonomik işbirlikleri tesis ederken diğer yandan Ortadoğu'daki basıncı dengelemeye çalışıyor. Filistin'den, Lübnan'dan, Suriye'den yükselen dumanlar ve Doğu Akdeniz'de tesis edilmesi hedeflenen yeni denge hep bu basınç ayarına muhtaç bir coğrafyanın alametidir. Ekonomik zorluklarla boğuşan ve yaşam alışkanlıklarına sert biçimde dönüştüren Türkiye toplumu küresel aktörlerin en önemlilerinden birisi haline gelen bu yeni Türkiye'yi sindirmek konusunda güçlük çekiyor. İşte tam da böyle bir ortamda, Cumhuriyet Halk Partisi iç siyaseti Türkiye toplumuna da bir şeyler söylemek durumunda olduğu halde kendi iç mücadelelerini yürütüyor.

Aslında karşı karşıya kalacağımız sınavın mahiyeti bellidir: Öyle iddia edenin aksine çok da muhafazakar bir yapısı olmayan Türkiye toplumu, karşısına çıkarılacak muhalif adayda -ki bu İmamoğlu olursa, Erdoğan her neyse onun tam zıttı bir karaktere tekabül eder- kendi cesaretini ve yeniliğe intibak kabiliyetini sınayacak. İronik şekilde yirmi iki yıldır Türkiye'yi idare eden Erdoğan yeniliğe ve dönüşüme; karşısına çıkacak olan muhalif aday ise asırlık ezberlerin tekrar edeceği bir talepler silsilesine tekabül edecek. Bir süredir Cumhuriyet Halk Partisi içinde devam eden mücadele yalnızca ve yalnızca o düzeyini temsil edecek olan kimsenin kim olacağına yönelik bir mücadeledir ve hiçbir surette farklı iki yaklaşım çatışmamaktadır. Aksine aynı yaklaşımı temsil eden birkaç güç merkezi kendi arasında bir gerilim yaşıyor. Nihayetinde aynı noktada kilitlenip kalan bir mevzu ile karşı karşıya kalıyoruz: Türkiye toplumu karşısına çıkacak olan adayı bütün sempati-antipati denklemlerinden azade biçimde, içinde bulunduğu dönüşüm sürecini hissederek değerlendirebilecek mi değerlendirmeyecek mi? İşte bütün mesele bu.

17 Şubat 2025 Pazartesi
At ve Süvari
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Recep Tayyip Erdoğan Başbakan olduğunda kendisine yöneltilen gayet klişe fakat anlamsız bir eleştiri vardı: "Devlet yönetmek belediye yönetmeye benzemez! Nasıl yönetecekmiş? Beceremez!" Yirmi küsür yıldır yönetiyor; badirelerden, uluslararası krizlerden, tehditlerden, savaş tehlikelerinden bir şekilde yara alarak ancak başarıyla çıkarmayı başardı Türkiye'yi. Demek ki oradaki asıl keramet belediyeyi yönetebilmek kabiliyeti değil, yönetebilme kabiliyetinedeymiş. Hatasıyla-savabıyla Erdoğan idaresinde yirmi iki yılı geride bıraktığımız şu günlerde bambaşka bir gündemle karşımızda duruyor Cumhurbaşkanı. Bunu Pakistan'dan dönerken basın mensuplarına uçakta yaptığı açıklamada ortaya koyuyor: " Hazreti Mevlana'nın tariflediği üzere, pergelmizin bir ayağı Anadolu'da ve Trakya'da sarsılmaz biçimde sabittir. Diğer ayağımızla da dizler iyilik ve güzellik götürmek için cihanı dolaşırız. Türkiye'nin Asya ile ilişkilerinde tarihsel bağlar ve kültürel noktasında çok farklı bir dönemi yaşıyoruz. Bunu zenginleştirerek de yaşamaya devam edeceğiz. Batı hakimiyetinin azaldığı Asya'nın stratejik ağırlığını artırdığı bir dönemde, Türkiye'nin Asya perspektifi de önem kazanıyor. Önümüzdeki fırsatları değerlendirerek ülkelerimizin küresel güç haline gelmesi için ortak iradeye sahibiz."

Bu bir başka perspektif ve Türkiye'nin uluslararası arenada oynayacağı rol anlamında önemli bir bakış açısını yansıtıyor. Öte yandan devlet yönetmek belediye yönetmeye benzemez diyenler, ironik biçimde Erdoğan'ın karşısına hangi belediye başkanını çıkaracakların kavgasını verip duruyorlar. Oysa devlet yönetmek belediye yönet memeye benzer bir şey hiç değildir. Şimdi Asya'nın uzak uçlarından Afrika'nın farklı kesimlerine kadar bir şekilde ağırlığını artırmış ve kendisini hissettiren bir Türkiye var. Uçakta yaptığı açıklamada Erdoğan bu ağırlığı da kendi üzerine almıyor ilginç biçimde " bu ülkelerde karşılaştığımız sevgi, ecdadımızın buralarda sevilmesi ile doğrudan ilişkilidir" diyor. Oysa Erdoğan'dan önce de cumhurbaşkanlarımız, başbakanlarımız bu toprakları ziyaret ettiler. Aynı ilgiyi ve aynı sevgiyi göremedik. Ata uygun süvari görülünce bazı şeyler hak ettiği anlamı kazanıyor. Bunu geçtiğimiz birkaç yılda dünyanın birkaç bölgesinde görmek ve test etmek imkanına sahip olduk.

Şimdi bir başka gündem bile Cumhuriyet Halk Partisi "acaba kurultayı iptal edilecek mi? kurultayda delege satın alınmış mı? Ekrem İmamoğlu Mansur Yavaş'a kumpas mı kurmuş?" gibi tartışmaları yürütürken bir yandan da Erdoğan'a karşı bir Siyaseti örgütlemeye çalışırken Asya'nın uzak illerinden bir Sual beliriyor: belediye yönetenden olmaz diyenler, belediye yönetemeyenden bir alternatif sunuyorken Türkiye'ye, bu imaj dünyada nasıl bir karşılık bulur? Türkiye Türkiye ötesindeki Türkiye'de nasıl görülür? Cevabı bence açıktır. Mesele ne belediyede ne de belediyeyi yönetip yönetmemek kabiliyetindedir. Mesele at ve Süvari'nin uyumundadır. İnanmayan dünyaya baksın..

20 Şubat 2025 Perşembe
Şemsiye
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Lisede öğrenmiştik, dahili basınç-harici basınç dengesi mühimdir. Çok yüksek dağlara çıkanların burunları kanar; harici basınç düştükçe dahili basıncı dengeleyemez olur, kalbinizin basıncı ulu dağların zirvelerinin basıncından yüksek kalır. Sıkıntılı şeydir. Harici basınç dahili basınç tarafından dengelenemezse bir başka sıkıntı ortaya çıkar. Çok derinlere dalanlar vurgun yer. Harici basın o kadar yükselir ki, dahili basınç onu dengeleyemez olur; kan basıncınız bu defa kifayet etmez kalır. Bütün mesele dahili basınca münasip harici basıncı bulmaktadır.

Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da Amerika ve Rusya, Ukrayna'yı yatırdıkları bir masa kurdu. Bu ziyafette masada değilseniz kesin menüdesinizdir. Bu hengamede Zelenski soluğu Ankara'da aldı. Gerçi yağmurlu bir gündü, tabiat mizansene gayet yardımcıydı; fakat eminim yağmur yağmasa da bir başka sembol bulunurdu. Zelenski, Erdoğan'ın şemsiyesi altında poz verdi. Şu sıralar Lübnan Başbakanı'ndan Suriye Cumhurbaşkanı'na, hatta Zelenski'ye kadar bu şemsiyenin altına sığınanın ne kadar çok olduğu sanırım dikkatinizi çekmiştir. Şemsiye geniş şemsiye kavi. Yakın zamanda Avrupa devletlerinin Türkiye ile müttefiklik vizyonlarını güvenlik odaklı revize ettiklerine dair haberler sizin de önünüze düşmüştür. Şemsiye ilginç şemsiye cazibedâr. Şemsiye dış basıncı ayarlamaya teksif-i nazar etmiş. Derken TÜSAİD'ın tepesindeki iki yöneticinin gözaltına alındığını da okumuşsunuzdur. İç basıncı dengelemeden dış basıncı dengeleyemeyeceğinin farkında olan bir irade bir yerlerde bir âyâr değişikliğine gitti demek ki. Dilaltı almak gibi bir şey. Evvelden olsaydı iç basınç bu kadar yükselince burnumuzdan kan gelirdi, TÜSİAD konuşur ve hepimiz ister istemez kanlı gözlerle bakardık. Şimdi şemsiye dış basınca müsavi gelecek iç basıncı tesis etmeye gayret ediyor. İç basıncınıza uygun dış basınç ortamını bulma lüksünüz yoksa eğer iç basıncınızı dış basınca göre ayarlamalısınız. Başarabilir miyiz? Bilemiyorum şimdilik başarıyoruz gibi duruyor. Bundan sonrasına yönelik de ümitvârım zira aşılamaz eşitler açtıktan sonra bu konuşmayı yapıyoruz. Aşamazsak ve dahili basınç burnumuzdan yeniden kan getirirse ne mi olur? Sadece şemsiyeyi tutan el değil, şemsiyenin altına sığınanlar da kan revan içinde kalır. Zira şemsiye dışarıdaki basıncı da ilginç şekilde dengeleyen bir aktör. İçinde olmadığımız masaların menüsünde değilsek eğer, şemsiyenin bu basınç ayarlayan meziyetleri sayesinde değiliz.

4 Şubat 2025 Pazartesi
Hallederiz Ethem
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Kafası karışanlar ve vakti olupta hepsini okuyamayanlar için bir Andersen masalını kısaca özetleyelim. Mahallenin bıçkın delikanlısı Ethem ders çalışmakta gözü olan bir çocuk değildir. En büyük hevesi ve meşgalesi futboldur. Ancak Ethem futbolcu olacak kadar da yetenekli değildir; buradan para kazanması namümkündür. Gel gelelim çok da kabiliyetli olmadığı futbol uğruna okul derslerini ihmal ediyor oluşu, kendisini beş-on havuz problemi çözebilecek temel eğitimden de mahrum etmektedir. Oysa ülkenin gençleri, birbirleriyle büyük bir rekabet içinde sınavlara girmekte, gecelerini gündüz etmekte, kime antidepresanlar kullanırken kimi zona dökmektedir. Böyle bir ortam. Bu durum çeşitli siyasi bağlantıları da olan aileyi endişeye sevk etmektedir zira Ethem'in ne futbolcu olabileceği vardır ne de ders çalışıp tahsil görebileceği... "hallederiz" derler Ethem'e; ve bu "hallederiz" mottosu Ethem'in bundan sonraki hayat yolculuğunda da şiarı olur; adeta bir "Hallederiz Ethem" çıkar ortaya. On tane havuz problemini çözemeyen bir şekilde Türkiye'deki üniversitelere de denk sayılmayan bir üniversiteyi bir şekilde, mottoya uygun olarak hallederek kayıt yaptırır. İnşaat mühendisliği okumaya başlar. Lakin Ethem'i dersleri oldukça kötüdür. Ders geçebilme sınırında notlar alır. Henüz ergenlikte kendisine çalıyı dolaşmayı bir hayat pratiği olarak Öğreten ailesi ilginç bir yöntem bulur; teknik olarak yatay geçiş yapması mümkün olmayan İstanbul Üniversitesine bir şekilde köftecinin üst katında gerçekleştirilen bir operasyonla geçiş sağlanır. Geçiş yapmaya hakkı yoktur zira üniversitenin denkliği yoktur. Geçiş yapmaya hakkı yoktur zira geçiş yaptığı üniversiteye giriş için gerekli taban puanı dahi alamamıştır havuz problemi çözemeyen Ethem. Geçiş yapmaya hakkı yoktur zira not ortalaması hiçbir şekilde kendisine bu hakkı tanıyacak kadar yüksek değildir. Gençlerin birbiriyle kesif bir rekabet içinde oldukları böylesi bir ortamda hayat mutlusuna uygun olarak iş bir şekilde halledilir; mahalledekilere bakarsanız köftecinin üst katında halledilmiştir Ethem'in işi. Bilmediğini artık bütün mahallenin bildiği İngilizcesiyle ingilizce bir bölümü bitirir Ethem, hakiki de bir diploma alır. Lakin hak etmediği bir sürecin neticesinde hakiki de olsa aldığı diploma havuz problemi çözemeyen Ethem'in hakiki diplomasını sahte diploma kılar. Aileden mücver bu hallederiz kültürünü yaşam şiarı kılan Ethem bundan sonra parayı ticarette kazanır, siyasete atılır ve aslında ne olduğunu perdeleyecek şekilde sürekli olarak eğitimli olduğu şayiasının yayılmasını ister. Eğitimsizler Mahallesi'nin yüksek eğitimli Ethem'i müthiş İngilizce konuşmaktadır, yüksek tahsilli gençtir, ahlaka ve liyakate önem verir... Allah kahretmesin o mahalleye de sık sık turist gelir bizim Ethem bunlara yol tarif edecek İngilizce'den mahrumdur. Fakat yayılan söylentilerin görüntüden daha çok itibar gördüğü bu mahallede hâlâ herkes Ethem'e yüksek tahsilli ve şakır şakır İngilizce konuşan akıldanesi muamelesi yapmaktadır. Derken mahallenin meczuplarından birisi çıkar ve "Ethem sen ne biçim okul okudun?" diye sorar. Vara-yoğa, OLURA olmaza yorum yapan Ethem bu konuda yorum yapmaz. Çevresindekileri de kendi yaşam mottosu olan "hallederiz"e şartlayan ve sürekli çalıyı dolanmayı önceleyen Ethem bu meseleye de bir şekilde hallederiz zaviyesinden yaklaşır. Tembellerin huyudur, uzun kenarı dolaşacağına hipotenüsten bir yol bulmak, haktır değildir demeden hedefe ulaşmak isterler. Henüz ergenlik sivilceleri vech-i câvidanını kaplarken edindiği bu hallederiz huyu ellili yaşlarında da Ethem'in iş yapış şeklidir. Ticarette de, siyasette de hep emek vermeden, gayret etmeden hallederek netice elde etmek ister bizim Ethem. Masal'ın ana fikri: ağaç yaşken eğilir.

27 Şubat 2025 Perşembe
Yine devri sabık yeni devri sabık
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Gün gelecek devran dönecek sizden hesap soracağız. Sizi şöyle yapacağız böyle yapacağız..." bitmek bilmeyen bir tehditler ve intikam vaatleri silsilesi. Tam da 28 Şubat'ın sene-i devriyesinde konuştuğumuz şeyler yeniden alışageldiğimiz şeyler oluyor. Vallahi kusura bakmasın, kendisini siyaseten partisindekilerinin dahi ciddiye almadığı Özgür Özel'in kuvvet komutanlarına yönelik "günü gelince hesabını sormak için sizi not ediyorum" tehdidini ciddiye alıyor değilim. Esasen Özgür Özel'i ciddiye alıyor değilim fakat karşımıza heyula gibi dikilen bu "günü gelince" saçmalığından illallah dedim. Bu ifadeler planlı bir teşebbüsün habercisi değildir. Ne biliyor da ne yapacak Allah aşkına Özgür Özel? Burada asıl rahatsız edici olan, sürekli ve bitmek bilmeyen bir hesaplaşma ve karşı karşıya geliş psikolojisinin düzenli aralıklarla, nöbet geçirir gibi karşımıza çıkışıdır. En muktedir olduğu zamanları ve bu iktidar vehmi ile neler yapabileceklerini biliyoruz zaten söylemesine gerek yok. Beni asıl hayrete düşüren, sürekli ve bitmez biçimde "biz değiştik o eski biz değiliz, helalleşmek istiyoruz, toplumun her kesimini kucaklamak istiyoruz" söylemine inanan safdillerdir. Bir asla gelmeyen hesaplaşma gününün hülyası ve heyecanıyla bütün vücudu zangır zangır titreyen plansız muhterisler topluluğundan endişe etmekte son derece haklıyız. Tam da şu günlerde, çeşitli organizasyonlar vesilesiyle 28 Şubat'ta yaşadığımız kepazeliği yeniden hatırlarken, unuttuk, tedavi oldu sandığımız travmaları yeniden yâd ederken; utanmazca "bir bitmedi mağduriyetiniz" mızmızlanmasını biteviye işitirken karşımızda yeniden devri sabık vaatlerini görünce kusura bakmayın hiç iyi niyetli olamayacağım.

Bir vakit bir yazımda yazmıştım; bu anneannenin gözleri çok büyük bizi daha iyi görebilmek için, elleri çok büyük bizi daha iyi tutabilmek için, dişleri çok büyük bize daha iyi yiyebilmek için. Müteyakkız olmazsanız, sizi karnından çıkaracak bir avcı bulamayabilirsiniz. Ne yapsın onun da tabiatı bu?

10 Mart 2025 Pazartesi
Selim Narlı'yı kim görevlendirir?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Suriye halkı on dört sene boyunca Beşar Esed ve rejiminin zulmü altında inlerken " Suriye bizim meselemiz değil; defolsun gitsinler" diyenler birdenbire ilginç bir biçimde Türkiye Cumhuriyeti'nin Suriye'ye müdahale etmesini talep eder hale geldi. Selim Narlı isimli bir provokatör çıktı, Samandağı'nda " ben resmi olarak görevlendirildim, Türkiye bu işe müdahale etmeyecekse İsrail ile görüşeceğim" diyecek kadar ileri gitti. Resmi görevlendirme ne demek, kim bunu resmi görevlendirdi elbette anlaşılır gibi değil. Fakat kısa bir aramayla bu Selim narlı isimli ne idi belirsiz şahsın bundan önce yaptığı konuşmaları da tespit edebiliyorsunuz. Amerika'nın, Fransa'nın, İngiltere'nin hatta İsrail'in bile ehlisünnet Müslümanlardan daha iyi olduğunu; ehlisünnet müslümanların kefere-i fecere olduğunu ve bunlara karşı mücadele edilmesini salık veren pek çok konuşması var Selim Narlı'nın. İlginç bir biçimde Cumhuriyet Halk Partisi ve Türkiye İşçi Partisi üzerinden oluşturulmuş bir hat bu Selim Narlı denilen kerameti kendinden menkul, sıfatını kimsenin takmadığı adamla sürekli irtibat halinde olmuş. Zaten malumdur, memlekette bir kimseye kanaat önderi denildiğinde ikinci ve daha anlamlı bir sıfata ihtiyaç duyulmuyor. Ortanın solu ve daha da solu siyaseti, bu kimseyi sürekli muhatap almış ve bir yanda Beşar siyaseti yaparken diğer yanda provokasyonlara imza atmasına omuz vermiş. İşte en son tehdidi ortada: bundan sonra olacaklardan onlar sorumlu değilmiş.

Şimdi dönüp bakıyoruz ve CHP&TİP siyasetinin burada oynadığı temel rolün ne olduğunu anlamlandırmaya çalışıyoruz. Karşımıza bir resim çıkıyor: tarih boyunca birbiriyle hiç alakası olmayan Anadolu aleviliği ile Arap Nusayriliği'ni sanki aynı kaynaktan beslenen iki pınarmış gibi sunmak ve fay hatlarını birleştirmek çalışmalarının tam ortasında yer alıyor ortanın solu ve daha solu siyaseti. Oysa biraz olsun bölgeyi bilen ve hadiselerden bir şeyler anlayan herkes bilir ki Arap Nusayriliği, Anadolu Aleviliği ile başka bambaşka iki ayrı inanç sistemidir. Düne kadar tekfir ettikleri Nusayriler, politik bir gereklilik olarak şii hattının içinde bir unsur kabul edince 12 İmam Şiası 20-30 yıldır gulat demez oldular. Bunda elbette İran'ın direniş ekseni stratejisinin de önemli payı vardı. İlginç bir biçimde düne kadar mollalar İran'a diyenler eliyle Anadolu aleviliği de İran'ın direniş ekseninin bir parçası kılınmak isteniyor. Bu hamleler her şeyden evvel üniter devlet fikrimize karşı ve Alevi vatandaşlarımızı İran'ın sınır ötesi etki sahasının bir parçası kılmayı amaçlıyor.

Bütün bunları düşününce bir dönüp bakıyorum ve yine aynı soruyu soruyorum: bu Selim Narlı denilen ne idüğü belirsiz adamı kim hangi yetki ile resmi olarak görevlendirir? Hangi resmi makam bu kerameti kendinden menkul adamı muhatap alır? İşte evvelden beridir savunduğumuz " bölgede İsrail ile İran gerekirse Türkiye'ye karşı işbirliği yapar" dizini anlamlı kılacak bir sahne size. Bilmem anlatabildim mi?

3 Mart 2025 Perşembe
Yükselen yeni sekülerleşmenin sorunu cehalet
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

19. asrın yükselen pozitivizmi ve bilimciliği ister istemez sert bir sekülerleşme dalgasını beraberinde getirdi. Bu yüzyılda sekülerleşme, özellikle bilimin, dini kamusal alanın çeşitli kısımlarından dışa itmesinin neticesiydi. Batılı ve Batılılaşma yolundaki toplumların kaymak tabakasında bilime olan inanç Tanrı'ya olan inancın yerini aldı. Artık insanlar Cebrail ve Mikail'e değil Nötron ve Protonlara inanıyordu. Hatta "bu bir inanç meselesi midir?" diye sorgulayan da çıkmamıştı henüz; zira insanların temel eğilimi ve kabiliyeti inanmaktı. Böyle bir dönemde temel her şeyin pozitivist olması beklenemezdi ve zaten öyle de olmadı. Ruhçuluk, ispiritizma derken teosofik hareketler ortaya çıktı; bizde en olgun meyvesini Bedri Ruhselman olarak veren bu hareketler neredeyse istisnasız olarak okumuş yazmış, bilimsel eğitim almış insanların meşgalesi haline geldi. Bu dönemde metafizik bir ihtiyaç olarak görülmekte ve ona olan yaklaşım yine bilimsel şekilde ifade edilmekteydi. Radikal pozitivizmin insanlığa verdiği zararın bizzat pozitivistler tarafından da ortaya konulması ile birlikte özellikle İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra ruhçuluk ve ispritizma yoğun şekilde propagandası yapılan şeylere dönüştü. Burada mutlaka altı çizilmesi gereken husus, bu dönemin Teosofi müptelalarının da ruhçularının da ispritizma ile uğraşanlarının da hepsinin istisnasız olarak iyi eğitimli ve temel eğitim noksanı olmayan; hatta pek çok sofistike zevk sahibi kimseler olduğudur. Bir kısmı Bedri Ruhselman ve Dr. Erol Sayan gibi hem tabip hem musikişinas, bir kısmı koleksiyoner bir kısmı ise ciddi işadamıdır. Bununla birlikte metafizik her birisi açısından cazibeli bir sahaya dönüşmüş; bilimin ve pozitivizmin itminan veremediği ruhlarına burada tatmin aramışlardır.

80'lerle birlikte yükselişe geçen neokonservatizme ve yeni dindarlık tiplerine karşı birkaç yıldır yeniden yükselişe geçen bir sekülerleşme dalgası var. Bu bir jenerasyon meselesi. Artık seküler olmayı öz tanımının bir gerekliliği olarak gören bir kitle var. Fakat bu yeni yükselen sekülerleşmenin en mütebariz özelliği 19. yüzyıl sekülerleşmesini aksine oldukça cahil bir kesimi etkisine almış olmasıdır. Rica ederim bu noktada cehaleti diplomayla izale edebileceğini zannedenlerden olmayınız; cehalet bir başka şeydir diplomasız olmak bir başka şey. Ciddi manada temel eğitim eksikliği, dahası dünyaya yönelik hiçbir sabite geliştirememiş olmak gibi temel sıkıntıları var bu yeni seküler dalgaya kapılanların, kendisini böyle tanımlayanların.

Ece Gürel isimli genç kadının Belgrad Ormanları'nda hiçbirimizin anlam veremediği şekilde can vermesi sonrası tartışılan meselelerden birisi de Ece Gürel'in cadılık eğitimi almış olduğu iddiasıydı. Cadıyı nereden bulmuş da cadılık eğitimi almış Allah aşkına? Merhume Ece'ye mahsus bir keyfiyet değil bu. Yükselen yeni sekülerlik bir yandan cahilken bir yandan kendisini sekülerleşerek elitleştirecek kurbanlarına böyle hazlar teklif ediyor. "Kadın koskoca mimarmış kardeşim o mu eğitimsiz?" demeyin. Genel olarak bu jenerasyon eğitimsiz. Gün sonunda 100 yıl önce bu işlerle uğraşanların insan kalitesine dönüp bakıyorsunuz ve günümüzde bu işlerle uğraşanların, sosyal medyada bu işin oyununu oynayanların insan kalitesini bir bakıyorsunuz; mukayese edilemeyecek kadar geri gidildiğini görüyorsunuz. Yükselen yeni sekülerleşmenin sorunu cehalettir. Heves ettiği şeylerin ne olduğunu bilmeyen heveskarlar sürüsünün neye itiraz ettiğini bilmeden dinle kavga ettiği bir melhamedir bu. Geçtiğimiz yüzyılın sekülerleri gerçek anlamda dinle karşılaşmış ve bu dine karşı reaksiyonlar ortaya koymuşlardı, şimdikilerin karşı her şeyi oldukları ve itiraz ettikleri bir din de yok. Havaya doğru, heveskarane, cahilce bir sekülerleşme...

17 Mart 2025 Pazartesi
Ahlak-Ahlaki-Ahlaklı-Ahlaksız
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

İş iptal mevzusunda düğümlenir kalınca asıl konuşmamız gereken şeyi konuşamaz olduk. Şu saatten sonra iptal edilir yahut edilmez tartışmasını bir kenara bırakıp, Ekrem İmamoğlu'nun diplomasında ahlaki bir sorun olduğu gerçeğinden hareketle konuşmaya başlamalıyız. Talip olduğu makam belediye başkanlığı değil cumhurbaşkanlığı olunca, başkalarının hakkını gasp etmeye bu kadar mütemayil bir kimsenin böyle bir koltuğa oturup oturamayacağını ahlaki bir zeminden varın konuşalım. Sonra işin hukuki kısmını zaten hukukçular tartışacak. Bakın hâlâ en çok altı çizilmesi gereken şey en az altı çizilen şey olarak karşımızda duruyor. 40 yıldır bu ülkenin en önemli meselelerinden birisi üniversite imtihanıdır. Aileler ellerindeki bütün imkanları seferber eder, gençler ikiz kardeşiyle rekabet eder, egzama-akne rahatsızlıkları gençlerin yüzünde pul pul okunur. Bu milletin FETÖ'cülerden nefret etmesinin en önemli sebeplerinden birisi soruları çalmalarıdır. Hemen hepimiz evladımızdan, kardeşimizden, yeğenimizden, bizden bir şeyler çalındığını hissetmiştik. Geldiğimiz nokta gösteriyor ki bu his bazılarımız için hiç de hakiki bir his değilmiş. Aksine politik bir argümanmış. Mesele bir gaspın kitlesel mi yoksa bireysel mi olduğu meselesi değil; kim tarafından yapıldığı imiş. İşin daha alçakça kısmı da şudur, gasp ettiği iddia edilen gasıp kendilerine nispet ediliyor diye bu hak gaspını kanıyla, canıyla müdafaa edenlere rastgeldik. İçlerinden hiçbirisi "yahu biz on tane havuz problemi çözememiş, üniversite sınavında adam gibi bir yere yerleşmeyi becerememiş bir adama mı muhtacız?" diye sormuyor. İşte bu noktada "nasıl olup da meselenin ahlaki boyutunu tartışmıyoruz?" sorusunun cevabı karşımıza çıkıyor. Ahlaka müteallik mevzular ahlaklı kimselerle müzakere edilir, ahlaksızlarla müzakere edilmez. Kendi ahlaksızına sahip çıkmayı huy edinmiş iki taraf kendi arasında ahlaklı bir zemin üzerinde tartışamaz; en fazla kanuni (bakın hukuki bile demiyorum) bir zemin üzerinde tartışabilir. Buyurun size asıl fakirliğimiz.

20 Mart 2025 Perşembe
Demokrasi mesul olduğuna hesap vermektir
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Nihayet yangından mal kaçırır gibi seçime henüz üç yıl varken cumhurbaşkanı adaylığını dayatmasının sebebi ortaya çıktı. Bir önceki seçimden bir yıl sonra bir sonraki seçimden dört yıl önce böyle bir soruşturmayı yürütmek gayet normal. Neler olacağını sizden bizden iyi bilen İmamoğlu; bir adaylık oldu bittisiyle, hakkındaki bütün iddiaları "Siyasal rakibini sindiren Erdoğan" piyesine çevirebileceğini inanmış belli ki. Peki demokrasi bu mu? Tam da bu! Hepimizi külliyen çıldırtmak ister gibi, şirketinin müdürü, ilçe başkanı, mutemet para sayma makineleri ile para kulelerine sayıyor, sonra bavullara koyup götürüyordu hep birlikte izledik. Kimse aldı mı yahut çaldı mı helal mi haram mı ben bilmem. Bildiğim nun bir açıklama yapmak zorunda olduğuydu, en ufak izahatta dahi bulunmadı. Tam da geçenlerde bunu soruyordum, herhangi bir ortalama demokraside yer yerinden oynar bu görüntülerle, ortalık ayağa kalkar; seninki gayet nobran bir ifadeyle "gülüyorum bunlara, hiç ciddiye almıyorum, bana yapışmaz" gibi saçma sapan izahlardan başka hiçbir şey söylemedi. Yandaşlarına ve trollerine bir ağızdan söylettiği "il binası aldık" bahanesine "tabii tabii" demek zorunda kaldık. Fazilet durağında da her şeyi çözmüş, bilen kimselerde bu açıklamayı yapanlar çok inandırıcı oldular dolayısıyla. Sahibinin sesi, gramofon yanında köpek, hepimizin evinde vardır... Yahu hep birlikte seyrettik görüntüleri, CHP'nin içinden servis edildi görüntüler, görmeyen bir kişi kalmadı. Tutup da "be adam bu paralar nereden geldi?" diye sorgulayan bir tane onurlu adam çıkmadı içlerinden, şimdi onur mücadelesi veriyormuş gibi yapışlarını ciddiye almamız bekleniyor. Savcılık birkaç ay evvel bazı evrakları istemiş, nedir onlar henüz bilmiyoruz, seninkisi muhatap alıp cevap bile vermemiş. Öyle zannederim ki, İmamoğlu muhatabının kim olduğunu tam olarak anlayamadan bu işlerden emekli olup bir kenara ayrılacak, devletin nasıl bir şey olduğunu kavramadan tası tarağı toplayacak. Her istediğine küstahlık yapabilirsin ama devlet bunu bir noktaya kadar sindirir. Mustafa Kartoğlu bugün "devlet kağnı arabasıyla tavşan kovalar; fakat neticede elbette yakalar. Keşke daha erken yakalasa" dedi...

Şimdi birtakım duyumlar alıyoruz, dosya tekâmül edince karşımıza çıkacak ancak korkunç bir meblağdan bahsediliyor. Önemli bir kısmı Ekrem İmamoğlu'nun şahsına ve siyasal ajandasına, hatrı sayılır bir kısmı da kent uzlaşısının diyeti olarak terörle iltisaklı yerlere gitti deniyor. Devletle dalga geçer gibi dağdan ineni istihdam edip, Kandil'deki terörist kızını ziyaret edeni belediye meclis üyesi yapıp, "herkese dokunurlar bana dokunamazlar" konforuyla sırtını en dayamaması gerekenlere dayayıp demirden leblebi çiğnemeye kalkarsan dişlerin kırılır. Uzun uzun izah etmeyelim, meselenin iki cümlelik özeti var: Amerika'da seçimleri seninki değil de öteki kazanıverir, musluklar kesilir, hâmilik son bulur, yaslandığın duvarlar yıkılır, bir de bakmışsın gözlerinden hüzünlü yaşlar akıtan dostların kafayı eğdiklerinde kahkahalar atıyor. Bakmayın siyasal saiklerle karşı beyanatlar vermelerine, isyan eder gibi yapmalarına; adeta kayyum gibi tepelerine atanan İmamoğlu'nun gölgesinden bir şekilde kurtulmak CHP'lilerin çok önemli bir kısmını memnun ediyor. Neticede öyle bir dönemde, öyle bir isnatla, öyle bir huzura çıktı ki İmamoğlu... Siyaseten, er kişi niyetine...

24 Mart 2025 Pazartesi
Helvanın fıstığı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Helvasını kavuran da çıkmaz" demiştim, maalesef henüz çıkmadı. 'Hem yüzleri dost özleri düşmandan usandım' buyuruyor ya Efe hazretleri, ne haklı buyuruyor. Hiç haklı, mantıklı, gerçekten İmamoğlu'nu savunur gibi bir müdafaa ile karşılaşmadık kaç gündür. Gelin helvayı biz kavuralım, belki bir teselli olur...

Bir yerlerde bir pazar, panayır kurulsa da biz de tezgâh açabilsek diyen marjinal örgütlerden, "yaşımız yetmedi, geziyi ıskaladık, bari bunu ıskalamayalım" diyen adrenalin sever gençlerden, ömürleri boyunca bir devrim piyesinde figüran dahi olsa rol oynamayı hayal eden yaşı 70'i geçmiş eski tüfeklerden, serapa CHP'lilerden, Ostrogot - Vizigotlardan oluşan mütevazi büyüklükte, lakin dikkat çekici bir kitle Saraçhane'de üç-dört gün nümayiş yaptı, yapacak.

"Erdoğan ayağına sıktı, Gezî rûhunu yeniden diriltti, meydanlardayız, bu bir halk devriminin ilk kıvılcımıdır" gibi saçma sapan temenni ile karışık analizleri gözümüze sokanlar başta olmak üzere hepimiz göreceğiz ki belki Salı günü son bir defa bir hareketlilik olacak (ki olmayabilir de) sonrasında dikkat çekecek hiçbir şey vuku bulmayacak. Hala ne olduğunu, hangi noktaya geldigimizi, yaşananın gerçek bir devrim olduğunu anlayamıyorlar; bu hadiseyi de saplantı derecesinde zihinlerini meşgul eden Erdoğan nefreti üzerinden okuma kolaycılığına duçar oluyorlar. Divan Otel olmadan, "kesin bilgi yayalım" abileriniz mesai yapmadan -ki onların bedava mesai yapmadıklarını süreç içinde öğrendik-, Avrupa'dan tazyik gelmeden, Amerika mum yakmadan, Soros selam söylemeden Gezi bile Gezi olamaz, Saraçhane mi olacak? "Gezi'de mesele ağaç değildi, şimdi de İmamoğlu değil" diyerek kendilerince analoji oluşturanlara bakıp merhamet edeceksiniz birkaç gün sonra. Birkaç defa vurguladım, bu vesileyle yine vurgulamış olayım. Bırakınız hadisenin bütün detaylarını, Emrah Bağdatlı'nın karısının çantasını, kalfa Adem Soytekin'in köşeyi dönme hikayesini falan bırakın. Bunlar asıl filmi izlerken bize çerez olabilecek hikayelerdir. Esas hikaye daha dehşetli, daha büyük, izledikçe okyanus dalgası izler gibi ürküten bir merakla kendine çeken bir hikayedir: her ne yaşandıysa sadece burada yaşanmadı, bu tasfiyeler lokal tasfiyelerden ibaret kalmadı, İmamoğlu'nun ipini çeken, vaktiyle oynadığı atın kaybetmesi oldu. Şimdi boşverin, sinirlenmeyin; dileyen zıplasın, Özgür Özel "polise saldıralım mı saldırmayalım mı?" diye yarın hesabını veremeyeceği saçma sapan, işkembeciden çıkmış sarhoşun dahi yapmayacağı garipliklerin altına imza atadursun, Allah polise güç-kuvvet-sabır versin. Moskova sokaklarında hikayelerine tekabül ediyorsa İstanbul sokaklarında İmamoğlu hikayeleri ona tekabül edecek; birkaç anlatan romantik bulunacak, fakat kimse onları ciddiye almayacak, Burhan Pazarlamanın o en son çuvaldan çıkardı keçeli kalem gibi...

27 Mart 2025 Perşembe
Saraçhane'de kimse kimsenin umurunda değildi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Bazı abilerim, ahbaplarım Saraçhane'de toplanan kitleye yönelik mantıklı bir itirazda bulunarak diyorlar ki "hepiniz günlerdir Erdoğan'a hakaretler ediyorsunuz ama biriniz de bizim Ekrem çalmamıştır diyemiyorsunuz". Doğru ve mantıklı bir itiraz; ancak bu itirazı anlamlı ve kıymetli kılacak yegâne şey Saraçhane'deki kalabalıkların hakikaten CHP'li yahut İmamoğlucu olmaları durumudur. Böyle bir durum yok. Aksine Saraçhane'de gerçekten CHP'li olan, yahut İmamoğlu'nu düşünen, Özgür Özel'i ve söylediklerini kaale alan belki %25-30'luk bir kesim vardı. Meydandaki gençlerin büyük çoğunluğu uzun süredir ihtiyaç duydukları kitlesel protesto imkanına kavuşmuş olmaktan dolayı oradaydı; eğlenenler vardı, işte bildiğiniz Instagram-TikTok jenerasyonu, kendini sergilemeye gidenler vardı, daha marjinal sola dahil olup İmamoğlu'nu tehlike olarak kabul edenler vardı, Saylonlular vardı, Galaktikalılar vardı...

Dolayısıyla bunlara "sizin adamınız da çalmasaydı kardeşim" demenin bir kârı yoktur. Hemen bir omuz çalımıyla "e bizim adam değil ki bu" deyiverirler. Bırak gençleri, partililer arasından Özgür Özel'i ciddiye alan bir Allah'ın kulu olsaydı o meydanda "saçma-maçma ama adamın sözü yere düşmesin" der ve cebinden bir kırmızı kart çıkarıp sallardı. Özgür Özel bundan iki ay evvel "bugün öyle bir açıklama yapacağım ki yer yerinden oynayacak, uzun süredir beklenen bir toplumsal faaliyeti başlatıyorum." diyerek bütün memleketi merak içinde bırakmıştı hatırlarsanız. Hepimiz merak içinde kalmıştık acaba bu adam yine ne açıklayacak diye. Allah var hiçbirimiz atomu parçalamasını falan beklemiyorduk, zira meşreplerini ve huylarını biliyorduk. Bir dost "amuda kalkıp işeyecekler herhalde" dedi büyük bir küçümsemeyle. Ve neticede Özgür Özel'in cebinden kırmızı kart çıktı. "Bundan sonra Erdoğan'ı nerede görürseniz kırmızı kart gösterin" dedi. Şimdi bu çiçeği burnunda, heveskâr genel başkanın yeri yerinden oynatacak önemli projesi olan kırmızı kart Saraçhane'de akla dahi gelmedi. Seçmen zaten dalga geçmişti de bu yaptıklarıyla, bari parti örgütünden bir Müslüman çıkıp da deseydi ki " erinmemiş gitmiş matbaaya, bize bir dünya kırmızı kart bastırmış, bizlere dağıtmış, bununla üç günlük genel başkanlık koltuğunun tadını çıkarmaya çalışıyor. Hatırı için kaldırayım da şu Erdoğan'a bir kırmızı kart göstereyim." Adamın mega projesini üç gün sonra evdeki hanımı unuttu.

Meydandakilerinin birbiriyle münasebeti CHP'ye aidiyetleri bu seviyedeydi, Allah aşkına bu kadar birbiriyle alakası olmayan bir kitleyi "çocuğum sizinkilerin de şöyle şöyle yanlışları var" diyerek ikna etmek mümkün müdür? Olmadığını zannederim hepimiz biliyoruz.

31 Mart 2025 Pazartesi
İki milyon iki yüz bine dört izah
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Bayram arifesinde İstanbul'un üçüncü büyük gösteri alanında miting düzenlemek nereden bakarsanız bakın kötü bir fikirdi. Dağ fare doğurdu, verilmek istenen resme uygun bir manzara ortaya çıkmadı. Baba erenlerin "sen ya hiç dayak yememişsin ya da sayı saymasını bilmiyorsun" meselindeki gibi, 150 hadi taş çatlasın (ki hepinizin malumu olduğu üzere taş kolay çatlamaz) 200.000 kişilik bir kitleyi "2.200.000 kişilik tarihi izdiham" ilan etmek peki neden? Dört sebebi olabilir: Özgür Özel henüz Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanlığı koltuğunda eli yüzü düzgün bir kalabalık görmüş değil. Bu sebeple ilk gördüğü kalabalığı 'milyonlar!' zannetmiş olabilir. Normaldir, her insan gaza gelebilir. Bu iyi niyetle okumamız. İkinci ihtimal ise neredeyse mitoman seviyesinde mübalağa etmeyi gündelik siyasetin bir parçası haline getirmiş olmaları olabilir. 15 milyon kişi İmamoğlu'na oy verdi, 2.200.000 kişi Maltepe'ye geldi, Dilek İmamoğlu on kardeşti, İstanbul Büyükşehir Belediyesi pandemi döneminde, bir günde 500.000 ton asfalt dökmüştü vs... yüzlerindeki samimi ifade, bir noktadan sonra söyledikleri yalanları yahut mübalağalarını objektif istatistik olarak görmelerinden; uydurulmuş yalanlar ile hakikat arasındaki ayrımı yapamayacak kadar gerçeklikten uzaklaşmış olmalarından olabilir. Üçüncü ihtimal ise daha siyasi bir ihtimal. Dağın fare doğurduğunu gördükten sonra, yaptığımız yapacağımız buydu diyemedikleri için "bari algıyı yönetelim" demiş olabilirler. Siyasetçidirler, yaparlar böyle şeyler. Anlaşılmaz değil. Fakat bir dördüncü ihtimali var ki asıl dikkat edilmesi gereken ihtimal budur: Kontrolünü yitirmiş biçimde, önce İngiltere'den sonra sair Batılı merkezlerden istimdad isteyen ve bu tavrı sebebiyle şimşekleri üzerine çeken Cumhuriyet Halk Partisi yönetimi "ne İngiltere si ne Batısı halk arkamızda" demenin yolunu 2.200.000 demekte bulmuş olabilir. Halbuki göz var, izan var. Kim sorsa hepsi okumuş çocuklar, seni beni çırak çıkartırlar; bilgisayarı, yapay zekayı hepimizden iyi kullanırlar. Yüklüyorsun miting alanının drone çekilmiş görüntüsünü, sana orada kaç kişi olduğunu söylüyor alet. Hadi biz cahil, okumamış, keçiyi Çebiç Abdurrahman Çelebi zanneden alt sınıfız; Allah aşkına o hepimize küçük dağları yaratmış gibi bakan okumuş çocuklarınızdan da mı çekinmiyorsunuz?

Mübarek bayram günü daha fazla olasılıktan bahsedilirdi bahsedilmesine de, yeğenler içeride, teyzem içeride, kardeşler içeride... Bir kenara çekilmiş, bu adamların halet-i ruhiyesini anlamaya çalışan ben "hadi bitirsem de maruz kaldığımız bu direkt aşağılamayı, bayram sohbetine geçsem" diye bakınıyorum. Velakin aklımda tek bir sual var cevap aradığım. CHP'lileri de kurtaracak mukni bir cevap bulmakta zorlanıyorum: Allah aşkına dünya üzerinde hangi hak dava var olagelmiş ki, bu kadar sık yalana müracaat etmek ihtiyacı hissetsin? Haklı olanın eli zaten güçlüdür, yalana bu kadar muhtaç olunur mu? Madem bu kadar yalan var, öyleyse sizin dahi haklılığınızla ilgili derin şüpheleriniz, hatta inançsızlığınız var. E madem öyle, ne diye günlerdir uğraştırıp duruyorsunuz bizi Allah aşkına?

3 Nisan 2025 Perşembe
Don Lastiği, Dondurma, Kına Kına
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Sevgili dostum İdris Kardaş, Diyarbakır'ın Ziya Gökalp muhitinde geçen çocukluğunu anlatmıştı bir keresinde. Babası Ekrem amca elektrikçi dükkânı işletiyor, abdestinde namazında nur yüzlü bir Kürt yiğidi... PKK biteviye kepenk kapatma eylemi ilan ediyor, Ekrem amca dükkanını açmaya devam ediyor, tehdit ediliyor, icbar ediliyor... Suriçi'nin güngörmüş esnafını canından bezdiren bir ortam varmış Diyarbakır'da. Miş'li geçmiş zamanla anlatıyorum, zira bizler bunları İstanbul'dan ancak çok uzak bir rivayetmiş gibi işitir ve gözlemlerdik. Yaşayan bilir.

Şimdi Kadıköy sokaklarında gezerken kepenk kapatmış kafeler, büfelere denk geliyoruz. Boykot elbette herkesin hakkı ve siyasal tercihine göre boykot edip etmeme konusunda hiçbir şey diyemeyiz insanlara. Fakat öyle bir baskı ve öyle bir sindirme şirretliği var ki bazılarında, kendisi bu konuda herhangi bir tutum ortaya koyamayacak olanlar dahi dükkanlarını açamamış bu muhitte. Bazıları elbette bile isteye, politik bir duruşla; buna da saygımız var. 2023 yılının Kasım'ında Kocaeli'nde, Starbucks'ta oturmuş kahve içen insanların kahvelerini alıp dökmüştü kendisine gösterici adını verenler. O zaman da beyan etmiştik, "en haklı davanızı haksız hale getirecek şeylerin başında vandallık gelir. Yapmayın, ayıptır her şeyden önce" diye. Şimdi de bakıyoruz ve adına boykot dedikleri ve asla gerçekten tam olarak gerçekleştiremecekleri bu şey çerçevesinde insanlara tedhiş uygulayanlara aynı şeyleri söylüyoruz. Bırakın kendilerine aksi bir şey söylemeyi, kendileriyle aynı şeyi söylemedi ve sükût etti diye insanları linç etmek gibi tahammül edilemez, görgüsüz, sonradan görmelerini icat ettiği bir tutum zuhur etti memlekette. Kepenk kapalı dükkanları görünce dehşete kapıldım. Kim bilir belki de içselleştirilmiş kent uzlaşısının bir meyvesi olarak, oralardan ithal bir akıl ile İstanbul'un orta yerinde böyle bir saçmalığa imza attılar.

Normal şartlar altında böyle bir gündemin hiçbir şekilde parçası olmamak için müspet yahut menfi herhangi bir reaksiyon ortaya koymam, yorum yapmam, o duruma göre bir tutum belirlemem. Fakat bu getto kültürü, bana 1400 yıl öncesinden, Mekke'nin Şib-i Ebi Talip mahallesinde yaşanan bir tecritten yana rüzgârlar estirince, en azından hiçbir şey yapmayarak o boykota zımnen destek olmamış olmak için alışveriş yaptım. İki paket dondurma aldım buzluğa, yazın nasıl olsa yenir. Bir alışveriş listesi yaptım; şu anda lazım değil gözükse de bir gün bir şekilde lazım olabilecek şeyler: üstüpü, naftalin, don lastiği, kına kına, soya sosu, vişne çekirdeği ayıklama zımbırtısı... sırf oranın şeairinin kokusu üzerime sinmesin diye alışveriş yaptım. Hicri yılbaşı gelip de Muharrem ayına vasıl olunca, ayın ilk günü, evde var-yok, lazımdır-değildir demeden un, tuz, şeker, yağ alırız. Haneye bereket duasıyla... adam evde bir dünya vardı bunları niye aldın da demez hiç kimse, zira o alışveriş ihtiyaçtan dolayı yapılmamıştır. Dursun bir kenarda, kullanılır. Don lastiği de kullanılır, fazladan conta da kullanılır. Lazım değildi, ihtiyacım olmadığı için satın aldım. Umulur ki, Şib-i Ebi Talip'ten bir hissemiz olsun.

7 Nisan 2025 Pazartesi
CHP kurultayından bir vaat
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

CHP'nin komşular alışverişte görsün kurultayı hakkında bir şeyler söylemeyeceğim. Söylenecek her şey zaten Kılıçdaroğlu perdenin ardından söyledi. Söylemezmiş gibi yapıp söyledi ama söyledi. Fakat yine de kediyi öldüren merak beni de CHP kurultayına bakmaya sevk etti. Tele 1 kanalında Ali Mahir Başarır'ı kurultay hakkında konuşurken dinledim. Kendince bir doktrin ortaya koyuyor, düzlem çiziyor Ali Mahir Başarır, sanki böyle bir sermayesi varmış gibi. Aynen şu cümleler döküldü ağzından "yarın biz iktidara geldiğimizde hiç kimseyi AKP'ye, MHP'ye oy verdiği için suçlamayacağız, yargılamayacağız, hapse atmayacağız. Fakat bu dönemde, bu düzende suç işlemiş kim varsa onlardan hesap soracağız, yargının karşısına çıkartacağız. Ama hiç kimse AKP'ye yahut MHP'ye oy verdiği için yargılanmayacak."

Öyle Mars'ta patates yetiştirilmiş de tarihe bir not düşülmüş zannetmeyin. Hayretle dinledim konuşmasını Başarır'ın. Bugün ne oluyorsa aslında onu teklif ediyor Başarır. Hiç kimse CHP'ye oy verdiği için yargılanmıyor; kendilerine birtakım suçlar isnad edildiği için yargının karşısında buluyor bazı kimseler kendisini. CHP'ye oy vermek diye bir suç mu icat edildi Allah aşkına? Herhangi bir suç isnadı ile kendisini hukuki olarak sorgulanır bulanlar, CHP'ye oy verdikleri için değil, isnad edilen suçlardan dolayı bu durumda buluyorlar. Yani aslında Ali Mahir Başarır ne söylüyorsa, yarınla ilgili ne vaat ediyorsa; daha gerçekçisi, aba altından sopa gösterip, tehdit ediyorsa şunu söylemek istiyor "bugün ne görüyorsanız bir benzerini yarın farklı aktörlerle göreceksiniz; tek değişen muhataplar ve toplumda bunun yarattığı algı olacak."

Birkaç senedir çeşitli vesilelerle söylüyorum, yazıyorum, beyanlarım sosyal medyaya da düştü; denk gelen iniz de olmuştur: hukuk bir kere araçsallaştırılmaya başlanıp, kendi mecranın dışında bir enstrüman olarak kullanılmaya başlayınca, kendisinden başka her şeye benziyor. Yargılamak bir tehdit olamaz! Eğer söz konusu olan şey hukuk olacaksa, hukuk normları içinde herkesin her şartta hesap verebildiği bir düzen talep edilir. Bu bugün içinde yarın içinde talebimiz ve temennimizdir.

CHP kurultayı hakkında neden mi bir şey söylemiyorum? Kültür Merkezi'nde düzenlenen CHP kurutayı mı olur Allah aşkına? Kültür Merkezi'nde müsamere olur, tiyatro olur. Ben de üçüncü sınıf tiyatroyu sevmem. Bu kadar.

10 Nisan 2025 Perşembe
Bu başka bir şey
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Neyin ne olduğunu biraz olsun anlayabilenler bugünkü hadiselere Erdoğan- Özel-İmamoğlu yahut Ak Parti-CHP zaviyesi dışından bakıyorlar. Bir başka şey oluyor tüm dünyada, Türkiye'de bu sürecin bir parçası olarak kendi iç basıncını dengeliyor demiştik. İç basınç böyle mi dengelenir? Türkiye gibi ülkelerde evet böyle dengelenir. "Bunlar devletçi politikalar, sivil toplum ve siyasetin alanını daraltıyor" şeklinde şikayetlerle karşılaşıyoruz. Doğru sivil toplumun ve siyasetin alanı daralıyor. Birkaç sene evvel böyle şeyler yaşansaydı haklı bir itirazla daha karşılaşabilirdik "dünyaya bu yaptıklarımızı anlatamayız" derdi birileri iyi niyetle, şimdi bunu ancak saf diller söylüyor. Dünyayı etkisi altına almış olan mevcut akıntı tam olarak buraya sürüklüyor dünya siyasetini. Sivil toplum çalışmaları tüm dünyada düne kadar devletleri köşeye sıkıştırma aslında yine siyaseti sandık dışı enstrümanlarla dizayn etme üzerine kuruluydu ve devlet dediğiniz modası geçtiği iddia edilen kurumların tahammül edemeyeceği yere kadar gerilemesine sebebiyet vermişti. İşte şimdi devletler kaybettikleri alanların bir kısmını geri alıyor. Arzu edilen bir şey midir bu değil midir başka bir tartışma. Hoşumuza gidiyor mu gitmiyor mu, alışageldik ezberlerimize uyuyor mu uyumuyor mu o da bir başka tartışma. Esas olan şey şudur: Sermaye eliyle bir dönem toplumlara müdahale etmeye çalışan, siyaseti dizayn etmeye çalışan birtakım aktörler devlet tarafından tasfiye ediliyor, devletler modern zamanlardan beri kendilerine ait olduğunu kabul ettiği ve herkese kabul ettirdiği alanlarda kendisinden rol çalan kim varsa onları bir kenara çekiyor.

Siyasi bir yüzleşme değil, hukuki bir yüzleşme değil, siyasetçilerin talebi-hukukçuların kumpası falan değil anlatıldığı gibi; bir başka şey. Bunu anlayabilen ve görebilen herkes sürece bu şekilde yaklaşır. Bunun haricinde kendisini bir şekilde aktör olarak lanse eden ve rol oynamaya çalışan her kim varsa bu dalga karşısında sahile çıkmak mecburiyetinde kalacak. Görünen o. Tekrar edelim, ideal olan bu mudur, böyle bir düzen mi istiyoruz gibi tartışmalar bir başka tartışmadır; bu tartışmalar yaşadığımız sürece anlamlandırmaya katkı sağlamazlar.

14 Nisan 2025 Pazartesi
Nâkilenin söylediği
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Söyledik, anlattık, boykot dedikleri şeyin bir neticesinin olmayacağını da anlamsızlığını da vurguladık; ne yaptıklarının farkında olmadıklarını, Türkiye'nin paralel toplum krizini derinleştirmekten başka hiçbir işe yaramayacağını ifade ettik. Nihayetinde geldiğimiz nokta ortada: Espressolab'ı niye boykot ettiğimizi ben de bilmiyordum! Sağda solda ahbap bahislerinde soruyorduk, gençlere soruyorduk ihtiyarlara soruyorduk niye boykot ettiklerini, onlar da bilmiyordu. Aldığımız en doyurucu cevap "işte madem boykot ediliyormuş biz de boykot ediyoruz" şeklinde bir şuursuzluğu ortaya koyuyordu. Şimdi bunu herkesi boykota Çağıran Özgür Özel de bu şekilde dile getirince söylediğimizin sağlamasını yapmış oldu. Amaçlanan politik, ekonomik, ideolojik bir netice değildir aksine sosyal bir netice ortaya koymaya çalışıyor birileri; Özgür Özel, kulağına ne fısıldanırsa nâkile gibi tekrar ediyor, kârını zararını hesap edemiyor kimi zaman, ardından yaptıklarının bir neticesi ortaya çıkıyor ve bunu toparlamaya çalışıyor bir şekilde. Boykot ediyoruz, niyesini bana sormayın. Kime soralım? Bir cevap yok ve bu cevapsızlık siyaseti mevcut öfkeyi büyütmekten başka bir işe yaramıyor.

Bir defasında köşemde yine bahsetmiştim, Ortaçağ'da şeytana "Simia Dei" denilmiş: Tanrı'nın Maymunu. Tanrı gibi davranıp, Tanrı'yı taklit edip, aslında Tanrı'ya ait hiçbir özelliği olmayan şeytan; aynı insanı taklit eden, onun gibi hareketler yapan ancak içsel olarak insanlıktan yana hiçbir nasibi olmayan maymunla özdeşleştirilmiş. Estağfurullah, elbette kimseye maymun demek gibi bir hadsizliğe düşecek değiliz. Fakat içsel olarak hiçbir behreniz olmayan şeyleri taklit ettiğinizde şarkta papağan garpta maymunla özdeşleştirilebiliyorsunuz. Siyasileri taklit eden siyasetçimsiler, sanatkarları taklit eden sanatçımsılar, edipleri taklit eden edebiyatçımsılar... buralar galiba bir zamanlar dutluktu ve önüne gelen istediği tezgahı açabileceği bir ortam buldu dedirtiyor ilk bakışta.

Türkiye siyasetinin şu anda içinden çıkması gereken kriz, siyasetin doğal unsurlarından olmayan etki merkezlerinin sözcülüğünü yapan siyasetçilerin tasfiyesi kavgasıdır. Tam bu esnada "aslında ne yaptığımı ben de bilmiyordum ama bana yaptırdılar" der gibi ne İsa'ya ne Musa'ya yarar bir itirafta bulunmak tam olarak şu demektir: evet ben de siyasetçi değilim ama siyasetçileri çok iyi taklit edebilirim ve eğer ihtiyacınız olursa hizmetinize talibim. Türkiye Siyaseti bu laubaliliği hak etmiyor. Daha acısı bir yerlerin, iyi saatte olsunların talep ettiği çatışmaya ve sosyal kopuşa hizmet etmek ülkenin ana muhalefet partisi genel başkanlığı koltuğuna yakışmıyor. Ciddi bir siyasi duruş, topluma yön verecek söylemler yerine ömrü üç gün sürecek sabun köpükleri ile uğraşırsanız, en fazla reaksiyonerlerin ve müzmin müştekilerin alakasını celb edersiniz, fakat ülkeyi yönetmek yolunda bir ışık sizden çıkmaz. Bitirirken bir kere daha soralım, bütün ülkeyi ayağa kaldıracak büyük proje kırmızı kartı hatırlayan var mı?

17 Nisan 2025 Perşembe
Yargı süreci ve toplumsal algı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Editörlerinden olduğum GENAR Türkiye Raporu'nun nisan ayı saha araştırması şimdiye kadar sonucunu en fazla merakla beklediğim araştırmaydı. Ekrem İmamoğlu ve çevresine yönelik yürütülen yolsuzluk ve terör operasyonunun kamuoyunda nasıl makes bulduğunu herkes gibi ben de merakla bekliyordum. Araştırma sonuçları oldukça ilginç bir gerçeği ortaya koyuyor: Türkiye kamuoyu ideal edildiğinin aksine yargıya güvendiğini ortaya koyuyor. %36,7'lik kesim her ne denirse densin Ekrem İmamoğlu'nun yolsuzluk yapmadığını ve masum olduğuna olan inancını ortaya koyuyor ki bu oran Cumhuriyet Halk Partisi'nin mevcut oy oranıyla paralellik arz ediyor. Buna karşın Ekrem İmamoğlu'nun yolsuzluk yaptığına yönelik kesin hüküm beyan edenlerin oranı %28,5 olarak gözüküyor. %26'ya varan oranlarda ise vatandaş yargı sürecinin sonucunda Ekrem İmamoğlu'nun suçlu mu suçsuz mu olduğunun ortaya çıkacağını vurguluyor. Bu son derece önemli bir sonuç; zira sürecin politik bir zaviyeden okunmasına yönelik muhalefet baskısı ve içerik adına çok az şey söyleniyor olması, sosyal medya başta olmak üzere kamuoyunda sürüp giden tartışmaların politik bir zaviyeden yürümesine sebebiyet verdi. Böyle bir ortamda yargı sürecinin hâlâ toplumun önerdiği ve kesimi tarafından önemseniyor olması umut verici bir gelişme; karşılıklı iki cephede, yankı odalarında süren bir sağırlar kavgasının dışında sürüp gitmesi gereken doğal akışın kısmen de olsa sürdüğünü gösteriyor.

Araştırma 30'dan fazla soruyu kapsıyor ve çapraz okumayla varılabilecek çok çeşitli sonuçlar var. En önemli netice şu: Her ne kadar CHP süreç boyunca muhalefeti neredeyse bir bütün olarak yanına çekmeyi başarmış olsa da, eylemlerini toplumun geniş kesimlerine yaymayı başaramamış vaziyette. Önceleri birkaç vecihle altını çizmeye gayret ettiğim ve boykotun politik yahut ekonomik bir neticesinin beklenmediği aksine sosyal bir kopuşun amaçlandığı tezimizi doğrular mahiyette sonuçlar elde ettik. Buna karşın amaçlanan neticenin hasıl olmadığı, aksine kendisini muhalif olarak tanımlayanlarla sınırlı kalan eylemlerin, Ak Parti'ye eleştirel yaklaşanlara önemli oranda ulaşmadığı tespit ediliyor. Altı çizilmesi gereken bir diğer önemli husus da şu: Toplumda sürecin yargı boyutuna yönelik var olan beklentinin, iddianame sürecinin gelişmesi ve içerik hakkında daha fazla bilgi sahibi olunmasıyla artacağına yönelik eğilim saha sonuçlarına yansıyor.

Bütün bu sonuçlar, özellikle CHP'ye eleştirel yaklaşan bir kesimin yapmış olduğu "muhalefetin gösterilerinin amacı, siyasal bir etki oluşturmaktan çok, orası itirafçıların cesaretini kırmaya yönelik bir baskı oluşturmaktır" tezini doğrular mahiyette görünüyor. Öte yandan halihazırda ifadesini vermiş 30 itirafçının olduğu, 60'a yakın itirafçının ise ifade vermeye hazır olduğu davayı yakından takip edenler tarafından ifade ediliyor. Bu ise oluşturulmaya çalışılan basıncının amacına ulaşmadığını ortaya koyuyor.

Mayıs ayında daha sağlıklı veriler elde edeceğimiz muhakkaktır. Bekleyip göreceğiz.

21 Nisan 2025 Pazartesi
Şehit olanları deftere yazmak
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Gazze eyleminde birdirbir oynayanlar, haklı olarak mazlumlar konusunda hassas insanların öfkesine sebep oldu. Evet orada can veren bebekler, anestezisiz ameliyat edilmek zorunda kalan yavrular, yaşanan onca dram üç-beş soytarının dalga geçebileceği şeyler değildir. Doğru. Sinirlenenler sinirlenmekte haklıdır. Fakat tüm hikaye bu zaten. Daha düne kadar Saraçhane'de ne yapıyorlardı ki? Kahkahalarla zıplayarak zıplaman Tayyipçi diye bağırıyordu yine aynı gençler. İzmir'in dağlarında çiçekler açar söylüyordu bazısı, ellerinde bira kutuları, marş söylerler tarzında değil af buyrun böğürür gibi "şehit olanları deftere yazdım" diye bağırdılarını da gördü bu gözler. Şehitlerin, öksüz yavruların ne kadar mukaddes insanlar olduğunu, İstiklal Harbimizin de mübarek bir hadise olduğunu bilmedikleri için kızmak keşke kar etseydi de hep birlikte kızsaydık. Maalesef bir kârı yok kızmanın. Elimizdeki malzeme bu ne yazık ki.

Yaşanan bu hadiseleri yeni yükselen sekülerleşme ile izah edenlere hemen itiraz edemiyorum doğrusu. Evet modern zamanların sekülerleri, modernitenin kendilerine biçtiği ahlakçı libas sebebiyle kendilerince kutsal sahibi insanlardı. Şimdi ise kendisinden yüce ve yüksek hiçbir şeye tahammül edemeyen, egosentrik insan tipi yetişiyor. Bu yüksek benlik hissiyatından herhangi bir dindarlık pratiğinin çıkması da ideolojik bir adanmışlık ortaya konması da beklenemez elbette. Kimilerinin bu durumu postmodern hayatın bundan sonraki gerçeği olarak yorumlamasını da anlayabiliyorum. Fakat Türkiye toplumunun genelinin bunlardan oluşmadığını gözlemleyebilecek tecrübem var. Bu sebeple bu kolaycı yorumları son tahlilde kabul edemiyorum. "Efendim bu gençler bilgisayar oyunlarıyla yetişmiş, internet gençleri oldukları için böyleler" diyenlerin ıskaladığı bir hakikat olduğunu düşünüyorum, bu da şudur: bu zamana kadarki seküler gençleri çevreleyen bir çerçeve vardı, önlerinde kendilerine misali olabilecek kimseler vardı. Yeni seküler gençler yabani ot gibi, hüdayinabit kendi kendilerine bir şeyler kurguluyorlar. Üstüne üstlük bir de sorumsuz siyasetin bu gençleri sürekli yüceltici, XYZ kuşağı diyerek bunlara sürekli rüşvet veriyor oluşu bu egosentrik başıboşluk krizini daha da büyütüyor. İyi tarafı şudur-kötü tarafı budur, doğru tutumu şudur-yanlış tutumu budur demeden sürekli olumlanan bir kitle başka ne yapabilirdi ki?

24 Nisan 2025 Perşembe
Yine hatırladık yine unutacağız
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Ehem mühimden mühimdir" demiş eskiler. Daha önemli, önemliden daha önemlidir. Bilmem farkında mısınız, Papa öldü ve dünyada yer yerinden oynamadı. Oysa bundan önceki Papa cenazeleri Dünya Kupası finali kadar ilgi görür, herkes işi gücü bırakır cenazeyi konuşurdu. Sadece bizle değil dünyada da çok ilgi görmedi. Herkesin bir başka öncelikli gündemi var zira; dünya bir yerlerden bir yerlere savruluyor.

Ve derken İstanbul'da bir dizi zelzele oldu. Orta şiddette deprem dedi uzmanlar. Fakat bu orta şiddet, nasıl bir orta şiddetse, 151 kişinin camdan atlamasına sebebiyet verdi. Merkez üssü Silivri açıklarındaki deprem, Silivri'deki İmamoğlu'nu unutturdu herkese. Ucuzdu-pahalıydı diye konuşmayıp alışverişe koştu millet. Benzincilerde kuyruk oldu, herkes deposunu doldurmaya baktı. Can kaygısı nicelerine cananı unutturdu. "Yevme lâ yenfeu"dan sahneler izledik.

Fatih'teki bir metruk binadan başka hiçbir binaya zarar gelmediğini hatırlayalım şimdi düşünürken. Can pazarı yaşanmadı, enkaz altında sevdiklerini aramak zorunda kalmadı hiç kimse. Buna rağmen panik yaptı şehrin neredeyse tamamı. Bu bize bir şeyi gösterdi, zihnimizin bir tarafında deprem hep var ve ondan çok korkuyoruz. Fakat şayan-ı hayrettir ki Maraş depreminin üzerinden sadece iki yıl geçmesine, yaşananlar terütaze hatırımızda olmasına ve bilinçaltımızda sürekli onunla meşgul olmamıza rağmen sanki haşir sabahına kadar ertelenmiş bir atinin konusuymuş gibi davranıyoruz. Saçma fakat gerçek. Durumumuz bu.

Şimdi yine yeniden hatırladığımıza göre, mevzuata, yönetmeliğe, bürokrasiye, Hasan'ın rızasına Hüseyin'in huysuzluğuna takılmadan bu meseleyi halletmek gibi bir mükellefiyetimiz olduğunu kabul edelim. Deprem sonrası olağanüstü hal ilan etmektense depreme en kısa yoldan hazırlık için ne yapmak gerekiyorsa onu yapmak iradesini ortaya koyalım. İskenderun'da kentsel dönüşüm karşıtı miting yapanların 6 Şubat'ta hangi acıları yaşadığını bir kere hatırlarsak, bu teklifin zorbalık değil aklın yolu olduğunu kabul ederiz. En acil önceliğimizi yine sevimsiz bir vesileyle hatırladık fakat hepimiz biliyoruz ki bir süre sonra yeniden unutacağız. Aklımız başımızdayken, unutmamamız gerekenleri henüz hatırlıyorken konuşmamız gerekenleri konuşalım.

8 Nisan 2025 Pazartesi
Kameradan, banttan ve bavuldan bihaber…
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yankı odası kavramının hayatımıza yeni girmesi ve bir anda bu kadar popüler hale gelmesi aslında hiç de şaşırtıcı değil. Konvansiyonel medya araçlarının bilgi kaynağı olduğu dönemlerde toplumun her kesimi aynı gündemi farklı yaklaşımlarla tartışıyordu. Oysa uzunca bir süredir karşı karşıya olduğumuz farklılaşma, olayları birbirinden farklı yaklaşımlarla

yorumlamanın çok ötesinde sanki farklı devirlerde ve farklı ülkelerde yaşıyormuşçasına birbirinden farklı gündemlerle yaşadığımız bir ortama tekabül ediyor. Hemen ezbere iktidar yanlıları ve muhalifler şeklinde ikiye ayırmayalım bu kopukluğu. Yatay ve dikey farklılıklar var olduğu gibi, çapraz farklılıklar da birbirimizden habersiz bir hayatı yaşamamızı neticelendiriyor. Gençlerin ve farklı muhitlerin insanlarıyla gündemimizin asla yanyana gelmediğini hepimiz farkındayızdır. Fakat onların alakasını celb edip biteviye konuştukları şeylerin bizim tarafımızdan hiç duyulmamış olması ve gündemimize asla gelmiyor olması çok ilginçtir. Zaman zaman sanat ve müzik üzerine konuşuyoruz çocuklarla; genç kızların uğruna yanıp bittikleri bir müzisyeni henüz duymamış olmamı artık yadırgamıyorum.

Bütün gündemi İstanbul Sözleşmesi, aşı, sokak köpekleri olan ve imanlı bir yeniden refah Partisi seçmeni olan dostum bana "...." Mevzusuna niye hiç değinmiyorsun diye sitem ediyor. Dostum gece onunla yatıp sabah onda kalkıyorken, ben o mevzuyu henüz işitmemiş oluyorum. Elbette ben iyi bir örnek değilim aksine çok kötü bir örneğim. Sosyal medyada ideal şekilde vakit geçirmiyorum, aktüaliteyi takip etmiyorum, gazete okuyup televizyon seyretmiyorum. Buna rağmen her gün düzenli olarak acaba memlekette neler olmuş diye takip ettiğim haber kaynakları var. kötü örnek olmama rağmen bir hakikatin farkındayım, sabah akşam çeşitli insanlarla muhatap olan ben benim alemimi meşgul eden şeylerin muhataplarım tarafından neredeyse hiç duyulmamış olduğunu, buna mukabil onların çok meşgul oldukları şeylerden de benim haberim olmadığını görüyorum.

Birkaç gündür Beylikdüzü'ndeki Balıkçı Kenan hadisesini düşünüyorum. Hakikaten öfkelendirici ve dehşete kapılmamıza sebebiyet verici bir hadise. Bir ilçe belediye başkanının şerrinden bizi devlet de korumayacaksa kim koruyacak? Kamu gücüyle insanların malına çökmüş, yahut çökülmek istenmiş. İddia çok ciddi. Bakıyorum çevremdeki boykotçu arkadaşlar duymamışlar bile. Otelin kameraları bantlanmış, bavul arka kapıdan otel odasına sokulmuş. Zannederim hepimiz biliyoruz ki pek çokları bundan haberdar olmayacaklar. Kendi yankı odaları buna müsaade etmeyecek. Bu olayı hiç duymamış bir şekilde Siyasal kimliğinin kendisini mükellef kıldığı öfkesiyle bir şeyler söylemeye devam edecekler. Bu konuda herhangi bir yorum yapmayacak mıyız? İşte kendi kendimize yapıp kendi kendimize konuşacağız. Ondan sonra merakla aynı soruya cevap arayacağız: bu paralel toplumlar niye oluştu? Müşterek gündemleri yok da ondan oluştu.

1 Mayıs 2025 Perşembe
Asıl konuşmamız gereken
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

İngiliz turist bir taksi şoförünü ciddi şekilde darp etti. "Beni fazla mesafe dolaştırdığını düşündüm bu sebeple aramızda tartışma çıktı, kavga esnasında darp ettim" dedi. Darp eden İngiliz turist darp edilen taksici olunca ilginç reaksiyonlara şahit olduk. Eline sağlık diyen oldu, iyi olmuş diyen oldu, taksici hak etmiştir diyen oldu... Neticede taksinin güvenlik kamerası görüntüleri karşımıza çıktı. Turistin bir sapık olduğu, taksiciyi taciz ettiği anbean ortaya çıktı. Bu yorumları yapanlar pişman oldu mu bilinmez.

Fenerbahçe'nin yüksek divan kurulu toplandı. Futbolda mutfak bir başarısızlık tablosu var. Acaba yüksek divan kurulu'nda Ali Koç'a sitem edilir mi diye merakla bekledik. Laik cumhuriyetin bekçisi olduğumuz için başımıza bunlar geliyor, Atatürk ilke ve inkılapları, devletin varlığı ve bağımsızlığı, yurdumun milletime özümden çok sevmektir... İpe sapa gelmez hikayeler dinledik.

Nüfus artış hızımız konusunda ciddi endişelerden bahsediliyor, uyarılar geliyor" yeni doğan çetesini çocuk yapmak olacak şey değil şeklinde bir itirazla karşılaşıyoruz.

Ekrem İmamoğlu ve çevresi hakkında ciddi ithamlar var. İtirafçılar, kamera görüntüleri, bantlar, bavullar gırla gidiyor. Erdoğan'ın siyasi muhalifini sindirmek için yaptığı bir operasyondur denilip geçiliyor. İmamoğlu hakkındaki iddialardan da meselenin ciddiyetinden de bahsedilmiyor.

Zannederim hepimizin farkında olduğu bir gerçektir, Türkiye'de toplumun bir kesimi asıl konuşması gereken şeyleri konuşmak yerine konforlu ezberler üzerine algı inşa ediyor, aslı nedir, faslı nedir, asıl sorgulamam gereken şey nedir, ilgimi çekmesi gereken kimdir? Hiç ilgilenmiyor. Umurunda da değil zaten. Gözünün içine kamera görüntülerini soksan "yok yok taksici kesin hak etmiştir" diyecek. "Ya boş verin şimdi bu tezviratı, Fenerbahçe niye başarılı olamıyor?" deseniz "Türkiye laiktir laik kalacak" şeklinde mukabele edecek" otelin kameraları niye bantlanır?" diye sual etseniz "bir gün Tayyip gidecek ve sizlerden bunun hesabını soracağız" şeklinde saçma sapan histeri ataklarına şahit olacaksınız.

Asıl konuşmamız gereken şey, asıl konuşmamız gereken şeyleri konuşamıyor oluşumuzdur. Monolog olsun derseniz ne ala. Yok hayır diyalog olsun derseniz en temel gereksiniminiz bir muhataptır ve aklı başında muhatap bulmakta sanırım hepimiz zorlanıyoruz. E, annemiz de bizi bunlara tahammül edelim diye doğurmadı ya.

5 Mayıs 2025 Pazartesi
Sırrı Süreyya'nın cenazesinde İmamoğlu'nun helvası
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

4 Mayıs 2025 Pazar, saat 14:47'de Özgür Özel açıklamasını bitirdi ve Türkiye Siyaseti yeni bir mecraya kavuştu. Önceleri vurgulamıştık, Ekrem İmamoğlu'nun siyasi davasını kimse gütmeyecek, yeni politik gerçeklik Ekrem İmamoğlu'na ihtiyaç duymayacak diye. Önce Özgür Özel'e atılan yumruk, akabinde Özel'in basınına yaptığı açıklama, açıklamanın tonu, seviyeli mesajlar Cumhuriyet Halk Partisi'nin 2028 projeksiyonunda ne İmamoğlu'na ne de Mansur Yavaş'a yer olduğunu ortaya koydu. Ekrem İmamoğlu'nun siyaset yaparken kullandığı dilin, ortaya koyduğu imajın, hem karşısındaki siyasal blokta hem de kendi siyasal çizgisinde rahatsızlık oluşturan tutumlarının ve bu tutumların CHP'nin hakim dili olması durumunun terk edildiği tarihi bir andı Özgür Özel'in konuşması. Sürekli ben diyen İmamoğlu'nun nobranlığından uzak, Sırrı Süreyya Önder'in mirasını vurgulayan bir konuşma yaptı Özgür Özel. Mütevazı ve yapıcı şeyler söyledi. Ekrem İmamoğlu'nun sürekli sertleşen tonunun aksine Türkiye'de siyaset yapmanın fedakarlık gerektirdiğini vurgulayarak yumuşama mesajı verdi. Gem vuramadığı egosu sebebiyle devlet kurumlarını ve devlet yetkililerini sürekli tahkir eden Ekrem İmamoğlu'nun aksine, Özel potansiyel cumhurbaşkanı olduğu imajını pekiştirecek şekilde Cumhurbaşkanı'ndan aşağıya kadar devlet kurumlarını olumlayıcı şeyler söyledi. CHP Genel Başkanı, saldırının muhatabının kendisi değil Türkiye Siyaseti olduğunu söyleyerek İmamoğlu'nun "Ben" şovlarının rahatsız ediciliğinin farkında olduğunu ortaya koydu... bu ve bunun gibi şeyler. Ekrem İmamoğlu'nun Türkiye siyasetinde varoluşunu mümkün kılan her ne varsa Özgür Özel bunların dışında bir tutum ortaya koydu. Ayaklarını Türkiye toprağına basacağının mesajını verdi. Ve sanki birkaç gün önce milletvekilleri polisin üzerine araç sürmüş bir partinin genel başkanı değil de sorumlu siyasetin bir öznesiymiş gibi davrandı. Şimdi elbette farklı yorumlar yapılacak, Özgür Özel'in rol yaptığını, yaşananların planlı bir provokasyonu parçası olduğu söylenecektir. Doğrudur, olabilir, akla uzak değildir, hemen itiraz etmem bu yorumlara. Fakat piyes de olsa, yalan da olsa, adi kriminal bir olay, basit bir provokasyon da olsa yaşananlar, Özgür Özel'in bu tutumuna Türkiye'nin ihtiyaç duyduğunu vurgulamak isterim. Bu bakımdan her ne olursa olsun Özgür Özel'in dünkü tonunu desteklemek durumundayız.

Özgür Özel dün itibari ile Cumhuriyet Halk Partisi'nin genel başkanlık koltuğuna oturmuş, Ekrem İmamoğlu tarzı siyasetin dışına çıkmıştır. Bu yeni girilen yolu yürüyebilir mi Özgür Özel, gücü buna yeter mi? Bilmiyoruz. CHP yine kendi iç dinamikleri sebebiyle başka bir sertlik politikalarına yönelebilir. Ancak hiçbir zaman Ekrem İmamoğlu'na yeniden yönelmez. Bildiğimiz şey şudur, dün AKM'de sırrı Süreyya Önder'in cenazesi vardı fakat helva Ekrem İmamoğlu'nun politik kimliğinin ruhuna dağıtıldı. Belki İmamoğluyla arasındaki rekabet sebebiyle, belki yoksuzluk davasının savunulabilir bir tarafı olmadığının anlaşılması sebebiyle, belki de uluslararası güç dengelerinin farkına varmaları sebebiyledir. Kim bilir. Zannederim, Ekrem İmamoğlu dün Silivri'de uzun süredir geçirmediği kadar yalnız bir gece geçirdi, elinden kayıp giden Siyasal ajandasını ardından el salladı. Tam Zweig'lık bir manzara; hazin fakat ironik. Bu da böyle bir hikayeydi, geçti, gitti.

8 Mayıs 2025 Perşembe
Tutum değişikliğinin üç olası sebebi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Özgür Özel'in, Sırrı Süreyya Önder'in cenazesi akabinde uğradığı saldırı sonrası yaptığı açıklama içeriği ve tonu itibarıyla Türkiye siyasetinin ihtiyaç duyduğu bir açıklamadır" demiştik. Ancak bir de şerh koymuştuk ve eklemiştik: Acaba Özgür Özel bu tonu sürdürebilecek ve mevcut siyasal konjonktürde Cumhuriyet Halk Partisi'nin de zarar gördüğü sert politikasından geçebilecek miydi? Bu çekinceye ve tereddüde bizleri sevk eden en önemli amil, Özel'in genel başkanlık koltuğuna oturuşunun hemen akabinde sürdürdüğü normalleşme ve yumuşama çabalarının bizzat Cumhuriyet Halk Partisi çevreleri tarafından sabote edilmiş olmasıydı. Evet Özgür Özel'in ilk birkaç aylık siyaseti sonraki birkaç aylık siyasetinden oldukça farklıdır. Görülen o ki Özgür Özel, hadisenin sıcaklığıyla CHP Genel Başkanı Özgür Özel gibi davranabileceği bir ortam görmüş ve ona göre davranmış, ancak aradan geçen iki günde kendisinden beklenen reaksiyonları ortaya koymak durumunda olduğu gerçeğiyle yüzleşmiş. Şu anda karşı karşıya olduğumuz soru, Özgür Özel'in tonundaki bu değişikliğin parti içi dengeler sebebiyle mi olduğu, yoksa bir süredir hakkında tartışılan ve Ekrem İmamoğlu'nun siyasal vesayetinden kurtulup kurtulamadığıyla mı ilgili olduğu sorusudur. Her halükarda özellikle CHP çevrelerinde Ekrem İmamoğlu'nun artık bir siyasal aktör olarak sahada yer alamayacak olduğu yorumlarının yapılıyor olması bizlere birinci şıkkın daha güçlü bir ihtimal olduğu yorumunu yaptırıyor. Buna karşın özellikle Saraçhane'ye yakın medyada, Özel'e yapılan saldırının Sezgin Tanrıkulu'nun başlattığı tartışma üzerinden konuşulmasına yönelik bir talep olduğu da gözlerden kaçmıyor. İlk günden beri aynı yorumu yapıyoruz, Ekrem İmamoğlu'nun ve Kemal Kılıçdaroğlu'nun bir medya gücü olmasına rağmen Özgür Özel'in sınırlı şahsi ilişkileri haricinde herhangi bir siyasal gücü olmadığı bir ortamda genel başkanlık yapmak durumunda olduğunu görüyoruz. Dolayısıyla medyadan ve sosyal medyadan yükselen taleplerin büyük oranda Özgür Özel için değil, Özgür Özel'e rağmen ve bazen direktif şeklinde gelen yorumlar olduğu gerçeği, Özel'in bunlara ne oranda direnebileceği sorusunu da bizlere sorduruyor. Bütün bunların haricinde Özgür Özel kendisine yapılan saldırının mesajını almış ve saldırıyı adresi itibarıyla doğru yorumlamış ve buna göre bir konum belirlemek durumunda kalmış da olabilir. Bütün bu ihtimaller bir gerçeği değiştirmiyor. Özgür Özel ayağına ikinci kere gelen fırsatı teperse bu fırsat üçüncü bir kere gelmeyebilir. Bu durumda hem Özel hem CHP hem de Türkiye kaybeder.

12 Mayıs 2025 Pazartesi
PKK'ya bugünden bakınca
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Şükürler olsun Fenerbahçe Başakşehir'i yendi de Galatasaray'ın şampiyonluğu bir hafta daha ertelendi. Olası bir Başakşehir galibiyetinde tüm gündemimiz Galatasaray'ın şampiyonluğu olacaktı. Oysa Almanak yazarları, geçtiğimiz hafta sonunu yakın tarihimizin en önemli olaylarından birine şahitlik edilen bir zaman aralığı olarak zikredecekler. Buna karşın, toplumda, PKK'nın silah bırakma ve fesih sürecine yönelik, alelade sosyal hadiselere gösterilen ilginin ve reaksiyonun büyük oranda gösterilmediğini görüyoruz. Bu ilgisizliğin ve küçümsemeyin bir kısmının politik olduğuna şüphe yok. Bir Erdoğan-Bahçeli projesinin başarısıyla alakadar olmamak gibi bir tutumdan bahsetmek elbette mümkün. Bununla birlikte, toplumda PKK'nın fesih sürecine yönelik büyük bir heyecan oluşmamasının en önemli sebebi, toplumsal reaksiyonları belirleyen genç nesillerin zihninde PKK'nın çok da büyük yer etmiyor oluşu olduğu gerçeğini görmeliyiz. Türkiye'nin geçtiğimiz yıllarda terörle mücadelede ortaya koyduğu başarılı vizyon, PKK'yı yeni nesiller açısından hayati tehditler sıralamasında oldukça geriye itti. Bizim neslimizin ve bizden önceki nesillerin en büyük travmalarından olan PKK yeni nesiller açısından artık bizim için ifade ettiği şeyi ifade etmiyor. 1980'lerde ve 90'larda gündelik hayatımızın bir parçası olan PKK artık gündelik hayatımızın bir parçası olmanın oldukça dışında. Dolayısıyla genç nesiller PKK denildiğinde bizim hissettiğimiz ürperti nin bir benzerini hissetmiyor. Oysa 90'larda askere gitmek, memuriyette şarkı hizmeti yapmak, sakıncalı zamanlarda sakıncalı mekanlara gitmek herkesin korktuğu bir şeydi. Terörün belinin kırıldığı söyleminin hamasi bir söylem olmadığı, aksine hakikatin ta kendisi olduğu bir sağlamaya muhtaç değilse de eğer bir sağlam aranacaksa bu sağlama mevcut toplumsal heyecansızlıktan yola çıkılarak yapılabilir.

Öte yandan PKK'nın Türkiye toplumunda yitirdiği anlam aynı zamanda PKK'nın beslendiği sosyolojide de anlamını yitirdi. Bir zamanlar dişisini etkilemek için gerillacılık oynayan gençlerin yerini TikTok videosu çeken gençler aldı. Bir zamanlar tırşikçilikle suçlanma gerekçesi olan her ne varsa artık hayatın olağan bir parçası. Böyle bir ortamda PKK'nın kendisini gelecek nesillere taşıması da oldukça zor. Dolayısıyla eşyanın tabiatı bu sürecin sonlanmasını dayatıyor ve kara nihayet göründü. Tarih nehri bir başka virajı dönüyor ve manzara değişiyor. böyle bir ortamda Türkiye toplumu, hadiseleri geçmiş tecrübelerden ve gelecek perspektifinden yola çıkarak değil gündelik şartlarla değerlendirme eğilimi ortaya koyuyor. İşte yaşadığımız pek çok sorunun sebebi de bu.

15 Mayıs 2025 Perşembe
Pragmatik kuru fasulye nimetinin zekâsı üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Esas sorununun ideolojisinde, siyasi görüşünde, tahsilinde, görgüsünde değil, düpedüz zekâ seviyesinde olduğunu beyan ettiğim bir kimsenin "Şimdi bu PKK'nın silah bırakması ne ifade edebilir ki?" şeklinde saçma sapan sorular sormasını elbette hayretle karşılamam. Arz ettiğim gibi bu bir zekâ meselesidir ve zekâvetine itimat edemediğim hiç kimsenin saçmalama ihtimalini göz ardı etmem. Muhtemelen böylelerinin ilk mektepte, kesirli sayıları öğrenirken "Öğretmenin, biz bakkala girip 7/2 litre süt mü isteyeceğiz? Bu öğrendiklerimiz gündelik hayatta ne işe yarayacak?" demişlikleri de vardır. Gregor Mendel'in bezelye deneyine "ama ben bezelye sevmiyorum ki" diyerek burun bükebilme şansı olduğuna imkân ihtimal veriyordur muhtemelen bu arkadaşlar. Yani, hakikaten belediye evinin önündeki kaldırımı yapar da ne diye karşı kaldırımı da yapar? O kaldırımı o kullanmamaktadır ki, karşı apartmandakiler kullanmaktadır. Ne gereği vardır? O inşaatın tozuna, gürültüsüne katlanmak ve o kaldırım taşlarının parasına iştirak etmek zorunda mıdır?

Sizinkileri gören, zanneder ki, insanlık âleminin Roma'sıdır, bütün yollar ona çıkmalıdır ve ona çıkmayan hiçbir yol yol alarak değerlendirilmemelidir. Sahi, bu noktada karşı karşıya kaldığımız en önemli soruyu niye ıskalıyoruz? Bunlar bizim ne işimize yarıyor ki, lüzumlu ve lüzumsuz serdettikleri fikirleriyle başımızı ağrıtıp duruyoruz? Madem bu kadar pragmatiğiz; içimizde Konya'nın ve Kayseri'nin namlı nişanlı tüccarları var. Hadi ben anlamam da ticaretten, bari onlar bu soruya bir cevap verip "küspeyi bile kiloyla satınca bir getirisi var. Peki bunların bize ne getirisi var?" diye sorup mukni bir cevap bulabiliyorlar mı? Elbette bulamıyorlar. Bulamazlar zira tüccar zeki adamdır; kendisini, o seviyeyi anlayabilecek kadar indirgeyemez. Sanırım kabahat yine bizde. "Madem biz ve bu memleket senin o kadar da umurunda değiliz sevgili kuru fasulye, senden ve varlık sancılarından bize ne?" deyip arkamıza dönmüyoruz ya, akabinde bunlarla muhatap olmaktan doğan bütün sevimsizlikleri hak ediyoruz. Hak edenlerden olmamak için yekten söyleyeyim: Çok da umurumda ne düşündüğünüz, ne söylediğiniz. Sizler var olacaksınız diye bu devlet, bu millet bu mezelleti daha fazla kaldıramaz. Bir kenardaki varlığınıza da en fazla tahammül ederiz. Bu kadar

19 Mayıs 2025 Pazartesi
Ertan Yıldız'ın itirafları üzerinden iki gün geçince
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Aradan iki gün geçti, içerik kamuoyunda bolca tartışıldı bu sebeple Ertan Yıldız'ın itiraflarının içeriğinden ziyade süreci anlamlandıran iki özelliğinden bahsedeceğim. Evvela Ekrem İmamoğlu davasında örgüt üyesi ve yöneticisi olmakla itham edilenlerin hangi sebeple tutuklu yargılandıklarının anlam kazandığı bir hadise oldu Yıldızı'n itiraf süreci. İtirafçı olmak isteyenlerin üzerinde baskı kurmalarından, tehdit ile sürece mani olmalarından, delillerin karartılmasından ve bunun gibi nice şeyden endişe ediyorsanız eğer maznun tutuklu yargılanır. Kamuoyunda kurulan yapının Ekrem İmamoğlundan sonra en üstteki yöneticilerinden birisi olarak tanınan Ertan Yıldız'ın itirafçı olması, başkalarının itirafçı olması ve benzemiyor. Bununla birlikte Ertan Yıldız'ın itiraflarının içeriğine baktığımda doğrusu itiraf edenmiş gibi davrandığına yönelik bir his oluştu bende. Gelgelelim böyle olsa dahi, Ertan Yıldız ve ailesine yönelik tehditlerden ve söz konusu kimselerin güvenliğine yönelik tedbirlerden bahsedecek duruma geldiysek eğer mesele Hasan İmamoğlu'nun bedduasından dahi ötede bir yerdedir demektir. Ki Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın üç gün evvel yaptığı konuşmada aşağı yukarı bunu söylüyor. Millet içindeki cemaat vurgusuna kulak kabartmakktan konuşmanın genelini analiz edemedi. Erdoğan ABC Partisi demeden belediyelerden bahsetti bu esnada İmamoğlu yapılanmasının boyutlarının ne kadar geniş olduğunu anlattı. Dolayısıyla herkesin korkması gereken karanlık bir yapı olduğunu görüyoruz karşımızda. Ekrem İmamoğlu neden tutuklu yargılanıyor sorusuna da bir cevap gelmiş oluyor. Bu işin Tutuksuzu olmazmış; görünen öyle söylüyor.

Gelinim Ertan Yıldız'ın itirafları sonrası artık daha açık tartışacağımız ikinci meseleye. İmamoğlu'nun otel görüntüleri ile birlikte tartışmaya başladığımız bir mesele bu esasen. Hele şu yıllardır dillerine pelesenk ettikleri Beşli Çete var ya. Pek çok argümanları gibi bu beşli çetenin de yıldız gibi kayıp gittiğine şahit olduk. İsrafı bitirdik hizmeti getirdik, 128 milyar $ nerede, hırsızlar, beşli çete... her ne varsa yıllardır dillerine pelesenk ettikleri, tam ortasında buldular kendilerini. Bu müteahhitler meselesi ile alakalı söylenecek birtakım şeyler var ama yerim dar. Fakat şu kaderini söyleyeyim çok değil birkaç güne kadar benim söylememe gerek kalmadan zaten herkesin malumu olacak. Önümüzdeki günlerde bu müteahhitler mevzusunu daha çok konuşacağız; bunu söyleyerek bitireyim, gerisini arif olan anlasın.

22 Mayıs 2025 Perşembe
Cemaat meselesi Süleymancılarla mı sınırlı?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ahtapot çıkışı sonrası tartışmaların odağı haline gelen Süleymancılar, getto tipi yapılanmaları sebebiyle toplumun geniş kesimlerince tanınmayan bir yapı. İdari yapısının cemaat çevreleri dışında herhangi bir tanınırlığı yok. FETÖ ile Süleymancılar arasındaki en temel farklardan birisi cemaatin bu özelliği. Buna karşın bu yaygın olmasına rağmen gizemli cemaatin FETÖ ile çok benzeşen yanları da var. Bünyesine dahil olanların özel hayatına ve ekonomik düzenlerine müdahale eden bir yapı olması hasebiyle cemaat hiyerarşik yapısına dahil olanların hayatlarını kesif bir kontrol altında tutuyor. Hal böyle olunca bürokrasinin çeşitli kurumlarında görev yapan bağlılarının hiyerarşik yapıdan gelen talimatları yerine getirdiklerine yönelik bir kuşkunun ortaya çıkması oldukça tabii. Gelgelelim Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın altını çizdiği tehlike yabancı istihbarat servislerinin de olaya dahil olduğu bir örgütlenme şemasına tekabül ediyor. Dolayısıyla Süleymancıların olağan zanlılar arasında farz edildiği "cemaat" söylemi Süleymancıların dışında zanlıları da hatıra getiriyor. 1960'larda Amerikancı politikaların Türkiye'deki en önemli propaganda unsuru haline gelmiş cemaat yapılarının var olduğunu hemen hepimiz biliyoruz. FETÖ'nün yetişti zemin tam olarak bu zemin. Bu öyle mümbit bir tarladır ki, merkez sağdan demokratik sola kadar siyasal skalamızın tek çok kesiminde siyasal temsil kabiliyeti bulmuştur. Dolayısıyla bazı cemaatleri zikrettikçe aklımıza Süleyman Demirel'in geliyor olması, bu kimselerin siyasal bağlılığını Süleyman Demirel ile sınırlı olduğu anlamına gelmez. Asıl bağlılık, NATO politikalarınadır. Şimdi derenin altından çok sular aktı, Süleyman Demirel vefat etti, Doğru Yol Partisi tarihe karıştı, demokrat parti ne olduğu anlaşılmaz bir yapıya dönüştü ve asıl bağlılığı NATO'ya ulan dini yapılar ilginç şekilde soluğu CHP çatısı altında aldılar. Bunda anlaşılmayacak bir şey yok; konfor alanları yılların alışkanlığı nereyi işaret ediyorsa orası. Gelgelelim bu bir siyasi tercih olmanın ötesinde, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın işaret ettiği şekilde, ucu istihbarat servislerine uzanacak bir iltisak ise eğer, devletin bu yapıların bir kısmını güvenlik tehdidi olarak algılamasından ve üzerlerine gitmesinden daha doğal bir şey olamaz. Bu noktada iki aşırı tutum karşımıza çıkıyor. Bunlardan birincisi cemaatlere mutlak karşı ve ortadan kaldırılması gereken kurumlar olarak gören negatif tutum. Ki böyle bir ihtimalin hiçbir mantıki, ahlaki, faydalı tarafı olamaz. Suiistimal edilen her kurumumuzu kökten kapatmaya kalksak mağarada yaşıyor, taş kırığı yiyor olurduk. İkinci yaklaşım ise, cemaatlerin birer sivil toplum kuruluşu olduğu, devletin kuruluşlar üzerinde herhangi bir erkinin olmaması gerektiği, halihazırdaki tartışmaların Erdoğan'ın şahsi meselesi olduğu şeklindeki aşırı yorum. Bu da saçmalıktan başka bir şey değil. Bu yapıların nasıl yapılar olduğunu az çok bilen herkes, devletin bu kurumları mantıklı bir kontrol mekanizması altında tutması zorunluluğunu görür. Devletin çeşitli kademelerinde bağlıları bulunan bu gibi hareketlerin devlet tarafından herhangi bir şekilde kontrol edilmiyor, belli sınırlar altında tutulmuyor oluşu kabul edilir şey değildir. Umarım bundan sonraki süreç mutedil, aklı başında tercihlerle sürdürülür; Süleymancılar başta olmak üzere kiminin kökü kiminin dalları dışarıda olan cemaatler bir şekilde rehabilite edilir. Önümüzde başka seçim şansımız varmış gibi görünmüyor

26 Mayıs 2025 Pazartesi
Orta Doğu ve Vizyon 2030
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Amerikan başkanı Trump'ın Orta Doğu ziyareti bundan sonraki sürecin ne şekilde ilerleyeceği hakkında pek çok işaret sundu. İsrail'in, Amerika açısından ne ifade ettiğini izah etmek fuzuli uğraş. İsrail, yalnızca Orta Doğu politikaları konusunda özdeş bir ortak değil, aynı zamanda Amerikan sistemi açısından da temel rol oynayan bir aktör. Mevzubahis programında Kevin McDonald'ın "Eleştiri Kültürü" kitabından bahisle, siyonist sermayenin Amerika Birleşik Devletleri'nin temel kurumlarını nasıl ele geçirdiğini ve sistemi kendi çıkarlarına göre dizayn ettiğini bir miktar anlatmaya gayret etmiştim. Bu bakımdan Amerika ile İsrail'in Başkanlar düzeyinde yaşanan Trump-Netenyahu gerilimine kurban edilemeyecek kadar köklü bir anlamı olduğunu görmek gerekmektedir. Buna mukabil Orta Doğu'da yaşanan son gelişmeler Amerika'nın Orta Doğu politikalarında yaşanan köklü dönüşümü gözler önüne sermekte. Gelişmeler, Suudi Arabistan'ın, bundan sonraki süreçte Amerika'nın Orta Doğu'daki öncelikli partneri olacağına işaret ediyor. Uzun yıllardır Orta Doğu'daki yegâne vazgeçilmez müttefiki olarak İsrail'i konumlandıran Amerika, bu tercihin faturasını sadece bölgedeki imajıyla ödemekle kalmadı, tüm dünyada Vietnam sonrası benzer bir imaj kaybına uğradı. Körfez Savaşı'nın sebep olduğu negatif algıdan daha olumsuz bir algı, Amerika'nın İsrail'e yönelik sağladığı şartsız destek neticesinde Arap toplumlarının kollektif hafızasında yaygınlaştı. Bu algı, Amerika'nın ticaretinden, II. Dünya Savaşı sonrası küresel çapta tesis ettiği hegemonyasına kadar pek çok çıkarına zarar verdi. Trump'ın bundan sonrası için Amerika'ya çizdiği rota, bu tarz masraflı ve hiçbir getirisi olmayan yüklerin taşınmayacağı bir istikamete doğru. Bu sebeple, Suudi Arabistan merkezli bir ortaklıkla Arap dünyasına ve Orta Doğu 'ya yönelmek, İsrail'in çıkarları doğrultusunda Arap sokağıyla sıkıntı yaşamaktan daha cazip gözüküyor.

Bu manzara, Veliaht Prens Muhammed bin Selman'ın "Vizyon 2030" adını verdiği dönüşümün neye tekabül ettiğini anlamamızı sağlıyor. Mekke ve Medine haricindeki Suudi Arabistan topraklarının seküler bir düzende idare edilmesi ve bölgenin cazibe merkezi haline getirilmesi projesi o manzara içinde anlamlı görünüyor. İsrail'e atfedilen ve anlamsızlığı herkesçe malum olan "Bölge'deki yegane modern ve demokratik devlet" imajının da Suudi Arabistan'daki bu dönüşümle boşa çıkması amaçlanıyor. Trump-Netenyahu sonrasında da bu projeksiyon varlığını sürdürebilmesinin en önemli garantisi Suudi Arabistan ile Amerika Birleşik Devletleri arasındaki asimetrik ekonomik ilişki olacak. İsrail, kara delik misali sürekli Amerikan ekonomisinden alırken Suudi Arabistan Amerikan ekonomisine güçlü katkılar sağlamaya devam edecek ve bu diplomatik rüşvet bu ilişkinin aynı şekilde sürmesini mümkün kılacak. Görünen bu.

29 Mayıs 2025 Perşembe
Terörsüz Türkiye sürecinde psikolojik eşik neresi?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Toplumun aşağı yukarı üçte ikilik kesimi PKK'nın silah bırakması ve fesih sürecini olumlu karşılarken, üçte bire yakın bir kesim süreç hakkında olumsuz görüş bildiriyor. Genar Türkiye raporu mayıs ayı saha araştırması verileri çeşitli sosyolojik çevrelerden ve siyasi görüşlerden gelen hatırı sayılır bir kesiminin sürece şüpheci yaklaşıyor oluşu bize psikolojik eşiğin henüz aşılmadığını gösteriyor. Konu ile ilgilenmeyenler ve şüpheci yaklaşanlar bir yana negatif yarış bildirenlerin önemli bir kısmının PKK terörünün gerçekten muhatabı olmamış kitleye mensup oluşu ilginç. Özellikle bölge halkında süreçle ilgili olumlu bir bekleyiş ve talep gözlemleniyor. PKK terörünün direkt muhatabı olmuş olan insanlar sürecin sağlıklı ilerlemesini talep ediyor. Zira terörsüz Türkiye süreci bölgeye huzur getirmesinin yanında ekonomik olarak da refahı artırıcı bir faktör olacak. Bölgenin maden yatakları hâlâ bakir, boşaltılan köylerin yerine yeni yerleşimler ikame edilebilmiş değil ve bu bölgede yapılabilecek hayvancılık faaliyetlerinin yapılamadığı bir ortamı neticelendiriyor. Özellikle küçükbaş hayvancılık ve kümes hayvancılığı konusunda geri dönüşlerin sağlanması sonrası sunulacak teşvikler bölgede yeni bir canlanmaya vesile olacak. Buna karşın, sürecin başarısızlığa uğramasının Türkiye'nin herhangi bir köşesinde yaşayan hiç kimseye yahut indirekt katkısı olmayacak. Hal böyleyken, süreçle ilgili psikolojik eşiğin henüz aşılmamış olması sürece pozitif yaklaşmayan bir kısmı şüpheci bir kısmı ise politik karşıt bir kitleye süreç hakkında olumsuz yaklaşım olanağı sunuyor. Bu noktada asıl tartışmamız gereken şey sürecin psikolojik eşiğin neresi olduğudur ve bu eşiğe olan mesafemizdir. Öyle gözüküyor ki terörün zararlarını gündelik hayatından çıkarmış Türkiye toplumu terörsüz Türkiye'nin faydalarını hissetmeye başladıkça bu eşik aşılacak. Bu eşiğe zannedilenden daha yakın oluşumuz beni ve ben gibi olumlu düşünenleri ümitlendiren en önemli faktör. Bölgede sağlanacak yeni istihdam olanakları, tesis edilecek üretim merkezleri özellikle Irak'ın kuzeyi ile ticarette çok önemli imkanlar sağlayacak. Bölge zenginleştikçe Türkiye huzur bulacak. Ben bu kadarını görebiliyorum.

2 Haziran 2025 Pazartesi
30 Haziran'dan sonra ne değişecek?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

1 Temmuz 1921'de Çin Komünist partisi kuruldu. Monolitik her yapı gibi hantal ve dönüşmesi mümkün olmayan bir yapı olarak tarihe geçti. Ancak dünya değişti ve Çin komünist Partisi de değişen dünyaya ayak uydurmak durumunda olduğunu anladı. İyi yaptı-kötü yaptı, devrim ideallerinden saptı-devrimi başka bir boyuta taşıdı... bunlar tartışılan noktalar. Rey beyan etmenin alemi yok; mühim olan dünyanın en değişemez yapılarından birisi kabul edilen Çin komünist partisinin kendisini dönüştürebilme kabiliyetini göstermiş olması. 1 Temmuz 2025, kendini dönüştürebilmek kabiliyeti olmayan bir partinin tarihindeki en önemli dönüm noktalarından biri olacak. 30 Haziran'da görülecek son duruşma Cumhuriyet Halk Partisi kurultay yakında verilecek karar ile neticelenecek. Bu sebeple son günlerde Ekrem İmamoğlu tarafından finanse edilen çevrelerde kesif bir panik havası var. Bu panik havası, eski Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu'na ağır hakaretlerin edildiği bir ortamın hazırlayıcısı oldu. Çok değil, iki yıl önce ülkeyi kendisine emanet etmek için canhıraş mücadeleler verdikleri Kılıçdaroğlu'na iki koyun emanet edilemeyeceğini iddia edenler, 13 yıl Genel başkanlık yapan Kemal Bey'i partiden ihraç etmekten bahsediyor. Kimileri partinin kapısına kendini zincirlemekten dem vuruyor kimileri Kılıçdaroğlu'nun yüzüne tükürmekten. Sosyal medyada bir zamanlar Kılıçdaroğlu'na yönelik Övgü dolu ifadeleri ile şu andaki söylemlerini mukayese eden paylaşımlara denk gelmişsinizdir. En temel motivasyonun şahsi çıkarları olduğunu söylemeye gerek yok. Parti içindeki click savaşları, onun grubunu tasfiye eden bunun grubu, hiçbir ideolojik-fikri farklılık iddiasında olamayanların amansız mücadelesi....

Peki bu iş neden böyle oluyor? Motivasyonları çıkar bunu anlıyoruz, fakat Cumhuriyet Halk Partisideki her siyasal süreç nasıl oluyor da düşmanlıkların en merhametsiz şeklinin ortaya çıkmasıyla sonuçlanıyor? Sebebi bence açık: CHP bir türlü kendini dönüştürebilen bir parti olamıyor. Hala dünyaya ve çevresine değil kendi içine ve parti içi güç dengelerini fokuslanıyor. Dünyadan bîhaber oluşu bu sebeple. Bu yüzden Rifkin'in Zoom ile toplantıya katılmasını teknoloji hamlesi zannediyor genel başkanı, bu sebeple Esad kaçarken Şam'da Esad ile görüşmeyi öneriyor bir sonraki genel başkan. Tek parti döneminden beri kendini dönüştürememenin bir neticesi. Hala Türkiye'yi ve dünyayı kendi parti içi dengelerinden ibaret zannediyor Cumhuriyet Halk Partisi çevreleri. Bu sebeple kavgaları çok acımasız, sert oluyor. Rakiplerinin kim olduğunu; onurunu, gururunu, haysiyetini zerre kadar önemsemiyorlar. Dünyayı kurtarıyorlar kendi küçük çıkar kavgalarında galip gelince. 30 Haziran'da mahkemenin nasıl bir karar vereceği aşağı yukarı belli. Fakat ne karar verirse versin bu kültürden gelen bir kimse CHP'yi yönetmeye devam edecek. Sizin anlayacağınız değişen bir şey olmayacak. CHP yine fasit dairesinde siyaset yapan bir parti olarak devam edecek.

5 Haziran 2025 Perşembe
İşte bu sebeple CHP gündemimiz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

CHP-Fenerbahçe analojisi kuranların haklı oldukları bir nokta var. Her ikisi de köklü ve büyük yapılar olmaları itibarıyla toplumun önemli kesimlerini etkisi altına alabilen yapılar. Ancak asıl büyük benzerlik bence şurada yatıyor: Şampiyon olamamasına rağmen Fenerbahçe, şampiyon Galatasaray'dan daha fazla konuşuluyor, gündem oluyor. CHP de hakeza böyle. İktidar olamıyor, sürekli mazinin hikayelerini anlatıyor, belediyelerde iktidar olduğu şehirlerde son derece başarısız bir yönetim ortaya koyuyor; buna rağmen Türkiye, Ak Parti'nin ve Ak Parti'nin hizmet siyaseti dediği şeyin değil CHP'nin iç çekişmelerinin konu olduğu bir gündemi tartışıp duruyor. Elbette bir miktar vatandaşın talepleri ile de alakalı bir şeydir bu. Dikkat ederseniz gündüz kuşağındaki sansasyonel programlar reyting rekorları kırıyor. Geçenlerde hiç adetim olmadığı halde İngiltere'de yayınlanan MasterChef programının bir bölümünü izledim, "Ne kadar sahici insanlar, program ne kadar gerilimden uzak" dedim. Programdan kimin gideceğini yekten söyleyiverdi adam en ufak gerilim yapmadan. Yarışmacılar yapmacık hareketlerden uzaktı, birbirlerine karşı son derece saygılı ve sevecendi. Bir an için durdum düşündüm, kırmızı başlıklı kız masalı tadındaki bu program Türkiye'de kesinlikle tutmaz dedim. Evet, CHP gündemine olan teveccühün en önemli sebebi aksiyon-macera-polisiye düşkünü oluşumuz olsa gerek.

Birkaç gündür 30 Haziran'da açıklanacak karar sonrası CHP'de neler olacağını tartışıyoruz yüksek sesle. Kemal Kılıçdaroğlu'nun uğradığı hakaretleri, harim-i ismet söylemini (gerçi ne Kemal bey ne de Nevşin Mengü harim-i ismet demeyi başaramadılar. Harem-i ismet dediler. Yahu Harem-i İsmet diye Pembe Köşk'e derler), son olarak da Özgür Özel'in Kemal Bey'e yönelik kayyum olacak ithamını konuştuk. Eren Erdem çok acı şeyler söylüyor. Yazmaya elim söylemeye dilim varmaz ama "600 trol Kemal Bey'in ve bizim annelerimize tecavüz çağrısı yapıyor" dedi Erdem. Allah aşkına bugünden ilgi çekmeyecekti de deprem bölgesinde inşa edilen 250.000 konut mu dikkat çekecekti? Oluşan toz bulutunun ardından Özgür Özel konforlu şekilde bağırıyor "depremzedelere verilen sözler tutulmadı" diye. Yahu Dallas izlemekten fırsat bulup haberlere bakamadınız ki, ne olmuş ne bitmiş malumunuz değil. Sonrasında Murat Kurum müstehzi bir cevap verince aynı etki oluşmuyor elbette. Zira bu memlekette Ferhan Şensoy'un bütün komedi filmlerini bir araya getirseniz, bir Recep İvedik kadar etmiyor gişe hasılatı. Komedi olacaksa da ayı gibi olacak, zekaya prim tanımamak gibi kötü bir huyumuz var. Her halükârda gerilim, zeka mahsulü komediden çok satar.

Ey İzmirli işçiler, ey hainler, ey AKP yandaşları, ey Yılmaz Özdil'den anlamayanlar, Ostrogotlar-Vizigotlar, şunlar ve bunlar... Sürekli pejoratif bir tonla hitap edilen bizler, evlere şenlik tarih bilgisi ile yapılan tarih yorumları. E tarih de satar. Direklerarası'ndan kalma eğlenceler, koca karıların hamamda nasıl bayıldığını gösteren ayılar, pamuk şeker-kağıt helva... E nostalji de satar. Farkında mısınız bilmem, gün sonunda hep aynı yere çıkıyoruz. Rasyonel zeminden ne kadar uzaklaşırsa CHP o kadar başarılı olacağını öngören bir akıl, sonu gelmez mugalatalar, bitmek bilmez kavgalar, Müge Anlı'dan-Esra Erol'dan sonra yayınlanan akşam haberleri ve haberlerin ana maddesi CHP. Hal-i pürmelalimiz budur.

6 Haziran 2025 Cuma
Peki şimdiye kadar niye dağıtmadın?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Akın, sert kayaya çarptın oğlum. Aklınızı başınıza takının. O haysiyetsizliği bir daha görmeyeceğim" diye başlayan tirat "kafamın tasını attırmayın gelir dağıtırım" ile son buldu. Özgür Özel'in bu haykırışlarına "Özgür başkan" sloganları eşlik etti. Akşam programlarında Eren Erdem'in videoları yorumlanırken Özgür Özel, muhtemelen "bakın nasıl da genel başkanlık yapıyorum" dedirtmenin ilginç bir yolunu bulmuş. Mesaj İstanbul Cumhuriyet Başsavcısı Akın Gürlek'e deği, parti teşkilatlarına. Haziranın sonu yaklaştıkça Özgür özelliği ilginç bir haleti-i ruhiye çıktı ortaya. Genel başkan olduğunu ispat etmek ister gibi davranıyor. Biz demekten vazgeçmiş güçlü bir tonla ben diyor. Fakat açıkta kalan, cevabını bulamayan bir soru var bu noktada: "Sayın Özel, dağıtabiliyordun, dağıtarak bir çözüm üretebiliyordun, çıkmamak üzere insanları meydana toplayabiliyordun; peki niye asıl yapman gereken yerde yapmadın?" dese CHP teşkilatlarından güçlü bir ses, ne diyebilecek Sayın Özel? Kırmızı kart dedi millet unuttu; her akşam saat sekizde tencere-tava çalmaktan CHP'liler yoruldu, tencere tava çalan yok, imza stantları kurulmuyor, zira herkes aynı soruyu soruyor: Parayı onlar götürdüyse biz niye kendimizi paralayalım? "Allah aşkına Özgür Özel, parti içi iktidarın konusunda da, Türkiye'nin gündemini belirleme konusunda da oldukça zayıfsın. Bunun farkında değil misin?" dese birisi Sayın Özel'in cevabı var mı? Elbette yok.

Acı gerçek karşımızda dipdiri duruyor, kurultayda yaşananlar ve CHP belediyelerindeki yolsuzluklar konusunda CHP teşkilatları da ikna olmuş durumda. Bu sebeple Barış Yarkadaş'ın haftalardır dillendirdiği iddialarla ilgili tek ciddi açıklama gelmiyor CHP çevrelerinden. Bu yüzden İmamoğlu soruşturmasının içeriği hakkında delile dayanan bir açıklama yapamıyor İmamoğlu taraftarı hiç kimse. Bu yüzden işi basit bir agresiflik gösterisi ile gargaraya getirmeye çalışıyor Sayın Özgür Özel. Çünkü hepimiz biliyoruz ki, 30 Haziran'dan sonra Özgür Özel yüz kızartıcı bir şekilde Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanlığı koltuğundan ayrılma tehlikesiyle karşı karşıya. Yaşanan bütün olaylar gün sonunda kendisinin genel başkanlık yolculuğuna hizmet eden bir sarmala işaret ediyor. Hadisenin basit bir yolsuzluk davası olmadığını, zülf-ü yare dokunacağını anlamamış olamaz elbette aklı başında olan hiç kimse. Cumhurbaşkanı Erdoğan ahtapot dedi, ahtapotun kolları dedi. İtirafçılar peşi sıra ahtapotun kolları ile ilgili ifşaatta bulunuyor. Bu kolların bağlı olduğu gövdeye meselenin gelip de dayanacağını hepimiz biliyoruz. Biz de biliyoruz, CHP'liler de biliyor. Kanuna-kurala uygun bir soruşturma neticesinde neler olacağını herkes biliyor. Böyle bir ortamda tek umudu eğer gelip ortalığı dağıtmaksa CHP Genel Başkanı'nın, ben CHP'li olsam sorardım "madem dağıtabiliyordun, daha önce niye dağıtmadın?" diye.

9 Haziran 2025 Pazartesi
Tengricilik ve Postmodern Teosofi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Gençler arasında yayılan Tengricilik/Göktengricilik inancı sizlerin de dikkatini çekmiştir. Bir inançtan, inanıştan ziyade politik bir duruş ifade ettiğine şüphe yok bu hareketin. Ve esasen İnanç'tan değil inançsızlıktan neşet ediyor bu yeni heves. Zira malumdur ki bütün inançlarda ve inanışlarda, tanrı sizi yaratandır siz kendi tanrıınızı yaratmazsınız. En dar anınızda kendisinden istimdad edemeyeceğiniz, neş'e ile zatına şükretmeyeceğiniz, halinizi ve hayatınızı tanzim etmeyen bir zatı mabud kabul ettiğinizi iddia etmek sizi gerçekten inanır kılmaz. İnsan zihninde şekillendirilmiş, mitolojik heveslerle oluşturulmuş bu tarz akımlar 130 yıl önce Batı'da yayılan teosofik akımlar ile aynı kaynaktan zuhur ediyor. Egosu ve rasyonel olana hevesi sebebiyle aşkın bir güç tarafından tanımlanmayı ve hayatının tanzim edilmesini kabul edemeyen, kendi aşkın gücünü tanımlamayı ve onu kendince tanzim etmeyi tercih ediyor. Rast gelmediğimiz, görmediğimiz bir şey değil. Metafizik olana duyulan ihtiyaç, kendi rasyonel zihin yapısına uygun ve seküler yaşam tarzını rahatsız etmeyecek bir metafizik örgüyü yaratmak bu insan tipine imkansız görünmüyor. Aksine, bu yaratıma bir gereklilik gözüyle bakılıyor. Öte yandan siyasi pozisyonunu anlamlandıracak bir maneviyatın varlığı, bireysel ihtiyacın ötesinde politik bir eylemi işaret ediyor. Dinin geri çekildiği pek çok kollektif sahada, oluşan boşluk o kollektifin ruhuna uygun bir maneviyatla doldurulmaktadır. En seküler ideolojilerde dahi, kendi dünya görüşlerine uygun bir metafizik yaklaşımın geliştiğini görmek mümkündür. Bu yaklaşımdan bir manevi itminan çıkmaz. Çıkması mümkün yegâne netice daha keskinleşmiş bir politik duruş, hipnotize edilmiş bağlılar olacaktır. Zikrettiğimiz gibi, bilmediğimiz, tecrübe etmediğimiz bir durum değil bu. Yüz yıl önce Batı'da yayılan teosofik akımlardan iki farkı var günümüzdeki bu yaklaşımların: evvela, politik bir duruş olması sebebiyle dar bir çevreye mahsus, elitler ve seçkinler hareketi olmanın ötesinde misyoner karakterli bir hareketle karşı karşıyayız. İkincisi ise, yüz yıl evvel, bir bilen ve anlatana ihtiyaç duyan, medyumlar, ispiritizmacılar vasıtasıyla hareketlerini yönlendiren bir grup söz konusuyken; her gencin akıldanesi olduğu günümüzde desentralize, akımlarla karşı karşıyayız. Birkaç gençten oluşan bir grup kendi teosofik inancını tanzim edebiliyor. Bir süre öncesine kadar karşılaştığımız satanist gruplardan bu anlamıyla hiçbir farkı yok tengricilerin. Hasıl-ı kelam, kafa karıştırıcı ve endişe verici; bununla birlikte hiçbir şekilde dini ve manevi olmayan politik bir duruştur karşımızdaki. Bu moda ne kadar sürecek göreceğiz.

12 Haziran 2025 Perşembe
Trump ve mask daha yeni başladı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Elon Musk dün bir tivit atarak "Başkan Trump ile ilgili yapmış olduğum açıklamalar haddini aştı" dedi. İkili arasında, özellikle seçim döneminde yoğunlaşan yakın ilişkinin bu kadar sert bir dönemece girmesi kimse tarafından beklenmiyordu. Çıkarlarının çatıştığı ve Musk'ın, Trump politikalarından negatif etkileneceğini öngörenler haklı çıktı, ancak söylemlerin bu kadar sertleşmesi kimse tarafından öngörülmemişti. Musk, bir süredir Tesla satışlarının düşmesi nedeniyle ekonomik baskı altında. Trump'ın, Musk'a destek vermek amacıyla Beyaz Saray'ın önüne Tesla çektirmesi ve şahsen bir tane satın alması, Tesla satışlarını artırmaya yetmedi. Aksine Trump'ın endüstriyel istihdam yaratmak için yüksek gümrük vergilerine yönelmesi, bu sebeple ABD ve Avrupa arasındaki ticareti darboğaza sokması Musk'ı sıkıntıya soktu. Buna ilaveten Trump'ın geçtiğimiz ay Starlink projesini faydalı bir proje olarak tarif ederken Tesla hakkında daha önemsiz bir proje vurgusu yapması Elon Musk'ı zora sokan bir diğer durum oldu.

Bunlar hadise ile alakalı yapılabilecek sathi izahlar. Buna mukabil Los Angeles'ta yaşanan sokak gösterileri ve Trump'ın sert tutumu Amerika içinde uzun süredir yaşanan bir gerilimi ortaya koyuyor. Amerikan toplumunda yükselen nativist talepler siyasal arenada Trump ile temsil edilirken, küresel ölçekte kurgulanmış talepler, mevcut siyasal atmosferde makes bulamıyor. Orta Doğu seyahatinden büyük kazançla dönen ve Çin'le ithalat vergisi meselesini hal yoluna koyan Trump, muzaffer komutan edasıyla mevcut politikasını sürdürmeye devam edeceğinin sinyallerini veriyor. Her ne kadar Musk geri adım atmış görünse de, önümüzdeki süreç Amerika içinde farklı çıkar taleplerinin daha büyük gerginlikleri gebe olduğunu bizlere gösteriyor. Trump'ın artan gücü böyle bir çatışma ortamını zorunlu kılıyor.

16 Haziran 2025 Pazartesi
İran-İsrail çatışması büyür mü?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B .

Son dönemde Amerika içinde yaşanan çeşitli krizlerin, Trump yönetimini baskılamak maksadıyla Siyonistler tarafından çıkarıldığını öne süren tez geçtiğimiz birkaç günde daha anlamlı hale geldi. İsrail bir şekilde Amerika'yı çatışmaya dahil etmeye çalışıyor. Amerika tarafından planlanmamış böyle bir savaşın askeri ve ekonomik yükünü büyük oranda Amerika'ya yüklemek istiyor tel aviv. Oysa mevcut durum dört yönüyle Trump politikalarının işine gelmiyor: çatışmanın başka bir seyir kazanması sonrası petrol piyasalarında yaşanacak dalgalanmalar, oluşacak petrol ve gaz tedariği sıkıntıları Trump'ın ekonomik hedeflerini baltalayacak. Evet fiyatların artması belki Çin ekonomisini vuracak ve bu Amerika için iyi bir şey gibi görünecek lakin bunun da iki mahsuru var. Birincisi Rusya petrol fiyatlarının artmasıyla önemli oranda gelir sahibi olacak, ikincisi artık tüm dünya ekonomisine direkt entegre olan Çin üretiminin yara alması bütün dünyaya yüksek enflasyon olarak geri dönecek. Trump açısından bir diğer rahatsız edici olacak şey ise Amerikan kamuoyuna verdiği sözü tutamayacak olması ve İran gibi yıpratıcı bir düşmana karşı verilecek savaşta hem ekonomisinin hem askerlerinin ciddi yara alacak olması olacak. Üçüncüsü ise birkaç gün süren Çin Hindistan geriliminin bize gösterdikleri. Batı teknolojilerine sahip Hindistan ordusu Çin teknolojisine karşı büyük başarısızlık ortaya koydu. Çin henüz tam olarak devreye girmiş değil fakat hem kendi ekonomisini baltalayacak hem de Basra Körfezi'nin ve petrol arızanın bütün kontrolünün Amerika'ya geçeceği bir senaryoya razı olmayacağı açık. Bu sebeple İran gibi bir unsurun mutlak mağlubiyetini kabul etmesi imkansız görünüyor Çin'in. Her ne kadar İran şimdiye kadar sahada cin askeri teknolojisi ait herhangi bir silah kullanmadıysa da önümüzdeki süreçte Çin'in İran'a böyle bir destekte bulunması oldukça olası. Bu ise gelecekte Pasifik'te çıkması mümkün gerilimler öncesi Çin'in elini daha da güçlendirecek bir şey anlamına geliyor; zira Çin eğer kendisinin doğrudan katılmadığı bir çatışmada askeri teknolojisi ile Amerika'ya karşı yüksek başarı elde ederse bu Pasifik dengelerini derinden etkileyecek bir hadise anlamına gelecek. Dördüncü unsur ise, Amerika'nın İsrail'e askeri olarak desteklemesinin, Trump Amerika'da bir süredir müesses nizama karşı yürüttüğü savaşı kaybettiği anlamına gelecek olması. Kendi kontrolünde olmayan, kendisi tarafından tasarlanmamış bir savaşa zorla sokulması Trump siyaseti açısından kabul edilir şey değil. Bu sebeple İsrail'in İran'a gerçekleştirdiği saldırılar Amerikan politikalarına da sabotaj anlamına geliyor. Orta Doğu'da yeni dengeler kurmaya çalışan Trump yeniden tek ve mutlak müttefik olarak İsrail'e mahkum kalmak istemiyor. Aksine, Suudi Arabistan'ın bölgedeki etkinliğini arttırmak ve Muhammet bin Selman'ın "Vizyon 2030" projesini hayata geçirmek Trump'ın önceliği. Her ne kadar Suudi Arabistan-İran ilişkileri en az İran-İsrail ilişkileri kadar gergin olsa da, bölgedeki güç dengelerini İsrail'den yana çevirecek bir çatışma, Amerika'nın bu projesini de önemli oranda baltalayacak.

Yukarıda zikrettiğimiz bu unsurlar sebebiyle en büyük beklentim, Amerika'nın başını çektiği bir insiyatifle çatışmaların önümüzdeki günlerde büyümeden sonlandırılması. İsrail hedefine ulaştığını ilan edecek, İran intikamını aldığını söyleyecek ve defter kapanacak. İran'ın elinde vekâlet savaşını yürütecek ciddi bir unsurun kalmadığını ortaya çıkması da bu öngörüyü destekleyen bir diğer faktör. Başka bir olasılığa ihtimal vermiyorum.

19 Haziran 2025 Perşembe
Filistin diye bir şey var
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Viyana Üniversitesi'nin önünde bir stant kurulmuş. Sol görüşlü öğrenciler, Gazze'de yaşanan mezalime karşı 28 Haziran'da düzenlenecek yürüyüşün reklamını yapıyorlar. Hiçbirisi Müslüman değil gördüğüm kadarıyla. Filistin bayrakları asılmış, soykırım vurgulu pankartlar var. Standa yaklaştım ve öğrencilere şu soruyu sordum "bizim öğrenciliğimiz yıllarında öyle bir standı açmak ciddi cesaret gerektiren bir eylemdi; antisemitizmle yaftalanmanız ve buna göre muamele görmeniz kaçınılmazdı. Çekinmiyor musunuz böyle bir durumdan?". "Biz İsrail'e hakaret etmiyoruz Filistinlileri savunuyoruz" dedi stanttaki öğrenci. Bir zamanlar İsrail'i tenkit etmeden dahi Filistin'i savunmak anti semitik olarak yaftalanmaya yeterdi. Avrupa'da Filistin'i savunmanın en mümkün izahının Yahudilere karşı duyulan nefret olabileceğine yönelik bir kabul vardı. Filistinli çocuklar kanlarıyla insan yerine konulabilme hakkını satın almış. Köprünün altından çok sular akmış derler ya, akanın su değil kan olduğunu hepimiz biliyoruz. Avrupa toplumları artık kendilerini kör-dilsiz kılan bu zayıf argümanın sınırlarına hapsolmak istemiyor. Antisemitik de değilim, Filistin'i de destekliyorum diyen bir geniş bir kitle oluştu. Bu değişimi Avrupa toplumlarının bir gelişimi, değişimi, dönüşümü olarak görmek hatalı bir yaklaşım olur. Bu noktaya daha gelişmiş bir merhametle gelmiş değiliz. Aksine yaşadığımız çağın en büyük zulmü ile bu noktaya geldik. Filistinli çocuklar bu dönüşümü canları pahasına gerçekleştirdiler. Yok olmayarak, var kalarak; henüz çocuk yaşta öldürülebileceğini bile bile çocuklar doğurarak Filistinli anneler kazandı bu neticeyi. Eğer var olmak üzere direnmeselerdi, bir halk yok edilecek, ardından ise en fazla timsah gözyaşları dökülecekti. Batı'da sık sık karşılaştığımız bir durumdur. "Tamam böyle bir şey yaşandı ama buradan gerekli dersleri çıkardık. Bundan sonra böyle şeyler olmayacak" diyerek tertemiz, günah çıkarma kabininden çıkan yaşlı teyzenin vicdan rahatlığıyla bütün günahlarından azade olduğunu varsayan bir anlayışın tarihe bakışıdır bu. Elinde hiçbir gücü olmayan bir halkın böyle bir aymazlığa karşı en büyük direnişi yok olmaya karşı itirazdan, var kalma inadından geçiyordu ve Filistin halkı bunu başardı. Şimdi karşımdaki standa bakıp sorduğum sorunun anlamsızlığını daha iyi anlayabiliyorum. Yaşanmış hiçbir şeyi yaşanmamış kıyamayacağınız gibi; ısrarla yok farz edilen şeylerin, varlıklarını, varlıklarının garantisi kılmalarını da engelleyemiyorsunuz. Bu kadar basit bir şeyi bu kadar büyük bir kazanım olarak görüyor oluşunuz hadisenin merhametini anlatmaya yeter. Filistin diye bir şey vardır ve bunu İsrail'in varlığından bağımsız konuşmak yapılabilecek en doğru şeydir. Bu da bizim kendi çapımızdaki direnişimizdir.

23 Haziran 2025 Pazartesi
Gürsel Dönmez: Potansiyelimiz Çok Yüksek
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Dr. Gürsel Dönmez Viyana Büyükelçimiz. Uzun yıllar Milli İstihbarat Teşkilatında ve Dışişleri Bakanlığında önemli görevlerde yer almış, istihbaratı ve diplomasiyi teorik çerçevede derinlemesine düşünen bir kimse Dr. Dönmez. Büyükelçimizin bu alanda kaleme aldığı eserler, söz konusu kurumlarda eğitim kaynağı olarak kullanılıyor. Mevcut dünya konjonktürü hakkındaki fikirlerini sordum kendisine. Aldığım notları özetle paylaşıyorum:

"her ne kadar uluslararası dengeleri siyasi sınırlar üzerinden düşünsek de, antropolojik hatlar en önemli aktörler olarak rol oynuyor. Arap hattı, Slav hattı, Germen hattı gibi hatlar günümüz dünyasında hala son derece belirleyici. Değerlendirmelerimizi yaparken bunu dikkate almalıyız. Görülen o ki, İran-İsrail çatışmasında bir üst faza geçilecek. Bu mantıklı değil, bu kadar büyük bir çatışmanın hiçbir anlamı yok. Buna karşın, çatışmanın büyümesini arzulayanların zihnindeki teopolitik eğilim bizim zannettiğimizden çok daha baskın bir faktör. Bunu anlamakta zorlanıyoruz, ancak zihin temelinde bir Armagedon beklentisi olduğunu gördükçe buna göre değerlendirmeler yapmamız gerekiyor. Devlet ve istihbarat metodolojisine giriş "Kozmik Mesele" isimli eserimin son bölümünün adının Mit-oloji olmazsa bu bakımdan tesadüfi değildir. İki yüz yıldan uzun süredir bizi tanımlayan ve bize ne olduğumuzu anlatan bir Batı var. Batı zihninin arka planında bir mitoloji var ve bizim mitolojimizi de bununla şekillendirmek istedi. Şimdi biz kendi mitimizi, mitolojimizi kendi değerler sistemimiz ve kültürel yapımız etrafında şekillendirebileceğimiz yeni bir zihin inşa etmek ve Batı'yı da kendimizden yola çıkarak tanımlamak gibi bir mükellefiyete sahibiz. Bunu yapabilen devletler büyük ve güçlü devletler oluyorlar. Türkiye büyük bir devlet ve önemli bir güç; bütün bu çatışmaların ortasında güçlü ve emniyetli bir noktada yer alıyor. Dünya konjonktürü çok ilginç bir noktaya evrildi. Büyük güçler sınırlarının ötesine geçmeyi amaçlıyor. Rusya, Ukrayna'ya doğru genişlerken Amerika Grönland ve Kanada'yı istediğini açık açık dile getiriyor. İran'la yürütülen savaşın bir üst faza geçmesi Çin'in Tayvanı ilhak edeceği bir ortamı da beraberinde getirecektir. Peki bu kadar kaotik bir ortamda bizim vazifemiz ne olmalıdır? Bu önemli sorunun cevabı bence karşımızda açık seçik durmakta. Dünya üzerinde artık iki baskın hat var. Bunların ilki güç için her türlü kötülüğü yapabilecek, kötülüğü araçsallaştıran ve yaygınlaştıranların hattı. İkinci hat ise dünyanın her yerinde, her toplumunda bulunan vicdan sahibi ve iyi insanlar. İyi insanların sayısının zannettiğimizden daha fazla olduğunu her geçen gün daha yakından görüyoruz. Gazze'de yaşanan zulmü vicdanında mahkum etmiş ve buna karşı ses çıkaran iyi insanları dünyanın her yerinde görüyoruz. Demek ki vazifemiz, güçlü bir devlet olarak dünyadaki iyi insanları bir araya getirmek, onlara rehberlik etmek olmalı. Bunu yapabilecek birikimimiz ve potansiyelimiz var. Her şeyden önemlisi çok önemli bir kabiliyetimiz var, bu da her kriz döneminde fedakarca mücadele edebilen bir topluma sahip oluşumuzdan kaynaklanıyor. Bu kabiliyet, küllerinden doğabilme kabiliyetidir. Toplumun yozlaştığı ve bu kabiliyetini yitirdiğine yönelik yorumlara ise katılmıyorum. Önemli olan bu gibi kriz anlarında fedakarca hizmete koşacak bir kitlenin varlığıdır ve böyle bir toplumsal potansiyele ihtiyacımızdan ziyade sahibiz. Bu potansiyel beni umutlu kılıyor. Yukarıda da beyan ettiğim gibi, yapmamız gereken en önemli şey, temelden başlamak ve yeniden anlamlandırmak. Bunu başaracak güçteyiz.

26 Haziran 2025 Perşembe
Çatışmanın üç çıktısı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Amerika'nın çatışmaya dahil olması sonrası üzerinde konuşulan senaryoların başında, İran'ın batısından Basra Körfezi'ne uzanan bir hattın çekilmesi ve burada Suriye'nin kuzeyindekine benzer otonom bir yapının kurulması hedeflendiği olmuştu. Geldiğimiz noktada İran'ın bölünmesinin gerçekçi bir hedef olmadığı ortaya çıktı. Şimdi diplomasi yoluyla gerçekçi çözümler aranıyor. Çatışmanın herhangi bir sonuca varmadığı ve anlamsız bir dalaştan ibaret kaldığına yönelik yorumlara ise katılmıyorum. Vardığımız nokta itibarıyla İsrail ile İran arasındaki çatışmanın çok önemli üç çıktısını açık seçik tespit etmemiz mümkün hale geldi. Öncelikle İran'ın bölgedeki etkisi tamamen kırıldı. Dirensen adı verilen hat, Suriye'de yaşanan dönüşüm, Lübnan'da Hizbullah'ın tamamen etkisizleştirilmesi ve Yemen'de Husilerin ağır darbe alması sonrası tamamen çöktü. Bundan sonra Ortadoğu'da Amerika ile bir şekilde anlaşması mümkün üç başkent üzerinden yeni dengeler tesis edilecek. Riyad her zamankinden daha etkin olacak, Tel Aviv Amerika'nın vazgeçilmezi olarak Ortadoğu'da etkin rol oynamaya devam edecek, Ankara Televi ve bölgenin diğer aktörlerini dengeleyecek. İkinci önemli çıktı ise, İran'ın rejim değişikliği ile tehdit edilerek nükleer programını geri dönülemez şekilde sonlandırmasına sebebiyet verilmesi oldu. Uzmanlar bu saatten sonra İran'ın herhangi bir şekilde nükleer silaha sahip olmasının mümkün görülmediği konusunda büyük oranda ittifak içinde. Üçüncü önemli çıktıysa İsrail'in de büyük oranda yıprandığı bu çatışmalar sonrası İran'ın askeri potansiyelinin aşağı yukarı tespit edilmiş olması ve bundan sonraki olası çatışmalar öncesi askeri teknoloji anlamında hangi noktada bulunduğuna yönelik bir tespitin ortaya konulması oldu.

İran'ı dışarıdan analiz edenler, özellikle büyükşehirlerde yaşayan halkın rejimden yana memnuniyetsiz olduğu savını öne sürerler ve sistemin, rejimin kırılgan olduğunu iddia ederler. Oysa yaşanan birkaç günlük çatışma esnasında ortaya çıktı ki ne İran'da sistem zannedildiği kadar kırılgan ne de sistem muhalifleri ülkenin bölünmesine ve parçalanmasına yol açacak gelişmelere teşne. Aksine seküler, muhalif, hatta sürgündeki İranlılar dahi vatanlarının tehlikeye düşmesi durumunda son derece keskin bir vatanseverlik ortaya koyuyorlar. Neticede vardığımız nokta, bölünmeyecek ve rejimin kısa vadede dönüşmeyeceği; ancak alışık olmadığımız derecede içine kapalı bir İran'ın ortaya çıkacağının alâmetlerini gösteriyor.

30 Haziran 2025 Pazartesi
Bu esneklikle 30 Haziran'a gelirken
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Patika dönüldü, yokuş indi 30 Haziran'a geldik. CHP Kurultayı'na yönelik senaryolar konuşuldu, tehditler edildi, cevaplar verildi, kılıçlar çekildi. Kulislerdeki bilgiler farklı senaryolar üzerine dönüyor. Bugün karar bekleyenler var, mutlak butlan kararının çıkacağını öngörenler var; davanın 14 Temmuz'da neticelenceğini tahmin edenler var, mutlak butlan çıkmayacağını öngörenler var. Dava yargının meselesi, dolayısıyla hukuki bir konu. Buna rağmen sanki siyasi bir davaymış gibi konuşuldu hep CHP çevrelerinde. Oysa asıl ahlaki zeminde konuşulması gereken bir süreçti. Fatih'in içinden yükselen iddialar değil soruşturmaya ve Yüzleşilmeye mecbur kılıyordu söz konusu iddiaları. Mevcut CHP yönetimi bu yöntemi tercih etmedi. Aksine kendi partisi içinden yükselen itirazları ve kurultayı yargıya taşıma teşebbüslerine sürekli olarak Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın bir siyasi hamlesi olarak yansıtmaya çalıştı. Elbette CHP seçmenine ve kendi kitlesine bir mesaj vermek isteyen Özgür Özel için bundan daha konforlu bir alan olamazdı. Evet, hikayeyi kitlesini anlatmak anlamında konforlu olabilir fakat bu bir gerçeği değiştirmiyor. CHP bugünden itibaren asla bugüne kadarki CHP olarak kalamayacak bir başka şey, bir başka bünye, bir başka parti olacak. Zira şu anda CHP içinde herkes neyin ne olduğunu aslında gayet iyi biliyor ve asıl öfkelenilen şey bununla yüzleşiyor olması.

Peki CHP'de yaşananlar ve davanın sonuçları gerçekten bir bölünmeye ve parçalanmaya yol açar mı? Hacıyatmaz gibi birkaç ay içinde önce hakaret Edip sonra destekledikleri Özgür Özel ile önce destekleyip sonra hakaret ettikleri Kılıçdaroğlu arasındaki becayişe uyum sağlayamayacaklarını düşünüyorsanız eğer CHP çevrelerinin ve kadrolu yazarlarının, maaşlı elemanlarının hakikaten mevzuyu anlamıyorsunuz demektir. Gerçek bir bölünmenin mümkün olamayacağını onlar da gayet iyi biliyor fakat böyle bir ihtimal ile tehdit etmeyi kullanılması meşru yöntemlerden biri olarak görüyor. Geçtiğimiz hafta Kılıçdaroğlu'na ve Özgür Özel'e yakın partililerle konuşma imkanım oldu. Genel olarak aldığım hava şu şekilde: CHP'de Kemal Kılıçdaroğlu'nun genel başkanlığına hazırlanmış, kendisine hürmette küsür etmedikleri günleri referans göstererek konuşuyor. Düne kadar Kılıçdaroğlu Doktrini isimli kitaplar yazanların, bir süredir Kılıçdaroğlu'na en sert direnişi sergiliyor olmaları, an itibariyle Kılıçdaroğlu'na en sert şekilde karşı duranların, kıdemli genel başkanı kapıda kırmızı halılarla karşılayabilecekleri bir ortamın işaretlerini ortaya koyuyor aslında. Merak edenler için ben hikayenin sonuyla alakalı bir sufle vereyim: büuük çıkar sahipleri tasfiye edilir, orta ölçekli çıkarcılar ikna edilir, küçük çıkarcılar yeni düzene dahil edilir ve üç günlük tartışma neticesinde CHP Kılıçdaroğlu önderliğinde çok da yakın olmayan bir vadede kurultaya gider. Bugüne kadar bu esneklikle gelindi bugünden sonra da o esneklikle gider.

3 Temmuz 2025 Perşembe
Gökhan Ünver keşke Leman'da çalışsaymış
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Cemaziyelevvelini biliriz. Bir halt varmış gibi hevesle Leman-Lemanyak okuduğumuz lise yıllarından aşinayızdır tutumlarına. Bahadır Baruter isminde bir çizer mütemadiyen dini, dindarı, dine ait kavramları tahkir eder dururdu. Alt satırda mütemadiyen sosyalizm-devrim propagandası; biteviye şımarık, sonu gelmezcesine mağdur ve mazlum, her dem şikayetçi bir dil. Bir taraftan alçakça bir riyakarlık da göze çarpıyordu bu dilde. Kurtlar Vadisi Muro diye bir film çevrilmişti hatırlıyorsunuz 2008'de, İstiklal Caddesi'ni birbirine katmıştı sizin devrimciler. Devrimcilikle alay ediliyormuş, ayağa düşürülüyormuş kutsal değerleri, buna müsaade edemezlermiş. Muro şaşırma, sabrımızı taşırma sloganları sizin de hatırınızdadır. Haber bültenlerinde sinema basın alıngan devrimcilerimizin görüntülerini izlemişsinizdir. Fakat genel olarak böyledir bu iş, Batı'da fikri bir sermayenin üstüne inşa edilen sol düşünce bizde romantik-teolojik mitlerin üstüne inşa edilir. Mahirler geldi, Denizler gitti, beşinci filoyu kovaladık, şunu ittik bunu çektik... Bu fakirlikten de en fazla böyle bir ideoloji çıkıyor. "Sen kimin devrimciliğine laf atıyorsun ulan" tadında bir alınganlıkla, kendisi haricindeki her şeyi tahkir edebileceğini zanneden bir şımarıklık arasında gelişemeyen bir insanlık tipi.

Malumunuzdur günümüz CHP'si bu aklın çokça sulandırılmış versiyonuna verilen isimdir. Bir şekilde solun her cenah ile irtibatta, yüz yıl evvel Almanya'da yaşanan Sosyal Demokrat-Spartakist yarılmasından çok uzakta bir çıkar birlikteliği ile solun çeşitli kesimlerini kendine muzahir kılan bir partidir CHP. Dolayısıyla zihni bu yapılardan çok beslenir. Alınganlıkları bile benziyor. Çok değil, iki ay önce Gökhan Ünver isminde bir komedyeni, hoşlarına gitmeyen bir şey söylediği için değil, hiçbir şey söylemediği için linç etmişlerdi. Elinde saçma sapan bir boykot listesi, niye olduğunu bilmeden kahve dükkanlarının isimlerini meydanlarda bağırıyordu Özgür Özel. Şimdi mesele blasfemi ve kutsala hürmetsizlik olunca, dahası neyin ne olduğunu herkesin bildiği bir ortamda, en hassas olduğumuz konuyu kaşıyınca birilerinin maşaları, birdenbire özgürlük havarisi kesiliverdi hazret: "Öyle bir şey yoktur, olsa ilk ben karşı çıkarım" sanki ne olduğunu bilmediği şeyler üzerinden iki ay önce toplumu bölen o değilmiş gibi şimdi birdenbire anlayışlı ve gerginliği izale eder bir tutum ortaya koyuyor oluşunu zannederim hepimiz anlıyoruz. Özgür Özel CHP Genel Başkanlığı yapmaya çalışıyor kendince. Seküler hattı arkası sıra hizalandırmak istiyor. Suret-i haktan görünmek böyle bir şey. Şimdi bir soru soralım ve ucunu açık bırakalım: Gökhan Enver'in kabahati susmaktı diyebiliyorduk. Meğer Leman'da çalışmıyor olmak mıymış?

7 Temmuz 2025 Pazartesi
Siyaset çözümü aramazsa
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Hiç de öyle iddia edildiği gibi kitlelerin bir isyanı değil, uluslararası bağlantıları olan bir kalkışmaydı Gezi. Siyasetten umudunu kesmiş bir kitleyi kendine çekmeyi başardı. Umutsuzluk ekmeğiyle semirttiler kalkışmayı, günden güne tonu yükselen bir agresiflikle marjinallerin oyun sahasına döndü. "Masum başladı ve marjinaller sürece dahil olunca her şey değişti" söylemi de bir kandırmacadır. Daha planlanırken amaçlanan şey zaten bu idi. Hedefin bu olduğuna yönelik pek çok alamet ilerleyen süreçte karşımıza çıktı.

Şimdi, orman yangınları ile boğuşan, çevresi ateş çemberi olmuş Türkiye'de siyaset adeta böyle bir zemini yeniden hortlatmak ister gibi davranan aktörlerle dolu. PKK'nın silah bırakma sürecinde en kritik eşiğe geldiğimiz şu günlerde, emperyalizmin masası marjinal unsurları bir yere kanalize etmek üzere adımlar atıldığını görüyoruz. Genel Başkanlığı'nın ilk aylarında acaba bir başka siyaset mümkün olur mu diye bizleri meraklandıran Özgür Özel şirazesini artık iyiden iyiye kaybetti. Gizli kamera görüntüleriyle neyin ne olduğunu herkesin gördüğü bir hadise ancak bu kadar kötü izah edilebilirdi. Evet anlaşılabilir, Özgür Özel başta olmak üzere tüm CHP'liler zor duruma düştü; fakat genel başkan odur ki, herkesin kontrolünü yitirdiği anda soğukkanlılıkla bir çözüm üretsin. Özgür Özel'in bunu yapamadığını görüyoruz. Peki Özel gerçekten yapamıyor mu yoksa yapmıyor mu? Umarım sadece masum bir kontrolü yitirme durumudur yaşananlar. Eğer planlı, programlı bir çabanın neticesi ise bütün bunlar; Leman kepazeliği, orman yangınları, İzmir Büyükşehir Belediyesi'nde yaşananlar gündemlerle bir arada düşünüldüğünde geniş çaplı bir tertiple karşı karşıya olduğumuz ortaya çıkar. Böyle bir ihtimal bizlere, siyaset kurumunun çözümün değil sorunun merkezi haline getirilmek istendiğini gösterir. Yürüyen yolsuzluk davaları hakkında içerik adına neredeyse hiçbir şey söylememek ve siyasi bir zeminde hadiseyi tartışmak bu hedefin bir parçası olmasın?

10 Temmuz 2025 Perşembe
Öcalan'ı dinlerken
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Abdullah Öcalan'ın 7 dakikalık videosunu sizler de izlemişsinizdir. Birkaç kere peş peşe izledim, notlar çıkardım, alt metinleri anlamaya gayret ettim. Her şeyden önce karşımızda ruhi dengesi çok da yerinde olmayan bir kişi olduğunu göz önünde bulundurmalı; tahlillerimizi buna göre yapmalıyız. İşin teknik detaylarını ekranlarda konuştuk, yazdık. Bu sebeple analiz kısımlarını oraya havale Edip Öcalan'ı dinlerken aklıma gelen bir iki hususu zikretmek isterim.

Elbette tarihi önemi çok büyük, dönemeç niteliğinde günlerden geçiyoruz. Bunu dost-düşman herkes ikrar ediyor. Bununla birlikte Abdullah Öcalan'ın konuşmalarında bence en dikkat çekici olan şey, kendisine ve kararlarına yaptığı vurguydu. "Tarihi" vurgusu ve amacına ulaşan mücadeleden bahsetti Öcalan. Türk solcusunun en büyük zaaflarındandır; bir şekilde tarihe geçmek ve tarihi şekillendirenlerden olmak gibi bir emeli vardır solcumuzun. Gerçi bize mahsustur desek isabet etmiş olmayız, dünyada da örnekleri vardır. Örneğin Stalin kendisini insanlık tarihinin en büyük yol göstericisi ilan etmişti. Lakin bizim solcularımız da bu hastalık had safhadadır. Bu zaaf, ölümsüzlüğe inanmayanların ölüm karşısında bulabildikleri bir avuntu sebebiyledir. Bir şekilde tarihe adını yazdırarak yad edilir olmak ve bu şekilde ölüm sonrasında var kalabilmek talebidir bu zaafı neticelendiren. Sanki kendilerine bir fayda edecekmiş gibi dünyada bir nam ve nişan bırakmaya büyük bir hevesleri vardır. Antik Yunan'da da benzer şeyler görürsünüz. Bir kahramanın en büyük hedefi, kendisi hakkında yazılacak destanlara, şiirlere konu olmaktır. Cesedi mumyalatarak baki kalabileceğine inananlar böyle şeyler yaparlar. Oysa her inanan için ceset yabanlık elbiseden farksız bir şeydir. Her neyse, geçelim bu bahsi. Öcalan'ın konuşmasını dinlerken aklıma bunlar geldi ve bu adamın peşi sıra ölüme gidenleri, haklarında edilecek birkaç övgü dolu sözcüğü kendileri için bir teselli, bir ödül olarak görenlerin halini düşündüm. Allah, Allahsız bırakmasın. Allahsız kalan kişinin akıbeti, en ortadaki vidası çıkmış lastik gibi sekiz çize çize gidiverip de, bir yerden sonra dingilinden kurtulup bir yerlere fırlayıvermektir. Kendisi için de çevresi için de zarar. İşte bu fırlamışlığın bedelini ödedik yıllarca. Şimdi dönüp de "Taceddin, 11 Temmuz'da PKK silah bırakıyor sen böyle şeylerden bahsediyorsun. Yeri mi babacığım?" diye soracak olanlarınız olacaktır. Bu soruyu hiç küçümsemem aksine böyle soruların anlamını görürüm; lakin benim söylediklerimin de bir anlamı olduğunu düşünüyorum. Nasıl bir zemin üzerinde neşv-ü nema buldu PKK, hangi gübrelerle semirdi, hangi sularla sulandı bu cehennem zakkumu biraz olsun kafa yormazsak, karşımıza daha çok PKK çıkar. Birinin kökünü kuruturken bir başka musibete duçar oluveririz. Seninki tarihe geçecek, büyük teorisyenlerden, pratisyenlerden birisi olarak zikredilecek diye, çoluk çocuğu bu memleketin heba olur, anaları ağlar, babaları evlatlarını kabre koyar; kimisi de mapus yolu gözler yıllarca. Birileri hâlâ dindar nesil-kindar nesil diye dalga geçe dursun, anlamını bulmuş hayatlar ve anlam kazanmış bir ölüm tasavvuru bizleri istikbaldeki sıkıntılardan kurtaracak. Buna gayret etmeli. Gerisi kendiliğinden gelir.

14 Temmuz 2025 Pazartesi
Peki siz neredesiniz?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Orijinal adı "Where's Wally" idi, Amerika ve Kanada'da Waldo, Almanya'da Walter, Fransa'da Charlie... Türkçeye "Ali nerede?" diye çevrildi. Ülkemizde pek de büyük ilgi görmedi. İsmet Özel'in "Waldo sen neden burada değilsin?" isimli kitabı sayesinde bu çizgi seriden haberi olmayan kitleler bu cümleyi başka bir surette de olsa duymuş oldu. Bir bütün içinde aranıp da bulunamayan bir kimse için kullanılır. "Waldo, where are you?" Waldo sen neredesin?...

Cumhurbaşkanı Erdoğan Kızılcahamam'da yaptığı konuşmada "Biz AK Parti, MHP ve DEM Parti olarak bu yolu beraber yürümeye karar verdik" dedi ya, HDP barajı aştı diye havaya ziplayan Özgür Özel'in, bu başarıyı kutlamak için Çanakkale'de şükür pilavı dağıtan Ülgür Gökhan'ın kitlesi ilginç bir biçimde milliyetçi olmaya karar verdi, DEM Parti'yi nameşru aktör ilan etmeye başladı. Başımız döndü doğrusu, istedikleri ve istemedikleri konusunda bu kadar mütereddit, kafası karışık bir kitleye daha rastlamak oldukça zor. "E daha düne kadar DEM'e siz de nameşru muamelesi yapıyordunuz. Siz çok mu tutarlısınız yani?" diyecek şimdi birkaç akıldanesi. İlk akla gelecek, sokaktaki çocuğun avuntusu bir tenkid bu. Evet ya, oldukça tutarlıyız. "Silahla ve silahlı örgütle aranıza mesafe koyun, sırtınızı YPG'ye, YPJ'ye, YRK'ye dayamayın, siyasetin sınırları içinde kalın. Süreçlerin doğal paydaşı haline gelin" dedik hep. Şimdi silahlar yakılırken, örgüt kendi fesih kongresini yapmışken oluşan bu memnuniyetsizliği anlayabilmemiz mümkün değil. Gerçi bu duruma alışkınız. Dini bir cemaat zannettikleri FETÖ'ye canhıraş biçimde karşı çıkarken Amerika'nın operasyon elemanı olduğunu gördükleri anda desteklemeye başlamalarından şerbetliyiz. PKK terörün son bulmasına hoplaya zıplaya taraf olmamaları bizi maalesef şaşırtmıyor. Erdoğan "bu yolu beraber yürümeye karar verdik" dedikten sonra hayretle "DEM'in orada ne işi var?" diye sorup duran anlara soracağımız tek bir soru var aslında: siz neden burada değilsiniz? Neden Erdoğan AK PARTİ, MHP, CHP, İYİ PARTİ, DEM PARTİ... diye uzun bir liste saymadı, saymadı? 40 küsür yıldır ödediğimiz faturaları yeniden ödememeye matuf bir hareketin bir ucundan da ne diye siz tutmadınız? Toplumun size teveccüh eden kısmını bu konuda niye heyecanlandırmadınız, konsantre etmediniz? Bu başarıda niye pay sahibi olmadınız? Cumhurbaşkanının " işsiz kalacaklar" dediklerinden misiniz, yoksa onlarla bir müşterekliğiniz mi var? Şüpheci olmak iyidir. Her grubun, her hareketin içinde tedbirli, şüpheci, garantici kimselerin bulunması bir sigortadır. Kamuoyunda yükselen birtakım şüpheci itirazlarla bu bakımdan kıymetli görüyorum. Fakat bu heyecansızlık, bu yorganının derdindelik, bu "şimdi biz reaksiyon vereceğiz acaba?" şaşkınlığını alçakça buluyorum. Ve hep aynı soru geliyor bu cümleden aklıma: arkadaş, bu hengamede siz neredesiniz?

17 Temmuz 2025 Perşembe
Bitmeyen 16 Temmuz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

15 Temmuz'un sene-i devriyesinde o gün yaşananları yeniden hatırladık. Unutmuş muyduk? Hayır! Fakat savunma mekanizması insanın sürekli aynı hatıralarla yaşamasına mani oluyor. Dönemsel olarak dahi olsa unutmak, unutabilmek büyük nimet. Bakmayın şu günlerde özgürlükten, demokrasiden, baskıdan, diktatörlükten vurduklarına; yeniden hatırımıza geldi bu soytarıların 15 Temmuz gecesi tankları alkışladıkları, postala serfürû ettikleri. "Evinizde durun çıkmayın sakın" tweetleri atan işbirlikçilerin şu günlerde bizlere demokrasi dersi vermeye kalktığı günleri yaşıyoruz. Allah bana Erdoğan'dan başkasına rey vermeyi nasip etmedi. Ak Parti kuruldu kurulalı hep bu partiye oy verdim ben. Fakat 2023 seçimleri öncesinde bir şey söyledim: "oyumu yine Erdoğan'a vereceğim şüphe yok; fakat yarın gidip Doğu Perinçek'in adaylığı için imza vereceğim. zira bugün Türkiye'de hala bağımsız seçimler yapabiliyorsak, 15 Temmuz gecesi direnenler sayesindedir. O gece tankların arasından geçip, Bakırköy belediye başkanının evine giden ve sabaha kadar ayaklarında pofuduk terlikler ile oturan Kemal Kılıçdaroğlu bir seçimde aday olsun, o gecenin direnenlerinden Doğu Perinçek arzu ettiği halde aday olamasın. Hepimiz için züldür bu" demiştim. Şimdi aradan geçen dokuz yılda bitleri kanlanmışcasına bizlere yeniden norm dayatır hale gelmelerine bakıyorum ve "kabahat bir parça da bizde" diyorum. Edirne Belediye başkanı olacak Recep Gürkan denilen adamın burnundan fitil fitil getirilmedi i o salladığı kadeh, üstüne bir de bir sonraki seçimde aday yapıldı ya; bugün "Manavgat iradesine sahip çıkıyor" diye baklava kutusunu müdafaa etmek için karşına çıkabiliyorlar. Sanki gayri metluv bir anlaşma yaptık bunlarla. Yedikleri her halt yanlarına kalacakmış ve hiçbirimiz ağzımızı açıp bir şey söylemeyecekmişiz. Devletin kurumlarının soruşturmasından, kontrolünden azadelermiş gibi. Yaşanan her şey aslında nasıl da birbirine bağlı, birbirini neticelendiriyor. O tankları alkışlayanlar eds kameralardan tespit edilip de darbecilikle yargılanmadılar ya, daha da şımardılar. Kemal Kılıçdaroğlu'na "sen 15 Temmuz gecesi aday olabilme hakkını kaybettin efendi" denmedi ya, Özgür Özel bizi bugün Tahrir meydanıyla tehdit etmeye başladı. Gece meşruiyetini yitirenler hala meşru aktörler gibi tepemizde davul çalabiliyorlar ya, yaşadığımız bu gürültü o da davul sesidir. Her şey nasıl da birbirini neticelendiriyor, birbirine sebep oluyor, birbirinden besleniyor. Şimdi geriye dönüp bakıyorum, Turgay Güler'in bir cümlesinin ne kadar anlamlı olduğunu görüyorum: "15 Temmuz bitti, biz dokuz yıldır 16 Temmuz'u yaşıyoruz"

21 Temmuz 2025 Pazartesi
Bir hikayenin sonu
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Böyle gözüküyor ki bundan sonraki süreçte Türkiye, bazılarının geride kaldığını iddia ettiği kimlik gerilimleri üzerinden yeni bir süreç yaşayacak. Kılıçdaroğlu'nun tövbe-nedamet-helalleşme sürecinin hakiki bir süreç olmadığını o günlerde dile getirmiştik; kötü insan denmişti bize. Oysa büründükleri postun yalnızca dönemsel, politik ihtiyaçları sebebiyle bürünülen bir post olduğu aşikardı. Şu sıralar imam hatipler, müftü oğlu olmak, hafız olmak, başörtülü kız gibi saçma sapan tasnifler üzerinden yeni bir gerilim hattı oluşturuluyor. Yeni dediğime bakmayın esasen şerbetliyiz. Buna mukabil Özgür Özel ilginç biçimde son dönemde Alevi yurttaşlarımıza göz kırpıyor, Sabahat Akkiraz benzeri açıklamalar yapıyor, bir dönem kapanırken bir başka dönem açılacakmış gibi bir hava estiriliyor. Estağfurullah sanki aynı başlık altında zikredilebilirmiş gibi, pKK'nın silah bırakma sürecinde Alevi vatandaşlarımıza da benzer müzakere süreçleri açılsın isteyenlere denk geliyoruz. Kimlik üzerinden sürdürülen bu karmaşanın elbette bir kazanan olmaz, kaybedeni Türkiye olur, suni kavgalar yerlerini gerçek kavgalara bırakır. Peki mevcut CHP yönetiminin bu hat üzerinden siyaset kurma çabasını ne ile izah edebiliriz? Daha önce de yazmıştım, CHP içinde siyaset yapan herhangi bir kimsenin şu anda söylediği hiçbir söz Türkiye siyasetine yenilik değildir, dünya siyasetine yönelik değildir, Türk toplumuna bir şey söylüyor değildir bu kimse; aksine mevcut konjonktürde yegane hedefi parti içi siyasete yönelik mesajlar vermektir. Özgür Özel Parti içi konsolidasyonu sağlarken bir yandan da kendince gerilimli bir hat oluşturarak 15 Eylül'de çıkacak karar sonrası cephe tahkim etmeye çalışıyor. Hepimiz her şeyin farkındayız oysa, kurultayın son derece şaibeli gözüktüğü herkesin malumu, ayyuka çıkmış yolsuzluklarla yüzleşen hukukun hukuksuz bir şey yapmadığını en az onlar da bizim kadar iyi biliyor. "Burası bizim muhtariyet alanımız, dilediğimiz kadar yapar dilediğimiz kadar katar-karıştırırız" diyen bir kimsenin şımarıklığı kadar tahammül edilmez çok az şey vardır. Şimdi bu kavga bildiğimiz enstrümanlarla, eski gerilimlerle sürdürüleceğe benziyor. FETÖ artıkları hariç CHP içinde siyaseten kendini bir alan bulabileceğine inanan hiçbir dindar- muhafazakâra yer yok artık. Onlar ne mi yapacak? Bir süre daha yaranmaya çalışacaklar kendilerince, sonra işittikleri hakaretler tahammül edilemez bir seviyeye ulaşınca bir kısmı dönüşecek, bir kısmı ise kaçıp gidecek. CHP içinde kendileri olarak siyaset yapmayı başaramayacaklar. Bu hikaye bu kadar.

24 Temmuz 2025 Perşembe
Güvenlikçi denilen demokrasi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Ak Parti ve MHP'den oluşan Cumhur İttifakı'nın ruhu güvenlikçi politikaları incelemektedir ve bu güvenlikçi politikalar Türkiye'de demokrasiyi, insan haklarını, azınlıkları, Kürtleri, Alevileri baskılar, yaşam alanlarını daraltır, nefes alamaz hale getirir..." saçma sapan uzun bir liste dinledik durduk geçtiğimiz birkaç yılda. Suret-i haktan görünmek isteyenler en olmadı şöyle dediler: " efendim AK PARTİ aslında ilk kurulduğunda doğru politikalar ortaya koymuş, liberal atılımlara imza atmış, demokrasi ve insan hakları noktasında önemli hizmetler yapmıştı fakat MHP ile yan yana gelince 15 Temmuz sonrası başka bir partiye dönüştü. Biz ak Parti'nin fabrika ayarlarına değil MHP ile yanyana geldikten sonra dönüştüğü şeye karşıyız". Duy da inanma. O vakitler de başka türlü itirazlar, iftiralar, saçma sapan yorumları dinliyorduk. "Ülkeyi Amerika'ya sattınız" diğerleri vitrindeydi o aralar, sonra onları indirdiler Amerikancı talepleri dillendirerek diktatörlükten, demokrasiden bahsettiler. Fakat illaki hep aynı çevreler yer aldı bu kampanyada, sadece vitrin yüzleri değişti. Şimdi geriye dönüp baktığımızda bir hakikatle karşılaşıyoruz: Devlet Bahçeli en ağır hakaretleri ve tenkitleri göze alarak bir süreç başlatıyor, Şırnak'ta bir bulvara adı veriliyor, PKK kendini feshediyor, cumhurbaşkanı yardımcılarından birisinin Kürt diğerinin Alevi olmasını öneriyor... bakın bu süreçlerden yahut tekliflerden hiçbirisini doğrudur yahut yanlıştır diye tartışmıyorum; "güvenlikçi politikalar bunları ezmektedir" dedikleri toplum kesimlerine yönelik yaklaşımından bahsediyorum sadece Cumhur İttifakı bileşenlerinin. Öte yandan IDEF 2025 dünyanın önde gelen savunma sanayi fuarlarından biri haline geliyor, Türkiye'yi Savunma Sanayii, özellikle özel sektörün katkılarıyla dünyanın dört bir yanına ihracat yapar hale geliyor, bir zamanlar Leopar tanklarında ortaya koydukları politik blokajı Euro Fighter'da ortaya koyan devletler satışa onay veriyor, Türkiye Savunma Sanayii ile hiçbir zaman olmadığı kadar ön plana çıkıyor... hatta öyle bir şey ki BAYKAR'dan sonra ARCA firması da İtalya'nın en büyük savunma sanayi fabrikalarından birini satın alarak Avrupa Pazarı'na daha güçlü şekilde hitap ediyor, Estonya'da fabrika kuruyor, Türkiye Gazetesi'nin manşet ile söyleyelim " Çorum'da leblebi üretir gibi mühimmat üretiyor". Türkiye güvenlikçi politikalar diye tezyif ettikleri şey sayesinde demokrasiyi, eşit yurttaşlığı, insan haklarını güçlendiriyor.

Şimdi dönüp bakıyoruz bu güvenlikçi politikalar diye sızlandıkları şey neye tekabül ediyormuş diye, doksanlı yılların zayıf düşmüş devlet aygıtının yeniden ayağa kaldırılması, terörle mücadele, bölgesel güç olma vizyonuna tekabül ediyormuş. peki bundan rahatsız olanların talebi neymiş? küreselci politikaların borazanlığını yaptıkları için en temel tezlerinin boşa çıkmasıymış. günümüzde pkk'nın silah bırakma sürecine karşı çıktıklarını, hadi biraz daha yumuşak söyleyelim, destek vermediklerini gördükçe anlıyoruz ki bunların derdi demokrasi, insan hakları, azınlıklar, çoğunluklar ve dillerine pelesenk ettikleri onca şey değil, küreselci siyasetin borazanlığını yapmakmış. anladınız mı güvenlikçilik neymiş?

28 Temmuz 2025 Pazartesi
Yangın ve boşboğazlık
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

MHP Keles İlçe Başkanı Tuncay Orhan... Kozbudaklar köyünden bir ormancı. Dostumdur, Kahramanmaraş'ta fakire fukaraya el uzatmak için çırpınan bir kahramandır. Kozbudaklar yörükleriyle ormanda yangınına karşı mücadele ediyordu dün; kesim yapıyor, yangının kontrol alınması için gayret sarf ediyordu. O hengamede açtı telefonumu, ne de olsa dost. "Dua edelim yağmur yağsın yoksa memlekette ağaç kalmayacak" dedi. Fazla da konuşamadık zaten, derdi başından aşkındı. Karabük'teki dostları aradım, hepsi seferber olmuş koşuşturuyordu. Her deprem, yangın, kaza, afet dönemine şöyle bir bakıyorum, kendi canı haricinde başkalarına fayda edeyim diye koşuşturanlar hep aynı. Bir de bu hengamede saçma sapan şeylerle uğraşan, tivit atan, emirler yağdıran ne idüğü belirsiz tipler var. Bezdim, kaçtım dünyalarından. Mala-davara faydası olmayan nice hodendiş, beş para etmez faydasızlıkları yetmezmiş gibi bir de ayak bağı olmuyor mu? Help diyenler, onca faydasızlıkları arasında mücadeleyi beğenmeyenler, yangın şehitlerini malzeme edenler...Tahammül edilesi şey değil.

Zaafları Haddi Aşmış

Mustafa Kemal Çiçek'ten zaafları hakkında bir takım şeyler işitmiştim. Zaten işitmeye de gerek kalmadı biliyorsunuz, fatma Büyükkömürcü'nün iddiaları, gazeteci İklim Bayraktar'ın Habertürk televizyonunda yaptığı açıklamalar, internete düşen telefon kayıtları Muharrem İnce'nin nasıl bir ruh haline sahip olduğunu az çok ortaya koyuyor. Ahlaki durum hakkında da hepimizin bir kanaati var İnce'nin. Bir yola çıkardığı ve türlü masraflara sokarak parti çalışmalarına dahil ettiği memleket partililerin de var, bir vakitler ağzına ne gelirse söylediği CHP'lilerinin de. Tatanka isimli şiir kitabına bakarsanız, örneğin "karışık bir şiir"i okursanız hiç tanımadığınız halde siz bir kanaat edinebilirsiniz. Elbette bizi Ülkü Hanım kadar alakadar etmez. Bizi alakadar eden, Bakan Abdülkadir Uraloğlu'na hakaret etmesi. Ne hakareti? Düpedüz küfür ediyor. Alkol etkisiyle mi, genel ahlaki durumuna göre mi yazdı bilmem, vekilince adresinden "Mahalle yanarken saçını tarayanlarda bugün" yazmış. Arda sözün gerisini zannederim pek çoğunuz biliyorsunuz. Bilmeyenlerin de gözünü, kulağını bi kirletmeyelim. Ne vekile yakışır, ne ince insana. Ancak Muharrem İnce'ye yakışır.

Kibrit'e Gerek Var mı?

Yalova'nın Armutlu ilçesindeyim. Sıcaktan bunalıp Armutlu rüzgar güllerinin civarına çıktım. Sağım çam ormanı, solum çam ormanı. Bir çamın gölgesindeyim. Ayaklarımın altı cam kırığı, önüm çöplük. Bira şişeleri, plastik artıklar, poşetler, gazete kağıtları, peçeteler; hepsi kuru çalılar arasında... Rüzgar müthiş. Kibrit çakmaya gerek yok, bir kıvılcımı alev haline getirecek şartlar mevcut. Ziftleneceğim diye bu hıyanet affedilir şey mi?

31 Temmuz 2025 Perşembe
Dilan Çıtak'ın babası da Kültür Bakanı olmak istemişti
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Bodrum'da polisin üzerine araç süren Dilan Çıtak'ı hayretle izledik. Daha doğrusu muhtemelen siz hayretle izlemişsinizdir ben hiç şaşırmadım. Hayır, bir süre gördüğüm için değil; 2-3 sene evvel benzer bir şey benim de başıma geldiği için. Haber Global kanalında bir programa davetliydim, sık sık gittiğimiz bir kanaldı. Televizyon programlarını iştirak edenler bilirler, bir konuk odası vardır, program başlayana kadar katılımcılar orada otururlar, izzet-ikram çay kahve takdim edilir, katılımcılar hangi görüşten olursa olsun orada ahbapça sohbet ederler ve fikir teatisinde bulunurlar. Adet olduğu üzere konuk odasına gittim kapıyı açmamla içeriden bağırış çağrı yükseldi. Hakaretin bini bir para. Ne olduğunu anlamadım çıktım dışarı. Birazdan iki kadın çıktı gayet öfkeli tavırlarla üzerime yürüyen, birazdan tanımadığım kıvırcık saçlı bir kadın çıktı sonradan İbrahim Tatlıses'in kızı olduğunu öğrendiğim Dilan Çıtak... Bir yandan öfkeyle üzerime yürüyüp hakaret ederken bir yandan abuk sabuk şeyler söylüyor; ne olduğunu anlamadım doğrusu. Her zamanki gibi nazik ve mahcup. "Hocam lütfen kusura bakmayın sizi şöyle alalım" dediler. Alın tabii ha bizim de biz az evvel ne yaşadık hiç anlamadım dedim. Efendim, Dilan hanım Buket Aydın hanımın konuğu olacakmış bizden evvelki programda ve katiyen soyunma odasında soyunmak istememiş konuk odasında soyunurum ben demiş. Nazlıyla, kaprisiyle, ekstra talepleri ile de çocukları bezdirmiş. Sizin anlayacağınız anlamsız bir şımarıklık ve teamül bilmez tutum. Herkeste bir gitse de kurtulsak havası. Ahlat ağacından armut yetişmemiş sizin anlayacağınız. 90'larlarda İbo Show isimli yüzkarası programı hepiniz hatırlarsınız. Rakıların içildiği, sigaraların tüttürüldüğü garip bir şeydi. Olur şey var olmaz şey var diyen yoktu. Böyle bir ortamda büyümüş Dilan. Önüne gelene dilediği gibi davranabileceğini zannediyor. Videoda da gördüğünüz gibi çok sıkışınca ben İbrahim Tatlıses'in kızıyım diyor. Konuk odasında soyunurum, emniyet şeridinde giderim, polis durdurunca durmam, çok sıkışırsam babamın adını veririm. Elbette hak bilmekle alakalı bir şey fakat İbrahim Tatlıses'in bir konuşması geldikçe hatırıma olayın garip tarafı sindirilebilir hale geliyor. Sanatçıların sorunlarından bahsedilen bir mecliste "yapmıyorlar ki kardeşim Kültür Bakanı bizi, hepsini çözelim" demişti. Birkaç defa Ak Parti'den milletvekili adayı olmayı denemişti. Ne cüret? Gerçekten vekil olabileceğini hatta Kültür Bakanı olması gerektiğini düşünüyordu. Bakın altını çizelim "Kültür Bakanı" olmak istedi İbrahim Tatlıses. Düşünebiliyor musunuz Dilan Çıtak ne olurdu babası bırakın Kültür Bakanı olmayı, siyasetin herhangi bir başka mecraında yer alsaydı? Ünlülerin, zenginlerin, züppelerin, tanıdığı çok olanların imtiyazlı olduğu bir ülke olmasın Türkiye diye mücadele ettik hep. Torpil kovalamayı ayıp gördük, görgüsüzlerle aramızda bir müşteri olmasına rıza göstermedik. Dilan Çıtaklar polisimize terbiyesizlik yapsın diye demokratikleşme mücadelesi verilmedi bu ülkede. Başına çalası sosyal medyasında yayın yapıp sonra da polisi çırak çıkarsın diye İbrahim Tatlıses'in kızı, şeffaf devlet hülyaları görmedik hiçbirimiz. Hele polisimiz, mesai şartları son derece ağır, ortalama memur maaşıyla can siperane çalışan polisimiz görgüsüzlerin görgüsüz çocukları tarafından pai mâl edilsin diye kendilerini paralamıyor. Adını koymalı, daha sert, daha caydırıcı yasalara ihtiyacımız var. Kolluk kuvvetlerinin elini güçlendirmeye ve hizmetlerini böyle saçma sapan manilere takılmadan yapmalarına hizmet edecek yaptırımlara ihtiyacımız var. Yoksa Dilan gider filan gelir, Çıtak gider pıtak gelir.

4 Ağustos 2025 Pazartesi
Batıdaki İsrail kritikleri üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Son dönemlerde özellikle batı toplumlarında yükselen İsrail kritiği, Fransa-İngiltere-Kanada'nın Filistini tanıyacaklarını ifade etmeleri; hatta Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in dayı gaz ile ilgili bir şeyler yapılması gerektiğine yönelik söylemleri bizleri daha şüpheci kılmalı. İspanya, Yunanistan, Güney Kıbrıs, İtalya sahillerinde İsrailli turistlere yönelik protestolar, batı sokaklarında her geçen gün artan İsrail mallarına yönelik dışlayıcı tutum bir süre öncesine kadar hayal edilmesi mümkün olmayan şeylerdi. Peki batının İsrailliler başta olmak üzere İsrail taraftarları için bu kadar konforsuz bir hale gelmesinin insani gerekçeler dışında bir izahı olamaz mı? Evet, daha evvelden de dile getirdik; günümüz siyasetçilerinin tarihin doğru tarafında yer almak gibi bir kaygısı vardır ve yarın bir gün kınanmaktan ölesiye korkarlar. Buna mukabil İsrail'in ortaya koyduğu vahşete ses çıkarma konusunda hiçbir zaman doğru adım atmadıklarını ve ağız birliği yaparak İsrail'in yanında durduklarını hatırlarsak bunun yeterli izah olmadığını görürüz. Batının Yahudiler ve İsrail taraftarları için konforsuz bir yer haline gelmesinin bence tek bir izahı olabilir. 77 yıldır İsrail'e göç etmeyi düşünmeyen ve batıda bir şekilde yaşamayı sürdüren Yahudilerin bir kısmının daha İsrail'e göç etmesini sağlamak. Zamanında Stalin İsrail'in kurulmasını desteklemiş ancak sonrasında doktorlar komplosu ve Yahudilere karşı septik tutumuyla Sovyetler Birliği'nin Yahudiler açısından yaşanmaz kılmıştı. Rusya'da yaşayan Yahudilerin önemli bir kısmının bu sebeple İsrail'e göç ettiklerini unutmayalım. İkinci Dünya Savaşı öncesi ortamın Yahudiler açısından son derece konforsuz hatta tehlikeli bir ortam olduğunu da hesaba katmalıyız. Hal böyle olunca önemli oranda Aşkenaz Yahudisi İsrail'e göç etmekten başka bir çözüm bulamamıştı. 14 Mayıs 1948 tarihinde ilan edilen devletin şu ifadeyle varlık beyanında bulunduğunu hatırlayalım: "Bu nedenle, İsrail topraklarında Yahudi halkının doğal ve tarihsel hakkına dayanarak, Yahudi halkı adına, bu ülkenin bağımsız bir Yahudi devleti olan İsrail Devleti'nin kurulduğunu ilan ediyoruz". Buna mukabil 2018 yılında Knesset Yahudi ulus devleti yasasını kabul ederek İsrail'in yalnızca Yahudiler için bir ulus devlet olduğunu ve bütün Yahudilere ait olduğunu beyan etmişti. Kudüs'ün başkenti ilan edilmesi, Gazze ve Batı Şeria'nın ilhak edilmesi talepleri ortaya koymaktadır ki, İsrail işgali büyütecek ve işgal ettiği bölgeleri yeni Yahudilerin iskan edilmesini amaçlayacak. Bu sebeple batı toplumlarında yaşanan gelişmelerin İsrail'in makro planlarına ait gelişmeler olduğunu düşünmek hiç de komplo teorisi sayılmaz, aksine talep edilen şeyin "Yahudilere ait ve tüm Yahudilerin yaşaması gereken bir ülke" olduğu düşünüldüğünde batık ama oyunda yükselen seslerin insani talepler dışında şeyler olduğu gerçeği ortaya çıkar.

7 Ağustos 2025 Perşembe
Başörtüsüyle cezalandırmak
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Hatırlarsınız 90'larda Türkiye televizyonlarında ilginç figürler vardı. "İslamcı yazar İsmail Nacar" bunlar arasında en ilginç olanlardan biriydi. Ne ne dediği belliydi ne ne idüğü. Dönemin ruhuna uygun, 28 Şubat'ın talep ettiği figürlerden biriydi. Bir süredir başka ilginç figürlerle karşılaşır hale geldik, sanki sizin-bizim için takıyormuş gibi başörtüsüyle bizi döven; başörtüsü takmasıyla bizleri ödüllendirdiğini, çıkarmakla ise hepimizi cezalandırdığını zanneden tipler türedi. Açık söyleyeyim, kendilerini zerre kadar tanımıyorum; 28 Şubat'a ne kadar gerekli idiyse bu dehre o kadar gerekli tipler oldukları için ilgi çekiyorlar. Vallahi şimdi unuttuğum adını ilk defa duymuştum, yolda görsem tanımam; bir söz etmiş, her gün onlarca divan eden benzerlerini duyduğumuz sözlerden biri " efendim ben Allah'la bir anlaşma yaptım, bir gün bu ülkede baş kapatmak mecburi hale gelirse ben başımı açacağım" demiş. Sanırsın kavm-i Musa'dandır, göklerden de bir karar gelmiş ve demiş ki "ey kulum madem sen böyle bir şart koşuyorsun ben de bunu kabul ettim". Evvela başını açmış-kapamış zerre kadar umurumuzda olmamalı. Bireysel karardır. Ve fakat bunu kendi şahsi tercihi Dairesi'nde tutmak da bu kadının elindedir. Sanki hepimizin meselesiymiş gibi bir beyanatta bulunması bir garabet, bu beyana mal bulmuş mağribi gibi basının taarruz etmesi bir başka garabet. Bu devrin böylelerine ihtiyacı var görülen ve anlaşılan. Birdenbire kerameti kendinden menkul bir kimse, hikmeti kendince malum bir söz ediyor ve ilgili ilgisiz herkes bununla alakadar oluveriyor. Allah aşkına takacaksanız takın çıkaracaksınız çıkarın şunu. Ne bizim için takıyorsunuz ne de bize rağmen çıkarıyorsunuz başınızdakini. Başınızı örtmeniz bizi ödüllendirmediği gibi çıkarmanız da bizim için bir ceza anlamına gelmiyor. İnanın bizler için hiç de zannettiğiniz kadar önemli değilsiniz. Durum böyleyken neden taktım-çıkardım diye tepemizde davul çalıyorsunuz? Bize ne? Sizden, sizin bizce değersiz fikirlerinizden, başınızdakinden, kadehinizdekinden bize ne? Farkında mısınız, biteviye bizler tarafından önemsenmeye çalışarak geçiyor ömrünüz. Bu devre, devrana çok gerekli olduğunuz için ilgi çekiyorsunuz sadece. Yarın bir daha kimsenin umurunda olmayacaksınız. Hepsi bu.

11 Ağustos 2025 Pazartesi
Müşterek Türkçesiz Olmaz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Son büyük klasik sosyolog kabul edilen Norbert Elias, tarihin bir döneminde zirvede olan milletlerin düşüş sonrası yeniden millet şuuruna sahip olabilmelerini sosyal bağları mümkün kılan bir takım kurumlara bağlar. Bir dönem denizlere hükmeden Hollandalıların, Portekizlilerin, İspanyolların düşüşü ve önemsiz devletler haline gelmeleri sonrası sadakatle muhafaza ettikleri bir takım kurumlar sayesinde ortak bir milletiz hissiyati geliştirmeyi başarmışlardır. Elias'ın bahsettiği kurumların başında hiç şüphesiz millet hissini verecek müşterek bir lisan gelir. Uzun süredir konuştuğumuz ve anlamakta güçlük çektiğimiz bir husustur, müşterek millet olabilme kabiliyetimizi mi yitiriyoruz acaba diye sorguluyoruz. Hepiniz farkındasınızdır, Türkiye'de toplumsal yarılmanın bir neticesi olarak birden fazla paralel lisan konuşulmakta. Bununla Kürtçeyi, Zazacayı, Arapçayı, Lazcayı vs. kastetmiyorum. Aksine Türkçe konuştuğunu iddia eden pek çok kimsenin, ait olduğu sosyal çevre, siyasal duruş, inanç, hayat pratikleri itibarıyla farklı kavramlarla konuştuğu ve hatta bazen birbirine zıt iki uçtan kimsenin konuşacak müşterek bir lisanı bulamayacak hale geldiği bir ortamdan bahsediyorum. Özellikle 80' lerde ve 90'larlarda yapılan sosyal bilim kitapları tercümeleri kendilerince elit bir dil yaratmaya çalışan dönem şaşkınlarının eseri saçma sapan bir dil ortaya koymuştu. Hala bu dönemde yapılmış herhangi bir tercümeyi okumakta zorlanırım. Son dönemlerde ise özellikle sosyal medyanın etkisiyle jenerasyonlar arasında büyük kopukluklar meydana getirecek farklı konuşma biçimlerinin yaygınlaştığını görüyoruz. Lisanına sahip çıkamayan milletlerin milleti olma özelliklerini yitirdiğini vurgularken önemli bir vazife ile de karşı karşıya geliyoruz. Özellikle ilk eğitim çağlarında gençleri anlamlı, anakronik olmayan fakat bir yandan da eski kuşaklardan koparmayacak derecede tutarlı bir dil ile eğitmeliyiz. Milli eğitim Bakanlığı'ndan yahut maarif modelinden bahisle söylüyor değilim bunları; ilk ve ortaöğretim imde çocuklara temel eserler sunacak ve kelime hazinelerini, muayenelerini geliştirecek metinler ve filmler hazırlamaktan bahsediyorum. Yoksa jenerasyonların bu kadar kısa süre içinde farklılaştı ve kopukluk yaşadığı bir dönemde çok sürmeyecek, millet olma özelliğimizi yitireceğiz. Hafazanallah.

14 Ağustos 2025 Perşembe
Ailesi olmayanın milleti olmaz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Fiziki olarak zayıf bir kimsenin kendisini güçlü zannetmemesinde büyük bir mahsur yoktur. Bu kimse eğer iyi bir kimseyse daha güvenli yürür, taşıdığı endişeler azalır. Buna mukabil eğer kendisini fiziksel olarak olduğundan daha güçlü zanneden kimse eğer kötü bir kimseyse günü gelir başını taşa vurur, ya kafası kırılır yahut bu durumdan ibret alır. Buna karşın kendisini olduğundan daha arif, daha hikmetli, daha eğitimli zanneden insanların böyle zannetmelerinde büyük bir mahsuru olduğu açık. Çevrenize şöyle bir nazar edin, sosyal normlarımızın asla kaldırmayacağı birtakım şeyleri yapan insanların ellerinde hakikatte hiçbir anlam ifade etmeyen diplomalar olduğunu görürsünüz. Yani bir şekilde kendisini aslında sahip olduğu görgüden daha üstün bir görgüye sahip varsayan kimselerin aslında ne kadar görgüsüz olduğuna şahitlik etmişizdir pek çoğumuz. Hadiselere not verirken istatistiksel verileri her şeyin önüne koyan beyaz yakalı akıl durmadan bize aynı şeyi söylüyor: "efendim eğitim oranı yükseldikçe CHP oy alıyor" gibi bir saçmalık dillendirilip duruyor. Oysa diploma fetişizmi ile eğitimli olmak arasında doğrudan bir ilişki olmadığını her sağlıklı zihin kabul eder. Bir zamanlar memlekette asla olmaz dediğimiz şeylerin yaşandığını gördükçe asıl eksiğimizin müşterek değerler ve bu müşterek değerleri sahip kimseler olduğunu hepimiz fark ediyoruz. Yanında çocuğu olan bir adamla kavga etmeye utanan eski mahalle delikanlıları yerlerini yanında çocuğu olan adamı daha rahat dövebileceğini inanan diplomalı serserilere bıraktı. Bunun en önemli sebebi hakiki anlamda eğitimsiz olup bir yandan da diploması sayesinde hayatını çekip çevirecek hatta çevresine nizamat verecek normlar koymaya kendisini ehil gören diplomalı cahillerimizdir. Oysa bir toplumun genel geçer kuralları vardır ve bu sürekli değişecek ve dönüşecek bir yapboz değildir. Olacak şey bellidir, olmayacak şey de bellidir. Olması gereken ve asla olmaması gereken şeyler çok bellidir. Toplu taşımada ihtiyarlara yer verilir, karşında birisi otururken ona doğru bacak uzatılmaz. "İkisi açık öğretimden üç üniversite diplomam var" diyerek bu kabullere karşı savaş açamazsınız. Yoksa size görgüsüz derler.

Geçen yazımızda Norbert Elias'tan hareketle millet olma yolunda en önemli ihtiyaçlardan olan müşterek lisan mevzusuna değinmiştik. Bu yazımızda ise bizi millet kılması en muhtemel şeylerden olan ortak değerler ve bu değerleri oluşturan değerler silsilesinden bahsediyoruz. Bir dönemlerin ailede büyüyen ve aile fertleri ile kurduğu münasebetler sayesinde yol yordam öğrenen çocuklarının yerini piyano dersi verilen anaokullarına gönderilen çocukların alması ve burada kendilerine çok yüzeysel ve profesyonel seviyede değerler aktarımı yapılması bizi müşterek değerlerden arındırıyor. "Başkasının malına izinsiz alma" demek bir değer aktarımı değildir zira bu cihanşümul bir kabuldür. Buna karşın çocuğa "bir kimseye bir şeyi takdim ederken iki elinle ver ve buyurun lütfen de" demek bir değerler aktarımıdır zira bizi millet kılan ve dünyanın pek çok kültüründe olmayan bir değerimizi böylece aktarmış olursunuz. İşte karşımızdaki kel ve fodul güruh tam olarak bu eğitimden mahrumdur ve büyük oranda profesyonel kurumlar eliyle şekillendirilmiş karakterlerden oluşmaktadır. Bu sebeple "aile yılı değil, direniş yılı" gibi saçma sapan sloganların arkasından ukalalık yapmaktadır bir kısmı. Ailesi olmayanın milleti olmaz. İnanmayan aile terbiyesi görmemiş diplomalıların haline baksın.

18 Ağustos 2025 Pazartesi
Hayırlı işler
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Malumunuz, geçen hafta üniversite tercihleri yapılıyordu. Her yıl bu zamanlarda telefonumuz tanıdığımız-tanımadığımız dostlarımız yahut dostlarımızın dostları tarafından aranır, tercihle alakalı tavsiyelerimiz sorulur. Malatya'dan bir dostumuz aradı, kızı eşit ağırlıkta çok önemli bir puan almış, hukuk fakülteleri ile ilgili kanaatimi sormak istedi. Kendisini işin uzmanının ben olmadığımı, hukukçu dostlarımla istişare ettikten sonra kendisine kanaatimi bildirebileceğimi söyledim. Çok saygı duyduğum bir hukukçu dostumu aradım, yavrumuzun aldığı puanı ve hukuk fakülteleri ile ilgili ihtimalleri kendisine sordum. Sevgili dostum aynen şunları söyledi: "abi o çocuğa söyle, o kadar iyi bir puan aldıysa lütfen gitsin şu şu üniversitelerin işletme fakültesini yazsın. Hukukçuluğun ayağı düştüğü bir memlekette kendisine de puanına da yazık etmesin. Biz henüz üniversitede okurken hukuk fakültesinde okuduğumuzu bilen konu komşu heyecanlanır ' sayın Savcım hoş geldin' yollu şaka yaparlardı. Şimdi avukatım diye gezenler sosyal medya figüründen başka bir şey değil. Ne eski itibarı ne de eski havası var hukukçuluğun". Bendeniz üstüme düşen vazifeyi yerine getirip aldığım cevabı Malatya'daki ahbaplarıma ilettim.

Ak Parti Genel Sekreteri Eyüp Kadri İnan'ın dün attığı tweeti okumayanlara okumalarını tavsiye ederim. Cem Duman ismindeki bir avukat üzerinden ayyuka çıkan ve son dönemde giderek yaygınlaşan "Beştepe'de şöyle esaslı tanıdıklarım var, böyle muteberimdir" şeklindeki kepazeliğe en sert şekilde tepki gösterdi İnan. Daha önce de değinmiştik bu hadiseye; en çok tanıdığı oğlanın en güçlü ve haklı olduğunu zannettiği bir ülkede yaşıyoruz. Avukatların sermayesi hukuk bilgileri, birikimleri değil, sağa sola çaktıkları selamların dönüşü ile ilgili kamuoyuna yaydıkları imaj. Geçen hafta gündemi sallayan Rezan Epözdemir hadisesi de cem duman hadisesi de bu ve buna benzer denk geldiğimiz pek çok avukatlık kepazeliği de "insan ilişkilerim çok iyidir, her yerde abim-kardeşim vardır" sakilliğinden neş'et ediyor. Tanidigi olanların araçlarına çakar taktırdığı, ocakçıyı tanıyanın çayı demli içtiği, okulun müdürünü tanıyan çocuğuna ekstra imtiyazlar kopardığı bir ülkede yaşamak istemiyorsak eğer; bu avukatlardan da, yaygınlaşmasındaki en büyük pay sahibi avukatlar olan bu iğrenç kültürden de kurtulmamız gerekiyor. Bir başka hukukçu dostumun konu hakkındaki bir yorumunu aktararak bitireyim: " Hukuk camiası öyle çok da büyük bir camia değil. Herkes birbirini ya direkt yahut en fazla bir vesileyle dolaylı olarak tanır. Daha hukuk fakültesi birinci sınıfta Hindistan'dakinden daha sert bir kast sistemine dahil olacaklarına ikna edilir öğrenciler. Hak edilmiş kazançtan ziyade hak edilmemiş kazanç ile Semir ihtimalini de gayet doğal bir şey olarak karşılayan hukukçuların var olması, dahil olduğu kastın kendisine böyle bir hak verdiğine olan inanca sebebiyledir. Yoksa hiç kimse haramzade olarak başlamaz bu işlere; lakin süreç içinde herkes her şeye ikna olur. Mason locasına girmiş gibi ilginç çevrelere girersiniz ve bu çevre sizi Meşrebince şekillendirir. Neyi bilip neyi bilmediğinizin çok da önemi yoktur, önemli olan kimi tanıyıp kimi tanımadığınızdır." Biz faniler ne diyelim? Hayırlı işler

21 Ağustos 2025 Perşembe
Türkiye tarihsel rolünü oynadı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Önemli bir bölgesel güç olan Türkiye'nin küresel güce dönüşme perspektifinin en önemli şartlarından birisi artık çoktan tıkanmış olan uluslararası sistemin sorun çözücü aktörlerden biri haline gelmesidir. Bu rolü özellikle Afrika'da ve Ortadoğu'da devletler ve kabileler arasındaki sorunların çözümüne sağladığı katkıyla gayet iyi bir biçimde oynuyor Türkiye. Mevlüt Çavuşoğlu'ndan Hakan Fidan'a uzanan çizgide Türk dış politikasında bu noktada herhangi bir sapma yok; aksine Erdoğan'ın uluslararası siyasetinin tutarlı şekilde sürdürüldüğü ortada. Ukrayna krizinin ilk günlerinden, içeriden yükselen muteriz baskılara rağmen Türkiye her iki ülke arasında köprü olabilmeyi başaran yegane ülke olarak karşımıza çıktı. Hatırlanacaktır, birinci tahıl koridoru Türkiye'nin önemli başarısı olarak tarihe geçti. Ancak özellikle Avrupa devletlerinin tahıl koridorunu suiistimal etmeleri üzerine Rusya'nın ortaya koyduğu sert tutum da hatırımızın bir köşesinde kalsın. Amerikan Başkanı Trump'ın Zengezur Koridoru'na Trump koridoru adını vermesi ve sorunu sanki kendisi çözmüş gibi bir tutum takınması, Türkiye'nin ise asıl amaçladığı şeye ulaşıyor olması sebebiyle herhangi bir itiraz ortaya koymamış olması Türkiye'nin oynadığı azim rolü değiştirmez. Son olarak "Rusya ve Ukrayna arasında sürüp giden savaşın sonlandırılması rolünü tek başına üstlenmek isteyen ve Amerika'yı tekrar büyütmekten bahseden Trump, Türkiye'yi uluslararası arenada taca mı attı?" sorusunun sorulduğu şu günlerde Türkiye'nin oynadığı rol yine açık seçik karşımızda. Avrupa devlet başkanlarını ta buraya oturtur gibi ağırlayan Trump, bu resmin içine Erdoğan'ı koymayı başaramadı. Trump'ın vermek istediği mesaj açık, Batı'da bir yarılma olmasına müsaade etmeyecek ve Amerika'nın liderliğini sürdürmesini garanti altına alacak. Hatta gerekirse Avrupalı devletleri kapısında ricacı durumuna düşürecek ve neticede Putin-Zelenski-Trump arasında üçlü bir görüşmenin gerçekleşmesini sağlayarak Avrupa devletlerine yerinizi bilin diyecek. Türkiye tarihsel olarak bir hatta oturdu, Meral Akşener'in talep ettiği üzere Avrupa safında Ukrayna Savaşı'na müdahil olmadı, ne Rusya'nın ne de Ukrayna'nın açık destekleyicisi durumuna indirgenmedi. Amerikan başkanı Biden döneminde bir türbülanstan geçtiğimiz doğrudur, fakat Trump'ın başkanlığı sonrası Türkiye özellikle Avrupa ile ilişkilerde çok daha başka ve saygın bir noktaya geldi. Şimdi cevaplamamız gereken soru şudur: Trump Türkiye'nin bunca yıllık emeğinin üstüne mi çöktü? Atılan bütün adımlar boşa mı gitti? Elbette hayır! Türkiye bir yanda tarihsel rolünü oynarken bir yanda da bundan sonraki süreçte uluslararası dengeler açısından izleyeceği rotayı tam olarak ortaya koydu. Açık Ukrayna destekçisi haline gelmesi Türkiye'ye küresel aktör olma yolunda büyük bir darbe vururdu; zira Türkiye aktör haline gelmek istiyorsa başkalarının dengelerine hizmet eden değil kendi dengelerini ortaya koyan bir dış politika ortaya koymak durumunda. İşte tam olarak bunu gerçekleştirdi Türkiye. 2025 yılında bu noktaya kadar gerçekleştirebildi. O hep konuşulan 2053, 2071 vizyonları ise uluslararası arenada çok daha aktif olunacak bir döneme işaret ediyor. Allah ömür verirse göreceğiz.

25 Ağustos 2025 Pazartesi
Tanju Özcan'ın Hevesi Gündem Olmak
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Tanju Özcan ve Ali Koç arasındaki ilginç diyaloğa (gerçi bunun bir diyalog olduğunu iddia eden Tanju Özcan'dan başkası değil. Sayın Ali Koç'un tek kelamine şahit olmadık bu süreçte) dikkat edenler birkaç ayrıntı yakalamıştır. MasterChef Murat sendromuna yakalanmış Tanju Özcan ilginç biçimde gündeme gelmek için koskoca Fenerbahçe camiasının başkanını hedef almayı göze aldı. Hatırlayacaksınız bir zamanlar MasterChef'te kel, dengesiz bir adam vardı; anormal hareketleri sebebiyle yarışmadan diskalifiye edilmiş, daha sonra papağanına işkence ettiği için gözaltına alınmıştı. Akabinde birkaç şasesi hareketi ile daha karşılaşmıştık bu şahsın. Trafik polisleri ile yaşadığı anlamsız diyalog, Acun Ilıcalı'ya ettiği hakaretler ve bunun gibi bir takım hadiselerle gelmeyi ve kamuoyunun ilgisine mazhar olmayı amaçlamıştı. Neticede unutuldu gitti, yolda görse kimsenin tanımayacağı bir adam haline geldi. Bir soru sormuştum bundan birkaç ay önce " koskoca İzmir'in belediye başkanı Cemil Tugay'ın yolda görseniz tanır mısınız?" demiştim İstanbullulara. Adım gibi eminim Cemil Tugay'ın da tugay gibi pek çok Büyükşehir belediye başkanını da yolda görse tanımaz İstanbul ahalisi. Buna karşın Bolu gibi küçük bir şehrin belediye başkanına rast geldiğinde memleketin hemen hepsi bir şekilde "bu o adam değil mi?" sualini sorar. Tarihe geçmek için zemzem kuyusuna bevleden adam gibi gündemde kalabilmek uğruna pek çok anormallik yaptığına şahit olduk Özcan'ın. Bu kimse bir şekilde gündem olmayı mütemadiyen başarıyor. Suriyelilerin gündem olduğu günlerde CHP'li siyasilerin "Allahın suyu" dediği suyu suriyeliler'e fahiş fiyatla satacağını söylemişti önce, sonra televizyon yayınlarında gördük kendisini, Kılıçdaroğlu zamanında partiden ihraç edilme gündemi kamuoyunu meşgul etti, cumhurbaşkanı Erdoğan'ın heykelini dikeceğini vaat etmişti Bolu'ya, akabinde itfaiye müdürü yaptığı yeğeni gündem oldu, dededen kalma tarlayı satıp Dilber'e ev alma tweeti gördük sonra, bir ara Kıbrıs kumarhanelerinden fotoğraflar düştü medyaya, derken Ali Koç'la giriştiği ağız dalaşı sonrası sosyal medyada " onu dilber gibi oynatırım" dediği iddia edildi Ali Koç'un. Nihayetinde bir "yanlış anlaşılma olduysa özür dilerim" şeklinde kendince tatlıya bağlanan bir lüzumsuz gerginlik yaşandı. Allah aşkına her şeyi boşverin, bütün bu hadiselerde Tanju Özcan'ın haklı olduğunu varsayın, sürekli sansasyon, mütemadiyen anormal bir gündem var Tanju Özcan'ın hayatında. İşin kötüsü bu anormallikleri kendi özel hayatına mahsus kılmak istemiyor Özcan, aksine bütün memleketin gündemi haline getirmek istiyor. Mustafa Sarıgül'ün gündem olma çabalarındaki sempatik çabanın zerresi yok üstelim Özcan'da. Sürekli sorunlu, mütemadiyen agresif, biteviye gerilimlerin öğesi. Bilmem siz ne dersiniz ama bendeniz kabahatin çoğunun bizde olduğunu düşünüyorum. Biz alakadar olup laf yetiştirir hale geldikçe bu zat vites yükseltti. Çare aslında basit. Bırakalım, ne hali varsa görsün.

28 Ağustos 2025 Perşembe
“Gurbetçi” hazımsızlığı üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Gurbetçi ifadesini sevmem; yurtdışında yaşayan vatandaşlarımız ve soydaşlarımız demeyi tercih ederim. Özellikle Avrupa'da yaşayan ve kamuoyunda kendilerine gurbetçi denilen vatandaşlarımıza yönelik yükselen sinir bozucu bir karşıtlık göze çarpmakta. Nativizm deseniz değil, yabancı karşıtlığı deseniz değil, yurtseverlik deseniz hiç değil. Elbette politik sebepleri de olabilir bu yükselen karşıtlığın fakat politik sebeplerin dışında haset faktörünü de hesaba katmalıyız. Kapağı bir şekilde Avrupa'ya atmak isteyip de bunu yapamayan niceleri nesillerdir bu ülkelerin kahrını çekmiş olan vatandaşlarımıza haset ediyor. Ve saçma sapan sözler işitiyoruz bu minvalde "yıllardır ülkemizi orada ne biçim temsil etmişler" gibi boş, "bu ülkenin kaderine neden bu ülkede yaşamayanlar karar veriyor" gibi anlamsız itirazlar ve eleştiriler yükseliyor. 15 sene Avrupa'da bu yurttaşlarımızla yan yana yaşamış bir kimse olarak vatandaşlarımıza yönelik yapılan bütün eleştirilerin anlamsız olduğunu gayet iyi biliyorum. Kültürümüze, değerlerimize sahip çıkarak; gönüllerinde var olan Türkiye sevgisini kuşaktan kuşağa aktararak Avrupa'nın çeşitli ülkelerinde yaşayan vatandaşlarımız ülkemiz o kadar çok seviyor ki, Türkiye'de herhangi bir küsur görmek istemiyor. Bu sebeple "Türkiye, Avrupa'dan daha iyi" dedikçe bu vatandaşlarımız politik muhalifler dudaklarını kemiriyor. Bu öfkenin bir kısmı cehaletten kaynaklanıyor. Zannediyorlar ki Avrupa'da şen şakrak bir hayat var, refah toplumu insanlara üst düzey bir hayat yaşıyor ve "gurbetçiler" buna rağmen Avrupa'yı tu kaka ediyor. Oysa Avrupa'nın pek çok yerinde hayat artık çok zor. İkinci önemli sebep ise Avrupa'da yaşayan insanlarımızın Türkiye özlemini ve sevgisini bir türlü anlayamıyor oluşları. Maalesef Türkiye'de büyüyüp de içsel olarak bu memleketle bitmez tükenmez sorunu olan o kadar çok insan var ki, Avrupa'da yaşayan bir kimsenin Türkiye sevgisini anlayamıyor. Avrupa'da yaşayan insanımıza üyelik düşmanlıkların bir duyar sebebi de son yıllarda toplumda yaşanan büyük dönüşüm. Şehirlerden tatil beldelerine kadar her yer artık kalabalık, parası olan da olmayan da bir yerlerde bir şekilde bulunabiliyor. "Siz yokken biz vardık" gibi saçma sapan bir refleks gelişti ve insanlar yekdiğerinden rahatsız olmak için bir bahaneye ihtiyaç duymuyor artık. Birkaç yıl önce bir söz duymuştum "Bodrum'a 1 saat önce gelen yoldakilere 'ne geliyorsunuz kardeşim?' diyor" demişti bir zat. Her yıl büyük bir vatan hasretiyle Türkiye'ye gelen yurttaşlarımıza da benzer bir refleksle düşmanlık ediyorlar. Yurtiçinden gelenlere, yerli plakalara takılabilecek bir isim, sıfat yok. Oysa yurtdışından gelen vatandaşlarımıza, yabancı plakalı araçlara hemencecik bir sıfat buluveriyorlar. Zaten adı üstünde: "Gurbetçi". Kimin ülkesinde kimi istemediklerini, kimden en tabi vatandaşlık haklarını esirgediklerini sorsanız hoşnutsuz ve hastalıklı bir ruh haliyle karşılaşırsınız. Vallahi kusura bakmayın, Avrupa'da doğup büyümüş, nesillerdir orada yaşayan vatandaşlarımız bu saçma sapan eleştirileri yapanlardan daha kültürlü, daha eğitimli, daha tanıyan insanlardır. Kimsesiz mazlumlarmış gibi günah keçisi yapmaya çalışmak ve hastalıklı ruh halini onlar üzerinden teskin etmeye çabalamak her şeyden önce haddini bilmezlik ve cehalettir. Aslında bir başka sebep daha var üzerinde konuşulması gereken, ancak zülf-ü yare dokunur. O bahse hiç girmeyelim.

4 Eylül 2025 Perşembe
Ayn Câlut'un yıldönümünde
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
Bundan tam 765 yıl önce, 3 Eylül 1260 tarihinde Filistin topraklarında bir savaş yaşandı. Celile'de, Ayn Câlut adı verilen vadide o zamana kadar hiç yenilmemiş olan Moğol ordusu Memlüklüler tarafından mağlup edildi. Bu zamana kadar akıttıları kanın, tahrip ettikleri şehirlerin haddi hesabı yoktu. Sonradan ecnebilerin İslam Rönesansı olarak adlandırdıkları altın çağın gözbebeği Bağdat'ı, Samarra'yı, Buhara'yı talan etmiş ve Celile'ye kadar gelmişlerdi. Devrin üstünlük mihengi askeri üstünlüktü ve Moğol ordusu mobilizasyon kabiliyeti ve acımasızlığı ile dünyanın altını üstüne getirmişti. Bu zaferden tam 765 yıl sonra bugün bizler maalesef yine Filistin topraklarında bölgenin ahalisinin kanını akıtan ve uzaklardan gelen barbar bir orduyla karşı karşıyayız. Ancak günümüz küresel sisteminin üstünlük mihengi küresel finansal sistem. Nasıl o gün, o güne kadar hiç yenilmemiş olan var barbar düşman yenildiyse bugün de tasarladıkları küresel finans kapital ile hiç yenilmemiş ve yenilmesi mümkün gözükmeyen düşmanın yenileceğine dair bir kanaatimiz var artık. Askeri kapasitesi bir yere kadar muzaffer kılmıştı Moğolları; bu kapasite tıkandıktan sonra tekrar muzaffer olması mümkün olmadı ve tarihin tozlu raflarına kaldırıldı Moğol gücü. Şimdilerde dünyada adı anılmayan, isim şehir oyunlarında adı kimsenin aklına gelmeyen bir ülke ve milletten bahsediyoruz. Böyle olması son derece tabiidir; zira ne genişlemesi doğal bir genişlemeydi Moğolların ne de taş üstüne taş koymayı akıl ettiler yalnızca yağmaladılar ve gittiler. Toplumların ve medeniyetlerin karşılıklı etkileşim içinde oldukları Orta Çağ'da insanlığa hiçbir fayda sunmayan aksine o güne kadar elde edilmiş gelişmeleri tahrip eden böyle bir çekirge sürüsünü bir daha dünya görmedi. Ta ki İsrail diye bir devlet kurulana kadar. Bütün insanlığın faydasına olabilecek tek bir katkı sunmayan, aksine dünyanın dört bir tarafından devşirdiği vatandaşlarıyla toprağın sahiplerinin kanını biteviye akıtan bir gürühtan bahsediyoruz. Modern zamanların Moğolları, Yecüc ile Mecücleri, Ortadoğu ahalisinin Deccalleri. Sistem artık tıkandı ve tanzim etmek istedikleri dünyada artık ne onlara ne de yardakçılarına yer yok. 1 Eylül günü Filistin topraklarında hiç yenilmemiş olan müstevlilerin mağlubiyetini anarken günümüz müstevlilerin mağlubiyet ihtimalini görüyor ve sistemin artık işlemez hale gelişini çektiğimiz acılarla birlikte kutluyoruz. Bu da böyle bir umut böyle bir heves. Elden bir şey gelmeyince tarihten hisse çıkarmaya çalışıyoruz.

8 Eylül 2025 Pazartesi
Bir Kaç Tembih
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

4 Eylül 2022 sabahı alem-i cemale göçtü Ömer Tuğrul İnançer. Üçüncü sene-i devriyesi oldu. Tenezzül etmişler, kabul buyurmuşlar, zaman zaman civarlarında bulunmama müsaade etmişlerdi. Ummam söylediklerini değil de şahsen bana söylediği ve not aldığım tembihlerinden bir kısmını burada paylaşmak isterim:

"-bazı meseleler hakkında konuşmuyorsak bu o meselelerden anlamadığımız anlamına gelmez. İnsan anladığı her şeye tenezzül etmez; etmemelidir. Adı üstünde tenezzül bir düşmek, düşüklük halidir. Dünyaya ait mevzuların bir kısmı olmazsa olmaz; dünyanın işi dünya metaıyla görülür, fakat dünyaya ait şeylerin kısmi ekserisi kirli şeylerdir. Adı üstünde "dûn ya" bir aşağılıkistandır.

-şu meşgul olduğun işler esnasında sakın kimsenin dümen suyuna girme. Girilecek yegane dümen suyu Rasulullah Efendimizin dümen suyudur. Onun haricindeki her su seni ya kendi çıkarının peşine yahut başkalarının çıkarının peşine sürükler. Sonra pişman olmak dahi aklına gelmeyecek bir hale düşersin. Allah muhafaza.

-birbirine yakın insanların birlikte çalışmamasını buyuran bir emir yok. Resulullah Efendimizin tembihatını kulağına küpe eden adam herkesle çalışabilir. Lakin bir yerden sonra yakın ile çalışmanın şöyle bir sıkıntısı olur, yakının senin imtihanın olur. O imtihani nasıl vereceğin de yine efendimizin formüllerinde saklı.

-bir şeyle meşgul olurken parçalarda zaman zaman güzel, ışıltılı şeyler görebilirsin fakat küçük başarılar yeterli değildir. Güzel bir nağme tek başına kafi değildir. Tek güzel nağme ile şarkı olmaz. Yapman gereken en önemli şey, üretebildiğin güzel şeyleri tekemmül ettirmek, ayakları yere basan sağlam şeyler haline getirmektir. Fikir üretmek anlamında da bu böyledir, yemek yaparken de böyledir.

-bir takım sıfatlar, titrler esasen çok da önemsenmeyecek şeylerdir. Lakin bazen sözün tesiri için bunlara ihtiyaç duyulur. Şahsen hayatımda kaç kere tecrübe ettim, sıfatını beğenmedikleri bir zatın kıymetli fikrini bırakıp, sıfatını aldandıkları bir başka zatın saçma sapan fikirlerini tercih edenlere şahit oldum. Öyleyse bu sıfatları gaye edinmeden, vasıta haline getirecek şekilde elde etmek yapmayı amaçladığın hizmetin bir parçasıdır. Ona göre gayret et.

-kilo almamak için yemeyen adamlar gibi olmayın. Hem yiyin hem yakın. Yememek tembelliğe vesile bir kolaycılıktır. Sünnete uygun, helalinden ve temiz olanları yiyin. Sonra da oradan edindiğiniz enerjiyi fıkaraya hizmete sarf edin.

-Hindistanlılar fakir falan değiller, görgüleri o. O şekilde yaşıyorlar. Demek basitlik ve fakirlik bir görgü işidir. Çok çalışmakla para kazanılsa hamallardan zengin kimse olmazdı. Lakin rızık çalışmakla elde edilen bir şey değildir. Vazifemizdir çalışacağız, rızkımızı Allah verecek. Sapla samanı karıştırmamak lazım.

-Kitap okuyacağım derken kitabın esiri olmayın. Hatta mümkünse kitap okumayın; mevzu okuyun. Bir mevzuyu çeşitli kaynaklar nasıl anlatmış diye tetkik edin. Kitapları baştan sona okuyacağım diye kendinizi esir ederseniz yorulursunuz, elinize de ilim namına bir şey geçmez. İlim çeşitli veçhelerden bakarak olur."

Bunun gibi daha neler not almışım, bazen utana sıkıla bazen de güle oynaya kulağıma küpe etmişim. Birkaçını sizlerle paylaşmak istedim. Nasibi olanın belki bu tembihlerden hissesi vardır diye umarak böyle bir şeye mücaseret ettim. Çok özledik, Allah ebedi ayrılık vermesin.

11 Eylül 2025 Perşembe
Gündemimiz dünyanın gündemiyle uyum içinde mi?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Özellikle sosyal medyanın hayatımıza çok sert şekilde girmesi ve insanların kendilerini ve özel hallerini daha yoğun şekilde beyan ediyor hale gelmesi yeni bir dünya meydana getirdi. Vilem Flusser bu teknik gelişmeleri görmemişti ancak 1980'lerde dünyanın opaklığının giderek düştüğünü ve şeffaflaştığını beyan etmişti. Zaten doksanlı yılların başında da vefat etti. Yapı materyallerinin giderek şeffaflaşması kamusal alan ile özel hayat arasındaki geçişkenliğin daha yoğun şekilde yaşanacağı bir dünyayı neticelendirmişti o zamanlarda da. Dünya politik algı açısından da bambaşka bir noktaya geldi; iç politika ile dış politika arasında bir ayrım kalmadı. Özellikle Batı toplumları gündelik hayatlarını dünyada yaşanan politik gelişmelere dikkat ederek ve günlük haber akışlarında bu gelişmeleri nazar-ı dikkate alarak yaşıyorlar. Zamanın ruhuna uygun ve dünyanın geldiği noktayla tenakuz içinde olmayan bir ruh halidir bu ve sağlıklı olan da budur. Dünya bir noktaya geldiyse eğer, dehrin hükmü bir şeyler söylediyse buna ayak uydurmak ve bu şekilde bir hayata tanzim etmek hepimizin üstüne vazife olsa gerek. Dünya eğer küçüldüyse küçülmüştür; küçülmemiş muamelesi yapmanız, eski alışkanlıklarınızla yaşamaya devam etme çabanız bu gerçeği değiştirmez. Herkes Mersin'e giderken tersine gitmeyi alışkanlık haline getirmiş cemiyetimiz bir süredir bırakın iç politika batağına saplanmış olmayı, bir partinin kendi iç meselelerinin ve çıkar çatışmalarının gündemini hayatının merkezine almış durumda. Bu ana gündemi olabilir toplumun, fakat bütün dünyayı alakadar eden meseleler de bir şekilde dikkat çeker. Çam oraya düşmüş eşek gibi, aynı mevzularda Debelendikçe daha da derine batıyoruz. Yine anlamsızca tencere tavalar çalınıyor, birileri tenkit ediyor, birileri oh olsun diyor; o esnada Sumud filosunu konuşuyor dünya, Doha'yı konuşuyor, Ursula von der Leyen İsrail'e yaptırımlardan bahsediyor, bütün bunlar çağımızın en önemli meselelerinden birisi olan bir Hadise'nin parçaları olduğu için herkesin ilgisini çekiyor; zira dünya gemi azıya almış bir şekilde savaşa doğru gidiyor ve bu savaşın hazırlayıcılarından birisi de Ortadoğu'daki bu mikrop olarak tarihe geçiyor. Sizinkilerin aklı hâlâ Topuklu Efe'de, Özgür Çelik'te, Ali Mahir Başarır'da. Dünyaları bu kadar, bu kadarını hak ediyorlar, diyecek başka bir şey yok. Ve fakat bu mesele nasıl oluyor da bu kısır muhayyileli, dar görüşlü, hayal gücü ufku dahi bulamayanlar topluluğunun gündemi bütün memleketin ve cemiyetin gündemi haline geliyor? Yazık günah vallahi ve billahi. Kaçak çatı katını ilçe başkanlığı yapmış, bunu da teşhir etmekte hiçbir beis duymamış arkadaşlar bu yapıyı il başkanlığı haline getiriyor; ufkunu da muhayyilesini de ortaya koyuyor, bizlere de bunu memleketin hakiki gündemi diye dayatıyorlar. İşi gücü bırakıp bunlardan bahsediyoruz. Ne diyeyim? Allah ıslah etsin.

18 Eylül 2025 Perşembe
Çok yakında kaybedecekler
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

İyi niyetli ve insaf da tesis edilmemiş barışlar, doğacak daha büyük çatışmaların asıl sebebidir. Sonlandı zannedilen I. Dünya Savaşı'nın Avrupa'da daha büyük bir çatışmaya zemin hazırlamış olması, savaş esnasında dikilen nefret tohumlarının değil, adına barış dedikleri bir dengesizliği oluşturmalarının neticesidir. Avrupa birinci savaşın tortularını ikinci savaş sonrası kısmen de olsa temizlemeyi başardı. Fakat I. Dünya Savaşı sonrası özellikle Ortadoğu'da oluşturulan yeni düzen hâlâ büyük çatışmaya gebe. Tek emeli kurulacak olan Yeni İsrail'e zemin hazırlamak olan böyle bir anlaşmanın sağlıklı neticeleri olması zaten beklenemezdi. Şimdi yeni ve daha anlamsız barış planları teklif ediyorlar dünyaya, özellikle bu bölge için; daha büyük savaşları tetikleyecek, kuşaktan kuşağa aktarılacak kin ve nefret tohumlarını yeşertecek teklifler. Bir yandan biteviye "sürgündeyken hep Kudüs'ün hayalini gördük; 2000 yıldır kuşaktan kuşağa aktardık ve bu hayali hep heybemizde taşıdık" diye romantize ettikleri bir hikayeyle, dedelerinin dedelerinin dedelerinin dedelerinin dahi görmediği bir toprağın hayalini kurduğu hikayesini anlatan Siyonist, öbür yandan tüm hayatı, atalarının hayatı bu topraklarda geçmiş, hafızasında sokaklarının resmi terütaze şekilde duran insanlara "bu topraklardan gideceksiniz ve barış gelecek" diyor. Af buyurun enayilik derecesinde iyi niyetli yaklaşım bu teklife ve diyelim ki "istedikleri gerçekten barıştır". Bu saflığımız ve kabulümüz bir gerçeği asla değiştirmeyecektir: bu şekilde sağlanacak bir barış daha büyük çatışmaların hazırlayıcısı olacaktır.

Zannederler ki, kafalarına göre gasp ettikleri topraklarda, pervasızca öldürdükleri çocukların kardeşleri, kuzenleri, komşuları, ahbapları günü gelecek ve onlara bu hırsızlığın hesabını sormayacak. En haklı davalarında bile sürekli terörist ilan edilerek çırak çıkarılan bu insanlar yılacak, pes edecek ve alın sizin olsun diyecek. Polis rolüne soyunan hırsızla işbirliği yaptığı bu devran geçince her şey unutulacak ve bütün hikaye bir son bulacak. Almanya başbakanı Merz'in riyakar gözyaşları bütün dünyaya hikayeyi unutturacak. Ve bizler de hikayenin ne olduğunu anlatmaya çalışırken antisemitik olarak yaftalanıp mahkum edileceğiz; sinecek ve peki diyeceğiz. Kusura bakmayın ama bunların ne Allah'tan ne insanlardan ne tarihten ne de bölgeden haberleri var. Aktif ve pasif Siyonistlerin elde etmeye çalıştığı şey asla bir kazanım olmayacak; aksine daha büyük şeyler kaybedecekleri büyük bir kayıp olacak. Pirus zaferi bile değil; zira Pirus zaferi büyük yıkımlara rağmen öyle yahut böyle bir zaferdi. Bunlar kaybedecek, mutlaka kaybedecek, illaki kaybedecek. Üstelik öyle üç vakte kadar da değil, Allah ömür verirse bizim göreceğimiz bir vadede kaybedecek.

22 Eylül 2025 Pazartesi
Bir kurultay bir kongre
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Okul müsameresi gibi bir şey yaşandı dün. Ankara'da nazım Hikmet Kültür Merkezi'nde Cumhuriyet Halk Partisi'nin 22. olağanüstü kurultayı yapıldı. Aynı saatlerde İstanbul'da, Fenerbahçe Stadyumu'nda bir başkanlık seçimi vardı. Kamuoyu, sosyal medya, haberler sizce hangisine daha fazla yer ayırmıştır? Cumhuriyet Halk Partisi kurultayı ülkenin en önemli siyasi hadiselerinden biridir. Bakın iki senedir bir CHP kurultayını konuşuyoruz, CHP Kurultayı'nda yaşananlar üzerine tartışıyor, neticenin ne olacağını merakla bekliyoruz. Tabiatı itibari ile böyle bir şeydir CHP kurultayı. Fakat ne ilginçtir ki, Özgür Özel liderliğinde yapılan son iki kurultay kültür merkezlerinde, komşular alışverişte görsün nev'inden yapıldığı için kamuoyunda herhangi bir heyecan uyandırmıyor. Ekrem İmamoğlu için toplanan imzalar kadar ciddi bir hadise bu, Özgür Özel'in tavsiye ettiği kırmızı kart kadar gündem oldu. Tek aday, tekli liste ile zevahiri kurtarmak için yapılmış bir müsamere idi sadece. Bir müsamere kadar bile dikkat çekmedi. Müsamere dediğiniz şeyin bir havası olur zira, çocuklar hazırlanır, aileleri çocuklar için elbiseler hazırlar, onların heyecanını paylaşır. Acaba nasıl olacak? Kazasız belasız atlatabilecek mi çocuklar? Ve bunun gibi onlarca Sual gelir izleyenlerin aklına. Hadise bittikten birkaç gün sonra da konuşulur, çocuklar tebrikleri kabul eder. Ankara'daki CHP kurultayını cazip kılan hiçbir şey yoktu. Dedim ya zevahir kurtuldu kendilerince, buldukları bir formül üzerinden durumu kurtarmaya çalıştılar. Dünyanın, ülkenin, toplumun başka hiçbir meselesi yokmuş gibi bir seneden daha uzun bir süredir CHP'nin iç gerilimlerini konuşan Türkiye toplumuna hiç hiç de ilginç gelmedi bu müsamere. Sebebi bence açık, birincisi toplum CHP'nin iç gündeminden sıkıldı ve yoruldu; ikincisi ise, tertip edilmiş, herhangi bir sürprize yahut gerilime gebe olmayan, neticesi en başından belli bir piyesin hiçbir şekilde cazibesinin olmadığı gerçeği. Değişen tek şey, bundan sonra gerçekleşecek Cumhuriyet Halk Partisi kurultayını önüne eklenecek sayı oldu. 22. değil 23. kurultay olacak. Hepimizin adına ne büyük kazanım değil mi?

25 Eylül 2025 Perşembe
Teknofest: İmkan ve ihtimal
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Geçtiğimiz cuma ve cumartesi günleri bendeniz de Atatürk Havalimanı'nda, Teknofest etkinliğindeydim. Yetişkinlerle de sohbet ettim fakat en çok 9-15 yaş arası çocuklarla konuşmak istedim. Kaç çocukla konuştuğumu hatırlamıyorum fakat bana bir fikir verecek kadar çok sayıda çocukla haşır neşir olma imkanım oldu. İlginç şeyler duydum çocuklardan, zekice şeyler duydum, komik şeyler duydum, çocukça ve büyükçe şeyler duydum. Cevabını en çok merak ettiğim soru "acaba Teknofest bu gençler için bir eğlence olmanın ötesinde bir ilham kaynağı, bir hedef gösterici olabiliyor mu?" sorusuydu. Bakmayın siz, aklı direkler arasında kalmış dinozorların panayır diyerek küçümsemeye çalıştıklarına, çocuklar oldukça ilginç şeyler söylediler bendenize. Futbolcu olmak isteyen de vardı içlerinde, aşçı olmak isteyen de, F-16 pilotu olmak isteyen de vardı, astronot olmak isteyen de. Küçük Kerem, boyundan büyük laf ederek dedi ki "Elbette imkanım olursa bir gün ben de değişik icatlar yapmak isterim". On yaşında vardı yoktu. Yaşıtlarının imkanı ve mümkünü çok da hesap edemedikleri bir yaş aralığında hedeflerinin bir imkan ile gerçekleştirilebileceğini hesaba katıyordu Kerem. "Peki sence böyle bir imkan bulabilir misin Keremciğim?" diye sordum " Belki dikkatini çekecek bir şeyler yapabilirsem Selçuk Bayraktar bana bu imkanı sağlar" dedi.

Henüz hayat yolu önünde çatallanmamışken, imkanların ve ihtimallerin kendisine açması muhtemel kapıların hesabını yapan bir çocukla karşılaşmış olmak beni oldukça şaşırttı. Çocukça bir ihtiras desem değil, neyden bahsettiğini bilmez bir talepkârlık desem değil. Teknofest'i gezerken çocuklar hayaller gördüler; bizler gibi hayal görme kabiliyetini yitirmiş yetişkinler kendilerine ciddi SORULAR sorunca ise ihtimal hesapları yaptılar. Keşke hiç sormasaydın bu soruları dedim bir yandan; zira hayal kurmak pek çok çocuğun artık kabiliyetsizleştiği bir beceridir ve bu hayal ile meşbu bulunan çocukları hayallerinde rahatsız etmek ve kendilerini gerçek dünyaya davet etmek onlara yapılmış bir kötülüktür. Fakat diğer yandan çocukluğunun önemli bir kısmı hayaller kurarak geçmiş olan ben şunu da düşündüm: Benim hayallerimin gerçeğe dönüşme imkanı yahut ihtimali ile ilgili bir senaryosu olmamıştı hiçbir zaman. Feza da yıldızlar arasında gezerken de, zaman makinesini keşfedip tarihin bir dönemine giderken de, hiç anlamadım alanlarda büyük başarılar elde ederken de hayallerim hep gerçekleştirilmeyen namzet olmayan şeylerdi. Hayallerini imkan ve ihtimal muvazenesine oturtunca gözümün önündeki birkaç çocuk -folik asit deyip geçmeyin rica ederim- Teknofest'in ne anlama geldiğini anladım. Teknofest, hayaller görebilen çocuklarla imkan ve ihtimali arasındaki köprüyü kuran çok önemli bir organizasyonmuş. İlham olanların, imkan sağlayanların makamı âli olsun.

29 Eylül 2025 Pazartesi
Cin şişeden çıkınca
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Birleşmiş Milletler 80. Genel Kurulu, tarihin en protest karakterli toplantılarından birisi olarak kayıtlara geçti. Sisteme ve düzene karşı açık itirazlar artık çok çeşitli mecralardan yükseliyor. Latin Amerika'dan, Güney Asya'dan, Avrupa'dan; Müslüman'dan, Hristiyan'dan, zenciden ve beyazdan, sosyalist ve muhafazakardan yükselen tenkitler ve itirazlar gösteriyor ki Birleşmiş Milletler bu düzen ile varlığını uzun süre sürdürmeyecek. Zaten yükselen bu itirazlar sebebiyledir ki bir süredir Amerika başta olmak üzere çeşitli batılı merkezlerde birleşmiş milletler kararlarının herhangi bir yaptırımının olmadığı sıkça tekrarlanır hale geldi. Oysa birkaç yıl öncesine kadar birleşmiş milletler kararlarını ihlal ettikleri için kimi ülkelere ambargolar uygulanmakta kimi ülkelerin başkentleri bombalanmak taydı. Elbette her biri bir başka bahane ile hayata geçirilen bu tecavüzlerin de geldiğimiz nokta itibari ile birleşmiş Milletler'in herhangi bir bağlayıcılığının olmadığını ifade edişleri de küresel sömürü çarkının talepleri gereğidir. Görülen o ki, hegemonya yıkılıyor. Kendi rızasıyla; kimi Safdilliğinden kimi acizliğinden bu düzene payanda olmuş ülkeler artık bunun haricinde istekler ortaya koyuyor. Hegemonyanın yıkıldığı, gönüllülerin gönüllülüklerini terk ettiği Demde ise ne olacağını öngörmek çok zor değil. Ekonomik ve askeri baskı mekanizmaları devreye girecek, toptan bir kuşatma mümkün olmadığı için aynı Gazze'de gözlerimizin önünde yaşanan şey gibi tek tek diz çöktümek ve mümkünse eskisinden daha bağlı bir biçimde sömürü çarkına dahil edebilmek için çarkın dışına çıkmaya çabalayanların kanı akıtılacak.

Fütürist bir çıkarımdan ziyade olanakları hesap ettikçe karşıma çıkan yegâne alternatif yukarıda kabaca özetlediğim senaryo oluyor. Mevcut paradigmanın sorgulanması ve itirazların yükselmesi yeni bir paradigma olan ihtiyacı ortaya koyuyor. Dost ve düşman biliyor ki sorgulama sürecinde de itiraz sürecinde de yeni paradigma ile ilgili teklifler öne sürme çabalarında da aslan payı Recep Tayyip Erdoğan'a ait. "Etimiz ne bu domuz ne ki bütün dünyaya kafa tutuyoruz?" gibi vapur sohbeti tadındaki sorgulamaları bir kenara bırakacak olursak, tüm dünyanın farkında olduğu bir hakikat bu. Türkiye'nin potansiyeli ve uluslararası konjonktürün sağladığı imkanlar Erdoğan gibi bir siyasi aktörün manevraları ile bir değere dönüştü. Bundan sonraki süreç, bu değeri organize şekilde uluslararasılaştırmak ve söylem düzeyinden çıkararak aktif neticelerini elde etmeye yönelik adımların atılacağı süreçtir. Cin şişeden çıktı, şimdi birkaç dilek hakkımız var. Allah hayırlı neticeler nasip etsin.

2 Ekim 2025 Perşembe
Schadenfreude
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Bu tımarhaneye zihnen veda edeceğim" dediğimde taacüp edenlerin bir kısmını hemen her gün farklı anormalliklere karşı bir şeyler söylerken gördüğümde "ben demedim mi? diyesim geliyor. "Meydanı bunlara mı bırakalım?" diye masumane bir argüman geliştirip bizi de buna ikna etmeye çalışanlara bakıyor ve daha hayırlı işlerle uğraşmalarını temenni ediyorum. Zira bu dostlar daha hayırlı işlerle uğraşmadıkça bizlerin de zihnini tımarhanenin delileriyle meşgul etmekten geri durmuyorlar. Milli uçağımız Kaan'ın motoru Amerika'dan geliyormuş, bunu da yapamamışlar, yihu, yuppi... Kimi ahmak, kimi hain, kimi bilmem ne bela bir sürü ağzı kara "gördünüz mü ne güzel uçak yapamamışız" diye bir köşede zıplaşıyorlar; seninkiler bunlara laf yetiştiriyor, ahmak ahmaklığına devam ediyor, olan vaktimize oluyor, enerjimize oluyor.

Huyumdur böyle bir tartışma çıkınca bir uzmanı arar ve işin aslını sorarım. Günümüz uçak teknolojisi açısından motor ne ifade ediyor anlamaya çalıştım bu sebeple. Blackburn Skua'dan bahseder gibi motordan bahsedenlerin ıskaladığı, yahut domuz gibi bildiği ancak ruhundaki hastalık sebebiyle bilmiyormuş gibi yaptığı hakikat şu: Beşinci nesil uçaklar açısından en belirleyici olan şey motordan ziyade yazılım. Yazılımı yerli yapmadıktan sonra isterseniz bütün aksamını yerli üretin, o uçağı ihtiyaç duyduğunuz da kaldıramıyorsunuz. Motoru geliştirene kadar yerli yazılım üzerinden yerli bir uçak yapmak ise, herhangi bir motor tedariki ile oldukça mümkün. Buna başarısızlık gözüyle bakmak ise hafif tabirle ahmaklık, hakikatte ise hainlik sebebiyledir. Sanki dünyada ürettiği herhangi bir şeyi %100 kendi kaynaklarıyla üreten bir fabrika kalmış gibi ortalığı yangın yerine vermenin iyi niyetli bir tarafı yok zira. Bu arada kervan yolda düzülür o motor kendi teknolojimiz olarak da üretilir. En ufak şüphem yok bunun yapılacağına.

Diyelim ki olanca beceriksizliğimizle hiçbir şey yapmayı başaramadık Kaan da devrim arabası gibi hangarda paslandı. Böyle bir ihtimal neden bu tipleri bu kadar sevindiriyor? Bu sevinç çığlıkları, bu başı göğe ermişcesine saçmalamalar Kaan'ı bir turnusol kağıdı yapıyor. Başı göğe erecek olanlar, bu sevinçlerini size bana değil kendilerine de izah edemiyor. Fakat vaziyet bizzat kendi kendisini tefsir ediyor; bir uğur gibi bünyemizde taşıyıp durduğumuz bu yükler yaşam konforumuzu etkiliyor. Bırakınız gülsünler, bırakınız mutlu olsunlar. Günü gelir Kaan, o üzerinden geçmeyeceğine yemin ettikleri Yavuz Sultan Selim Köprüsü'nün üzerinden uçar biz de aşağıdan el sallarız. Bunlar mutlu olacak yeni vesileler bulurlar. "Nevşehir'in kabak çekirdeği aslında prostata hiç de iyi gelmiyormuş" diye hoplayıp zıplayacak mütereddi ruhları böyle saçma tesellilerin zaman zaman dindirdiği azabını hiçbir zaman teskin edemeyecek. Çünkü bunlar huzursuz olmak üzere cihana gelmiş, başkasının mutsuzluğuyla mutlu olan, sentin takımı yenilince havalara uçan, "biz size demedik mi?" demekten başka sermayesi olmayan müflislerdir. Almanca çok güzel bir fiil vardır "Schadenfreude"... başkasının zararından mutlu olmak demektir. İşte buradaki ahmaklık kendi olası zararına sevinme halidir, aradan yıllar da geçse bu hali anlayamayacağız. O sebeple sizlere de tavsiye ediyorum, sosyal medya adı verilen bu tımarhaneyi ruhen terk ediniz.

6 Ekim 2025 Pazartesi
Makas kapanırken bir adım
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

İyilerle, iyi kalplerle, insanlığın yanında olanlarla bir istişare olsun diye yazalım. Sumud filosu gitti, İsrail haramileri tarafından yolu kesildi, kahramanları derdest edildi, akabinde yurda döndüler. Peki bütün bunlar bir işe yaradı mı? Olur ya, Gazze'ye varamadı, çocuklara erzak, oyuncak ulaştırmayı başaramadı, bütün çabalar boşa gitti diye düşünenler olabilir. İyi niyetle, samimi şekilde üzülerek böyle düşünenleri katiyen kınamam. Gerçekten de olmasını istediklerini ve olamayan şeye esef ettiklerini anlarım. Gelgelelim Sumud'un kahramanlarının mutlak başarı elde ettiklerini düşünmekten de geri kalmam.

Hepinizin farkında olduğu bir gerçektir, İsrail'e karşı ortaya konan aksiyonların çeşitliliği de şiddeti de artıyor. Buna mukabil İsrail'in söz konusu aksiyonlara karşı ortaya koyduğu reaksiyon her geçen gün şiddet kaybediyor. Eski pervasızlıkların olmaması sebebiyle kesif bir öfke hali içinde görüyoruz İsrail makamlarını. Beter olmalarını ve yerle bir olmalarını dilerken artık eskisi kadar yalnız hissetmiyoruz kendimizi. Sumud, İsrail'e karşı girişilen sivil insiyatiflerin hemen hiçbirine benzemiyor, dimdik, karşıdan yüzleşmek üzere bebek öldürenlerin üzerine giden silahsız insanların cesaretini ortaya koyuyordu. Fakat şimdiye kadar İsrail'in hiç karşı karşıya olmadığı bir şiddette bir barışçıllıktı bu. Mukabelesi ne oldu peki? Birkaç hakaret, üç günlük kötü muamele, arkası boş tehditler. Üstelik bakan dedikleri Ben Gvir kendi memleketinde kendi memurları önünde bir dünya hakaret işitti aktivistlerden. Düne kadar yardım gönüllülerini, barış gönüllülerini, aktivistleri katletmekten geri durmayan İsrail en fazla üç-beş hakaret edip geri gönderdi Sumud kahramanlarını. Barış adına, özgürlük adına, adalet adına İsrail'e karşı ortaya konulacak bir sonraki tepki bundan daha şiddetli olacak, İsrail'in reaksiyonu ise daha da zayıf olacak. Aksiyon ile reaksiyon arasındaki makasın daraldığı bir süreçte tarihsel önemi haiz Sumud hareketi. Tarihe İsrail'in elini ayağını bağlayan bir sivil direniş olarak geçecek Sumud kahramanlarının çabaları. Hepsin saygıyla ve tazimle yad edelim.

Hamas direnmeseydi
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Ufacık çocukların Zaloğlu Rüstemleri parmaklarında oynattığı bir dünyada yaşamak isteyip istemeyeceğinizi siz kendi kendinize sora durun bu sorunun cevabı benim açımdan oldukça bellidir. Katiyen isteyemem böyle bir şeyi zira cesametine nispetle hayli gürültülü havlayan küçük köpeklerin ne kadar muhteris olduğunu bilirim. Öte yandan şeytana azapta gerek de bir hakikattir. Şimdi, masallardaki ahmak devler misali Amerika'nın, koskoca İngiltere'nin İsrail elinde nasıl olup da oyuncak olduğunu gördükçe, bütün bunların emperyalizmin çıkarları doğrultusunda rasyonel seçimler olduğu yorumunu yapanlara hayretle bakıyorum. Deve devedir cüce cücedir. Aysbergin asıl kütlesi yerin altında diyerek izah edebiliriz olup biteni. Onlarca komplo teorisi işitmiş, yüzlerce rasyonel çözümlemeye denk gelmişizdir bu hususta. Velakin anlamakta zorlandığınız en önemli husus nasıl olupta kendine zarar verdikten sonra dahi devlerin cücelere böylesine inkıyad ediyor oluşudur. Adeta hiçbir iradesi olmayan emirber nefer gibi. Mantığımız bize bir şeyler söylüyor, eşyanın tabiatı bir şeyler iktiza ediyor, hayat bizlere olması gerekenin ne olduğunu tecrübelerimizle aktarıyor; fakat bu noktada en olması muhtemeldir dediğimiz şeyin tam zıttı bir gerçeklikle karşılaşıyoruz. İşte tam olarak bu noktada bazen anlama çabamıza bir son vermeli ve olması gerektiğine inandığımız hususta direnmeliyiz. Zira o bizleri sürekli tavsiye edilen nevzuhur empati illeti bizleri zaman zaman düşmememiz gerektiği kadar zayıf düşürüyor. İşte pratik karşısında son derece güçlü ve mantıksal örgüsü daha gelişmiş olan teorinin zayıf düştüğü nokta budur. Geçtiğimiz yüzyılın başında Avrupa'da Sosyalistler teori tartışırken bir damla mürekkep yalamamış faşistler bundan dolayı iktidara gelmeyi başarmıştır. Esasen ekim devriminde Sosyalistlerin başarılı olması da benzer bir sır iledir.

Şimdi Mısır'da müzakereler sürerken bizler insan hakları, uluslararası hukuk, tarihsel derinlik, jeopolitik gibi kavramları derinlemesine analiz ediyor ve bir şeyler söylemeye çalışıyoruz. Oysa bütün söyleyeceklerimizi boşa çıkaran bir hakikat vardır o da şudur: eğer Hamas İsrail'e karşı insan üstü bir gayretle direnmeyi başaramasaydı tartıştığımız bütün tezler, teoriler, haklılar ve haksızlar skalası Siyasal tarih içinde anlamsız bir başlıktan başka şey ifade etmeyecekti. İsrail'in asıl gücünün ne olduğunu, Amerika'yı ve benzer emperyalist güçleri nasıl kendi çıkarı doğrultusunda yönlendirdiğini ve benzer şeyleri tartışıp duranları gördükçe bu hususun altını çizmek istedim. Bırakın derin İsrail'i Allah aşkına, Hamas direndi ki bugün tartışacak bir şeyimiz oldu. Bunun bir ötesinde tartışacak şeyimiz olduğuna inan inanmıyorum.

Bu eziklikle daha çok güderler
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Teröristbaşı Binjamin Netenyahu'ya Nobel Barış ödülü veremeyince meddahına Nobel vermeyi uygun gören İsveçli büyüklerimizin bir nigahını her şeyin üstünde tutan dostlarımız var. Geçen sene Melih Gökçek'in veciz ifadesiyle Nobel'e karşı hissiyatımı beyan etmeye çalışmıştım: tükürürüm öyle ödüle!

Sağda ve solda, bilenin ve bilmeyenin insaflı ve hakaretamiz demeden müdahil olduğu bir Selimiye tartışması var malumunuz. Bu öyle ilginç bir tartışmadır ki, Ümit Özdağ ile Ayasofya imamı hatta ellerinden gelse bütün camileri yıkacak olan iflah olmaz Kemalist teyzeler aynı noktada birleşti: UNESCO Dünya mirası listesi varmış, bundan çıkartılabilirmiş, UNESCO'nun uygun görmesi her şeyin üstündeymiş. Sanki bir ibadethaneden değil de bir tarihi yapıdan bahseder gibi UNESCO'dan bahsedip durdular.

FİFA İsrail'i uluslararası turnuvalardan men etmemiş buna mukabil Rusya her yerde yasaklıymış bu çok büyük bir çift standartmış buna karşı en yüksek seviyede itiraz etmek gerekirmiş. Allah Allah hakikaten çifte standart mıymış? Kim bilir belki hukuki delilleri adam gibi ortaya koyamamışsınızdır. Güçlü delillerle uluslararası kurumların karşısına çıksanız mutlaka size haklı görür. Olamaz mı ya? Hepiniz farkındasınız gerçeğin: elbette olamaz!

Uluslararası örgütler dediğiniz yapılar, yegane varlık sebebi mevcut sistemin mümkün mertebe en az arıza ile yürümesini sağlamak ve hiçbir şekilde paradigmanın dönüşmemesini sağlamak olan yapılardır. Memlekette zaten buna teşne milyonlarca insan yaşıyor, bir de üstüne bizim, kendisini "muhafazakar" olarak adlandıranlarımız eklenmiyor mu bunlara? Çarşı pazar tahammül edilemez bir yere dönüyor. Allah'tan henüz kurbanı, fitreyi, zekâtı UNICEF'e vermeyi akıl eden Zihni Sinirler çıkmadı. O da olur. Muhafazakârlık kavramı hakkında büyük bir kafa karışıklığı var insanımızda. FETÖ gitti, tortusu zihinlerde kaldı. En yüksek yargı organı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, en yüksek kültür otoritesi UNESCO, değerlerimizin belirleyicisi NOBEL. Sabahlara kadar "bu gördüğünüz yapı aslında bizim ibadethanemiz" deseniz "hayır efendim, bu aslında bir tarihi eser. İnanmazsınız UNESCO'ya bakın" diyecek bir kafa karışıklığı. Tek yapması gereken şey aslında önce aynaya sonra çevreye bakmak. Evvela kim olduğunu, ardından nerede ve kimlerle çepeçevre bir vaziyette olduğunu görse belki biraz olsun insafa gelecek insanımız. Fakat tablonun içindeki aktör olmayı o kadar sevdiler ki, iki adım geriye çekilip uzaktan resme bakmayı yaşam konforlarını yerle bir edecek bir risk olarak görüyorlar.

Zamanın birinde Anadolu'nun bir köşesinde bir koyun varmış, müzik kulağı oldukça gelişmiş, hadi diyelim istidatlı bir koyun. Kuzuları da koyuna çekmişler, demek genetik aktarım, müzik kulakları oldukça iyiymiş. Çoban kavalını la notasıyla üfleyince bunlar la diye melerlermiş, re diye üfleyince re diye melerlermiş. Kavala öyle meftunlarmış ki fareli köyün fareleri gibi, çoban nereye giderse bunlar peşi sıra giderlermiş. Bir gün bir uçurumun kenarında manzaraya karşı oturmaya niyetlenmiş bizim çoban, çıkarmış kavalını hafiften üflemiş, o sırada koyunlardan biri yardan aşağı yuvarlanmış. Hayvancağızın aklına önüne bakmak bile gelmemiş. Koyunların sahibi ağa öfkeli, hesap sormaya niyetli gelmiş çobanın yanına. Bizim çoban bakmış hiçbiri izah edilir yanı yok hadisenin : ağam sen bu işten beni azlet en iyisi. Ben de bu kaval bunlarda bu kulak olduktan sonra daha yardan aşağı çok koyun düşer" demiş.

Kıssasan hisse. Bizimkilerde, bunların bir nigahına karşı bu heves, bu eziklik oldukça sizi de güderler, bizi de güderler, yardan aşağı da sürerler. Kabahat bir parça da bunları kanaat önderi gibi önümüze koyan bizlerde. Vesselam.

16 Ekim 2025 Perşembe
Devlet yönetmek belediye yönetmeye benzemez
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

"Devlet yönetmek belediye yönetmeye benzemez!" Oldukça üst perdeden, hal bildirir bir tonda dillerine pelesenk ettikleri bu cümleyi zannederim hepiniz hatırlarsınız. 3 Kasım 2002 seçimleri neticesinde 365 milletvekili ile parlamentoya giren Ak Parti'yi ve henüz siyasi yasaklı olan Erdoğan'ı bu sloganda, henüz ülke yönetiminde hiçbir sınama şansını elde etmeden tenkit etmeye başlamışlardı. "Ülke yönetmekçi ciddi iştir, dahiliyesi var-hariciyesi var, askeriyesi var, maliyesi var. Var oğlu var. Beceremez bu adam, üç vakte kadar gider." Fütürizmin en konforlu cümlesi üç vakittir bildiğiniz üzere; 3 dakika, üç gün, üç hafta, üç ay, üç yıl, 30 yıl..." evet üçüncü onuncu yılını sürüyor iktidarda Erdoğan. Bu öngörüde bulunanlar hala yalancı çıkmış değil zira üç vakit konforlu bir öngörüdür.

"Dış politikasıyla Türkiye'yi tüm dünyada yalnızlaştırdı" denildiği de hatırınızdadır. Gidilen kapılara gidilmemeye başlandıkça yalnızlaştığımız tezinden hareketle böyle bir şey söylediler malumunuz. Şimdi gidilen kapıların sahipleri şu veya bu vesileyle tek tek Türkiye'nin kapısını aşındırmaya başladı. Alman gazeteci Julian Reichelt, Şarm el Şeyh'teki görüntü üzerinden bir tweet attı dün. Dört lider masada, Alman başbakanı Merz izdüşüm olarak Erdoğan'ın tam arkasında bir saksısının yanında sandalyede oturuyor. Bu görüntüyü paylaşmış Reichelt ve "Almanya'nın dünyadaki yerini soran olursa 'saksının yanında' dersiniz" yazmış. Hakikaten şayan-ı hayret bir durumdur bu. Orta Doğu tartışılacak, Filistin hakkında, İsrail hakkında, gazi hakkında bir hükme varılacak ve o masada Avrupa'nın büyük devletlerinin hiçbirisi yer almayacak. Vekaleten Amerika yer alıyor zaten; almanya Amerika'dan başka hangi pozisyonu temsil edecek ki o masada? Kendisine ait bir pozisyonu, söyleyecek bir sözü olabilen, ve illaki herhangi bir ağırlığı olabilen aktörlerin oturabildiği bir masa idi o. Gazze mevzuunda dört aktör oturdu.

Le Figaro bu durumu Erdoğan üzerinden yorumlarken "Recep Tayyip Erdogan, acteur stratégique du cessez-le-feu entre Israël et le Hamas" başlığını uygun gördü. "Erdoğan ateşkeste stratejik aktör!". Haberin ilk paragrafında ise konuyla ilgili söylemek istediği her şeyi özetlemiş Fransız gazetesi "Türkiye cumhurbaşkanı, Gazze'deki barış anlaşmasında kilit bir aktör olarak kendini kanıtladı".

Şimdi dönüp şöyle bir bakın çevrenize, devlet yönetmek belediye yönetmeye benzemez diyenler arasında "yahu bu adam bu işi hakikaten de layığıyla yaptı. Başka türlü düşünmüştük ancak bizi mahcup etti" diyen bir civanmerte denk geldiniz mi? Elbette gelmediniz. Bir başka şey bulundu zira hemen akabinde, kulp üstüne kulp bulundu. Vallahi izahi çok uzatmadan ne olduğunu kısaca özetleyelim: Erdoğan belediyeyi belediye yönetir gibi yönetti, devleti devlet yönetir gibi. Hakikaten devlet yönetmek belediye yönetmeye benzemez, fakat unutmayın belediye yönetmek de devlet yönetmeye, parti kongrelerinde denge yapmaya benzemez. İdare ettiği şehirde bir haftadır su akmayan, sokakları çöpten geçilmeyen, toplu taşıması sürekli aksayan belediye başkanlarının diplomasi hakkındaki görüşlerine yer veren muhalif gazetelerin de es geçtiği şey tam olarak bu. Belediye yönetmek belediye yönetmeye benzer. Şimdi Allah aşkına, halihazırda yönetmesi gereken şeyi yönetmeyenlerin diplomasi hakkındaki çıkarımlarına kulak asıp da ne öğreneceğiz ki? Biteviye hoşnutsuzların bir başka hoşnutsuzluk bahanesini dinlemekten başka elimize bir şey geçmeyecek. Öyleyse soralım, efendiler, Türkiye uluslararası arenada gerçekten iddia ettiğiniz gibi siz bir aktör müdür, yoksa her sözüne bizden ziyade inandığınız ecnebi analistlerin hidayeti gibi kilit aktör müdür? Bu kilit aktör olma yolculuğu esnasında Erdoğan'ın oynadığı rolü gerçekten mi görmüyorsunuz, yoksa itiraf etmek mi işinize gelmiyor?

20 Ekim 2025 Pazartesi
Şu ortamda Kıbrıs
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Yakın zamanda, Ermenistan ve Azerbaycan'da darbe girişimlerinin engellendiğine dair istihbarat ulaştı. Ermenistan'da bir patrik, Azerbaycan'da ise cumhurbaşkanlığı ofisi başkanı darbecilikle itham edildi. Aliyev ve Paşinyan'la bir noktaya kadar gelmeyi başaran Türkiye açısından tatsız gelişmeler bunlar. Öte yandan Türkiye kendi içinde özenle bir barış süreci yürütüyor. Güney Kıbrıs Rum Yönetimi, İsrail ile stratejik işbirliğini geliştiriyor ve Ada'daki Türk varlığını her geçen gün daha açık tehdit ediyor. Kıbrıs'ın güneyinde çeşitli terör örgütlerinin kurulabileceğine ve Türk bölgelerine saldırılar gerçekleştirilebileceğine yönelik ikazları birkaç aydır işitiyoruz. Suriye'de ise YPG merkezli huzursuzluk dalgası bir türlü dinmek bilmiyor. Bütün bunlar Türkiye'nin birkaç yıldır ilmek ilmek işlediği ve Kafkaslar'dan Kuzey Afrika'ya kadar bir şekilde tesis ettiği dengeleri tehdit ediyor. İşte böyle bir ortamda, Türkiye kendi iç ve dış dengelerini muhafaza etmeye çalışırken Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanını seçiyor. Son derece önemli ve gelecekteki neticeleri açısından hayati ehemmiyete sahip bir seçim Kıbrıs'taki. Ellerinde " işgalci Türkiye Kıbrıs'tan defol!" Pankartları taşıyan kitleler ve CHP'nin Kıbrıs'taki uzantısı mahiyetindeki CTP Ersin Tatar karşıtı bir Pakt kurmuş durumda. Elbette en büyük temennimiz, Kıbrıs'ta Türk çıkarlar ve Türk varlığını koruyacak bir idarenin bundan sonra da Kıbrıs'ı yönetiyor olması. Bunun yolunun nereden geçtiği ise açık: Türkiye ile uyum içinde bir yönetim ancak Kıbrıs'ın geleceğini ve Kıbrıs Türk'ünün güvenliğini, refahını mümkün kılabilir. Bunun haricindeki bütün temenniler, talepler hem Kıbrıs Türkü'nün hem Türkiye'nin hem de bölgenin güvenliğini tehlikeye atacak cinstendir.

23 Ekim 2025 Perşembe
Cumhuriyet ve Manevi Miras
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
21 Ekim Salı akşamı AKM'de Güzel Sanatlar Genel Müdürlüğü tarafından 90. Yıl özel konseri tertip edildi; "Işığımızı bilimden ve sanattan aldığımızı" vurgulayan bir retorikle, Cumhuriyet devrinin sanatsal faaliyetlerinin devamlılığı vurgulandı. Alaturka-Alafranga, Tekke Musikisi, Halk Müziği... Nasıl da bir zenginliğe malikmişiz ve bunu büyük bir beceriyle nasıl bir potada eritmişiz. Günümüz için doğru bir önerme, ancak kimlere ve hangi reflekslere karşı? Kimin tahammülü sayesinde bu mümkün olabilmiştir? Merhum Bülent Ecevit'in çeşitli zamanlarda kaleme aldığı birkaç makaleyi yorumsuz olarak alakanıza sunayım, yorumunu siz yapın:

"Bizim neslimizin Atatürk devrimlerini benimsemiş gençleri, divan edebiyatını okuyamıyoruz. Alaturka musikiyi dinleyemiyoruz. Radyolarımızın düğmesi. Alaturka çaldığı saatlerde, Ankara, İstanbul, İzmir radyolarının semtine uğramıyor." (6/12/1952, Ulus)

"batılı olmak, belirli bir çalışma temposuna uyabilmek, kökü sinir sistemimize bağlı küçük ve bencil dertlerin kabuğundan çıkıp, geniş düşünebilmekle mümkündür. Alaturka musikisi ise buna engeldir. Biz istediğimiz kadar şapka giyelim, Latin harfleri kullanalım, kadın erkek münasebetlerine serbestlik tanıyalım; Alaturka musikiye bağlı olduğumuz müddetçe şarklılık içimizdedir. Şarkın bu en yaman silahını içimizden çıkarıp atacak yerde ona günden güne daha çok sarılıyoruz." (9/8/1954, Halkçı)

"Alaturka musikinin yarattığı atmosfer ve devam ettirdiği ruh haletiyle batı memleketlerindeki dinamizmi bağdaştırabilmenin yolu yoktur. bu sanatın uzmanları istedikleri kadar alaturka musıkinin batı musikisine üstünlüğünü kağıt üzerinde ispat etsinler, alaturka musikinin kağıt üzerindeki tesirleriyle batılı yaşama tarzının uzlaştırılabileceğini isbat etmiş olamazlar." (11/4/1955,Halkçı)

"Cumhuriyet devrinde büyük kısmı Alaturka dediğimiz musikiye tahammül edemeyen bir nesil yetişmiştir. Bu nesil sokakta yürürken, çarşıda alışveriş yaparken, lokantada yemek yer, yahut dolmuşta işine giderken sevmediği, tahammül edemediği bir musikiyi dinlemek zorunda bırakılmamalıdır. Eğer bu neslin, akşam işten çıkıp dolmuşla eve dönerken ağlamaklı, inlemekli bir şarkıyı dinlemek asabını bozuyorsa, onun bu asap bozukluğuna saygı gösterilmelidir." (4/7/1955, Ulus)

"Devrimler Türkiye'sinde, yeni nesillerin, eskileri anlaması gerekmediğini: devrimlere, dünle aramızdaki bağları koparmak için girişilmiş olduğunu söylediğimiz zaman: kızgın gözler üzerimize çevrilmekte, bıçak gibi sözler sizi, Türk tarihini yoğumsamakla suçlandırmaktadır. Bu bıçak gibi sözler keskinliğini demogojiden alırlar, inanmasanız bile karşılarında boyun eğmek (boynum kıldan ıncedır) deyip susmak zorunda kalacaksınız. Çünkü bu sözlerde eskinin usulleri, zenginlikleri, yiğitlikleri, kutsal şeyler kılığına sokulup karşınıza çıkarılmaktadır. İşte öyle sözlere bir örnek: (eğer yeni nesillerin eskileri anlamaya mecbur olmadıklarını kabul edersek, asırlardan beri bizim için biriktirilen bunca maddi ve manevi servet ne olur?). Asırlardan beri bizim için biriktirilen bunca maddi servet Topkapı Sarayındaki ziynet eşyası ise yeni nesillerin eskileri anlamaması, bu servetin, modern müzecilik metodlarıyla korunmasına engel olmamaktadır. Asırlardan beri biriktirilen bunca manevi servet Alaturka musikisi ise: meyhanelerde, radyolarda, dolmuşlarda kafamız şişinceye kadar dinliyoruz. Bunca manevi servet divan edebiyatı mıdır? Fuzuli'den zevk almıyorsak bilgisizliğimize bağışlansın. Yok bunca manevi servet, Osmanlı filozofları ise, nedir felsefeleri? Osmanlı alimleri ise ne yapmışlardır? Osmanlı fen adamları ise, ne bulmuşlardır? Derde deva, çiçek aşısından gayrı: onu da fen adamları değil cobanların bulduğunu söylerler. (19/12/1952, Ulus)

Camileri, ince minareleri, duvarlarına tarihin küfü sinmiş serin türbeleri, emekli ahşap konakları ve sanki toprağın bütün bunlara yakıştırmak için boy verdiği selvileriyle İstanbul, insanı tarihe, geleneklere çeken, bağlayan bir şehirdir. Böyle bir şehirde Atatürk'ün istediği kadar devrimci olabilmek zordur (14/8/1954, Halkçı)

27 Ekim 2025 Pazartesi
Usulden ve esastan hukuk
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Murat Ongun'un ses kaydı basına düştükten sonra ister istemez herkeste bir şüphe oluşmuştu. Bir bankanın eski bir yetkilisi ile yaptığı bir sohbetti bu ve İstanbul halkının verilerini seçim çalışması adı altında yurt dışında bir şirkete vermekten bahsediyordu ses kaydında. Birkaç aydır İstanbul kartımı telefonumdan yükleyemiyorum; zira yeni gelen güncelleme sebebiyle benden bir takım izinler istiyor ve ben bu izinleri malum şu pes sebebiyle vermiyorum. Vapur iskelesindeki yükleme merkezine yürümek ve İstanbul kartıma burada bulunan otomat yüklemek durumundayım. İşte bu septik ruh hali sebebiyle ben dahil pek çok kimse benzer kaygılarla doldu ve en temel gereksinimimiz olan ulaşım kartı kullanımını konforsuz bir hale getirdi. Bu kaydı dinledikten sonra hepimiz bir şekilde bu meselenin nasıl olup da gündemi hak ettiği oranda meşgul etmediğini tartıştık, rızamız dışında bilgilerimizin paylaşılması gibi bir fecaatin nasıl olup da yapanların yanına kar kaldığını konuştuk. Şimdi İmamoğlu ve çevresindekilere yönelik yeni bir başlık çıktı karşımıza ve casusluk suçlamasıyla yeni bir fasıl başladı. Yine alışılagelmiş şımarıklıklarıyla savcılığa yönelik "birinden tutturamadı bir diğerinden tutturur belki diye uğraşıyor" gibi saçma sapan tezyiflerde bulunanların ise konunun esasına yönelik hiçbir açıklamasına şahit olamadık. Aslında bildiğiniz üzre sürecin ilk başından beri hiçbir safahatine yönelik esastan bir itiraz, esastan bir izah, esastan bir tartışma ile karşılaşmadık. Sürekli politik argümanlar yahut en olmadı usul ile ilgili birtakım çıkışlar gördük. Bir de Manavgat hadisesinde olduğu gibi asla arkası gelmeyen iddialar çıktı karşımıza: 32 saatlik video kaydı Özgür Özel'in elindeydi... keşke 32 saniyelik bir kısmını yayınlayabilseydi de 32 saniyeyi yayınlayan 32 dakikayı da yayınlar diyerek bir ihtimal verseydik. Nihayetinde vardığımız nokta, bizlere herhangi bir açıklamanın yapılmadığı aksine iddiaların hepsinin bir şekilde muhataplarınınca yokmuş muamelesiyle karşılaştığı bir nokta. Tam da esasa yönelik hiçbir şey duymadığımız sürekli usul ile alakalı itirazlar dinlediğimiz şu günlerde CHP'nin o meşhur kurultay davası da ilginç bir neticeye bağlandı. Mevcut havadan etkilenmiş olacak, mahkeme de esas hakkında hiçbir şey söylemeyip usulden davayı akamete uğrattı. Şahsen beni alakadar eden bir şey yok; CHP Kurultayında yaşananların ne muhatabıyım ne de mağduru. Velakin kurultay süreci hakkında yenilir yutulur cinsten olmayan itiraflar ve iddialar ortadayken yine esas hakkında bir şey duymamış olmamız ve yine usulden davanın nihayete bağlanmış olması o meşhur hukuk terimini hepimiz açısından anlamsız kılıyor: usul esasa tekaddüm eder! Peki, usul esasa tekaddüm eder de esasa müteallik şeyleri yok mu kılar? Yani bir takım iddiaları usulde karşılaşılan aksaklıklar hiç olmamış mesabesine mi indirir? Ve bence daha mühim bir sual şudur: sanki memleket ahalisi kamilen hukukçuymuş gibi sürekli usul ile alakalı mizah da bulunmak ve esasa yönelik hiçbir mütaalada bulunmamak maşeri vicdanını nispette tatmin eder? Konuşup tanıştığım hukukçuların renkli dünyasında bu sorulara tatmin eder bir cevap bulamadım. Bilenler aydınlatırsa sevinirim.

30 Ekim 2025 Perşembe
Yüz ikinci yılında cumhuriyetimiz
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Başarılı bir proje midir başarısız bir proje midir tartışırız. Fakat hepimiz cumhuriyetin yetiştirdiği nesilleriz ve yeniden bir monarşi tarzı idareye razı olanımız zannederim pek azdır. Cumhuriyetimizin kıymetini bilmek ve milletimizin bir millet olarak teessüsünün bir meyvesi olarak değerlendirmek durumundayız. Fakat hamasetle ve kuru sevgi gösterileri ile olabilecek cinsten değil. Mimaride bir şey üretememiş, şehirleri çarpık yapılaşmanın esiri, sanatta edebiyatta ortaya bir şey koyamamış, bir gelenek oluşturamamış, bilim-felsefede dünyada adı anılan herhangi bir eser ortaya koymayı başaramamış, teknolojik anlamda atılımlarımızı ancak yeni yeni yapmaya başlamış ve en önemlisi toplumsal meselelerimizi en azından paralel hassasiyetlerle tahlil edecek bir vasatı oluşturamamış olduğumuzu düşününce 102 yıllık tarihimizin pek de başarılı bir süreç olduğunu öne süremeyiz. Toprak üzerinde hâlâ anlaşabilmiş değiliz. Mülk kimindir, tasarruf hakkı kimdedir kafamız karışık. Parası olan herkesin arazi alıp üzerinde dilediğini yapamayacağı konusunda herkes bir başka şey söylüyor.

Bir de sorularımız var cevaplamaya cesaret edemediğimiz. Paralel toplumların hayatı birbirine dar ettiği bir cemiyet cumhuriyet rejiminin ruhuna uygun bir hayatı ortaya koyabilir mi? Cumhurun kamu malına kendi malı gibi sahip çıkmadığı bir cumhuriyet düşünülebilir mi? Resmi ideolojisinin vatandaşla ve vatandaşın değerleri ile bir türlü imtizaç ödemediği ancak vatandaşı da dönüştürmeyi başaramadığı bununla birlikte o resmi ideolojiden de vazgeçmeye asla yanaşmayanların sesinin bu kadar çok çıktığı bir ortamda cumhur, cumhuriyetin neresindedir? Bu ve bunun gibi onlarca sual geliyor aklıma. Cumhuriyet baloları ve kortejlerden fırsat bulup sormaya cesaret edemediğimiz ve cevabını hiçbirimizin bilmediği bu sorular bir kenarda duruyor. Bankaların hamasi reklam filmlerinden, fener alaylarından, balolardan etkilenip gözleri dolan ve cumhuriyet güzellemesi yapan kokonalarımız cumhurla kavga edip cumhuriyet güzellemesi yaptıkça soruları tartışacak bir vasat bulamayacağız. Beni en çok üzen şey budur.

3 Kasım 2025 Pazartesi
Siyasette dengenin dengeleyicisi ve dengeler
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Şu sıralar çocukların ellerinde çok yaygın bir oyuncak görmek mümkün. Adına squishy dedikleri bir minik top bu; içinde yoğun mayi bir madde dışında ise sert ve patlamayı engelleyen kauçuk-plastik bir kılıf var. Bir tarafından bastırdığınızda diğer tarafa doğru hacimli şekilde büyüyor bu oyuncak. Eğlenceli bir oyuncak, bana sorarsanız öğretici tarafları da var. Her şeyden evvel çocuklar bir tarafa tazyik yaptıklarında diğer tarafın şiştiğini, şişen tarafı dengelemek istediklerinde ise oraya tazyik yaparak yoğunluğu bir başka cenaha yönlendirebileceklerini tecrübe ediyorlar. Bütün şişkinliği ortadan kaldıracak toptan bir basınç uygulamak ise namümkün olduğu için tazecik ancak bir yerden bir yere sevk edilebiliyor, toptan ortadan kaldırılamıyor.

Açık açık söylemenin bir faydası olmadığını düşündüğüm için ancak squishy örneği üzerinden afaki bir meseleymiş gibi siyasi bir konuya değinmeyi tercih ediyorum bugün. Bazen içerideki ihtirası dengelemek için dışarıdaki muhterislerin varlığına ihtiyaç duyan arif kimseler, katiyen kendilerine teveccüh edilmez zannedilen kimselere ihtiyaç duyabilirler. Malumunuz çok yabancısı olduğumuz şey değildir, eskiden beridir Türkiye'de hava durumunu Balkanlardan gelen alçak-yüksek basınç dengeler. "Bize ait bir hava durumu değil" diyerek dudak bükmek, bununla alakadar olmamak lüksümüz yoktur. Mucibince hareket etmek, yeni hava koşullarına ayak uydurmak durumundasınızdır.

Zannedildiği gibi Türkiye'de onlarca parti olduğunu düşünenlerden değilim. Bana kalırsa Türkiye'de iki parti vardır; siyasetin ana mecranın yapıcısı, paradigmanın sahibi CHP ve dönemsel olarak CHP'nin karşısında bulunan parti hangisi ise odur. Farklı siyasal hareketleri ortaya çıkar, değişik yollar ortaya konur, kimi dinden kimi milletten kimi Milliyet'ten kim ideolojiden yola çıkarak kendince söylemler geliştirir; fakat Türk halkı genel tensibini CHP ve karşıtları şeklinde yapar, gider. Maziye bakıyorum, elbette farklı suretlerde yorumlanması mümkün siyasal bölünmelerle karşı karşıya geliyorum; velakin en nihayetinde Türkiye'nin aynı hat üzerinden ikili bir tercihler bütününe göz kırptığını görüyorum. Erdoğan o kadar büyük bir siyasal figür ki, yakın dönemde bu yarılmayı Erdoğan ve karşıtları şeklinde yeniden tasarlayabileceklerini inandı bir takım siyaset yapıcılar. Gün sonunda yine ezberimize döndük. CHP de kendi sahasında o kadar büyüktür ki, bir şekilde kendileriyle ittifak eden her partinin seçmenini yakın vadede kendi seçmeni kılar ve o partileri yok eder. Buna da şahit olduk.

Şimdi bu tazyik ayarı günlerinde fark etmedikleri bir şeyi fark eden siyasiler tazecik ayarına teşne bir görünüm arz ediyorlar. Erdoğan'a muhalefet edecekseniz de bu CHP'nin yanında değil Erdoğan ile aynı hat üzerindeyken ancak mümkün olabilecek bir şeydir; zira vatandaş CHP ile aynı çizgide gördüğü anda sizi CHP'den bir farklı bünye olarak görmez ve bu sizi CHP ile aynı meşruiyet çizgisine indirir. Şimdi içerideki harisleri dışarıdaki muhterislerle dengeleme bahsinde ortaya konulabilecek son söz bence şudur: el başkası Siyasal hareket ortaya koyabilecek olanlar, siyaset piyesinde kendilerine mahsus bir perde yazılsın ve orada başrol oynayayım diye heves edenler, bu oyunun böyle bir oyun olmadığını anladıkları anda ikincil rolleri zevkle kabul eder hale gelebilirler. Bunda şaşılacak, anlaşılmayacak bir şey yoktur. Asıl anlaşılması gereken ve analizin yapılması gereken şey, dengenin dengeleyicisinin bu aktörleri nerede ve hangi merkezde dengeleyici olarak kullandığıdır.

Bundan daha açık yazmayı tercih etmem. Bu adam da ne demiş böyle diye düşünen olursa peşinen affı dilerim.

5 Kasım 2025 Perşembe
Amerikan seçimleri ile benzerlik üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Elbette bir süredir vurguladığımız üzere iç-dış siyaset ayrımının anlamını yitirdiği bir dönemi yaşıyoruz. Buna rağmen göz önünde bulundurulması gereken çok önemli bir husus vardır; ki bu husus, siyasal kültürün ve tarihten gelen birikimlerin siyasal yapı üzerindeki belirleyiciliğidir. Amerikan seçimleriyle Türkiye seçimleri arasında analoji yapmak ne oranda başarılı bir analize sevk eder diye düşündükçe karşıma biteviye aynı cevap çıkıyor: eğlenceli ve üzerinde tartışabileceğimiz misallerle karşılaşırız, buna karşın aynı dengelerin ve benzer reflekslerin rol oynadığı çıkarımını yapmamız mümkün değildir. Söz konusu olan sadece politik kültür olsa yine bir başka şeyi tartışır ve üzerinde yorum yapabileceğimiz bir zemine kavuşurduk. Buna mukabil ülkesinin bayrağını iç çamaşırına desen olarak resmeden bir kitlenin, en önemli argümanı "benim vergimle" olan bir zihnin, tehdit algısı oluşturduğu muhitteki çetelerden öteye gitmeyen kimselerin Türk seçmeni ile benzer reflekslere sahip olduğu söylenemez. Buna mukabil Avrupa seçmeni ile Türkiye seçmeni arasında bu gibi benzerlikler kurmanın daha mantıklı bir tarafı vardır. Her ne kadar farklı kültürel kodlara, tarihsel arka plana, inanç ve değerler silsilesine sahip olsak da Amerikan toplumuyla Avrupa toplumu mukayese edildiğinde birbiriyle daha mukayese edilir iki aktör karşımıza çıkar. Bunun en önemli sebebi ise, paralel tarihi süreçleri, farklı da olsa mukayese edilebilir modernleşme hareketlerine, muhafazakarlık ile liberalizm arasında benzer gerilimleri yaşamış ve siyasal zihni buna göre oluşmuş toplumlar oluşudur. Monarşilerden cumhuriyetler çıkaran, İkinci Dünya Savaşı sonrası yardımcı aktör olmayı kabul etmiş devletlerin vatandaşları bu konuda daha yakın refleksler ortaya koymaktadır. Katolisizm'in ve İslamiyet'in modernleşme sürecinde dışlanması akabinde modern ahlakçılık cenderesinden geçen toplumların bu konudaki tecrübesi de birbirine bir oranda yakındır. Elbette Müslüman ve doğulu refleksleri olan bir toplum olduğumuzu, bu özelliklerimizle kendimizden başka hiçbir topluma benzemediğimiz gerçeğini reddetmiyoruz, buna mukabil Avrupa toplumuyla aramızdaki uçurum; Amerikan toplumuyla aramızdaki uçurum kadar derin değildir. Sadece bunları söylemek ve yapılan analojilere bir anlam veremediğimi ifade etmek isterim.

10 Kasım 2025 Pazartesi
Doğal Olmayan Bir Gerilim
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Türkiye Cumhuriyeti'nde Siyasal meşrutiyetin Atatürk kültü üzerinden tesis edildiğini bilmeyenimiz zannederim yoktur. Burada Atatürk'ün şahsıyla, kimliğiyle, fikirleriyle hiçbir ilinti bulamazsınız. Bir kült tanımlanır ve bu tanımın görünen yüzü Atatürk kılınır. Devletin vatandaşa ve siyasete karşı pozisyonunu ortaya koymak bakımından sadece küçük bir misal olarak Atatürk resimlerindeki dönüşümü nazara vermek isterim. Eski paraların istisnasız hepsinde yer alan Atatürk resimleri çatık kaşlı, sert ifadeli bir çizimdi. 100.000 liralık banknotların çıkmasıyla birlikte Atatürk mütebessim bir figür halini aldı ve vatandaşın cebine girdi. Bu sadece minik bir misaldir; şahsının ne olduğu, nasıl olduğu, mütebessim mi yoksa asık suratlı mı olduğu zerre kadar önemli değildir. Önemli olan mevcut duruma göre tanımlanan Atatürk kültünün nasıl sunulmak istendiğidir.

İkinci Dünya Savaşı öncesi dönemin yaygın ideolojilerinden birisi olduğu için doğal olarak son bulmuş ve artık neredeyse iç taraftarı olmayan bir ideoloji olan Kemalizm son yıllarda yeniden tanımlanarak Atatürk Kemalizm isimleriyle politik muhalefetin ana mecraı ve haline getirildi. Kabrinden çıkarıp kırklı yılların mümin bir Kemalistini bu çevreye soksak zannederim kendisine Atatürkçü veyahut Kemal isteyenlerin ekserisini Kemalizm ölçütlerinde tekfir eder. Çok da birbirine benzeyen ki ideoloji yok ortada. Tek bir sabite kaldı ve o sabite üzerinden Kemalizm yeniden tanımlanıyor: Aydınlanmacılık!

Buna karşın Atatürk kültürünü tanımlamak daha serbest bir alan sunuyor talepkarlara. Erdoğan Aydın bir ateist Atatürk'ten bahsederken, Haydar baş sabahlara kadar kantar içinde Zikrullah meclisinde bulunan seyyid bir Atatürk'ten bahsediyor. Dediğimiz gibi kimse şahsından bahsetmiyor aslında, herkes meşruiyet kaynağı olacak bir kültün peşinde; hal böyle olunca tanımlamak istediğiniz gibi tanımlayabiliyorsunuz. Milliyetçilerin Atatürk'e yaklaşımı ise kurucu irade üzerinden şekilleniyor. Yani bu da bir nevi kült tanımı aslında.

Son günlerde sürüp giden suni gerilim bence çok da anlamlı bir yere tekabül etmiyor. Yeni diyanet işleri başkanının yeni bir kült tanımına katkı sağlayacak, dine saygılı-dindar'a hürmetkar ancak şarlatana karşı bir Atatürk tarifi içinde aktif rol aldığı zannederim herkesin farkında olduğu bir şeydir. Atatürk'ün şahsı öyleydi-değildi tartışmasının bu noktada bir anlamı yoktur. Bugüne kadar ola geldiği şekilde bugünden sonra da eğer siyasal meşruiyet Atatürk kültü üzerinden tesis edilecekse, bu kültün tanımlanması memleketin üç beş köksüz elitin eline bırakılamaz. Toplumun her kesimini kucaklayıcı bir kült tarifi yapabilirseniz eğer, devlet bir süredir yürütülen toplumsal restorasyonu yaygınlaştırabilir. Bunun haricinde Atatürk'ün şahsı ve kimliği üzerinden sürüp giden bütün kavgalar gayritabii tartışmalardır.

Şimdi dileyen bugün gitsin mevlidini dinlesin, dilemeyen evinde otursun. An itibari ile bu kadar derinleştirilmeyi hak eden bir tartışma değildir bu. Bilmem siz ne dersiniz?

13 Kasım 2025 Perşembe
Bundan sonra ne olacak?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Uçağımız düştü, 20 şehidimiz var; kazanın nasıl ve ne şekilde gerçekleştiği henüz bir muamma. Meselenin tahlilini uzmanlara bırakmaktan başka şansımız yok. İmamoğlu iddianamesi ile aynı günde gerçekleşmesi, kaza hakkında komplo teorilerinin çokça dillendirilmesine sebebiyet verdi. Hadisenin Azerbaycan'da gerçekleşmesi, İsrail ile ilgili şüpheleri dile getirenlere can sıkıcı bir imkân sunuyor. Azerbaycan yumuşak karnımız; bir başka ülkeden bahseder gibi bahsedemiyoruz Azerbaycan'dan bahsederken. Komplo teorileri, ciddiye alınmayı ancak yıllar sonra hak ederler. Şimdilik yapılan yorumlar afaki olmanın ötesine geçemiyor. Azerbaycan hakkında yorum yaparken herkesin daha dikkatli olması ve iki kere düşünmesi gerektiğini hatırlatarak bu bahsi kapatalım.

Uzun zamandır merakla beklenen İmamoğlu davası iddianamesi artık elimizde. 3741 sayfalık bir iddianame bu ve dün akşam incelemeye başladım. Gerçekçi olalım, aradan geçen sürede hiçbirimiz tamamını okumuş olamayız bu iddianamenin. Ancak okudukça öyle idare edildiği gibi boş bir iddianame olmadığı, aksine son derece titiz bir çalışmanın ürünü olduğu gerçeği karşımıza çıkıyor. Sürecin ilk başından beridir davanın içeriği hakkında yorum yapmayıp, usul hakkında birtakım itirazlar dile getirmek ve süreci politize etmekle meşgul olanlar hemen başladılar "iddianame boş" demeye. Bir satırını dahi okumadıklarına adım gibi eminim. Dahası, iddianamenin öyle boş falan olmadığını pek çoğumuzdan iyi bildiklerine de eminim. Yüksek sesle itiraz edenler arasında çok ilginç figürler var ki, dosyanın içeriğine savcıdan daha fazla vakıf olduklarına eminim. İddianame, bunlar arasında fonlananların, bir şekilde süreçlere dahil olanların olduğunu iddia ediyor. Müştekilerin, maznunların uzunca bir listesi var. Söz konusu listede yer alanlar hakkında detaylı iddialar ortaya konulmuş durumda. CHP'nin dönüştürülmesi, İmamoğlu'nun cumhurbaşkanlığı süreci ve bütün bunların finansmanı doğrultusunda 2 milyar dolarlık bir hedefin ortaya konmuş olmasından bahsediliyor. Çeşitli medya unsurlarının finanse edilmesi, yukarıda zikredilen finansmanı temini doğrultusunda nam meşru yollara tevessül edilmesi, bütün bu hedefler doğrultusunda ilerleyen ve kendi ajandasını takip eden örgütsel birimlerin oluşturulmuş olması gibi çok ciddi iddialar var karşımızda. Öyle Menderes'in köpek bebek davalarına benzemiyor. Yazıyı kaleme aldığım esnada hâlâ iddianamenin beşte birini okuyabilmiş değildim. Okudukça gördüm ki, savcılık iddianamesi okudukça daha kuvvetli bir yakîn oluşmasına sebebiyet verecek kadar özenle hazırlanmış. Ahtapottan ve ahtapotun kollarından bahsediliyor. En azından üç beş gününü lütfedip, kerem edip harcamak ve okunarak mütalaa edilmeyi hak ediyor iddianame. Buna karşımızda "küstüm oynamam" der gibi "ne okurum ne de incelerim. Bu siyasi bir iddianamedir" diye kestirip atanlar var.

Peki bundan sonra ne olacak? Yargıya aksetmiş bir dava, esas ilişkin hiçbir mütalaa ortaya konulmadan sathi itirazlarla "bizi yargılamaya hakkınız yok" diyerek mi sürdürülecek? Karşımızdaki yapının aklı başında bir hukukçular heyeti yok mu? Bu heyet bu dosyayı inceleyerek, esas hakkında kamuoyunda tartışılan hususları çürütmeye yönelik hiç mi çaba sarf etmeyecek? O eskiden böyleydi hepimiz biliyoruz. Gün sonunda en olmadı bir darbe yapılır süreçler akamete uğratılırdı. Şimdi CHP siyasetinin böyle bir ümidi de kalmadı. Küstüm oynamıyorum, muhatabım değilsin gibi saçma sapan yöntemlerle geçiştirilebilecek bir şey değil bu. Zannederim hâlâ farkında değiller meselenin yargıyı aksettiğinin. Yolu, yöntemi ve yapılması gerekenlerin ne olduğu hukuktan azıcık haber sahibi olan herkesçe bilinen bir süreç bu. Sahi merakla bekliyorum, bundan sonra ne olacak? Bu dava bu minval üzerine mi gidecek?

17 Kasım 2025 Pazartesi
Tanımlayanların Baskısı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Farkında mısınız ne çok tanımlayanımımız var. Bu ülkede yaşayacaksan şöyle olacaksın, Türk olacaksan böyle yaşayacaksın, bu muhitte yaşayacaksan şöyle davranacaksın... nevzuhur bir ahlak değildir, eskiden de vardı bu zorbalardan, fakat önüne gelenin racon kestiği ayak takımının büyük filozof olduğu böyle bir dönemi hiç hatırlamıyorum ben. Herkesin dilediği gibi konuşabildiği bir ortam olan sosyal medyanın çıkışı pek çokları için önemli bir demokratik gereksinimi karşılamıştı; ölçüsüz medih cümleleriyle demokrasi bayramı ilan eymişlerdi bu mecrayı. Lakin hepimiz iliklerimize kadar hissediyoruz ki bu mecra küçük totaliter heveslerin tatmin edildiği bir baskı merkezine dönüştü. Şurada durup da sosyal medya ettiğinden bahsetmemizin hiçbirimize faydası yok ve bununla alakadar olmamak gibi bir tercihte bulunmak daha akıllıca görünüyor. Fakat mevzumuz sosyal medya değil, sosyal medyanın da kullanıcıları olan ahalinin hayata nasıl yaklaştığıyla alakalı ürkütücü bir his.

Dün Beşiktaş başkanı Serdal Adalı yanına Sergen Yalçın'ı da aldı ve bir toplantı yaptı. İzlerken bir garip oldum doğrusu bu toplantıyı. Koskoca Beşiktaş'ın koskoca başkanı kendisini bir şekilde o sosyal medya ortamında atılacak iftiralara, yapılacak eleştirilere karşı izah etmek durumunda hissediyor. Hiçbir aklı başında insanın kabul etmeyeceği bir vasattır bu. Beşiktaş gibi bir kulübün başkanı çıkar ve Beşiktaşlılığın hudutları ile alakalı ergenlik sivilcesi yüzünde yeni yeni biten yerden bitmelere bir hat çizer. O konumda olan bir kimse hiçbir sorumlulugu olmayan çoluk çocuğun çizdiği hatta ne kadar uygun bir duruşu olduğunu ispata çalışmaz.

Bu şekilde yorucu ve önümüzü kestirmemizi güçleştiren bir vasat meydana geldi memlekette. Bu dönüşüm sürecine en büyük ivmeyi kazandıran, Allah selamet versin Kemal Kılıçdaroğlu oldu. Gençlerin demokrat dedesi olacağım diye kendilerine rüşvet-i kelam vermeyi marifet saydı selametlik. Oysa hepimiz biliyorduk ki dünyanın her yerinde saçı başı ağarmış piri faniler gençlere bir kanon gösterir ve gençler bu kanon içinde büyür, gelişir ve kendilerinden sonrakilere eğitir. 80'ine merdiven dayamış bir kimsenin sırf oy kaygısıyla gençlere "hadi çocuklar hattımızı siz belirleyin, biz de orada yılmadan yürüyelim" minvalde sözler etmesi, Savonarola'nın Floransası gibi çocukların diktatörlüğüne zemin hazırlayacak bir hesap kitap bilmezliktir sadece. Bu sorumsuzluğun adını demokratlık koymak giderek daha anlamsız şeyler haline gelen demokrasi yorumlarına da, demokrasiye de büyük haksızlıktır. Hemen akabinde bu tutumun komplikasyonları ile uğraşmaya başlarsınız. Daha da demokratikleşiyoruz, özgürleşiyoruz dediğiniz noktada, en büyük cazibesi maksimum hudutsuzluk olan bir mecrada üretilen nevzuhur baskıcılığın muhatabı olursunuz üstelik sadece bu mecrada değil sokakta, iş yerinde, okulda... Tekrar edelim bu bir sosyal medyayı eleştirisi değil, önüne gelenin size hulle biçmeye çalıştığı bu ortamın en büyük motivasyon kaynağına işaret etme çabası. Siyasi sorumsuzluklarıyla Frankensteinvâri bir nesil yetiştirenlerden de, bu ortama zemin hazırlayanlardan da, bunu çok matah bir şeymiş gibi pazar pazarlayanlardan da bunun manen hesabını sormak lazım. Hiçbir esnekliği olmayan, hedonizmin adını özgürlük-yaratıcılık vs. gibi şeyler koyan ve insani hassasiyetleri minimum seviyede bir nesille karşı karşıya kaldık. Elbette talihin de payı var fakat insanız ve gözümüz bu işte bir kabahatli yahut kabahatlilerler zümresi arıyor. Ben bu kadar söyleyeceğim, geri kalan kısmı başka bir zeminde tartışırız.

20 Kasım 2025 Perşembe
Bahçeli'yi tartışmadan önce dört soru
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Dört temel soruya cevap vermeden tartışılan konu hakkında bir noktaya varmamız mümkün değil:

1- Devlet Bahçeli'nin yapmış olduğu çıkışla başlayan sürece ihtiyacımız var mı?

2- Kamuoyu sürece ve atılan adımlara ikna oldu mu?

3- Sürecin bundan sonra atılacak adımlarını neye göre belirleyeceğiz?

4- Siyasete, bürokrasiye ve vatandaşa düşen görevler nelerdir?

Kürt sorunu, Kürtlerin sorunu, terör sorunu ... Kim her nasıl adlandırırsa adlandırsın bu bir vakadır ve her vakanın bir şekilde nihayete erdirilmesi gerekmektedir. Sahipsiz cenaze gibi meydanda bırakarak hiçbir sorunu çözemezsiniz. İlginçtir, süreç hakkında feveran edenlerin pek çoğunun bizzat acı çekmişliği olmayan bir hadiseden bahsediyoruz. Bölge halkı ise bu süreci bir şekilde sahipleniyor. Dahası böyle bir sürece ihtiyaç olduğuna yönelik özellikle doğu ve güneydoğu illerinde yaşayan vatandaşlarımızın pek çok beyanına şahit oluyoruz. Elbette ihtiyaç duymadığı şeyi lüzumsuz görenlerin bu konudaki reyi çok da dikkate alınmaz, eleştirileri dikkate alınır. Şu halde sözü fazla dallandırıp budaklandırmadan cevaba ulaşabiliriz. Evet böyle bir sürece ihtiyacımız vardır.

Her ay düzenli olarak yapılan kamuoyu araştırmalarının analizi ile meşgul bir kimse olarak önümdeki verilere bakıyor ve kamu sürece ikna olup olmadığı hakkında kesin bir fikir beyan edebiliyorum. Her siyasi görüşten vatandaşımızın süreç hakkında saha araştırmalarında açıkça görülebilecek şekilde üzerinde uzlaştığı belli noktalar var. Artık bu yaranın kapanması, çekilen acıların bir benzerinin tekerrür etmemesi, temel hak ve hürriyetlere saygılı yeni bir anlayışın hükümferma olması bu cümledendir. Buna mukabil metot ve atılan adımlar hakkında görüş ayrılıkları olduğu kolayca gözlemlenebiliyor. Şu halde bundan sonraki adımları neye göre atacağımız konusunda kafa karışıklığını giderecek olursak, sorunun cevabı aslında kekremsi bir tat bırakıyor ağızda. Af buyurun, ne kadarını midemiz kaldırırsa o kadarını yapabiliyor olmalıyız. İşte tam olarak bu sebeple kadim hastalığımızı nüksettiriyor ve kervanı yolda düzüyoruz. Hudutları belirlemek ise bürokrasiden çok siyasete düşen bir vazife olarak karşımıza çıkıyor. Özellikle bu konudaki hassasiyeti tartışılmayacak milliyetçi siyasetin bir temsilcisi olarak Devlet Bahçeli'nin oynadığı rol tarihi öneme haiz. Denizde yüzerken boy verir gibi, Devlet Bey'in atmayı göze aldığı adımlar ve almayı kabul ettiği riskler politik olarak bu konuda bir hat belirleyici olma özelliğine sahip. Artık bütün saha sonuçlarına göre oy oranı %3 seviyesini gerilemiş olan İYİ Parti siyasi polemiklerle bir şekilde kendisine yeni bir zemin kazanmaya çalışıyor. 10 Kasım tartışmaları İmralı'ya gitme meselesi vesair. Selden kütük kapabilir miyim diye düşünmek panikleyen bir siyasinin ve çökmüş bir siyasi partinin genel başkanının elbette hakkıdır fakat belli sorumluluk çizgilerini aşmamak kaydıyla. Bürokrasi, siyasi iradenin emri ile iş görmesi öngörülen bir yapı olarak ayrı baş çekme lüksüne sahip değil. Bu sürece kalben taraf olamayan bir bürokratın en erdemli vazifesi bir şekilde kenara çekilmektir. Vatandaş ise, seçmenden öte bir şeydir; vatanın sahibidir, askerdir, anadır-babadır-evlattır en mühim mesele vatandaşın bu konudaki rızasını tesis etmektir. Saha sonuçları ortaya koyuyor ki vatandaş yukarıda da beyan ettiğim üzere bu konuda büyük oranda ikna olmuş vaziyettedir. Bence bu ikna olmuşluk vatandaşın bu sürece sağlayabileceği en büyük katkıdır.

Şimdi bu sualleri cevaplandırdıktan sonra Devlet Bahçeli'nin İmralı'ya gitme çıkışını bir şekilde tartışabiliriz. En önemlisi üzerinde konuşabileceğimiz bir zemine sahip olmaktır. Temel sorularımızı cevaplandırmadıktan sonra böyle bir zemine malik olmamız mümkün değildir. Zihninde başka sualler olan beyan etsin, hep birlikte oturup tartışalım.

24 kasım
Dilipak'ın Anlamadığı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Dışarıdan bakanların çok kolay anlayamayacağı bir derdi vardır muhafazakâr mahallenin; hele bizim gibi tam göbeğinde büyümüş, imam hatip okumuş, büyüğüm dediği kimselerin elinde yetişmişseniz, bu kimi zaman tahammül edilemez bir derde dönüşür. Vaktin birinde, bir şekilde, fakat illaki kaht-ı rical neticesinde bu mahalle adına konuşabilme imkanına sahip olmuş bir takım figürler günümüzde, vicdan azabı gibi atsan atılmaz satsan satılmaz bir yüke dönüşmüştür. Dedik ya, dindarız, geleneklerimize bağlıyız, bazı şeyleri adımız gibi bilsek de dile getirebilmeyi ayıp sayar, ar ederiz. Neticede gussa gibi boğazda takılı kalır. İşte tam da bu sebeple tepenize çıkmakta hiçbir beis görmez o zevatın bir kısmı; dedelerinizin-babalarınızın tepesinde nasıl bir zamanlar davul çaldım, pek çoğunun anlamadığı şeyleri büyük bir kerametmiş gibi anlattımsa, şimdi sizin tepenizde de davul çalacağım" derler zımnen. Prima nocte hakkı gibi bir şey. Görenler feodal zamanlarda yaşadığımızı ve babadan oğula mal olarak devredildiğimizi zanneder. Serfiz ya biz.

Herkesin çevresinde bu ve buna benzer abiler var şu günlerde. Bu da bizim kaderimiz, yapacak bir şey yok. Bazısında karşı konulamaz bir sevimlilik de oluyor, yaş kemale erdikten sonra tonton amcaya dönüşüyor; saçma sapan şeyler anlatsa bile o tatlılığa hürmeten dinliyorsun. Hazretin gönlü oluyor. Fakat bunlar içinde bazıları da var ki, kendilerine tanınan bu geniş tolerans alanı sebebiyle raydan çıkabiliyor, insanların onurunu, izzetini, haysiyetini keyfince pa-i mal etmeye yelteniyor. Örneğin benim bu cümleden en tahammül edemediğim kimse Abdurrahman Dilipak'tır. "17 Temmuz 2016 günü Vatan emniyetin önüne gidecekler mutlaka yanlarına varsa silahlarını alsın" çıkışından sonra ehliyet sahibi muamelesi yapmayı bıraktığım bir kimsedir, anlamsız çıkışlarından sıtkı sıyrılan da pek çoktur. Karşısında hala 80'lerin tarım toplumunun, mahallenin yetkili abilerine mesih muamelesi yapan o biçare Anadolu Müslümanının bulunduğunu zannetmesi sebebiyle sık sık alay malzemesine dönüşüyor. O dönemin abilerinde muhatabının izzetini, haysiyetini gözetmek gibi bir hassasiyet gelişmiş değildi. Hatta sizi ne kadar aşağılarsa o kadar makbul kimse zannettiğiniz şairler, siyasetçiler, yetkili abiler kol gezerdi. Sınıfsal bir kafa karışıklığının, tahakküm edebilenin tahakküm edebildiği çevrelere karşı kurguladığı sanal bir aristokrasi piyesinin sahnesiydi mahallemiz. "Yerseniz" derler ya, yemek durumundaydınız o zamanlar. Her şeyin farkında olsaydınız da yemek durumundaydınız.

Editörlerinden olduğum GENAR TÜRKİYE RAPORU hakkında Abdurrahman Dilipak'ın attığı, son derece anlamsız, ahlak sınırlarını aşan bir tweeti paylaştı arkadaşlar dergi grubunda. Her ay üzerinde saatlerce çalıştığımız, ahlaklı bir biçimde o ayın gündemine ait başlıkları çıkardığımız, mesele tam olarak anlaşılsın diyerek paralel sorularla zenginleştirdiğimiz, böylece çapraz okumalarla farklı çıkarımlar yapma imkanına sahip olduğumuz ve neticede yalnızca müşterilerle paylaştığımız raporumuzu "algı operasyonu gibi görünüyor" diye tezyif etme cüretinde bulunmuş Dilipak. Dedim ya, muhatabının izzetini-itibarını düşünmemek mezkûr kuşak için gayet normal, hatta gerekli bir şeydi. Sonradan görmelik, buldumcukluk bir insanı böyle kılabilir. Kafasını çalıştırıp da "algı operasyonu yapacak olsalar, yalnızca müşterilere sunulan kapalı devre bir rapor üzerinden yapmazlar herhalde" demeyi dahi akıl edemeyen bir kimseden bahsediyoruz. Dilipak "nasıl gözüküyor" üzerinden hadiseyi yorumlamaya hakkı olduğunu düşünmüş. Karşıdan bakıldığında pek çoklarına küçük çıkarcı olarak görünen bir kimse için çok iddialı ve cesur bir çıkış bu doğrusu. Başka vesilelerle "bu adamın karın ağrısı nedir?" diye sorduğum dostların önemli bir kısmı "istediği randevuları alabilseydi, birtakım çarkları dönebilseydi kulak memesi kıvamında olurdu. Huyunu bilmiyor musun?" demişti. Çok şükür ne huyunu ne suyunu biliyorum, hamdenlillah mukarenemiz olmadı. Meğer bizim mahallede adı çıkalı çok olmuş da ben bilmezmişim. Meselenin detayı hakkında nezaketen dahi tek soru sormadan "böyle görünüyor" şeklinde yorum yapabilen bir kimsenin, kendisini iyi-kötü tanıyan insanlara karşıdan nasıl göründüğünü az çok hesap etmesi gerekirdi. Belki gerçekten samimi, belki gerçekten küçük çıkarcı değil ama karşıdan öyle görünüyor. İllallah diyenin haddi hesabı yok. Elindeki telefon, tanıştığı bir kimse olan İhsan Aktaş'ı nezaketen ve öğrenmek amacıyla aramaya değil, konspiratif tweetler atmaya yarayan bir kimse bütün bunları hesap etmiş olmalıydı. Arayıp saha araştırmalarının çapraz okumaları hakkında tek bir soru sorsa bu saçma sapan şeyleri yazmaz, terbiyesizlikte bulunmazdı. Gün sonunda bir hakikatle, kendisi açısından acı fakat bizim açımızdan gayet onurlu bir hakikatle yüzleşmek durumunda Dilipak ve şürekası: bizler, o bir zamanlar kafasına göre tezyif etmekte bir beis görmediği jenerasyonlardan farklı; haysiyetine düşkün, kaht-ı rical deminde değil, enformasyon döneminde kanaatlerini beyan etmeye çalışan bir jenerasyonuz. Muhatabımız terbiye sınırlarını aştığı anda ederine ve değerine göre mukabele etmeyi bir zaruret biliriz. Müşarünileyhin anlamaya yanaşmadığı şey tam olarak budur. Bundan fazlasını söylemeye dilim, yazmaya elim varmadığı için tekerrür etmemesi dileğiyle burada kesmeyi münasip görürüm. Çok daha fazlası mahallenin gediklilerinin malumudur. Vesselam.

27 Kasım 2025 Perşembe
Papa'nın Türkiye ziyareti
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Vatikan Devlet Başkanı ve Katoliklerin ruhani lideri Papa 14. Leo bugün Türkiye'ye geliyor. Papa, Türkiye ziyaretine Ankara ziyaretiyle başlayacak. Leo, Anıtkabir'i ziyaret ettikten sonra Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından Beştepe'de kabul edilecek. Papalık heyeti, siyasi yetkililerle diplomatik görüşmelerin ardından aynı gün İstanbul'a geçecek. Hakikaten şayan-ı hayret bir şeydir ki papalık dağıtımına oturan bir kimse ilk yurtdışı gezisini tarihte ilk defa Türkiye'ye gerçekleştiriyor. Hans Pfeffermann'ın "Rönesans Papalarının Türklerle Ortaklığı" isimli ünlü eserinde vurguladığı üzere, bir Papa ile Türk sultan ilişkisi ancak bir zaruret ve karşılıklı çıkar ilişkisi üzerine inşa edilebilir. Hal böyleyken çiçeği burnunda Papa'nın ilk yurtdışı gezisinde, ilk diplomatik muhatap olarak Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ı karşısında bulacak olması ilginçtir. Mevcut paradigmayı ve Vatikan'ın bu paradigmada kendisine nasıl bir rol aradığını önümüzdeki günlerde analiz edebiliriz. Ancak şimdilik Papa'nın Türkiye gezisinin ana nedenine fokuslanmalıyız. Ekümenik inanç beyanının temellerinin atıldığı İznik Konsili'nin 1700. yıldönümü ve Ortodoksların Aziz Andreas Bayramı'na denk gelen bir zamanda gerçekleşen bu ziyaret esasen kilisenin bundan sonraki ajandasını da aşağı yukarı beyan ediyor. Papa'nın Patrik Bartholomeos ile baş başa neler görüşeceği bizler açısından elbette bir muamma olarak kalacak. Buna mukabil hepimizin az çok kestirebildiği şey, Katolik kilisesinin bundan sonraki süreçte kendine aradığı yeni rolün şekillenmesinde bu görüşmenin çok önemli pay sahibi olacağı. Patrik Bartholomeos'un son yıllarda ortaya koyduğu politika, tarihte hiçbir zaman görülmemiş şekilde, Batı ittifakının bir parçası haline gelmiş olan Ortodoks kilisesi ile karşılaşmamızı neticelendirdi. Önce Ukrayna kilisesinin Moskova kilisesinden kopuş süreci, akabinde New York metropoliti kendi vekili kılarak süreçleri Amerika üzerinden yürütmesi, nihayet Rus kilisesine karşı açık şekilde bayrak açarak Amerikan politikalarını desteklemesi tarihin kırılma anlarından birine şahitlik ettiğimizi ortaya koyuyor.

28 Kasım'da İznik'teki antik Aziz Neofit Bazilikası yakınlarında ekümenik bir ayin düzenlenecek, ertesi gün Papa Leo ve Patrik Bartholomeos ortak bir bildiri imzalayacak. 30 Kasım'da Ortodoks kilisesi, koruyucu azizi Havari Andreas yortusunu kutlarken, Papa Fener Patrikhanesi'nde yapılacak Ortodoks ayininde bir konuşma yapacak.

Leo, İstanbul'da Sultan Ahmed Camii'ni ve Süryani Ortodoks Kilisesi Mor Efraim'i ziyaret edecek ve nihayetinde Ermeni Apostolik Katedrali'nde bir ayine katılacak. Ayrıca Papa'nın 29 Kasım'da bir spor salonunda Katolik ayini yöneteceği açıklandı. Bütün bu gelişmeler, Papa II. Jean Paul öncesi dönemde pek muhtemel kabul edilmeyen şeyler cümlesindendir. Hatta Papa'nın bu hamleleri bundan 60 yıl önce ise, Katolikler tarafından küfür kabul edilebilecek hareketlerdi.

Neticede bir gerçek karşımıza çıkıyor: Kilisenin de önemli bir parçası olduğu Batı İttifakı yeni dönemde yeni bir pozisyonlanma içine girerken, kilise kendine yeni ve daha kuşatıcı bir rol arıyor. Bundan önceki Papa Kilise'nin iç meseleleriyle alakadar bir kimseydi, onun selefi Alman Ratzinger ise "11 Eylül Papası" olarak tarihe geçti. Mevcut Papa henüz 70 yaşında, genç sayılabilecek ve kilise içinde uzun süredir beklenen reformları gerçekleştirebilecek bir kimse olarak bu rol arayışında asıl pay sahibi olacak. Ve en unutulmaması gereken şey papanın bir Amerikalı olduğu. Bundan sonraki süreç vurgular üzerinden şekillenecek.

4 Aralık 2025 Perşembe
Kumpas
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Manavgat Belediye Başkan Yardımcısı Engin Tüter'i bilirsiniz; hani baklava kutusunda aldığı rüşvetin görüntüleri ekranlara düşmüştü de, Özgür Özel çıkıp "polisler Engin Tüter'e kumpas kurdular. Elimde kumpasın 32 saatlik görüntüsü var" demişti ya, işte o kişi Engin Tüter. Dün mahkemenin ikinci gün duruşması gerçekleşmiş, Tüter hakim karşısına çıkmıştı. "Bana kumpas kuruldu" demiş Engin Tüter. Gizli kamera görüntüleri, tapeler, polis baskını görüntüleri, baklava kutusundan çıkan paralar vs... Hiçbir mantıklı izahta yahut itirafta bulunmayıp Yaşananları kumpas yaftası vurunca bir şey söylemiş oldu Tüter. Bizim vazifemiz tatmin olmak. İnanıp inanmamamızın herhangi bir önemi yok. Benzer bir sahneyi, Özgür Çelik'in bavulları yanına alarak yaptığı jammer savunmasından da hatırlayacaksınız. "Bavullarda ne olduğunu soruyorlar sinyal kesici var; işte iddianız çürüdü" şeklinde bir açıklama gelmişti Özgür Çelik'ten ve hepimizin vazifesi onun bu iddiasına inanmak olmuştu. Para kulelerini sorduğumuzda il başkanlığı için demişlerdi vazifemiz inanmak olmuştu, oğul İmamoğlu'nun yatı ve yurtdışına aktardığı paraları sormuştuk, Özgür Özel "ya Ekrem Bey tüccar adam, bu çocuk paraları batırır diye vermemiş çocuk da bir türlü laf dinlememiş, anasının dedesinin başının etini yemiş; onlar da parayı vermişler. Hadise bundan ibaret" şeklindeki yorumunu mutlak doğru kabul etmek durumunda kalmıştık.

Bakın ben bu minvalde bir yazıyı daha evvel yazmıştım. Bu gidişle ben bu minvalde daha çok yazı yazarım. Gözümüzün gördüğü ile ilgili tatmin edici bir açıklamada bulunmuyor hiç kimse. Sorsan CHP aydınlanmacılığın, aklın rehberliğinin ve bilimin partisi, göklerden indiği sanılan dogmalarla ve rivayetlerle hiç işi yok; aksine pozitif delillerden yola çıkarak hayatı kurgulayanların partisi. Gelgelelim bizimkilerin aydınlanmacılığı da en fazla bu kadar oluyor. Gözünüze değil, rivayetimize inanın diyen bir sosyal demokrat partimiz var memlekette. Şu internette ikide bir hazırladıkları "bunu da kimseye kaptırmadık" haberleri var ya, o haberlerin ilki olmayı hak eden bir oksimorondur bu.

Yirmidörttv Ertan Yıldız'a ulaşmış, kendisiyle itirafları hakkında röportaj yapmış, Yıldız bunların hiçbirinin iftira olmadığını iddialarının arkasında durduğunu beyan etmiş. Gelen reaksiyonları tahmin edebiliyor musunuz? Aklı başında hiç kimse yek seferde tahmin edemez. Duymamış olanlara ben söyleyeyim: Bu adama hâlâ ne diye belediye meclis üyeliğinden atmadınız? Af buyurun bu tutumun ve siyasetin bir tek adı vardır o da siyasal şımarıklıktır. Siyasi konfor alanınızı tehdit eden her şeye karşı acımasızca saldırmak, herkesi tahkir etmek, sorumluluk ilişkisi içinde olduğunuz seçmene hiçbir açıklamada bulunmayıp kendilerinden mutlak biat beklemek... Bütün bunlar tahakkuk etmeyince de arada bir yerlerde aksayan her ne varsa, kumpas diyerek geçiştirmek... "Peki parti kurultayında yaşananlar bir siyasi kumpas mıydı?" diye sorduklarında "ne münasebet efendim? Parti içi demokrasiydi o" diye kestirip atmak.

Kumpas dediğiniz patlıcan gibi bir şey demek ki, ne niyetine yerseniz... İzah edilemeyen her şeyin izah edildiği bir harikalar diyarı kumpas. Bundan kelli böyle biline, mucibince muamele oluna...

8 Aralık 2025 Pazartesi
Yasadışı bahis ile futbola olan ilgi ters orantılı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Afaki konuşmanın alemi yok; elimizde veri varsa, veri üzerinden konuşmalıyız. Şahsi meşgul kalemin de önemli bir kısmını teşkil ettiği için GENAR Türkiye Raporu'na sık sık atıfta bulunuyorum. Kasım 2025 sayısında, 'Türkiye'nin Gündemi' başlığında futbolda şike ve yasadışı bahis meselesini inceledik. Kamuoyu araştırmamızın sonuçları, yaygın anlatı ile büyük oranda uyum içinde çıkmadı. Son yıllarda giderek büyüyen futbol ekonomisi, ekranlarda futbol yorumlayan kadınlara rast geliş, modernize edilmiş statlarda her yaştan-cinsten-türden insana şahit olunuyor olması; Türkiye'de futbolun kabuk değiştirdiği, eskisi gibi bir erkek sporu olmadığı, kadınların da bu spora büyük alaka gösterdikleri, toplumun her kesimini alakadar eden bir spora dönüştüğü şeklinde yorumların hâkim hale gelmesine sebebiyet verdi. Saha velilerimiz bu peşin kabullerin tam aksine sonuçlar ortaya koyuyor.

Evvela Türkiye'de futbolun hala bir erkek sporu olduğunun altını çizmeliyiz. Kadınlarımızın %71'i futbola hiç alaka göstermediklerini beyan ederken, %60'lık bir kesim futbolun hiçbir unsurundan haberdar olmadığını ifade ediyor. Futbol izleyen kadınlarımızın sayısı öyle zannedildiği gibi yükselmiş değil; sadece görünürlük artmış.

Saha araştırmamızın ilginç neticelerinden birisi de bir futbol ülkesi olduğumuza, futbol ile yatıp futbol ile kalktığımıza, önemli müsabakalar esnasında Türkiye'de hayatın durduğuna yönelik kabul ile taban tabana zıt neticedir. 2004-2014-2018 yıllarında yapılmış araştırmalar ortaya koymaktadır ki Türkiye'de futbolu olan ilgi bu dönemler arasında istikrarlı şekilde düşmüştür. 2025 yılına geldiğimizde Türkiye'de toplumun ancak %48,8'lik bir kesimi futbol ile iyi-kötü alakadar olduğunu ortaya koymaktadır. Buna karşın düzenli olarak futbol izleyenlerin oranı %16 civarındadır. Bu ilgi kaybının sebeplerine bakacak olursak, 2014 yılındaki saha araştırması verilerini dikkate almak durumunda kalırız. Bu tarihte 6500 denekle yapılan kamuoyu araştırması ortaya koymuştur ki toplumun %90'ı Türkiye'de futbolun şaibeli ve kirli bir şey olduğuna inanmaktadır. Elbette ekranlarda sürekli olarak pompalanan bu görüş kamuoyu tarafından benimsenir hale gelince futbola karşı bir mesafenin oluşması kaçınılmaz hale gelmiştir.

Geldiğimiz noktada futbol, Türkiye toplumu için bir zamanlar ifade ettiği mananın çok dışında bir anlam ifade etmektedir. Futbol izlemekten giderek uzaklaşan gençler yasa dışı bahis söz konusu olduğunda ise oldukça hevesli bir görüntü ortaya koymaktadır. %20'ye yaklaşan bir oran ile 18-30 yaş arası gençlerimiz ya düzenli olarak yasadışı bahis oynadığını yahut bir zamanlar oynamış olup artık tövbekâr olduğunu dile getirmiştir. Her beş gençten biri bu illete duçar olmuş, kimi kendini kurtarmış kimi hâlâ bu batakta debeleniyor... İşte hakkında konuşmamız gereken şey tam olarak budur.

Bir yanda kendilerine terviç edilen yeni yaşam şekilleri ve bu yaşam şekillerinin tesiri altında meydana gelen alışveriş alışkanlıkları, diğer yanda hayata atılma çağında alternatif üretmekte zorlanan gençlerin yasadışı bahisi bir umut olarak görüyor olmaları... olabilecek en kötü kombinasyon neticesinde öyle bir yatkınlık ortaya çıkmış. Asıl alakadar olmamız gereken, şike yapan futbolculardan, yorumculardan ziyade hayata yasadışı bahis üzerinden tutunmaya çalışan gençlerimiz olmalı. Futbola olan ilgiyle yasadışı bahise olan teveccüh arasındaki ters oran, futboldan zevk almayan, ancak sporu kumar vasıtası haline getiren nesillerden mürekkep bir toplumun bizleri beklemesini istemiyorsak; bu mesele öncelikli sorunlarımızdan birisi olarak ele alınmak durumundadır

11 Aralık 2025 Perşembe
Hasan Uğur Çakır hadisesi: Taşları bağlamış, köpekleri salmışlar
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

CHP'den istifa eden Mersin Milletvekili Hasan Uğur Çakır'ın çeşitli televizyon kanallardaki beyanatlarını dinleyince birkaç mesele dikkatimi çekti. Serde AKŞAM Gazetesi yazarlığı olunca, şöyle bir düşündüm, mesele hakkında yorum yapayım mı yapmayayım mı diye. "Hadise hakkında yorum yapmamız Hasan Ufuk Bey'e zarar verecek bir söylemin bahanelerinden biri haline gelebilir" dedim kendi kendime. "İşte gördünüz mü yandaş yazarlar destek veriyor kendisine" diye bir de hıyanet icat ederek iftira edeceklerine emindim. O esnada bir defa fark ettim ki adamcağız zaten bu Frankensteinların gadrine uğramış, hakaretin bini bir para, Halk TV hakkında delillendiremediği oto hırsızlığı isnadında dahi bulunmuş. Şu saatten sonra biz bu konuda yazı yazsak Çakır'a edilecek hakaret denize dökülen bir bardak su nevinden olur en fazla dedim.

Çakır'ı dinlerken ister istemez bir şeyi fark ediyorsunuz, rol yapmadan samimi bir sinirle konuşuyor Çakır. Zaten tabiaten de asabi bir kimse olduğu aşikâr; birkaç kavga hadisesine karıştı. Kendisi de itiraf ediyor. İşin o tarafıyla alakadar değilim; beni Hasan Ufuk Çakır'ın ciğerden gelen öfkesi alakadar ediyor. Çakır, Halk TV'de kendisine oto hırsızlığı iftirası atıldığını söyleyerek öfkeyle hesap soruyor CHP çevrelerinden. İtiraf edeyim, canı yanmış bir kimseye feveran esnasında gülünmez; lakin yörük ağzıyla ve gemleyemediği öfkesiyle öyle cümleler kuruyor ki Çakır ister istemez tebessüm ederek dinliyorsunuz. Varlıklı, hem de sonradan görme değil, atadan zengin babadan zengin bir toprak ağası milletvekiline oto hırsızlığını yakıştırınca Halk TV, adamcağızın ağırına gitmiş tabii. Allah atılacak iftiradan saklasın derler; doğrusu hiç de üzerinde durmuyor ilk bakışta Hasan Ufuk Çakır'ın iddia edilen şey.

Her neyse işin buraya kadarki kısmı da çok şaşırtıcı değil, zira Halk TV'den bu gibi şeyleri duymaya alışkınız biz. İftira etmek konusunda elini hiç korkak alıştırmaz bir kanaldır Halk TV; hepimizin malumu. Beni burada asıl hayrete düşüren şey şu oldu: yaşlı başlı, torun torba sahibi, çevresinde-muhitinde tanınan bir kimseye hiçbir delil olmaksızın iftira ediyor Halk TV, kendini savunacak hiçbir mecra bulamayınca beyefendi soluğu televizyon kanallarında alıyor, işin Özü ile-esasî ile ilgili hiçbir şey söylemeyen CHP çevreleri "nasıl olur da yandaş kanallara çıkıp partinize zarar verirsin?" diye adamcağıza bir de bu yoldan hakaret ediyor. Taşları bağlamış, köpekleri salmışlar dedikleri ortam tam da bu olsa gerek.

Bundan birkaç yıl evvel bir vesileyle söylemiştim, yine tekrar edeyim: Aklı başında haysiyetine düşkün insanlar için CHP muhitleri çok kolay tahammül edilebilir yerler değildir. Türlü şirazesizlikleri, mesnetsiz iftiraları, pirana gibi sağınınıza solunuza saldıran yamyamlardan müteşekkil bir ruhun tecavüzlerini sineye çekmeyecekseniz eğer, CHP muhitlerinden uzak durmanız iktiza eder. Yine de bir cesaret yakınlaşayım mı dediniz? Başınıza neler gelebileceğini Hasan Ufuk Çakır hadisesinden mukayese ediniz.

15 Aralık 2025 Pazartesi
Akran zorbalığı, üniforma, disiplin
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Suzan Nana Tarablus'un "baba bize neden dönme diyorlar" isimli eseri, günümüzde Türkiye'de yaşayan avdetilerle yapılmış röportajlardan derlenmiş bir kitap. Kamuoyunda kendilerinden Dönme, Sabetayist, Selanikli gibi sıfatlarla bahsedilen bu topluluk, kimi komplo teorisi kimi ise inanması güç hakikatlere dayanan pek çok dedikoduya konu olmuştur. Mülakatlar, konunun meraklıları için oldukça besleyici bilgiler içeriyor. Benim ilgimi en fazla çeken bahis ise, Terakki Okulları hakkında, şimdiye kadar hep şayia seviyesinde kalmış şeyleri içeriden bir ağzından okuyor olmak oldu. Avdeti cemaatine mensup olmak, herhangi bir başarıyı zaruri kılmadan, bu okula "aileye hoşgeldiniz" hoşamedisiyle kabul edilmeyi mümkün kılıyormuş. Terakki Okulları ve Işık Vakfı Okulları bu özellikleriyle cemaat mensuplarının nesilden nesile aktarılan bir emaneti suretinde faaliyet göstermiş. Esasen tamamen magazinsel bir hevesle merakımı celb eden bu mesele, milli eğitimde üniforma tartışmalarının henüz terütaze olduğu şu günlerde bir hakikaten dikkatimi çekiyor. Okuduğunuz okul eğer size bir aidiyet, kimlik, mensubiyet hissi verecek karakterde ise mensubu olmadığınız bir cemaatin mensubu olabilecek kadar sizi kuşatabiliyor. Maalesef milli eğitimde üniforma meselesi çok dar bir alanda ve dar bir bakış açısıyla tartışıldı. Sanki okul üniforması yegane esbab-ı mucibesi ekonomik sebeplermiş ve başka hiçbir hikmeti yokmuş gibi, temellendirdiğimiz yegane vesile ekonomik izahlar oldu. Buna karşın bir hakikat karşımızda duruyor. Özellikle Pandemi sonrası giderek bireyselleşen yaşam şartları, kolektif hazlardan ve meşgalelerden uzak durma yatkınlığı gibi unsurlar göz önünde bulundurulduğunda, henüz eğitim çağındaki çocukların mensubiyeti geliştirebilecekleri sayılı şeylerden birisi de tahsil gördükleri okulun sembolik üniformaları olabileceği hakikati ne hikmetse tartışılır olmadı. Oysa üniforma zorunluluğu olmayan batı ülkelerinde dahi nitelikli okulların üniforma şartı ile öğrenci aldıkları hepimizin malumudur. Söz konusu okullar açısından üniforma snob bir sembol olmanın ötesinde bir anlam ifade ediyor mudur etmiyor mudur diye ne hikmetse düşünenimiz çıkmadı. İşte tam da bu çağlarda edinilecek mensubiyet hissinin ne kadar faydalı olacağı asıl tartışmamız gereken konudur.

Adını akran zorbalığı koyduğumuz ve bu isimlendirme ile basit bir slogan mesabesine indirdiğimiz, alakalı-alakasız pek çok hadiseyi de bu cümleden değerlendirmeye başladığımız sorun özünde mensubiyet hissinin eksikliği ile ne oranda ilişkilidir, tartışılmaya değer. söz konusu davranışların bir benzeri öğretmenlere karşı ortaya konulan tavır ve tutumlarda da kendisini ortaya koymaktadır. Disiplin kavramının ne kadar önemli olduğu ve disiplinin höt-zöt ile tesis edilmeyeceği aklı başında herkesçe müsellemdir. Kronik hastalığımız olan ifratla tefrit arası savrulma halimiz kendisini burada da ortaya koyuyor. Kendisini herhangi bir şekilde bir gruba, cemaate, okula mensup hissetmeyen gençler bu ihtiyaçlarını kendi çevrelerinde oluştur Küçük gruplarla tatmin ediyorlar. Bu ise herhangi bir şekilde disipline edilmesi mümkün olmayan ve kuralları grup dinamiği ile ortaya çıkan bir kaosu neticelendiriyor. Her şeyden evvel gençlerimize bir büyük ailenin fertleri oldukları hissini vermenin ne kadar önemli olduğunu şimdiye kadar hiç bu kadar yoğun hissetmemiştik. Derdimiz malum, fayda sağlaması muhtemel şeyler ortada, buna rağmen bunlardan bahsetmek herhangi bir şekilde hatırımıza gelmiyor. Sanki tartışacak daha mühim sittin meselemiz varmış gibi...

18 Aralık 2025 Perşembe
Nesil
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B. Bir nesil geldi, ilk gençliklerini geride bıraktılar. Olgunluk çağına girdiler desek, girmediklerini görüyoruz. Hayata atılmaya başlayacaklarını bilemediler. Yetkili abilerin kendileri de yetkili olmaktan başka bir hedefi olmayan çocukları, yeğenleri... Maalesef hayatla ilgili talepleri ve hedefleri, bundan evvelkilerin talepleri ve hedefleri ile örtüşmüyor. Çok acı fakat bir hakikat karşımızda duruyor: Emek sarf etmenin ve bir şeyleri riske ederek ticaret yapmanın geçilmesi gereken safhalar olduğu hayat yolculuğunda, bu duraklara uğramaya bir trenle seyahat etmek istiyorlar. Zihnen ve manen kendilerini de yoruyorlar, sizleri de yoruyorlar, bizleri de yoruyorlar...

İlkokulun yaz tatillerinde girip bir esnafın yanında iş öğrenmek âdeti kalmadı. "Ahlakı bozulur" diye tornacının yanına çırak verilmeyen çocukların ahlakı başka yerlerden bozuldu böylelikle. Şimdi bunların bazısının ahlakına bakıp da büyük sosyolojik çözümlemeler yapmaya çalışanlar halt ediyorlar halt etmesine de, İstanbul dergahlarında çokça söylenen bir söz vardır bu söz hatırıma geldikçe bu analizi yapanlara hak ettikleri ölçüde sert çıkamıyorum. Bize taş atan bizdendir de taş attıran bizden değildir derler. Kimseyi ikna etmek zorunda değiliz, kimsenin mürebbisi değiliz. Velakin unutmayınız hiç kimsenin hamalı da değiliz. Asıl korumamız gereken, maziden müdevver nezih itikadımız, müstağni ve mütevazı yaşam pratiklerimizdir. İlla boynumuza borç kalacaksa bazı şeyler vicdan azabı gibi, o borç kılacağımız şey hakikaten vicdan olmalıdır. Böyle yapmazsanız karşınızda, eline hesap makinesi almış necaset hesaplayan kötü niyetli insanları bulursunuz.

Kavga etmiyorum, sizlere de tavsiye etmiyorum. Anlayabilmek için ihtiyacını hissetmek gerektir malumunuz. İhtiyaç hissetmek içinse o şeyi en azından hayatının bir kısmında kısa süreli de olsa zevk etmiş olmak lazım gelir. İşte, yok; anlamamış, hissedememiş, hazzetmemiş kimselere "doğrusu budur" demek ekseriyetle yeldeğirmenleriyle kılıç tokuşturmaktır. Ben bunların önemli bir kısmına eğitim zati gözüyle bakıyorum. Kaygımız bundan sonra gelecek nesillere nezih itikadımızı ve müstağni, mütevazı yaşam pratiklerimizi bir şekilde aktarmak olmalıdır. Şükür elhamdülillah, ganisiyim çok şükür, bizde var Allah olmayana versin vb... gibi hayat düsturlarına Keloğlan masallarının sloganları zannetmeyen nesillerin gelmesine bir miktar hizmet edebilirsek en mühim vazifemizi yapıp cam-ı fenâya şükranla veda edebiliriz. Kaygının bundan fazlası bizi, azı ise evlatlarımızı yorar. Müslüman gibi, Türk gibi yaşayabilecekleri bir hayatı üretebilme şansına sahip olmaları adına en azından en temel prensipleri muhafaza ederek kendilerine aktarmamız lazım. Yoksa bana ne başkasının çocuğundan...

22 Aralık 2025 Pazartesi
İrancı Muhafazakar Ne Demek?
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

Son günlerde muhafazakarlık kavramı hakkında öne sürülen bir takım iddialara ve tenkitlere bakınca, kelin perçeminden tutmaya çalıştığımızı fark ettim. Efendim muhafazakar çevrelerin çocukları şuralara savruldu-buralara savruldu minvalinde yapılan yorumlar arasında "İrancı muhafazakarlar" gibi saçma sapan bir kavramsallaştırmaya denk gelince, tam olarak neyden bahsettiğini bilmeyen kimselerle karşı karşıya olduğumuzu daha açık şekilde gördük. Avam-ı nastan da değiller kim sorsa; hepsinin ağzı kalabalık, her biri bizlere akıldanelik etmeye çabalayan bilmiş tipler. Tanrıdan kendileri kadar uzak durmayan herkese muhafazakar deme kolaycılığına başvuruyorlar buna karşın. Bir muhafazakarın İrancı olması nasıl mümkün değilse bir İrancının da muhafazakar olması mümkün değildir. Bu kaziyeyi detaylıca izah etmeye ve ispat etmeye ihtiyacımız olduğunu düşünmüyorum. Muhafazakarlık kavramının ne anlama geldiğine şöyle bir bakan ve bir parça bu kavramın ifade ettiği manayı kavrayan herkes bu tanımlamanın bir oksimoron olduğunu teslim edecektir. Hatta bir parça daha iddialı bir yorumda bulunabilirim. Bir Türk muhafazakar her şey olabilir; sağcı, dindar, dinsiz, kemalist, milliyetçi olabilir, politik bir noktadan batıcı dahi olabilir; bunlar muhafazakârlıkla kastedilen dünya görüşünün bir şekilde tahammül edebileceği aidiyetlerdir. Elbette nasıl yorumladığınıza bağlı olarak böyledir diyebiliriz. Politik batıcılık sizi eğer yaşamınızı temelden dönüştürecek bir gönül dönüşümüne sevk ederse muhafazakârlıkla tevil olunamayacak bir noktaya evrilirsiniz. Muhafazakârla ve muhafazakârlık kavramıyla katiyen yan yana koymamız mümkün olmayan kavramlardan birisi ise İrancılıktır. Türkiyeli, Anadolulu, bizden, bize mücavir olmaya razı olamayanların ürettiği ve İran İslam devriminin rüzgârıyla oluşan heves neticesinde dönemsel katılımların olduğu bir dünya görüşü, bir ideolojidir İrancılık. İstisnalar hariç pek çoğunun teşeyyü ettikleri bildiğimiz şeydir. Doğrusu teşeyyü etmek başka hiçbir şeye benzemez. Temel kabullerinizi, dünya algınızı, sosyal ve politik meselelere yaklaşımınızı temelden değiştiren ve dönüştüren bir şeydir şiileşmek. Eşyaya yaklaşımınızdan politik algınınıza kadar sizi bizden kılan her ne varsa alıp götürür teşeyyü. Muhafazakarlık ise, biz olmakla ve bizden olmaya razı olmakla direkt alakalı bir şeydir. Daha açık konuşmamız gerektiği halde pek açık konuşmadığımız bir hakikat de şudur ki, bu tavırda kimselerin Türkiye'de var olabilmeleri devletin modernleşme sürecinin bir neticesidir. Osmanlı devrinde örneğin Hüseyin Hatemi gibi bir kimse, bırakın el üstünde tutulmayı, herhangi bir vesileyle aklına gelen her şeyi bu şekilde pervasızca söyleyemezdi. Zannederim hepiniz farkındasınızdır, mezhebine sadakati yüzünden mazlumlara zalim zalimlere mazlum diyecek kadar şirazeden çıktı bu zat. Burada herhangi bir şekilde mezhep kavgası vermiyorum. Gayet açık bir şekilde kim olduğumuzu, kimliğimizin dinamiklerinin neler olduğunu ve vatandaşı olmakla iftar ettiğimiz Türk devletinin hangi kimliğe sahip olduğunu hatırlatıyorum.

Hayretle takip ettiğimiz bir hadise de şudur: Suriye'deki sapkın Nusayri rejimine destek üzerinden bir şekilde birleşmiş politik zihinler son günlerde süren tartışmalara yine kendi icad ettikleri konfor alanlarından yaklaşıyorlar. "Türkiye ile İran savaşsa İran'ın safında olurum" diyecek kadar zihni tereddi etmiş hainler, ideolojleri ne fısıldıyorsa kulaklarına, bunu paylaşma hevesiyle "İrancı muhafazakar" dedikleri ve ne bizlerle ne de yaşadığımız hayatla zerre kadar alakası olmayan adamları bütün faturalarıyla önümüze koyuyorlar. Ne hikmetse ruhumuzun kendileriyle imtizaç etmesi mümkün olmayan İrancıların faturalarını da ödemenin bize düştüğüne ikna olmuş durumdalar. Elbette böyle bir hataya düşecek değiliz. Biz bize benzeriz; bize benzeyen başkalarına dahi benzemeyiz. Ne kadar otantik ve kendimize özgü olduğumuzu anladıkları demde bu kavram kargaşasından ve saçmalamaktan kurtulma yoluna gireceklerdir diye ümit ederim. Sizlere de kardeşçe bir tavsiyede bulunur ve yemediğiniz yemeğin faturasını ödememenizi öneririm. Vesselam

25 Aralık 2025 Perşembe
Yaşanmamış hayatın sanatı
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B. Bir vesileyle arkadaşım Philip aradı bugün Avusturya'dan; sohbet esnasında gecesi Noel olan günde kar yağdığından bahsetti. Kiliseler süslenmiş, Noel çarşıları ışıl ışıl, alkolün etkisiyle gençler şenşakrak kahkahalar atarken ihtiyarların gözlerine nemli bir bakış oturmuş. Yıllar evvel ben de bir yaşlı amcaya denk gelmiştim, Noel pazarının orta yerinde herkes eğlenirken hislenmiş ağlıyordu. Babasını savaşta kaybetmiş bir yaşlı adam; çocukluğundan kalma Noel çarşılarını tahattur ederek ağlıyordu. Huyum kurusun bir tonton ihtiyar görmeyegöreyim, gider bir vesileyle sohbet ederim, illaki merakımı tahrik edecek bir yere varır anlattıkları. Çocukluğundaki Noel çarşılarından bahsetti. Meğer konuşası varmış onun da, lakin çevresindeki neşeli gençler onun içinde bulunduğu haletiruhiyeye pek de hitap etmemiş olacak ki o da fırsatı ganimet bilerek anlatmak istediği şeyi bendenize anlattı.

Bir bütün olarak bir yerden bir yere akan bir nehre benziyor Batı medeniyeti. Kavuşacağı bir deniz olacak mı bilemiyoruz fakat kendi otantitesiyle kendisini andırdığı anlarda ilginç bir heybete kavuşuyor. Ne zaman oryantal hatlar görsem yahut Uzakdoğu'dan bazı objelerin yer aldığı bir manzaraya denk gelsem diyorum ki bu don bu bedene çok da uymamış. Görüş meselesidir katılmayabilirsiniz. Fakat bu medeniyetin bin yıllık bir gelişimin neticesinde her parçası kendine benzeyen bir duruş ortaya koymuşken hiç de kendisiyle alakası olmayan şeyleri bünyesine kabul ettirmeye çalıştıkça başarısız olduğu gerçeği sürekli karşıma çıkıyor.

İstanbul'un orta yerinde Oktoberfest düzenleyenlerin bira içmek için herhangi bir bahaneye ihtiyaçları olmadığı malumumuz. Peki bu Bavyera festivaline niye ihtiyaçları var diye durup düşündüğümde bir şekilde olmak için kendini paraladıkları kimse olma yolunda attıkları adımların sesleri geliyor kulağıma. Olmuyor, olamıyor. Genzinde sabah ekmek bandığı menemenin kokusuyla bir başka şey olmaya çalışan gençleri gördükçe hayret ediyorum. İşte, bir Noel gününü Noel gününe çevirmeye çalışan Türklerin hareketleri bu kadar sakil duruyor. Sakın ayıpladığımı yahut neuzübillah diyerek bu gençleri zihnimde tahkir ettiğimi düşünmeyin lütfen. Hayatı bir bütündür ve sizler bu hayata bir patchwork muamelesi yapamazsınız. Yapmaya kalkıştığınızda eşekten düşmüşe döner zihniniz. Herhangi bir Avrupa şehrinde tertip olunan bir Noel eğlencesine katılmakla Türkiye'de Noel eğlencesi tertip etmek arasında öyle azim fark var ki. Bu don bu elbisede durmuyor. Niyetimi tekrar teşrih etmek isterim, yapıyor olmalarından rahatsız değilim; yapamıyor oluşlarından ve yapamıyor oluşlarını fark edemeyişlerinden rahatsızım. Çok güzel oluyor zannediyor sizinkiler, lakin hiçbir şeye benzemiyor yaptıkları. Kim olduklarının farkında olmadan olmaya çalıştıkları şey gibi olduklarını düşünüyor olmaları bu garip hareketlere sebebiyet veriyor. Orijinalini şöyle uzaktan bir kere gören herkes aynı şeyi hisseder: Evladım bırakın dağınık kalsın. Yaşanmayan hayatın sanatı, olmayan sanatın estetiği olmuyor. Bu da bir büyüğümden kulağıma küpedir. Vesselam.

29 Aralık 2025 Pazartesi
Nüfus artış hızı ve biz üzerine
Taceddin Kutay
Taceddin Kutay
Dinle
TÜM YAZILARI
@Taceddin_Kutay

e-posta
AA
yazdır
B.

İspanyol yazar Salvador de Madariaga Avrupa'nın Portresi isimli eserinde Sevilla şehrinde vuku bulan bir hadiseyi aktarır. Bir Fransız ve bir İngiliz turist çarşıda yaşlı bir kadınla dalga geçen ve ona kötü davranan iki genç kıza denk gelmişler. İngiliz kızları oldukça sert çıkışmış. Fransız, İngiliz turiste şu şekilde karşı çıkmış " unutma ki onlar İspanyol'durlar, şu halde onları güzellik her yerde her zaman alâkadar eder. Ve onlar güzelliğe karşı kusur işleyen herkesi cezalandırırlar. Böyle bir durumda verilecek en iyi ceza sadece gülmekten ibarettir. Siz İngiliz'siniz, şu halde sizi her yerde her zaman iyi davranışlar alâkadar eder. Ve siz iyi davranış hususunda kusur işleyen herkesi cezalandırırsınız. Böyle bir durumda verilecek en iyi ceza uzun bir nasihattır. Ben Fransızım, şu halde beni her yerde her zaman anlayış alâkadar eder. Ve ben anlayış göstermeyen herkesi cezalandırırım. Böyle bir durumda verilecek en iyi ceza kısa bir dersten ibarettir. Ümit ederim ki, bu dersi kabul edersiniz." Zaman zaman bu hikayeyi hatırlar ve "bizi de her zaman her yerde alakadar eden ve aksine davranışlar gördüğümüzde asabımızı bozan şey nedir?" diye düşünürüm. Vardığım nokta her zaman istisnasız şekilde aynıdır: biz Türk'üz, bizi her halde edep alakadar eder. Bir kimsenin hareketlerindeki ölçülü oluş halini biz Türkçede bu şekilde ifade etmişiz. Evde, yolda, oturup kalkarken, ibadet ederken, yer ve içerken hatta fısk-u fücur da dahi edep ararız. "Rakı içmenin adabı" diye bir davranış kodeksinden dahi bahseder o âlemlerin insanları. Bu temel bir beklentidir ve bu beklentiye uygunluğu nispetinde makbul bir kimse olur bir kişi bir Türk'ün nazarında. "Bunlar eski hikayelerdir, artık bir anlamı kalmamıştır" önermesinin hiçbir karşılığı yoktur. Çok güzel bir söz duymuştum "kervanın taşıdığı yükün kıymeti kervandaki eşeklerin heybesinde değil develerin küfesinde belli olur" demiş aklı başında bir zat bir zamanlar. Geldiğimiz nokta itibari ile eğer edep bir şekilde gözde edilen bir değere dönüştüyse de bu idealimizin edep olduğu hakikatini değiştirmez. Müslim ve gayrimüslim Türk ve gayritürk unsurları bir araya getiren ve bize bir millet olma hassası sağlayan şey müşterek bir edep kanonuna sahip oluşumuzdur.

Bu işten hareketle şu sıralar sık sık aynı şeyi tefekkür ediyorum. Nüfus artış hızımızdaki dramatik düşüş bir milli güvenlik sorununu olarak tarif ediliyor işin ehlince. Onların zaviyesinden mesele tartışılmayacak bir meseledir. Şu halde biz kendi zaviyemizden bizi alakadar eden suali soralım: biteviye kendilerine çocuk yapın tavsiyesinde bulunulan bizlerden esas talep edilen nedir? Kapitalist pazar ilişkilerinin bizlerden talep ettiği ucuz üretici ve tüketici rolünü oynaması için homo economicus yetiştirmemiz mi talep ediliyor bizden? Yahut vasıflı-vasıfsız bir kalabalık oluşturup cepheye gönderecek asker sayımızı her zaman ideal seviyede tutacak bir güruh mudur bizden meydana getirmemiz beklenen? Yoksa asıl yetiştirmemiz gereken güçlü ve büyük bir millet midir? Evet hepimiz şunu gayet iyi öğrendik, para ve silah olmadan bu işler olmaz. Peki para ve silahla olur mu? Üçer beşer çocuk yaparak meydana getireceğimiz büyük kalabalığın ortak bir edep kabulü olmazsa eğer, buradan bir Türk çıkar mı? "Biz" olmayı başarabilen küçük grupların biz olmayı başaramayan kalabalıklara galebe çaldığını anlatıyor tarih bizlere. Maalesef ki yerimiz dar. Edepten ne anladığımızı ve talep ettiğimizin ne olduğunu tartışacak bir mecra değil burası. Fakat şunu ifade etmek için kâfi yerimiz hâlâ var: biz bizi millet yapacak en önemli hassalarımıza vurgu yapmak yerine diyebileceğimiz efradın sayısına vurgu yapmayı sürdürürsek, biz diyecek bir biz kalmayacak. Henüz bu işleri dert eden bir jenerasyon hayatta ve ayaktayken asıl konuşmamız gereken şey budur. Bu jenerasyon gittikten sonra bu meseleyi hakkında konuşulması gereken bir ihtiyaç olarak düşünecek kimse de kalmayacak. Ondan sonra mı? Ne bileyim ben.

Bugün 251 ziyaretçi (949 klik) kişi burdaydı!

.
.

Bugün 646 ziyaretçi (1250 klik) kişi burdaydı!

Bu web sitesi ücretsiz olarak Bedava-Sitem.com ile oluşturulmuştur. Siz de kendi web sitenizi kurmak ister misiniz?

Ücretsiz kaydol